T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/5054
Karar No : 2024/4909
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Sanayi ve Dış Ticaret Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Kütahya ili, ... ilçesi hudutları dahilinde bulunan Sicil:... sayılı IV. grup (krom) maden işletme ruhsatına sahip davacı şirket tarafından, işletme ruhsatı süre uzatım talebiyle yapılan başvurunun Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Taşınmaz Komisyonunun ... tarih ve ...sayılı kararıyla uygun bulunmadığı gerekçesiyle reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davalı idarece dava konusu işlemde herhangi bir gerekçe belirtilmeksizin sadece talebin uygun görülmediğinin belirtildiği, dava dosyasına sunulmuş olan savunma dilekçesinde de işin teknik boyutuna ilişkin mahallinde yapılmış inceleme ve değerlendirmeye dayalı somut bir bilgi ve belgenin ortaya konulmadığı ve davacı şirket talebinin salt Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, Bağlı, İlgili ve İlişkili Kuruluşlar Taşınmaz Komisyonunca yapılan değerlendirme sonucunda talebin uygun olmadığına dair verilen karara atıf yapılmak suretiyle reddedildiği, dolayısıyla dava konusu işlemin gerekçesinin somut bir şekilde açıklanmadığı, bu durumda, davacı tarafından yapılan maden işletme ruhsatının uzatılması başvurusunun herhangi bir gerekçe gösterilmeden, mevzuat ile aranan şartları sağlayıp sağlamadığı ortaya konulmaksızın, bir başka deyişle idari işlemin tesisinde takdir hakkının hangi suretle kullanıldığının açıkça belirtilmesi gerekliliği karşısında sebep unsuru ortaya konulmadan tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı, bununla birlikte; Mahkemenin işbu kararının, davacıya doğrudan işletme ruhsatı verilmesi sonucunu doğurmayacağı, davalı idarece, yukarıda yer verilen gerekçe de dikkate alınarak 3213 sayılı Maden Kanunu ve ilgili mevzuat hükümleri uyarınca yapılacak inceleme ve araştırma neticesinde yeniden işlem tesis edileceği, bundan sonra davacı şirketin başvurusunun reddedilmesi ve davacı şirket tarafından dava konusu edilmesi halinde bu işlemin yargısal denetiminin ayrıca yapılacağının açık olduğu gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, 12.09.2018 tarihli 30533 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 2018/8 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi ve bu Genelge kapsamında 16.10.2018 tarihli 2405 sayılı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Oluru ile yürürlüğe giren 27.06.2019 tarih ve 1295 sayılı Bakanlık Oluru ile değiştirilen "Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Taşınmaz Komisyonunun Usul ve Esasları" çerçevesinde oluşturulmuş olan komisyon tarafından yapılan değerlendirme sonucunda davacının talebinin uygun olmadığına karar verildiği, dava konusu işlemin, ETKB Taşınmaz Komisyonu'nun takdir yetkisi dahilinde olduğu, madenlerin kamu yararına en uygun şekilde idare ve istismarının devletin hükümranlık hakları gereğinde olduğu, işin bu niteliği itibariyle de sözü edilen milli servetin aranması ve işletilmesi işlemlerinin bir kamu görevi olarak kabulünün zorunlu olduğu, ayrıca, damarından sökülmeyen madenlerin devletin malı olduğu, gerçek veya tüzel kişilere sadece devlet adına “madencilik faaliyetinde bulunma/işletmecilik hakkı” verildiği, taşınmaz olarak değerlendirilen maden sahalarına ilişkin müracaatların davalı idarenin bağlı olduğu Enerji Ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Bağlı, İlgili ve İlişkili Kuruluşlar Taşınmaz Komisyonu kararı ile reddedildiği, genelge uyarınca işlem yapılmasının hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, davalı idarece, takdir yetkisini kullanırken kamu yararı ve hizmet gerekleri gözetilerek kullanılması ve yetki kullanılarak tesis edilen işlemin de somut gerekçesinin bulunması gerektiği ancak idarenin dava konusu işlemin somut gerekçesini ne idari işlemde ne de savunma dilekçesinde ortaya koyamadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin reddine,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5. Kesin olarak, 27/09/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.