T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2023/6622
Karar No : 2025/4522
TEMYİZ EDEN(DAVALI) : ... İdaresi Başkanlığı-...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı tarafından, bir dönem ortağı ve kanuni temsilcisi olduğu ... Sağlık Medikal Turizm İnşaat Bilgisayar E Ticaret İthalat İhracaat Limited Şirketi'ndeki ortaklık payını devrettiğinden vergi borçlarından sorumlu tutulamayacağından, vergilendirme hatası yapıldığından bahisle hakkındaki vergi ve cezaların terkin edilmesi istemiyle yapılan düzeltme şikayet başvurusunun reddine ilişkin ...tarih ve ...sayılı işlemin iptali istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:...Vergi Mahkemesi'nin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacı tarafından, ... Sağlık Medikal Gıda Turizm İnşaat Bilgisayar E Ticaret İthalat İhracat Ltd. Şti.'nin kanuni temsilcisi sıfatıyla adına düzenlenip tebliğ edilen ...tarih ve ... ve ... sayılı iki adet ödeme emrine karşı dava açma süresi içerisinde dava açılmadığı, anılan ödeme emri içeriği borçlara ilişkin vergilendirme dönemlerinde de şirketin kanuni temsilcisi olduğu anlaşıldığından açık bir vergilendirme hatası bulunduğundan bahsedilemeyeceğinden, davacı tarafından şirketin borçlarından hukuken sorulu tutulmayacağından bahisle yapmış olduğu düzeltme/şikayet başvurusunun reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davacının; asıl borçlu ... Sağlık Medikal Turizm İnşaat Bilgisayar E Ticaret İthalat İhracaat Limited Şirketi'nin 11/09/2015 ile 26/08/2016 tarihleri arasında kanuni temsilcisi olması nedeniyle adı geçen şirket hakkında sahte belge düzenleme ve POS tefecilik fiilleri nedeniyle yapılan tarhiyatların kesinleştiğinden söz edilerek davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ödeme emirlerinin e-tebliğ yoluyla tebliğ edildiği, dava konusu yapılmadan kesinleştiği, Maliye Bakanlığı Vergi Denetim Kurulu Başkanlığı tarafından davacı hakkında Vergi Usul Kanunu'nun 359'uncu maddesi uyarınca sahte belge düzenleme, tefecilik yapmak, 5464 sayılı Kanuna muhalefet fiilleri ile ilgili olarak yapılan suç duyurusu üzerine Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından kamu adına kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, kararlara karşı yapılan itirazların reddedilerek kesinleştiği, 6183 sayılı Kanun'un 3'üncü maddesinde, amme borçlusu veya borçlu teriminin; amme alacağını ödemek mecburiyetinde olan hakiki ve hükmi şahısları ve bunların kanuni temsilci veya mirasçılarını ve vergi mükelleflerini, vergi sorumlusunu, kefili ve yabancı şahıs ve kurumlar temsilcilerini ifade ettiği, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 118'inci maddesinde de; mükellefin şahsında hata, bir verginin asıl borçlusu yerine başka bir kişiden istenmesi veya alınması olarak açıklandığı, adli yargı mercilerince davacı hakkında gerek sahte belge düzenleme, gerek tefecilik yapma fiilleri ile ilgili olarak yapılan soruşturma sonucu, kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmesi karşısında davacı her ne kadar fiil tarihlerinde adı geçen şirketin kanuni temsilcisi olsa bile; 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 10'uncu maddesi kapsamında kusur sorumluluğunun bulunmadığı dolayısıyla amme borçlusu olmadığı ve kesinleşen vergi ve cezaların asıl borçlu yerine davacıdan istenmesinin mükellefin şahsında hata olarak değerlendirilmesi gerektiği sonucuna ulaşıldığından, davacının düzeltme/şikayet başvurusunun reddine dair dava konusu işlemde ve kararda yazılı gerekçeyle davanın reddine karar veren mahkeme kararında hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle istinaf isteminin kabulüyle, Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasına, esastan incelenen davanın kabulüne, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Şikayet yoluyla başvuru üzerine talebi reddolunanların, yargı mercii nezdinde dava açabilmelerinin, yapılan işlemin vergi hatasi niteliğinde olması şartına bağlandığı, bu itibarla, vergi hatası kapsamında değerlendirilmesi söz konusu olmayan bir sebebe ilişkin davanın reddi gerektiği iddiasıyla kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Davalı temyiz isteminin kabulü ile kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY: Davacı tarafından, bir dönem ortağı ve kanuni temsilcisi olduğu ... Sağlık Medikal Turizm İnşaat Bilgisayar E Ticaret İthalat İhracaat Limited Şirketi'ndeki ortaklık payını devrettiğinden vergi borçlarından sorumlu tutulamayacağından, vergilendirme hatası yapıldığından bahisle hakkındaki vergi ve cezaların terkin edilmesi istemiyle yapılan düzeltme şikayet başvurusunun reddine ilişkin ... tarih ve... sayılı işlemin iptali istenilmektedir.
İLGİLİ MEVZUAT:
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 122. maddesinde, mükelleflerin, vergi muamelelerindeki hataların düzeltilmesini vergi dairesinden isteyebilecekleri; 124. maddesinde de, vergi mahkemelerinde dava açma süresi geçtikten sonra yaptıkları düzeltme talepleri reddolunanların, şikayet yolu ile Maliye Bakanlığına müracaat edebilecekleri açıklanmıştır. Bu maddeler uyarınca düzeltilmesi vergi dairelerinden istenebilecek vergi hatasının tanımı ise aynı Kanun'un 116. maddesinde, vergiye müteallik hesaplarda veya vergilendirmede yapılan hatalar yüzünden haksız yere fazla veya eksik vergi istenmesi veya alınması olarak yapılmış, 117. maddesinde, hesap hataları olarak; matrah hataları, vergi miktarında hatalar ve verginin mükerrer olması; 118. maddesinde de, vergilendirme hataları olarak; mükellefin şahsında hata, mükellefiyette hata, mevzuda hata ve vergilendirme veya muafiyet döneminde hatalar gösterilmiş bulunmaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden; düzeltme-şikayet yolunun, vergiye ilişkin hesaplarda, matrah ve miktar hatası bulunması yahut mükerrer vergi istenmesi şeklinde, vergilendirmede ise, mükellefin şahsında, mükellefiyette, verginin mevzuunda ve döneminde yapılmış hataların varlığı halinde izlenebilecek bir idari başvuru yolu olduğu, vergi yükümlülerince, vergilendirmeye ilişkin bir olayın düzeltme yoluyla yargı önüne getirilebilmesi ve vergi hatasının varlığından söz edilebilmesi için, hukuksal sorun olarak çözümlenmesi gerekmeyen açık ve mutlak bir hata bulunduğunun belirlenebilmesinin gerektiği sonucuna ulaşılmaktadır.
Başka bir anlatımla, idareden düzeltilmesi istenebilecek vergi hataları, kendisinden düzeltme isteminde bulunulan idari makamın veya uyuşmazlık halinde yargı yerinin, 213 sayılı Kanun'un 3. maddesinde öngörülen yorum tekniklerine başvurulmadan, ilk bakışta anlaşılabilecek açıklıktaki vergilendirme yanlışlıklarıdır.
Olayda, asıl borçlu ... Sağlık Medikal Turizm İnşaat Bilgisayar E Ticaret İthalat İhracaat Limited Şirketi'nin 11/09/2015 ile 26/08/2016 tarihleri arasında kanuni temsilcisi olması nedeniyle adı geçen şirket hakkında sahte belge düzenleme ve POS tefecilik fiilleri nedeniyle yapılan tarhiyatların kesinleştiği, anılan borçların şirket tarafından ödenmemesi ve şirketten tahsil edilememesi üzerine davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ödeme emirlerinin e-tebliğ yoluyla tebliğ edildiği, dava konusu yapılmadan kesinleştiği, Maliye Bakanlığı Vergi Denetim Kurulu Başkanlığı tarafından davacı hakkında Vergi Usul Kanunu'nun 359'uncu maddesi uyarınca sahte belge düzenleme, tefecilik yapmak, 5464 sayılı Kanuna muhalefet fiilleri ile ilgili olarak yapılan suç duyurusu üzerine Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından kamu adına kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, kararlara karşı yapılan itirazların reddedilerek kesinleştiği, hakkındaki vergi ve cezaların kaldırılması talebiyle... tarih ve ... sayılı dilekçe ile Kızılbey Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne yapılan düzeltme başvurusunun ...tarih ve ... sayılı yazı ile ... sayılı ödeme emri içeriği davacının kanuni temsilci olmadığı döneme ilişkin vergi ziyaı cezasına ve gecikme faizine ilişkin takiplerin 25/02/2020 tarihinde iptal edildiğinin belirtildiği, reddedilmesi üzerine ... tarih ve ... sayılı dilekçe ile davalı idareye yapılan şikayet başvurusunun ... tarih ve ... sayılı işlemle reddedildiği, anılan işlemin iptali istemiyle görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Davacının, adli yargı mercilerince hakkında gerek sahte belge düzenleme, gerek tefecilik yapma fiilleri ile ilgili olarak yapılan soruşturma sonucu, kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmesi karşısında her ne kadar fiil tarihlerinde adı geçen şirketin kanuni temsilcisi olsa bile kusur sorumluluğunun bulunmadığından adına yapılan tarhiyatın kaldırılmasına yönelik iddiaları ve bu iddialar çerçevesinde ortaya çıkan uyuşmazlık, herhangi bir kuşku ya da hukuki tartışmaya meydan bırakmayacak şekilde nitelendirilebilecek açık bir vergi hatası kapsamında olmayıp, hukuki bir sorun niteliğinde olduğundan, diğer bir ifadeyle ihtilafın çözümünün maddi olayların ve mevzuatın değerlendirilmesi ve yorumunu gerektirmesi nedeniyle, uyuşmazlık vergilendirme işlemine karşı süresinde açılacak idari davada incelenebileceğinden, davacı adına düzenlenen vergi ve ceza ihbarnamelerinin kaldırılması istemiyle yapılan düzeltme-şikayet başvurusunun reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Davalının temyiz isteminin kabulüne,
2.... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3.Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 30/10/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.