T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2023/7352
Karar No : 2025/1659
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Defterdarlığı-...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: ... İnşaat Taahhüt Metal Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti’ne ait vergi borçlarının tahsili amacıyla, kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına düzenlenen ...tarih ve ... sayılı ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:... K... sayılı kararıyla; davacının kanuni temsilcisi olduğu ... İnşaat Taahhüt Metal Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin Türk Ticaret Kanunu'nun geçici 7. maddesi uyarınca Ticaret Sicilinden silinmek suretiyle tüzel kişiliğinin sona ermesinden sonra davacıdan 2014 yılı yasal defter ve belgelerinin ibrazının istenildiği, defter ve belgelerin sunulmadığı gerekçesiyle de tüm katma değer vergisi indirimleri reddedilmek suretiyle davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi tarhiyatı yapıldığı ve özel usulsüzlük cezası kesildiği, bu tarhiyatların tebliği üzerine dava açılmayarak tahakkuk ettiği ve vadesinde ödenmediği gerekçesiyle dava konusu ödeme emrinin tanzim edildiği, söz konusu ödeme emrinin dayanağı olan ve davacı adına düzenlenen vergi/ceza ihbarnameleri ile bu ihbarnamelerin davacıya tebliğine dair tebliğ alındılarının Mahkemelerince istenilmesi üzerine davalı idarece sunulan bilgi ve belgelerin incelenmesinden; ... ... ... numaralı ihbarnamelerin davacının ikametgah adresi olan "... Mah. .... Sok. K. No:... D:....../İZMİR" adresine 30/07/2019 tarihinde tebliğe çıkarıldığı, "gösterilen adreste muhatap ve muhatap yakını yok, tebliğ evrakı çıkış merciine iade" şerhi düşülmek suretiyle evrakın çıkış merciine iade edildiği, 28/08/2019 tarihinde ise yine aynı adrese ikinci kez tebliğe çıkarıldığı, muhatabın adreste bulunamaması üzerine kapıya pusula yapıştırılmak suretiyle tebliğ evrakının iade edildiği, pusulada ise "davacının adının, soyadının, vergi kimlik numarasının yazıldığı ve tebliğ evrakını gönderen ... ... Vergi Dairesi ile tarih bilgisine" yer verildiğinin görüldüğü; davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla kesilen özel usulsüzlük cezasına ilişkin ... numaralı ihbarnamenin ise yine "... Mah. .... Sok. K. No:... D:... Aliağa/İZMİR" adresinde davacının bizzat kendisine 06/08/2019 tarihinde tebliğ edildiğinin görüldüğü, bu durumda; davacı adına yapılan vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi tarhiyatına ilişkin ... ... ... numaralı ihbarnamelerin tebliği bakımından; muhatabın adreste bulunmaması durumunda bu durum tebliğ mazbatasına şerh düşülmek suretiyle evrakın merciine iade edileceği, münasip bir süre sonra yeniden tebliğe çıkarılacağı ve yine muhatap adreste bulunamazsa kapıya bir pusula yapıştırılacağı, bu pusulaya "evrakın gönderilen idareden alınabileceği" şerhinin düşülmesi gerektiği ve tebliğ mazbatasına da pusulaya bu şerhin düşüldüğünün yazılması gerektiği, ancak dava dosyasına sunulan pusulada bu şerhe yer verilmediği, tebligatın 102. maddedeki şartları taşımadığı, pusulanın usulüne uygun şekilde düzenlenmediği görülmekle ihbarnameler usulüne uygun olarak tebliğ edilmediğinden tahakkuk ederek kesinleşen ve vadesinde ödenmeyen bir amme alacağından da söz etme imkanı bulunmadığından anılan kısımda hukuka uyarlık bulunmadığı, davacı adına kesilen özel usulsüzlük cezasına ilişkin ... numaralı ihbarnamenin ise; davacının ikametgah adresinde bizzat kendisine tebliğ edildiği, ihbarnameye karşı dava açılmadığı gibi vadesinde de ödenmediği ve zamanaşımı da bulunmadığı anlaşılmakla, kesinleşen amme alacağının tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emrinin bu kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine, dava konusu ödeme emrinin ... ... ... numaralı ihbarnamelerden kaynaklanan kısmının iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Mahkeme kararının dava konusu ödeme emrinin ... numaralı ihbarnameye ilişkin kısmına ilişkin hüküm fıkrası ile gerekçesinin Dairelerince de uygun bulunduğundan bu kısım için davacının yaptığı istinaf başvurusunun reddine, davalı idare istinaf isteminin incelenmesinden ise; ... ... ... sayılı ihbarnamelerin davacının ikametgah adresi olan "... Mah. .... Sok. K. No:... D:... .../İZMİR" adresine 30/07/2019 tarihinde tebliğe çıkarıldığı, "gösterilen adreste muhatap ve muhatap yakını yok, tebliğ evrakı çıkış merciine iade" şerhi düşülmek suretiyle evrakın çıkış merciine iade edildiği, 28/08/2019 tarihinde ise yine aynı adrese ikinci kez tebliğe çıkarıldığı, muhatabın adreste bulunamaması üzerine kapıya pusula yapıştırılmak suretiyle tebliğ evrakının iade edildiği, pusulada ise "davacının adının, soyadının, vergi kimlik numarasının yazıldığı ve tebliğ evrakını gönderen ... ... Vergi Dairesi ile tarih bilgisine" yer verildiğinin görüldüğü; bu pusulaya "evrakın gönderilen idareden alınabileceği" şerhinin düşülmesi gerektiği ve tebliğ mazbatasına da pusulaya bu şerhin düşüldüğünün yazılması gerektiği, ancak dava dosyasına sunulan pusulada bu şerhe yer verilmediğinden Mahkemece tebliğin usulüne uygun olmadığına karar verilmiş ise de adres kayıt sistemindeki adrese gönderilen ikinci tebligattır kaşesi bulunan ve idareye dönen 28/08/2019 tarihli tebliğ evrakında davacının adının soyadının kimlik numarasının ve tebliğ evrakını gönderen ... Vergi Dairesinin bulunduğu pusulanan tebliğ evrakına yapıştırıldığı, bu pusulanın tebliğ evrakına yapıştırılması sebebiyle idareye dönen pusulanın diğer parçası olan ve "evrakın gönderildiği idareden alınabileceği" şerhi bulunan pusulanın da kapıya yapıştırıldığının yukarıda değinilen mevzuat gereği kabulü gerektiğinden tebligatın usulüne uygun olduğu dolayısıyla da ... ... ... sayılı ihbarnamelerle davacı adına tarh edilen ve itiraz edilmeden kesinleşen amme alacaklarının tahsili amacıyla davacı adına düzenlenen ödeme emrinde yasaya aykırılık davanın bu kısmını kabul eden mahkeme kararında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davalı idare istinaf başvurusunun kabulüne, Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Dava konusu ödeme emrinin tebliğinin usulsüz olduğu iddiasıyla kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
... İnşaat Taahhüt Metal Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti’ne ait vergi borçlarının tahsili amacıyla, kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin iptali istenilmektedir.
İLGİLİ MEVZUAT:
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 10. maddesinde, tüzel kişilerle küçüklerin ve kısıtlıların, vakıflar ve cemaatler gibi tüzel kişiliği olmayan teşekküllerin mükellef veya vergi sorumlusu olmaları halinde bunlara düşen ödevlerin kanuni temsilcileri tarafından yerine getirileceği, yukarıda yazılı olanların bu ödevleri yerine getirmemeleri yüzünden mükellef veya vergi sorumlularının varlığından tamamen veya kısmen alınamayan vergi ve buna bağlı alacakların, kanuni ödevleri yerine getirmeyenlerin varlıklarından alınacağı ifade edilmiştir.
Aynı Kanunun 102. maddesinde; tebliğ olunacak evrakı içeren zarfın posta idaresince muhatabına verileceği ve bu durumun muhatap ile posta memuru tarafından tebliğ alındısına tarih ve imza konulmak suretiyle tespit olunacağı, bu Kanunun 101 inci maddesinin birinci fıkrasının (3) numaralı bendinde sayılan adrese tebliğe çıkılan hallerde, tebliğ yapılacak kişinin adresinde bulunamaması durumunda (Bulunamama durumu o adresten geçici ayrılmaları da kapsar.) durum, posta memuru tarafından tebliğ alındısı üzerine şerh ve imza edilerek, tebliğ evrakının gönderildiği idareye iade edileceği, bunun üzerine tebliği çıkaran merci tarafından tayin olunacak münasip bir süre sonra yeniden tebliğ çıkarılacağı, ikinci defa çıkarılan tebliğ evrakı da aynı sebeplerle tebliğ edilemezse, tebliğ evrakının gönderildiği idareden alınabileceği şerhini içeren bir pusulanın kapıya yapıştırılacağı, bu durumun, posta memuru tarafından tebliğ alındısı üzerine şerh ve imza edilerek, tebliğ evrakının, gönderildiği idareye iade edileceği, tebliğ evrakının pusulanın yapıştırıldığı tarihten itibaren on beş gün içerisinde muhatabı tarafından alınması hâlinde alındığı günde, bu süre içerisinde alınmaması hâlinde ise on beşinci günde tebliğ yapılmış sayılacağı hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Bölge İdare Mahkemesi kararının dava konusu ödeme emrinin 2019070513O7r0000004 numaralı ihbarnameden kaynaklanan kısmına yönelik ileri sürülen iddialar, kararın bu kısmının bozulmasını gerektirir nitelikte görülmemiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının dava konusu ödeme emrinin ... ... ... sayılı ihbarnamelerden kaynaklanan kısmına yönelik temyiz istemine gelince;
Dosyanın incelenmesinden; davacının kanuni temsilcisi olduğu ... İnşaat Taahhüt Metal Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin 09/06/2014 tarihinde Türk Ticaret Kanunu'nun geçici 7. maddesi uyarınca Ticaret Sicilinden silinmek suretiyle tüzel kişiliğinin sona ermesinden sonra davacıdan 2014 yılı yasal defter ve belgelerinin ibrazının istenildiği, defter ve belgelerin sunulmadığı gerekçesiyle de tüm katma değer vergisi indirimleri reddedilmek suretiyle davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi tarhiyatı yapıldığı ve özel usulsüzlük cezası kesildiği, bu tarhiyatların tebliği üzerine dava açılmayarak tahakkuk ettiği ve vadesinde ödenmediği gerekçesiyle kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta, idare tarafından dosyaya sunulan ... sayılı ödeme emrinin dayanağı ... ... ... sayılı ihbarnamelere ilişkin tebliğ alındılarının incelenmesinden; söz konusu ihbarnamelerin davacının ikametgah adresi olan "... Mah. .... Sok. K. No:... D:... .../İZMİR" adresine 30/07/2019 tarihinde tebliğe çıkarıldığı, "gösterilen adreste muhatap ve muhatap yakını yok, tebliğ evrakı çıkış merciine iade" şerhi düşülmek suretiyle evrakın çıkış merciine iade edildiği, 28/08/2019 tarihinde ise yine aynı adrese ikinci kez tebliğe çıkarıldığı, muhatabın adreste bulunamaması üzerine kapıya pusula yapıştırılmak suretiyle tebliğ edildiğinin anlaşıldığı, ancak 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 102. maddesinde ikinci defa çıkarılan tebliğ evrakının da aynı sebeplerle tebliğ edilememesi durumunda, adreste bulunamama, adresin kapalı olması vb. sebepler ile birlikte tebliğ evrakının gönderildiği idareden alınabileceği şerhini içeren tebligat pusulasının (muhatap) kapıya yapıştırıldığına dair hususun tebliğ zarfı üzerine şerh ve imza edilmesi gerektiği belirtilmesine rağmen söz konusu ikinci tebliğ alındısında bu hususların posta memur tarafından şerh ve imza edilmediği görülmüştür.
Bu durumda, dava konusu ... sayılı ödeme emrinin dayanağı ... ... ... sayılı ihbarnameler usulüne uygun tebliğ edilmediğinden; anılan ödeme emrinin söz konusu ihbarnamelerden kaynaklanan kısmında ve Bölge İdare Mahkemesi kararının anılan kısmında hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
Davacının temyiz isteminin kısmen reddine, kısmen kabulüne,
... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının dava konusu ödeme emrinin dayanağı ... ... ... sayılı ihbarnamelerden kaynaklanan kısmına ilişkin hüküm fıkrasının BOZULMASINA, diğer kısmının ONANMASINA,
Temyiz isteminde bulunandan ...TL maktu harç alınmasına,
Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 28/04/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.