T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2024/2704
Karar No : 2024/6052
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Defterdarlığı-...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Cih. San. ve Tic. A.Ş.
(Eski Unvan: ... Cih. San. ve Tic. A.Ş.)
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı tarafından, 2018 yılında yapılan nakdi sermaye artışı üzerinden 2021 yılı için hesaplanan faiz tutarının, 2021 yılı kurumlar vergisi matrahının tespitinde kazançtan indirilmesi gerektiği ihtirazı kaydıyla verilen 2021 yılı kurumlar vergisi beyannamesine istinaden tahakkuk ettirilen kurumlar vergisinin nakdi sermaye artışı üzerinden hesaplanan faiz tutarına isabet eden kısmının kaldırılması ve fazladan ödenen kurumlar vergisinin ödeme tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte iadesi istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacının tek ortağının Hollanda'da mukimi ... olduğu, 5 Haziran 2018 tarihinde Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde yayımlanan 25.05.2018 tarihli genel kurul kararı ile şirket sermayesinin 120.000.000,00-TL artırıldığı, artırılan sermaye tutarının tamamının şirketin tek ortağı ... B.V. tarafından, her türlü muvazadan ari olarak nakden ve tamamen taahhüt edildiği, dosyada mevcut banka havale dekontlarından, artırılan tutarın 1/4'ünün artırım işleminin tescilinden önce 16.05.2018 tarihinde, geri kalan kısmının ise 14.06.2018, 05.07.2018 ve 20.07.2018 tarihlerinde ödendiğinin görüldüğü, nakdi sermaye artışı üzerinden 2021 yılı için hesaplanan faiz tutarının, 2021 yılı kurumlar vergisi matrahının tespitinde kazançtan indirilmesi gerektiği ihtirazı kaydıyla verilen 2021 yılı kurumlar vergisi beyannamesine istinaden fazladan tahakkuk ettirilen kurumlar vergisinin kaldırılması ve faiziyle birlikte iadesi istemiyle davanın açıldığı, olayda, olayda, davalı idare tarafından savunma dilekçesinde, bilanço içi kalemlerin birbiri içinde mahsubu şeklinde yapılan sermaye artışlarının indirim tutarlarının hesaplanmasında dikkate alınamayacağı ileri sürülmekte ise de; Türk Vergi Sistemi esas itibarıyla beyan esasına dayanmakta olup, mükelleflerin beyanları konusunda şüpheye düştükleri bazı durumlarda beyannamelerini ihtirazi kayıtla vermeleri ve ihtirazi kaydın kabul edilmeyerek tahakkuk ettirilen vergileri dava konusu yapabilmeleri önce yargı içtihatlarıyla, daha sonra ise 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 27. maddesinin 4. fıkrasıyla kabul edildiği, buna göre, davacının kurumlar vergisi matrahından indirilmesi gerektiği ihtirazi kaydıyla beyan ettiği faize ilişkin sermaye artırımının, kanunda yasaklanan şekilde (borç alınarak, kredi kullanılarak vb.) temin edilmediğinin tevsikine dair belgelerin beyannamenin ihtirazi kayıtla verilmesi sırasında ibraz edileceğine dair kanunda veya alt düzenleyici işlemlerde herhangi bir düzenleme yer almadığından, davacının ihtirazi kayıtla beyannamesini vermesi ve ihtirazi kayda ait dilekçenin vergi dairesine sunulması üzerine, davalı idare tarafından, 213 sayılı Kanunun 148. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak konuyla ilgili tüm bilgi ve belgelerin davacıdan istenilerek gerekli incelemenin yapılması mümkün iken, bunun yapıldığına dair herhangi bir belgenin dosyaya eklenmediği görülmüş, yine dava konusu edilen tahakkuk işlemine konu faiz tutarının davacı tarafından belirtilen tutar kadar olmadığı yönünde de davalı idarece herhangi bir tespit veya bir itiraz da bulunulmadığından, davacının 28/04/2022 tarihli 2021 yılı kurumlar vergisi beyannamesine koymuş olduğu nakdi sermaye arttırımdan kaynaklanan 14.706.000,00-TL tutarındaki faiz indiriminin kurum kazancının tespitinde dikkate alınması gerektiği yönündeki ihtirazi kaydı kabul edilmeyerek adına yapılan tahakkuk işleminin, söz konusu faiz tutarına isabet eden ve işbu davaya konu edilen kısmında hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle davanın kabulüne, kurumlar vergisinin nakit olarak artırılan sermaye üzerinden hesaplanan faiz tutarına isabet eden kısmının iptaline, fazladan ödenen verginin ödeme tarihinden itibaren tecil faizi oranında hesaplanacak faiziyle birlikte iadesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi Kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Nakdi sermaye artışı üzerinden hesaplanan faiz tutarının, yasal şartların sağlanması halinde kurumlar vergisi matrahının tespitinde kazançtan indirilmesinin mümkün olduğu iddiasıyla kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 10/1 maddesi (ı) bendi dördüncü paragrafında, bu bendin uygulanmasında sermaye şirketlerine nakit dışındaki varlık devirlerinden kaynaklananlar dâhil olmak üzere, sermaye şirketlerinin birleşme, devir ve bölünme işlemlerine taraf olmalarından veya bilançoda yer alan öz sermaye kalemlerinin sermayeye eklenmesinden kaynaklanan ya da ortaklar veya bu Kanunun 12. maddesi kapsamında ortaklarla ilişkili olan kişilerce kredi kullanılmak veya borç alınmak suretiyle gerçekleştirilen sermaye artırımları, indirim hesaplamasında dikkate alınmayacağı; aynı bendin son paragrafında, bu bentte yer alan oranı, şirketlerin aktif büyüklükleri, ortaklarının hukuki niteliği, çalışan personel sayıları ve yıllık net satış hasılatlarına göre veya sermayenin kullanıldığı yatırımdan elde edilen gelirlerin kurumun esas faaliyeti kapsamında olmayan faiz, kâr payı, kira, lisans ücreti, menkul kıymet satış geliri gibi pasif nitelikli gelirlerden oluşmasına göre ya da sermayenin kullanıldığı yatırımların teşvik belgeli olup olmadığına veyahut makine ve teçhizat veya arsa ve arazi yatırımları için sermayenin kullanıldığı alanlar itibarıyla ya da bölgeler, sektörler ve iş kolları itibarıyla ayrı ayrı sıfıra kadar indirmeye veya %100’e kadar artırmaya, halka açık sermaye şirketleri için halka açıklık oranına göre %150’ye kadar farklı uygulatmaya Bakanlar Kurulunun (olay tarihinde Cumhurbaşkanının) yetkili olduğu; 10/3.maddesinde, bu maddenin uygulanmasına ilişkin usûlleri belirlemeye Maliye Bakanlığının yetkili olduğu; kurallarına yer verilmiştir. 30 Haziran 2015 tarih ve 29402 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan Bakanlar Kurulu Kararı ile uygulanacak indirim oranları düzenlenmiştir. Ayrıca, Kurumlar Vergisi Genel Tebliğinin 10.6. Sermaye artırımında indirim bölümü 10.6.5. Diğer hususlar kısmında ise indirimden faydalanmak isteyen sermaye şirketlerinin, taahhüt edilen sermaye artırımı tutarının nakit olarak şirketin banka hesabına fiilen yatırıldığına ilişkin olarak bu işlemleri içeren ve ilgili banka şubesi tarafından onaylanmış banka hesap özetini kağıt ortamında veya elektronik ortamda ilgili dönem kurumlar vergisi beyannamesi verme süresi içerisinde kurumlar vergisi yönünden bağlı oldukları vergi dairelerine ibraz etmeleri gerektiği, ayrıca, Tebliğin bu bölümünde yer alan açıklamalar çerçevesinde indirimden faydalanmak isteyen sermaye şirketlerinin, nakdi olarak artırdıkları sermaye ile indirime konu edecekleri tutara ilişkin bilgileri, kurumlar vergisi beyannamesi ekinde bildirmeleri gerektiği, düzenlenmiştir. Bu itibarla, olayda, davacı tarafından kurumlar vergisi beyannamesine konulan ihtirazi kayıt dikkate alınarak, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 20. maddesi uyarınca, Mahkemece, davacının nakdi olarak artırdığı sermaye ile indirime konu edebileceği tutara ilişkin tüm bilgi ve bilgeler ile yürüttüğü faaliyetinin niteliğine ilişkin bilgi ve belgeler ile 2021 yılı kurumlar vergisi beyannamesinin gelir tablosu kısmında yer alan faaliyet gelirleri ve diğer faaliyetlerden olağan gelirlerinin niteliğine ilişkin bilgi ve belgelerin davacıdan celbi ile işin esası incelenerek ve uygulanacak indirim oranlarına ilişkin Bakanlar Kurulu Kararı da gözetilerek, davacının 2018 yılında yapıldığını belirttiği nakdi sermaye artışı üzerinden 2021 yıllı için hesaplanan faiz tutarının, 2021 yılı kurumlar vergisi matrahının tespitinde kazançtan indirilmesine dair yasal şartlarının oluşup oluşmadığının ortaya konulması suretiyle dava konusu işlemin hukuki denetimi yapılarak, varılacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, dava konusu işlemin ihtirazı kayıtla verilen beyannameye istinaden idarece beyanın doğruluğu esas alınarak tesis edildiği, beyanın doğru olmadığına dair bir iddiada bulunmadığı hususları gözetilmeksizin yazılı gerekçele davanın kabulüne hükmedilmesinde ve davacının 2021 yılı kurumlar vergisi beyannamesinde mahsup edilecek vergiler toplamı hesaplanan kurumlar vergisinden fazla olduğundan ödenecek kurumlar vergisinin bulunmadığı gözetildiğinde, davacının dönem kazancının tespitinde nakdi sermaye artışı üzerinden hesaplanan faiz tutarının kazançtan indirilmesi halinde beyanname üzerinde kurumlar vergisi iadesinin oluşacağı açık olup iadesi gereken vergi tutarının ise öncelikle vergi borçlarına mahsup edileceği, mahsup edilemeyen tutarın süresinde yazılı olarak talep edilmesi halinde red ve iade edilebileceği, iadesi gereken vergilerin iadesinin ise 213 sayılı Vergi Usul Kanunun 112/5.maddesinde ilgili mevzuatı gereğince mükellef tarafından tamamlanması gereken bilgi ve belgelerin tamamlanmasına bağlanması karşısında, vergi iade müessesesi kuralları içinde anılan verginin iade edilebileceği ve vergi iadesine ilişkin idarece tesis edilmiş olumsuz bir işlem de bulunmadığı hususları gözetilmeksizin, anılan faize isabet eden kurumlar vergisinin faizi ile iadesine hukuka uyarlık bulunmadığından, davalının temyiz isteminin kabulü ile temyize konu kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İleri sürülen iddialar temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulmasını sağlayacak durumda bulunmadığından, temyiz isteminin reddine ve kararın onanmasına, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 06/11/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.