T.C.
D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2023/3024
Karar No : 2024/1351
TEMYİZ EDEN (DAVACI : ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Kurulu
VEKİLİ : Av. Melike Akyüz
İSTEMİN KONUSU : Danıştay Beşinci Dairesinin 23/05/2023 tarih ve E:2016/58841, K:2023/6824 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname'nin 3/1. maddesi uyarınca FETÖ ile iltisak ve irtibatının olduğu gerekçesiyle davacının meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararının iptali ile bu karar nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine, sosyal haklarının iadesine karar verilmesi istenilmiştir.
Daire kararının özeti: Danıştay Beşinci Dairesinin 23/05/2023 tarih ve E:2016/58841 , K:2023/6824 sayılı kararıyla;
Davalı idarenin usule ilişkin itirazları yerinde görülmemiş,
"Maddi Olay ve Hukuki Süreç" ile "İlgili Mevzuat"a yer verilmiş; "Yargılamada İzlenen Usul ve Süreç", "FETÖ'ye İlişkin Tespit ve Değerlendirmeler", "Demokratik Anayasal Düzene Sadakat Yükümlülüğü", "Dava Konusu Edilen Kararın Hukuki Niteliği" başlıkları altında genel; "Kişiselleştirme ve Delillerin Değerlendirilmesi" başlığı altında hem genel hem de davacıya özel değerlendirmelerde bulunularak,
Davacı Yönünden Yapılan Değerlendirmede;
Davacının, ceza yargılaması sonucunda ... Ağır Ceza Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile silahlı terör örgütüne üyelik suçundan, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun (CMK) 223. maddesinin 2. fıkrasının (e) bendi uyarınca anılan suçu işlediğinin sabit olmadığı (delil yetersizliği) gerekçesiyle beraatine karar verildiği ve anılan kararın (istinaf edilmeden) 09/10/2019 tarihinde kesinleştiğinin görüldüğü,
Bununla birlikte, davacının terör örgütüne üyelik suçundan beraat etmiş olmasının, FETÖ/PDY ile iltisak ve irtibatının bulunup bulunmadığı yönünden farklı bir değerlendirme yapılmasına hukuki engel oluşturmayacağı gibi Daireleri tarafından yapılacak idari yargılama yönünden bağlayıcılığının da bulunmadığı,
Davacıya ilişkin olarak sunulan tespitler yönünden;
Davalı idarenin, ... Cumhuriyet Başsavcılığınca davacı hakkında düzenlenen ... tarihli ve ... iddianamede belirtilen tespitlerin, davacının FETÖ/PDY terör örgütünün yargıda etkin olduğu dönemde unvanlı bir göreve (... Cumhuriyet Başsavcı Vekilliği) atanmasının, ... Cumhuriyet Başsavcı Vekilliğinden ... Cumhuriyet Savcılığına atanmasına yönelik karara FETÖ/PDY silahlı terör örgütü ile irtibat ve iltisaklı olduğu gerekçesiyle meslekten çıkarılmasına karar verilen Kurul eski üyeleri İ.O. ve T.G.'nin örgütsel dayanışma içerisinde hareket ederek muhalif kalmasının, FETÖ/PDY irtibat/iltisakı sebebiyle kapatılan okullara (Muzaffer Ancın İlköğretim Okulu ve Özel Yesevi Koleji) çocuklarını göndermesinin, evinde yapılan aramada örgüte ait birçok Today's Zaman gazetesinin bulunmuş olmasının, FETÖ/PDY silahlı terör örgütü ile irtibat ve iltisaklı yargı mensuplarının Adalet Bakanlığı ve HSYK’da etkin oldukları dönemde sicil notu olarak davacıya yüksek puan (81 puan) vermiş olmasının davacının anılan terör örgütü ile irtibat ve iltisakına yönelik tespitler olduğunu ileri sürdüğü,
Davacı hakkında düzenlenen ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın... tarih, Soruşturma No: ..., Esas No:... ve... sayılı iddianamesinde; " ... darbeden bir kaç gün önce ... Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından ... Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilen 6 adet dvd içerisindeki adliyenin kamera görüntüleri olduğu, darbeden 2 gün önce şüphelilerin bir araya geldikleri, 13/07/2016 tarihinde gerçekleşen bu buluşmaya ilişkin görüntüler hakkında bilirkişi raporunun tanzim edildiği dvd asıllarının Cumhuriyet Başsavcılığımızca FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne üye olmak suçundan kamu davası açılan M.C.E.'ün dosyasında bulunduğu, bu kapsamda Bilirkişi tarafından düzenlenen ayrıntılı görüntü inceleme raporunda "15/07/2016 tarihindeki darbe girişiminden yaklaşık 2 gün önce M.C.E.'ün hakkında Cumhuriyet Başsavcılığımızca FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne üye olmak suçundan tutuklu olan diğer şüphelileri (FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne üyeleri aralarında ...'de dahil olmak üzere) ziyaret ettiğinin anlaşıldığı, dvd 1, dvd 2, dvd 3 olarak bilirkişi raporunda açıklanan bu kayıtlarda M.C.E.'ün saat: 10:52'de ... Cumhuriyet Başsavcılığına gelerek girişinde bir bayan ve koruma olduğu değerlendirilen bir kişinin kendisine refakat ettiği, adliye içerisindeki koridor kayıtlarında diğer şüpheliler ile beraber olduğunun görüntülendiği, adliye içerisinde şüphelinin ardı sıra birlikte hareket eden kişilerin M.S., E.T., M.C.Ö., M.D. ve H.T. olduğunun tespit edildiği, M.C.'in darbeden 2 gün önce FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne üyesi olmak suçundan tutuklu olan bu 4 şüpheli ile bir araya geldiğinin kamera kayıtları incelemesinden anlaşıldığı, belirtilen tarihte M.C.E.'ün ... Cumhuriyet Savcısı olarak görev yaptığı ancak izinli olduğu, adliye içerisinde birlikte görüştükleri ve toplandıkları değerlendirme yaptıklarının düşünüldüğü, tarihin ilgi çekici olduğu, sonuç olarak ... Cumhuriyet Savcısı FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne üyesi olmak suçundan hakkında kamu davası açılan M.C.E.'ün yine haklarında kamu davası açılan M.S., E.T., M.D. ile şüpheli ...'in bir araya geldiklerinin ve birlikte değerlendirme toplantısı yaptıklarının tespit edildiği, şüphelinin aynı zamanda ... Cumhuriyet Başsavcılığında görev yaptığı tarihte O.Ö. ve Ö.Z. hakkında görevden uzaklaştırmayı amaçlayan komplonun bir parçası olduğuna dair ihbarın bulunduğu, ... O.Ö. hakkında ...tarafından ... Sulh Ceza Mahkemesine... sor. ... E. ve... sayılı iddianame ile TCK 257/2. maddesi gereğince kamu davası açıldığının anlaşıldığı, ..." tespitlerine yer verildiği,
Öte yandan Dairelerinin 13/12/2022 tarihli ara kararı ile davalı idareye davacı hakkında FETÖ/PDY terör örgütü ile irtibat ve iltisak noktasında var ise tüm bilgi ve belgelerin gönderilmesi istenilmiş, davalı idarece söz konusu ara kararına verilen 24/03/2023 tarihli cevapta; "... Kamuoyunda 'Paralel Yapı' olarak bilinen, özellikle emniyet ve yargı teşkilatı başta olmak üzere devletin çeşitli kademelerinde örgütlenmiş olan, iş dünyası, bürokrasi ve siyaset içerisindeki uzantıları sayesinde ekonomik ve siyasi olarak destek kazanan, yerel olmanın ötesinde küresel ölçekte faaliyet gösteren, devlet otoritesini sarsarak devlet yönetimini ele geçirmeye çalışan, devlet içinde kurumlardan ayrı olarak bağımsız hareket eden, mevcudiyetini tamamlamış, gerçekleştirdiği pek çok sahte CD, DVD, ses kayıtları ve yazılı belge üretme eylemleriyle hedef şahıslar hakkında hukuka aykırı soruşturmalar açılmasını sağlayarak toplum algılamasında korku odağı haline gelen organize suç örgütünün, yargı teşkilatı içerisindeki yapılanmasında yönetici ve üye konumunda bulundukları, aynı yapının emniyet içerisinde bulunan ve liderliğini R.A.'in yaptığı örgüt mensupları ile birlikte hareket ettikleri ... bu kapsamda Ankara Emniyet Müdürü O.Ö.'i ve Özel Kalem Müdürü olan Ö.Z'i görevden uzaklaştırmak amacıyla kurulan komploda ... kendilerine verilen görevi yerine getirdikleri, emirlere itaat ederek destek sağladıkları, bu amaçla yürütülen soruşturmalarda usule aykırı işlemler yaptıkları" şeklindeki iddiaya ilişkin olarak davacı hakkında; Hâkimler ve Savcılar Kurulu ... Dairesinin... esas sayılı (Hâkimler ve Savcılar Kurulu ... Dairesinin ... sayılı) dosyasında yürütülen soruşturmada Hâkimler ve Savcılar Kurulu ... Dairesinin ... tarih ve... karar sayılı kararı ile davacı hakkında iddia olunan eylemler nedeniyle kovuşturma yapılması gerekli görülerek kovuşturma izni verilmesine karar verildiği, Hâkimler ve Savcılar Kurulu ... Dairesinin ... tarih ve ... karar sayılı kararı ile; "...İlgililer hakkındaki disiplin dosyasında karar verilmesi için konu hakkındaki kovuşturma sonuçlarının beklenilmesine ..." karar verildiğinin belirtildiği,
Diğer yandan, UYAP kayıtlarının incelenmesinden davacı hakkında iddia olunan eylemler nedeniyle kovuşturma izni verilmesine ilişkin Hâkimler ve Savcılar Kurulu ... Dairesinin ... tarih ve ... sayılı kararı üzerine davacı hakkında "görevi kötüye kullanma" suçundan Yargıtay .... Ceza Dairesinin ... sayılı esasında ilk derece sıfatıyla yürütülen ceza yargılamasının devam ettiğinin görüldüğü, şeklindeki kararda yer verilen tespitler ile davacının bu tespitlere karşı beyanlarının değerlendirilmesi sonucunda, davacının beyanlarına itibar edilmeyerek FETÖ ile bir ilişki içerisinde olduğu sonucuna varıldığı belirtilerek,
Dava dosyasında bulunan bilgi ve belgeler ile kararda yer verilen açıklamalar bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davacının, FETÖ ile iltisak ve irtibatının olduğu ve bu nedenle demokratik anayasal düzene sadakat yükümlülüğünü ihlal ettiği, dava konusu kararla özel hayatına saygı hakkına yapılan müdahalenin AİHS ve Anayasa anlamında durumun gerektirdiği ölçüde bir tedbir niteliğinde olduğu anlaşıldığından dava konusu kararda hukuka aykırılık görülmediği,
Dava konusu kararda hukuka aykırılık görülmediğinden davacının bu kararlar nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesi ve özlük haklarının iadesine karar verilmesine yönelik isteminin de reddi gerektiği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI:Davacı tarafından, dava konusu işleme dayanak olan ve birçok temel hakkına müdahale oluşturan, önceden yayınlanmış (erişilebilir) ve uygulaması öngörülebilir nitelikte bir “kanun” olmadığı, kanunilik ilkesi gereği suç ve cezaların sadece kanunla konubileceği, sonradan elde edilen delillerin karara esas alındığı, bu delillere karşı kendini savunma imkanı verildiğinden bahsederek Dairenin idare yerine kendisini koyduğu ve böylelikle mahkemenin bağımsızlık ve tarafsızlığına gölge düştüğü, dava konusu tedbirin mevcut anayasal düzenlemelere aykırı olduğu, suç ve cezaların geçmişe yürütülemeyeceği ilkesinin, masumiyet karinesinin ve adil yargılanma hakkının ihlal edildiği, savunma hakkının kullandırılmadığı ve yargılamanın makul sürede tamamlanmadığı, Daire kararında hangi işlem, eylem ve kararıyla ne şekilde sadakat yükümlülüğünü ihlal ettiğinin açıklanmadığı, kaldı ki dava konusu işlemde de bu yönde bir gerekçenin belirtilmemiş olduğu, Dairenin "olağanüstü tedbir” ve “kanaatin oluşmasının yeterli olduğu” şeklindeki yaklaşımın yasal ve anayasal hiçbir dayanağının bulunmadığı, silahlı terör örgütü ile irtibat ve iltisaklı olduğu sonucuna nasıl ulaşıldığının Daire kararında gerekçelendirilmediği, hakkındaki tespitlerin haksız ve hukukla bağdaşmayan iddialar olduğu, uygulanan tedbirin ölçülü olmadığı, çekirdek haklara müdahale edildiği, özel hayata ve aile hayatına saygı hakkının mahkemeye erişim hakkının, mülkiyet hakkının, kanunla önceden kurulmuş bağımsız ve tarafsız mahkemede yargılanma hakkının, eğitim hakkının ve ayrımcılık yasağının ihlal edildiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI:Davalı idare tarafından, Danıştay Beşinci Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;
"a)Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,
b)Hukuka aykırı karar verilmesi,
c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Daire kararında da belirtildiği üzere, davacının silahlı terör örgütüne üye olma suçundan delil yetersizliği gerekçesiyle beraatine karar verildiği ve kararın 09/10/2019 tarihinde kesinleştiği görülmüştür.
667 sayılı KHK uyarınca, hâkimlerin ve savcıların terör örgütüne üyelik ve mensubiyeti bulunmasa da terör örgütü ile iltisaklı veya irtibatlı olmaları nedeniyle meslekte kalmalarının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmalarına yönelik işlem tesis edilebilmesi mümkündür. Nitekim dava konusu işlemler de davacının FETÖ/PDY terör örgütü ile iltisak ve irtibatının bulunduğu gerekçesiyle tesis edilmiştir.
Anayasa Mahkemesi, 14/11/2019 tarih ve E:2018/89, K:2019/84 sayılı kararında iltisaklı kavramını ''kavuşan, bitişen, birleşen'', irtibatlı kavramını ise ''bağlantılı'' olarak tanımlamış, bu kavramların hukuki niteliği ve objektif anlamının yargı içtihatlarıyla belirlenebileceğini belirtmiştir. Bu kavramlar ile, kişilerin cezai sorumluluğunu gerektiren örgüte üyelik ve mensubiyet kavramlarına nazaran terör örgütleri ile daha az yoğun ve atipik bir bağlantının vurgulandığı açıktır. Bu kapsamda, kişilerin terör örgütleri ile irtibat ve iltisaklarının ortaya konulabilmesi için, örgütün amaçlarının gerçekleştirilmesi ya da örgütten yarar sağlamak maksadıyla gerek örgütten gelen talimatlar doğrultusunda gerekse inisiyatif alarak bulundukları hâl ve hareketler neticesinde örgüte veya kendilerine yarar sağladıkları ya da örgüt ile amaç birliği veya sosyal birliktelik görünümü içinde oldukları yönünde kanaat oluşması yeterlidir.
Bu itibarla, davacının silahlı terör örgütüne üye olmak suçundan beraatine karar verilmiş ise de, ceza muhakemesinde terör örgütüne üye olma suçu yönünden delil olarak değerlendirilemeyecek bir kısım fiil ve davranışlar ile bunlara ilişkin bilgi ve belgeler, üstün bir kamu gücü olan yargı yetkisini kullanan hâkim ve savcılar hakkında tesis edilen idari tedbir niteliğindeki işlemlerde terör örgütüne irtibat veya iltisakın sübut bulup bulmadığı yönünden örgüt üyeliğine göre farklı değerlendirilebilecektir.
Bu çerçevede, davacının terör örgütü ile iltisak veya irtibatının bulunup bulunmadığına yönelik yargısal denetime ilişkin işbu dava dosyasında yer verilen tespitler birlikte değerlendirildiğinde, davacının FETÖ ile iltisak ve irtibatının olduğu sonucuna varıldığından bahisle verilen Danıştay Beşinci Dairesi kararı usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Davacının temyiz isteminin reddine,
2.Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin Danıştay Beşinci Dairesinin temyize konu 23/05/2023 tarih ve E:2016/58841, K:2023/6824 sayılı kararının ONANMASINA,
3. Kesin olarak,12/06/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.