T.C.
D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2023/558
Karar No : 2023/3167
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1- ...
2- ...Bakanlığı
VEKİLİ : Av. ...
3- ...Bakanlığı
VEKİLİ : Av. ...
DAVALILAR YANINDA MÜDAHİL : ... Sendikası
VEKİLİ : Av....
İSTEMİN KONUSU : Danıştay Onikinci Dairesinin 30/05/2022 tarih ve E:2019/7389, K:2022/3116 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Ankara ili, ... Halk Eğitimi Merkezinde müdür yardımcısı olarak görev yapan davacı tarafından, 16/12/2006 tarih ve 26378 sayılı Resmî Gazete‘de yayımlanarak yürürlüğe giren Millî Eğitim Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine ilişkin Karar'ın 8. maddesinin 3. fıkrası ile anılan Karar'ın 10. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinin (7) numaralı alt bendinde yer alan "18 saat" ibaresinin, 25/08/2017 tarih ve 30165 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2018 ve 2019 Yıllarını Kapsayan 4. Dönem Toplu Sözleşme'nin İkinci Bölümünün "Örgün eğitim kurumlarında ek ders ücreti" başlıklı 21. maddesinin başlığında ve madde metninde "yaygın" ibaresinin yer almaması nedeniyle eksik düzenlemenin iptali istenilmiştir.
Daire kararının özeti: Danıştay Onikinci Dairesinin 30/05/2022 tarih ve E:2019/7389, K:2022/3116 sayılı kararıyla;
Dosya kapsamında yer alan nöbet belgelerinin davacı hakkında uygulama işlemi niteliğinde olduğu anlaşıldığından işin esasına girilerek,
439 sayılı Millî Eğitim Bakanlığına Bağlı Yüksek ve Orta Dereceli Okullar Öğretmenleri ile İlkokul Öğretmenlerinin Haftalık Ders Saatleri ile Ek Ders Ücretleri Hakkında Kanun'un Ek 1.; 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 89.; 16/12/2006 tarih ve 26378 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Millî Eğitim Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine ilişkin Karar'ın 4/1/(d), 8 ve 10.; 25/08/2017 tarih ve 30165 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2018 ve 2019 Yıllarını Kapsayan 4. Dönem Toplu Sözleşmenin İkinci Bölümünün "Örgün eğitim kurumlarında ek ders ücreti" başlıklı 21.; Millî Eğitim Bakanlığının 27/02/2007 tarih ve 2007/19 sayılı Genelgesi’nin 4.; 11/04/2018 tarih ve 30388 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe konulan Millî Eğitim Bakanlığı Hayat Boyu Öğrenim Kurumları Yönetmeliği'nin 19. madde hükümleri aktarıldıktan sonra;
16/12/2006 tarih ve 26378 sayılı Resmî Gazete‘de yayımlanarak yürürlüğe giren Millî Eğitim Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine ilişkin Karar'ın 8. maddesinin 3. fıkrasının iptali istemi yönünden;
Mevzuat hükümleri bir bütün halinde değerlendirildiğinde, 439 sayılı Kanun'un Ek 1. maddesinde belirtilen kurumlarda öğretmen ve yönetici olarak görev alanlarla diğer eğitim kurumlarında ve Millî Eğitim Bakanlığı merkez ve taşra teşkilatında görev alanlardan, kimlerin zorunlu ek ders görevi alacağı ve haftalık çalışmalarının ne kadarının zorunlu ek ders görevinden sayılacağı, ücretle okutulacak ders saatlerinin sayısı, ders görevi alacakların nitelikleri ve diğer hususlarla ilgili olarak düzenleme yapma konusunda Bakanlar Kuruluna takdir yetkisi verildiği,
Ek ders görevinin; öğretmenlerin maaşları karşılığında okutmakla yükümlü oldukları ders saati sayısının, ders müfredatında belirtilen ders saati sayısını karşılamaması halinde, ihtiyaç duyulan branşlardaki ders saati açığının ilgili branş öğretmenince kapatılması için mevzuatta belirtilen üst sınırı aşmamak üzere söz konusu öğretmenlere verilen bir görev olduğu,
Ek ders ücretinin ise; ek ders görevini yerine getiren öğretmenlere emekleri karşılığında ödenen ücret olduğu, söz konusu ödemenin amacının; öğretmenlerin mali haklarının iyileştirilmesi değil, eğitim öğretim hizmetinin sürekli ve kesintisiz bir şekilde yürütülebilmesi için ayrıca "ek ders görevi"ni yerine getiren öğretmenlerin, bu hizmetlerinin karşılığının verilmesi olduğu, öte yandan, eğitim öğretim kurumlarında görevli yöneticilerin, fiilen yapmış oldukları bu yönetim görevi karşılığında aldıkları ek ders ücreti için de aynı hususun geçerli olduğu,
Millî Eğitim Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Karar bir bütün olarak incelendiğinde; yöneticilerin, hiç bir ek derse girmeksizin, fiilen yöneticilik görevi yapmaları şartıyla, "ders niteliğinde yönetim görevi" karşılığında söz konusu Karar'ın 10. maddesine istinaden ek ders ücretinden faydalandırıldıkları ve anılan ücretin ders yılı dışında da ödendiğinin anlaşıldığı,
Buna göre, öğretmenlerden farklı olarak, yönetim görevi karşılığında ek ders ücreti ödemelerinden yararlandırılan yöneticilerin; tam gün tam yıl eğitim yapılan mesleki ve teknik okul ve kurumlar ile açık öğretim kurumları öğrencilerinin, örgün eğitim kurumlarında gördükleri yüz yüze eğitim uygulamaları kapsamında yaptıkları görevler karşılığında, ek derse girmeksizin ayrıca ek ders ücretinden faydalandırılmamalarında hukuka ve hakkaniyete aykırı bir husus bulunmadığı,
Dava konusu düzenleme ile; cumartesi ve pazar günlerinde yapılan eğitim faaliyetlerinde sadece bir yöneticinin görevlendirilmesi ve bu görevlendirme karşılığında görev yapan yöneticilere de ikişer saat ek ders ücreti ödenmesinin öngörüldüğü; belirtilen günlerde yapılan eğitim faaliyetlerine katılım sayısı, bu faaliyetlerin niteliği ve sadece bir yöneticinin görevlendirileceği, diğer bir ifadeyle kurumdaki bütün yöneticilerin ay içerisinde her hafta sonu görevlendirilmeyeceği dikkate alındığında, anılan düzenlemede idarenin açık bir takdir hatasının bulunmadığı,
Anılan Karar'ın 10. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinin (7) numaralı alt bendinde yer alan "18 saat" ibaresinin iptali istemi yönünden;
Bakanlar Kuruluna verilen takdir yetkisi çerçevesinde, davaya konu Bakanlar Kurulu Kararı'nın 4. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinde "ders niteliğinde yönetim görevi"nin tanımlandığı, Karar'ın 10. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinin de yönetim kademesi, yönetici ve öğretmenlerin görevli oldukları okul ve kurumun niteliği, öğretmenin branşı, branşın görevli olunan okul türüne göre taşıdığı önem gibi özellikler gözönüne alınmak suretiyle düzenlendiği anlaşıldığından, anılan maddenin (c) bendinde açıkça sayılan kurumlar dışında, diğer örgün ve yaygın eğitim kurumları ile azınlık okulları müdür yardımcılarının haftada 18 saat ek ders ücreti ödenmesi yönündeki düzenlemede hukuka aykırılık bulunmadığı,
25/08/2017 tarih ve 30165 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2018 ve 2019 Yıllarını Kapsayan 4. Dönem Toplu Sözleşme'nin İkinci Bölümünün "Örgün eğitim kurumlarında ek ders ücreti" başlıklı 21. maddesinin başlığında ve madde metninde "yaygın" ibaresinin yer almaması nedeniyle eksik düzenlemenin iptali istemi yönünden;
Dava konusu düzenleme ile; örgün eğitim kurumlarında ders yılı süresi içinde eğitim ve öğretimin fiilen yapıldığı normal çalışma günleri için ilgili mevzuatına göre kendilerine nöbet görevi verilen ve bu görevi de fiilen yerine getiren müdür yardımcıları ile öğretmenlere haftada 3 saati geçmemek üzere ek ders ücreti ödeneceği kurala bağlanmış iken; Millî Eğitim Bakanlığı Hayat Boyu Öğrenme Kurumları Yönetmeliği'nde ise; yaygın eğitim kurumlarında, idari nöbet tutan müdür yardımcılarına bu nöbet görevi karşılığında izin verileceği hususunun düzenlendiği,
Bu durumda; örgün eğitim kurumlarında nöbet görevi karşılığında ödenen ek ders ücretinin, yaygın eğitim kurumlarında izin hakkı olarak tanınması nedeniyle, anılan Toplu Sözleşme hükmünde eksik bir düzenleme bulunmadığından, anılan düzenlemenin hukuka ve hakkaniyete uygun olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, Cumartesi ve Pazar günleri yönetim görevi adı altında verilen nöbet görevinin isteğe bağlı olmadığı, mesai saatleri dışında ve hafta sonları verilen yönetim görevinin, Anayasa'nın "Zorla çalıştırma yasağı" başlıklı 18. maddesine aykırılık teşkil ettiği, Dairenin ayda bir tutuluyor, bir yönetici tutuyor, fiilen ders yapmıyor gerekçelerinin haklı olmadığı, sorumluluk gerektiren bir tam gün süren yönetim görevi için iki saat ek ders ücreti ödenmesinin hakkaniyetli olmadığı; tam yıl tam gün kapsamında bir kurum müdürünün ek ders saatinin, görev yükü, sorumluluk ve çalışma zamanının artmasından dolayı arttırılırken, aynı kurumda görev yapan müdür yardımcılarının ek dersinde artış yapılmamasının adil olmadığı; nöbet görevine karşılık izin kullanımının, işlerin ve görevlerin aksamaması şartıyla müdürün inisiyatifine bırakıldığı, iş yoğunluğundan dolayı izin kullanımının mümkün olmadığı, bu durumun hakkaniyete uygun olmadığının 6. Dönem Toplu Sözleşmesinde ilgili maddenin başlığında ve madde metninde "yaygın" ibaresi eklenerek teyit edildiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı Millî Eğitim Bakanlığı tarafından, Dairece verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen hususların temyiz sebeplerinden olmadığı savunulmuştur.
Diğer davalılar tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;
"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,
b) Hukuka aykırı karar verilmesi,
c) Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin Danıştay Onikinci Dairesinin temyize konu 30/05/2022 tarih ve E:2019/7389, K:2022/3116 sayılı kararının ONANMASINA,
3. Kesin olarak, 20/12/2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.