T.C.
D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2023/938
Karar No : 2025/97
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Bakanlığı
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: GAP Gümrük ve Ticaret Müdürlüğü ... Tasfiye İşletme Müdürlüğünde ambar memuru olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca "Devlet memurluğundan çıkarma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Gümrük ve Ticaret Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... kararıyla;
Davacı hakkında yürütülen disiplin soruşturması sonucu hazırlanan soruşturma raporunun ve eki ifade tutanakları ile görüntü kayıtlarının birlikte değerlendirilmesinden; davacının, içerisinde kaçak eşya bulunan ... plakalı araç sahibi ile tanışıklığının bulunduğu, birden çok kez söz konusu araç ile ambardan ayrılırken kamera görüntülerinin bulunduğu, söz konusu fiilleri gerçekleştiren kişiler ile birlikte hareket ettiğinin kamera kayıtlarından anlaşıldığı, soruşturma raporundaki ifadelerden, kaçak eşyaların ambardan çıkarılması fiiline iştirak ettiği görülerek yurt dışı edilmek üzere M.A. tarafından satın alınan yeniden ihraç amaçlı çay cinsi eşyadan 4 kolisinin, M.A. ve ambar memuru A.S.A. ile birlikte hareket etmek sureti ile 21/03/2017 tarihinde yurtdışı edilmeyerek ithali yasak eşyanın yurt içine sokulmasına iştirak ettiği, 03/04/2017 tarihinde TASİŞ sahasında yapılan kaçak zannı ile yakalanan sigaraların imhasında toplam 22 çuval sigaranın imha alanından alınarak ambara konulmasında, A.S.A. ve M.T. ile birlikte hareket ettiği, A.S.A. ile birlikte 04/04/2017 tarihinde toplam üç koli eşyayı, 06/04/2017 tarihli iki koli ve bir poşet eşyayı, 10/04/2017 tarihli olayda 700 paket JJ marka bandrolsüz sigara ile 560 adet LİN Baby marka çocuk bezi cinsi eşyayı ambardan çıkararak İ.K.'nin aracı ile TASİŞ sahası dışına götürülmeleri fiilinde ambar memurları ile birlikte hareket ettiği, suça konu fiillerin süreklilik arz ettiği tespit edilerek fiillerin sübuta erdiği görüldüğünden, dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla;
Dava dosyası, dava konusu işlemin dayanağı soruşturma raporu ve eki tanık beyanlarının incelenmesinden; her ne kadar davacının Ceza Kanunu'na göre zimmet suçundan kast veya taksirinin bulunamaması nedeniyle, görevi kötüye kullanma suçundan ise suçun yasal unsurları oluşmadığından bahisle beraatine karar verilmiş ise de; disiplin hukuku bakımından, davacının içerisinde kaçak eşya bulunan ... plakalı araç sahibi ile tanışıklığının bulunduğu, birden çok kez söz konusu araç ile ambardan ayrılırken kamera görüntülerinin bulunduğu, söz konusu fiilleri gerçekleştiren kişiler ile birlikte hareket ettiğinin kamera kayıtlarından anlaşıldığı, soruşturma raporundaki ifadelerden, kaçak eşyaların ambardan çıkarılması fiiline iştirak ettiği görülerek yurt dışı edilmek üzere M.A. tarafından satın alınan yeniden ihraç amaçlı çay cinsi eşyadan 4 kolisinin, M.A. ve ambar memuru A.S.A. ile birlikte hareket etmek sureti ile 21/03/2017 tarihinde yurtdışı edilmeyerek ithali yasak eşyanın yurt içine sokulmasına iştirak ettiği, 03/04/2017 tarihinde TASİŞ sahasında yapılan kaçak zannı ile yakalanan sigaraların imhasında toplam 22 çuval sigaranın imha alanından alınarak ambara konulmasında, A.S.A. ve M.T. ile birlikte hareket ettiği A.S.A. ile birlikte 04/04/2017 tarihinde toplam üç koli eşyayı, 06/04/2017 tarihinde iki koli ve bir poşet eşyayı, 10/04/2017 tarihinde 700 paket JJ marka bandrolsüz sigara ile 560 adet LİN Baby marka çocuk bezi cinsi eşyayı ambardan çıkararak İ.K'nin aracı ile TASİŞ sahası dışına götürülmeleri fiilinde ambar memurları ile birlikte hareket ettiği dikkate alındığında, davacının söz konusu gümrük sahasında bulunan eşyaları izinsiz ve yetkisiz bir şekilde gümrük sahasının dışına çıkardığına ilişkin gerçeği değiştirmeyeceği, davacının söz konusu bu fiillerinin memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici olduğu kanaatine varıldığından, sübut bulan eylem nedeniyle davacının 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 125. maddesinin E bendinin (g) alt bendi uyarınca "devlet memurluğundan çıkarma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde ve Mahkeme kararında belirtilen gerekçeyle hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun gerekçeli reddine karar verilmiştir.
Daire kararının özeti: Danıştay Onikinci Dairesinin 27/04/2022 tarih ve E:2021/6230, K:2022/2488 sayılı kararıyla;
Mevzuat hükümlerinin, dosyada yer alan bilgi ve belgelerin ve UYAP kayıtlarının incelenmesinden; davacının dava konusu işleme gerekçe olan eylemi sebebiyle ceza mahkemesinde yargılandığı, zimmet ve görevi kötüye kullanma suçlarından açılan kamu davasında, ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile davacının beraatine karar verilmekle birlikte, uyuşmazlığa konu davada, ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Ceza Dairesinin E:... sayılı dosyasında istinaf incelemesinin halen devam ettiğinin anlaşıldığı,
Her ne kadar Bölge İdare Mahkemesince, davacıya isnat edilen fiiller sübut bulduğundan dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf isteminin gerekçeli reddine karar verilmiş ise de; davacının üzerine atılı görevi kötüye kullanma ve zimmet fiilinin, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nda açıkça tanımlanan fiillerden olması ve ceza yargılamasına da konu edilmesi nedeniyle, davacının anılan fiili işleyip işlemediği ancak ceza mahkemesince verilecek kararın kesinleşmesi üzerine belirlenebileceği sonucuna varıldığı,
Bu durumda, söz konusu ceza davasının istinaf aşamasında sonuçlanıp sonuçlanmadığı hususunun araştırılması ve davacı hakkındaki ceza yargılaması sonuçlandıktan sonra disiplin cezasına konu fiillerin işlenip işlenmediği konusunda yeniden bir değerlendirme yapılarak karar verilmesi gerekirken, bu husus gözetilmeksizin verilen davanın reddine dair ... İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun gerekçeli reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının bozulmasına karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi ısrar kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla;
Davacı hakkında dava konusu disiplin cezasının gerekçesini oluşturan fiillerle ilgili olarak ... Ağır Ceza Mahkemesinde yargılandığı ve Mahkemenin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla davacının zimmet suçundan kast veya taksirinin bulunmaması nedeniyle, görevi kötüye kullanma suçundan ise suçun yasal unsurlarının oluşmadığından bahisle beraatine karar verildiği, söz konusu kararın ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Ceza Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, ''Sanıklara yüklenen zimmet suçundan 3628 sayılı Kanun'un 17 ve 18 ile CMK'nın 233 ve 234. maddelerine göre bu suçun zarar göreni konumunda bulunan ve yargılamadan da haberdar edilmeyen Hazine'ye yoklukta verilen hükmün tebliğ edildiğine ilişkin herhangi bir belgeye rastlanılmaması karşısında; varsa buna ilişkin belgelerin dosyasına konulması, aksi halde ise gıyabi hükmün ve katılan vekilinin istinaf dilekçesinin 5271 sayılı CMK'nın 34/2. madde ve fıkrasında belirtilen başvurulabilecek kanun yolu, süresi, mercii ve şekli de belirtilmek suretiyle yöntemine uygun şekilde Maliye Hazinesine tebliği sağlanarak ve 7 günlük istinaf başvuru süresi de beklenerek, hükmün mezkur kurum tarafından istinaf edilmesi halinde ise, mahkemece reddedilmeyen istinaf başvuru dilekçesi usulüne uygun biçimde karşı taraf olan sanığa tebliğ edilip 7 günlük cevap süresi de beklenerek dosya ikmal edildikten sonra istinaf incelemesi yapılmak üzere Dairemize gönderilmesi kaydıyla dosyanın ilk derece mahkemesine tevdiine" karar verildiği ve dosyanın ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... sayılı esasına kaydedildiğinin görüldüğü,
Ceza yargılamasına konu eylemler ile işbu disiplin dosyasındaki eylemler aynı olsa da, ceza yargısındaki suç tanımı ile disiplin hukukundaki suç tanımları aynı olmadığı gibi ceza yargısında verilen beraat kararının da suçun maddi unsuru olan eylemlerin davacı tarafından gerçekleştirilmediği için değil, bu eylemlerin manevi unsuru olan kast veya taksir yönünden değerlendirme yapılarak beraat kararı verildiği hususu dikkate alındığında, ceza yargısından beraat edilmiş olunmasının disiplin hukuku bakımından fiilin maddi ve manevi unsuru yönünden değerlendirme yapılarak karar verilmesine engel olmayacağı,
Bu durumda; dava dosyası, dava konusu işlemin dayanağı soruşturma raporu ve eki tanık beyanlarının incelenmesinden; her ne kadar davacının Ceza Kanunu'na göre zimmet suçundan kast veya taksirinin bulunamaması nedeniyle, görevi kötüye kullanma suçundan ise suçun yasal unsurları oluşmadığından bahisle beraatine karar verilmiş ise de; disiplin hukuku bakımından, davacının içerisinde kaçak eşya bulunan ... plakalı araç sahibi ile tanışıklığının bulunduğu, birden çok kez söz konusu araç ile ambardan ayrılırken kamera görüntülerinin bulunduğu, söz konusu fiilleri gerçekleştiren kişiler ile birlikte hareket ettiğinin kamera kayıtlarından anlaşıldığı, soruşturma raporundaki ifadelerden, kaçak eşyaların ambardan çıkarılması fiiline iştirak ettiği görülerek yurt dışı edilmek üzere M.A. tarafından satın alınan yeniden ihraç amaçlı çay cinsi eşyadan 4 kolisinin, M.A. ve ambar memuru A.S.A. ile birlikte hareket etmek sureti ile 21/03/2017 tarihinde yurtdışı edilmeyerek ithali yasak eşyanın yurt içine sokulmasına iştirak ettiği, 03/04/2017 tarihinde TASİŞ sahasında yapılan kaçak zannı ile yakalanan sigaraların imhasında toplam 22 çuval sigaranın imha alanından alınarak ambara konulmasında, A.S.A. ve M.T. ile birlikte hareket ettiği A.S.A. ile birlikte 04/04/2017 tarihinde toplam üç koli eşyayı, 06/04/2017 tarihinde iki koli ve bir poşet eşyayı, 10/04/2017 tarihinde 700 paket JJ marka bandrolsüz sigara ile 560 adet LİN Baby marka çocuk bezi cinsi eşyayı ambardan çıkararak İ.K'nin aracı ile TASİŞ sahası dışına götürülmeleri fiilinde ambar memurları ile birlikte hareket ettiği dikkate alındığında, davacının söz konusu gümrük sahasında bulunan eşyaları izinsiz ve yetkisiz bir şekilde gümrük sahasının dışına çıkardığına ilişkin gerçeği değiştirmeyeceği, davacının söz konusu bu fiillerinin memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici olduğu kanaatine varıldığından, sübut bulan eylem nedeniyle davacının 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 125. maddesinin E bendinin (g) alt bendi uyarınca "devlet memurluğundan çıkarma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde ve Mahkeme kararında belirtilen gerekçeyle hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun gerekçeli reddi yolundaki ilk kararda ısrar edilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, aynı soruşturma raporuna dayalı olarak birden fazla ceza verilemeyeceği, Devlet memurlarına memurluktan çıkarma cezası verilebilmesi için amirinin bu yönde isteğinin olması gerektiği, zaman aşımına uğramış bir soruşturmaya dayanılarak hakkında disiplin cezası uygulandığı, Yüksek Disiplin Kurulu kararında belirtilen iddiaların somut gerçeklikle uyuşmadığı, iddia edilen eylemlerin gerçekliği araştırılmadan ve delil olarak belirtilen kamera görüntülerine rağmen soyut düşüncelerle hüküm kurulmasının şüpheden sanık yararlanır ilkesine aykırılık oluşturduğu, hakkında açılan ceza yargılaması sonucunda görevi kötüye kullanma ve zimmet suçlarından beraat kararı verildiği, hakkında uygulanan meslekten çıkarma cezasının ölçülülük elverişlilik ve zorunluluk ilkelerini ihlal ettiği, disiplin cezası hakkında karar verilmeden önce geçmiş sicilinin dikkate alınmadığı, gerçekleştirdiği iddia edilen fiillerde kastı olup olmadığı tartışılmadan hakkında disiplin cezası uygulandığı, aynı olaya ilişkin ceza alan M.T. ve A.S.A.'nın cezalarının ilgili Mahkemelerce iptaline karar verildiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, davacının disiplin soruşturmasına konu fiilleri işlediği sonucuna varıldığından hakkında tesis edilen dava konusu disiplin cezasında hukuka aykırılık bulunmadığı, ısrar kararının hukuka ve usule uygun bulunduğu, davacı tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen sebeplerin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Danıştay dava daireleri ile bölge idare mahkemelerinin temyize tabi kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;
"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,
b) Hukuka aykırı karar verilmesi,
c) Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının ONANMASINA,
3. Kullanılmayan ...-TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine,
4. Bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 27/01/2025 tarihinde kesin olarak oyçokluğu ile karar verildi.
KARŞI OY
X- ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının, Danıştay Onikinci Dairesinin 27/04/2022 tarih ve E:2021/6230, K:2022/2488 sayılı kararında yer alan gerekçe doğrultusunda bozulması gerektiği oyuyla, karara katılmıyorum.