T.C.
D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2024/1839
Karar No : 2025/170
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
DİĞER DAVACI: ...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALILAR): 1-... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ: Av. ...
2- ... Merkezi
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN KONUSU : Danıştay Onikinci Dairesinin 22/11/2023 tarih ve E:2022/4265, K:2023/5944 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı tarafından 30/06/2022 tarihinde yayımlanan 2022/1 Tercih Kılavuzu'nun eki “Tablo-3. Lisans Mezunlarının Tercihleri Arasında Gösterebileceği Kadro ve Pozisyonlar” tablosunun TCDD İşletmesi Genel Müdürlüğüne atanacak "hareket memuru" ile "tren teşkil memuru" kadroları için aranan nitelikleri belirleyen lisans mezuniyeti nitelik kodlarına ilişkin kısımlarının iptali iptali istenilmiştir.
Daire kararının özeti: Danıştay Onikinci Dairesinin 22/11/2023 tarih ve E:2022/4265, K:2023/5944 sayılı kararıyla;
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 48.maddesinin (B) bendinin (2) numaralı alt bendi ve 50.maddesi, 03/05/2002 tarih ve 24744 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Kamu Görevlerine İlk Defa Atanacaklar İçin Yapılacak Sınavlar Hakkında Genel Yönetmelik'in 14/2. maddesi ve 25/12/2017 tarih ve 30281 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nin 8/1-(ğ) bendi ve Kamu Personeli Seçme Sınavı KPSS-2022/1 Tercih Kılavuzu'nun ilgili kısımlarına yer verilerek,
Davalı idarelerin usule ilişkin itirazları yerinde görülmeyerek işin esası incelenmiş,
Davalı TCDD İşletmesi Genel Müdürlüğü tarafından, üst hukuk normlarına uygun olarak Kamu Görevlerine İlk Defa Atanacaklar İçin Yapılacak Sınavlar Hakkında Genel Yönetmelik ve 2022/1 KPSS Tercih Kılavuzu uyarınca; hareket memuru ve tren teşkil memuru ünvanında personel alımına gidildiği, tercih yapacak kişiler yönünden Kılavuz'da belirtilen bölümlerden olmak üzere lisans mezuniyeti şartı arandığı, önlisans mezunu adaylara tercih hakkı tanınmadığının anlaşıldığı,
TCDD İşletmesi Genel Müdürlüğü kadrolarına, Kamu Görevlerine İlk Defa Atanacaklar İçin Yapılacak Sınavlar Hakkında Genel Yönetmelik hükümleri kapsamında atanacak adaylarda aranılacak eğitim koşullarına ilişkin herhangi bir kanuni düzenleme bulunmadığı; Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nin “Görevde yükselme sınavı sonucunda atanacaklarda aranacak özel şartlar” başlıklı 8. maddesinin birinci fıkrasının (ğ) bendinde hareket memuru ve tren teşkil memurunun görevde yükselme sınavına girebilmek için aranan asgari koşulun “en az lise mezunu olmak” olduğunun görüldüğü,
İdarelerin, kendi teşkilatlarında istihdam edecekleri personeli belirlerken, kanun ve diğer alt düzenlemelerin verdiği yetki çerçevesinde kalmak koşuluyla, kurumun ihtiyacı doğrultusunda, istihdam edilecek olanların taşımaları gereken nitelikleri belirleme konusunda takdir yetkisine sahip oldukları,
TCDD İşletmesi Genel Müdürlüğünce, kurumun ihtiyaçları ve kariyer planlaması dikkate alınarak eğitim durumunun belirlendiği; KPSS 2022/1 merkezi ataması kapsamında, 299 adet Hat Bakım Onarım Memuru için Raylı Sistem Bölümü mezunları dahil olmak üzere Meslek Yüksek Okulu mezunlarına başvuru imkanı tanındığı; ancak, hareket memuru ve tren teşkil memuru unvanının görev ve nitelikleri, bu unvan ile göreve başlayan personelin kurumda sırasıyla istasyon şefi, gar şefi, trafik kontrolörü, gar müdürü ve üzeri olarak yapılan kariyer planlaması dikkate alınarak, mezuniyet olarak yetkin ve üst bir eğitim olduğu için lisans mezunu olma şartı getirildiğinin anlaşıldığı,
Bu durumda; kamu hizmetini yürütmekle görevli kamu kurumunca atama yapılması öngörülen kadrolara ilişkin öğrenim şartı nazara alınarak nitelik kodu belirlenirken, hizmetin niteliğinin ve kamu yararının gözetildiği, öğrenim şartının belirlenmesi konusundaki takdir yetkisinin, hizmetin sağlıklı yürütülmesi amacıyla niteliğine uygun olarak kullanıldığı sonucuna varılmış olup, bu haliyle dava konusu Kılavuz'da yer alan düzenlemede üst normlara ve hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, TCDD'nin hareket memuru ve tren teşkil memuru ihtiyacının raylı sistemler bölümü mezunlarından karşılaması gerektiği, dava konusu edilen nitelik tablosu uyarınca konu ile alakasız olan bölümlere başvuru hakkı tanınarak kendi mezun olduğu raylı sistemler işletmeciliği bölümünden mezun olan birçok insanın mağdur edildiği ve kendi alanında çalışmasının engellediği, üst düzenlemelerde hareket memuru ve tren teşkil memurunun eğitim bakımından lisans mezunu olmaları gerektiği yönünden bir kurala yer verilmediği, nitelik tablosuyla getirilen lisans mezuniyeti şartının TCDD Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'ne aykırı olduğu, davalı idarenin kariyer basamağı olarak belirttiği, gar şefi, kontrolör, istasyon şefi için Görevde Yükselme Yönetmeliği uyarınca en az 2 yıllık yükseköğrenim görme şartı arandığı, davalı idarenin, haklı bir gerekçe ortaya koymadan, söz konusu kadrolar için lisans mezuniyeti koşulu getirmek suretiyle, ilgili bölüm önlisans mezunu olanların başvuru hakkını kısıtlamasının hukuka aykırı olduğu, Anayasa'nın eşitlik başta olmak üzere bir çok ilkesini ihlal ettiği, temyize konu Daire kararında bu hususlara yeterince değinilmeden davanın reddine karar verildiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI : Davalı idareler tarafından, Daire kararının hukuka ve usule uygun bulunduğu, davacı tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen sebeplerin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı, istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;
"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,
b) Hukuka aykırı karar verilmesi,
c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2.Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin Danıştay Onikinci Dairesinin temyize konu 22/11/2023 tarih ve E:2022/4265, K:2023/5944 sayılı kararının ONANMASINA,
3. Kesin olarak, 30/01/2025 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.
KARŞI OY
X- Dava; Meslek Yüksek Okulu Raylı Sistemler İşletmeciliği Bölümü mezunu olan davacılar tarafından, 2022 yılında TCDD İşletmesi Genel Müdürlüğü "hareket memuru" ve "tren teşkil memuru" kadrolarına atanacaklar için lisans mezuniyeti koşulu getirilmesine yönelik, TCDD İşletmesi Genel Müdürlüğünce belirlenen ve ÖSYM'nin 30/06/2022 tarihinde yayımladığı 2022/1 Tercih Kılavuzu'nda yer alan nitelik kodlarının iptali istemiyle açılmıştır. Davacının mezun olduğu Raylı Sistemler İşletmeciliği Bölümü, TCDD İşletmesi ile işbirliği içerisinde açılmış, demir yollarına özgü mesleki eğitim veren bir ön lisans programıdır.
TCDD İşletmesi Genel Müdürlüğü kadrolarına, Kamu Görevlerine İlk Defa Atanacaklar İçin Yapılacak Sınavlar Hakkında Genel Yönetmelik hükümleri kapsamında atanacak adaylarda aranılacak eğitim koşullarına ilişkin herhangi bir düzenleme bulunmamaktadır.
Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nin “Görevde yükselme sınavı sonucunda atanacaklarda aranacak özel şartlar” başlıklı 8. maddesinin birinci fıkrasının (ğ) bendinde ise; "hareket memuru" ve "tren teşkil memuru"nun görevde yükselme sınavına girebilmek için lisans mezunu olmak koşulu getirilmemiş, “en az lise mezunu olmak” koşulu yeterli görülmüştür.
Ayrıca, davalı TCDD İşletmesi tarafından, hareket memuru ve tren teşkil memuru unvanı ile göreve başlatılacak personelde, daha sonra Teşekkülde daha üst unvanlara yükseltilmesi planlandığı için dört yıllık lisans mezunu olma koşulu arandığı ileri sürülmüş ise de; Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'ne göre Trafik Kontrolörü, İstasyon Şefi ve Gar Şefi gibi unvanlara yükselebilmek için iki yıllık yüksek öğrenim görmüş olmak yeterli bulunmaktadır.
Öte yandan; hareket memuru ile tren teşkil memuru kadrolarına alım yapılacak olan lisans mezuniyet programları, TCDD İşletmesinin yürüttüğü hizmetle ilgisi ve hangi kriterlere göre belirleme yapıldığı ortaya konmaksızın, bir sürü lisans eğitimi de dışarıda bırakılarak, "Ticaret Ekonomisi, İşletme, Muhasebe ve Ticaret Öğretmenliği, İşletme Öğretmenliği, Muhasebe ve Finans Öğretmenliği, İş Yönetimi ve Ticaret Eğitimi Öğretmenliği, İş Yönetimi ve Ticaret Öğretmenliği veya Ticaret - İş Eğitimi Öğretmenliği, Uluslararası Ekonomi, Gümrük İşletme veya Gümrük İşletmeciliği, Uluslararası Ticaret ve Lojistik Yönetimi veya Uluslararası Ticaret, Lojistik ve İşletmecilik, Lojistik Yönetimi, Lojistik, Lojistik ve Taşımacılık, Ulaştırma ve Lojistik, Ulaştırma ve Lojistik Yönetimi, Uluslararası Lojistik Yönetimi, Uluslararası Lojistik ve Taşımacılık veya Uluslararası Lojistik, Uluslararası Taşıma Sistemleri, Matematik, Uygulamalı Matematik, Finans Matematiği, İstatistik ve Bilgisayar Bilimleri, Matematik ve Bilgisayar Bilimleri, Matematik - Bilgisayar, Matematik ve Bilgisayar, Matematik ve İnformatik, Matematik - Bilgisayar Programcılığı, Uygulamalı Matematik ve Bilgisayar, Bilgisayar Teknolojisi Öğretmenliği, Bilgisayar ve Kontrol Öğretmenliği, Kontrol Öğretmenliği, Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Öğretimi, Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri" bölümleri olarak belirlenmiştir.
Bu durumda; Kurum mevzuatında, TCDD İşletmesi Genel Müdürlüğü kadrolarına, Kamu Görevlerine İlk Defa Atanacaklar İçin Yapılacak Sınavlar Hakkında Genel Yönetmelik hükümleri kapsamında atanacak adaylarda aranılacak eğitim koşullarına ilişkin herhangi bir düzenleme bulunmadığından, aksine "hareket memuru" ve "tren teşkil memuru"nun görevde yükselme sınavına girebilmek için lise mezunu olmak yeterli kabul edildiğinden, 2022 yılında TCDD İşletmesi Genel Müdürlüğü "hareket memuru" ve "tren teşkil memuru" kadrolarına atanacaklar için lisans mezuniyeti koşulu getirilmesine yönelik, ÖSYM'nin 30/06/2022 tarihinde yayımladığı 2022/1 Tercih Kılavuzu'nda yer alan nitelik kodlarında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, davacının temyiz isteminin kabulü ile davanın reddi yolundaki temyize konu Daire kararının bozulması gerektiği oyuyla, karara katılmıyorum.