T.C.
D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2024/2513
Karar No : 2024/3189
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Sosyal Hizmet ve Özel Eğitim Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti.
İSTEMİN KONUSU : Danıştay Onuncu Dairesinin 29/05/2024 tarih ve E:2021/3042, K:2024/2232 sayılı kararının davalı idare lehine vekalet ücretine hükmedilmemesine ve yargılama giderlerine ilişkin kısmının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı (Mülga Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı) Engelli ve Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürlüğünün 23/03/2021 tarih ve 2021/2 sayılı, "Özel Bakım Merkezlerinde Kalite Yönetimi ve Hizmet Standartları ile Erişilebilirlik Belgesi Hk." konulu Genelgesi'nin; "Genelge yayımlandıktan sonra halen faaliyetine devam eden ve TS EN ISO 9001:2015 KYS Belgesine sahip olan merkezlere 31/12/2021 tarihine kadar teşvik ödemesi yapılır. Teşvik ödemesinin 31/12/2021 tarihinden sonra devam ettirilebilmesi için, bu merkezler tarafından 31/12/2021 tarihine kadar TS EN ISO 9001:2015 KYS Belgesine ek olarak erişilebilirlik mevzuatına uygunluğu komisyonca belirlenerek Valilik tarafından verilen Erişilebilirlik Belgesinin de alınması gerekir. 31/12/2021 tarihinden sonra TS EN ISO 9001:2015 KYS Belgesi ve Erişilebilirlik Belgesi bulunmayan merkezlere teşvik ödemesi yapılmaz." kısmının iptali istenilmiştir.
Daire kararının özeti:Danıştay Onuncu Dairesinin 29/05/2024 tarih ve E:2021/3042, K:2024/2232 sayılı kararıyla;
Dava konusu Genelge ile, Engelli Bireylere Yönelik Özel Bakım Merkezleri Yönetmeliği'nin Geçici 8. ve 9. maddelerinde öngörülen teşvik uygulaması hükümleri uyarınca; halen faaliyetine devam eden ve TS EN ISO 9001:2015 KYS Belgesine sahip olan merkezlere 31/12/2021 tarihinden sonra teşvik ödemesinin devam ettirilebilmesi için, bu merkezler tarafından 31/12/2021 tarihine kadar 07/06/2017 tarih ve 2017/06 sayılı Genelge'de belirtilen TS EN ISO 9001:2015 KYS Belgesine ek olarak erişilebilirlik mevzuatına uygunluğu komisyonca belirlenerek Valilik tarafından verilen Erişilebilirlik Belgesinin de alınması şartının getirildiği, anılan tarihten sonra TS EN ISO 9001:2015 KYS Belgesi ve Erişilebilirlik Belgesi bulunmayan merkezlere teşvik ödemesi yapılmayacağının düzenlendiği; 31/12/2021 tarihinde alınan Bakan Oluru ile de Erişilebilirlik Belgesi alınmasına ilişkin sürenin 31/12/2022 tarihine kadar uzatıldığı,
23/07/2022 tarih ve 31901 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Engelli Bireylere Yönelik Özel Bakım Merkezleri Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'le 66. maddeye ek fıkralar eklendiği ve bu ek fıkralarla dava konusu Genelge'den farklı olarak erişilebilirlik belgesinin, 66. maddenin 1. fıkrası kapsamında yapılan teşvik ödemesinin bir şartı olarak değil, 66. maddeye yeni eklenen 2. fıkra uyarınca yapılacak ilave teşvik ödemesinin bir şartı olarak düzenlendiği,
Engelli Bireylere Yönelik Özel Bakım Merkezleri Yönetmeliği'nde 23/07/2022 tarihinde yapılan değişiklikleri takiben davalı idarece yayımlanan 27/07/2022 tarih ve 2022/04 sayılı Genelge'de; Yönetmelik'in 66. maddesinin 1. fıkrası kapsamında teşvik ödemesinin devam ettirilebilmesi için TS EN ISO 9001:2015 KYS Belgesine sahip olmanın yeterli görüldüğü, anılan madde kapsamında ana teşvik ödemesi yapılabilmesi için erişilebilirlik belgesi alınması şartına yer verilmediği, erişilebilirlik belgesinin, 66. maddenin 2. fıkrası kapsamında yapılacak ilave teşviğin bir şartı olarak kabul edildiği ve dava konusu Genelge'nin yürürlükten kaldırıldığı,
Bu itibarla; 27/07/2022 tarih ve 2022/04 sayılı Genelge ile gerek özel bakım merkezlerine yapılacak teşvik ödemelerine ilişkin olarak dava konusu Genelge'de öngörülenden daha farklı bir yöntemin belirlenmiş olması, gerekse de dava konusu Genelge'nin tümüyle yürürlükten kaldırılmış olması nedeniyle, esasının incelenmesi olanağı kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına, toplam 485,25 TL yargılama giderinin davanın açılmasına sebebiyet veren davalı idareden alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davanın açıldığı tarih itibarıyla dava konusu Genelge'nin hukuka uygun olduğu, "davanın açılmasına sebebiyet veren" ifadesi kullanılarak hukuka aykırı şekilde aleyhlerine yargılama giderlerine hükmedildiği, kararın yargılama giderleri yönünden bozulması ya da vekalet ücreti ve yargılama giderleri yönünden davalı lehine olacak şekilde düzeltilerek onanması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;
"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,
b) Hukuka aykırı karar verilmesi,
c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen kararın davalı idare lehine vakalet ücretine hükmedilmemesine ve yargılama giderlerine ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın temyize konu bu kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin reddine,
2. Yukarıda belirtilen gerekçeyle konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına ilişkin Danıştay Onuncu Dairesinin 29/05/2024 tarih ve E:2021/3042, K:2024/2232 sayılı kararının temyize konu davalı idare lehine vekalet ücretine hükmedilmemesine ve yargılama giderlerine ilişkin kısmının ONANMASINA,
3. Kesin olarak, 05/12/2024 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.
KARŞI OY
X- 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 31. maddesinde, bu Kanun'da hüküm bulunmayan ve madde metninde sayılan hallerde 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun uygulanacağı belirtilmiş, sözü edilen haller arasında “yargılama giderlerine” de yer verilmiş, 04/02/2011 tarih ve 27836 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak 01/10/2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 450. maddesiyle 1086 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu yürürlükten kaldırılmış, aynı Kanun’un 447. maddesinin 2. fıkrasında ise; “Mevzuatta, yürürlükten kaldırılan 18/6/1927 tarih ve 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununa yapılan yollamalar, Hukuk Muhakemeleri Kanununun bu hükümlerin karşılığını oluşturan maddelerine yapılmış sayılır.” hükmüne yer verilmiştir.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun “Yargılama giderinin kapsamı” başlıklı 331. maddesinde yargılama giderlerini oluşturan unsurlar sayılmış, maddenin 1/ğ bendinde; vekille takip edilen davalarda kanun gereğince takdir olunacak vekâlet ücretinin yargılama giderleri arasında olduğu belirtilmiş, Kanun’un “Esastan sonuçlanmayan davada yargılama gideri” başlıklı 331. maddesinin 1. fıkrasında da; “Davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkim, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmeder.” kuralına yer verilmiştir.
Temyiz başvurusuna konu kararda, dava konusu düzenlemenin bilahare yürürlükten kaldırıldığından söz edilerek davanın konusunun kalmadığı gerekçesiyle, işin esasına girilerek haklılık/haksızlık değerlendirmesi yapılmaksızın karar verilmesine yer olmadığına hükmedilmesine rağmen yargılama giderlerinin davalı idarece davacıya ödenmesine hükmedildiği görülmektedir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 31. maddesinde yer alan atıf hükmü uyarınca yargılama giderleri konusunda 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerinin uygulanması gerektiğinde kuşku bulunmamaktadır. 6100 sayılı Kanun’un 331. maddesinin 1. fıkrasında, davanın konusuz kalması nedeniyle esası hakkında karar verilmesine gerek bulunmayan hallerde yargılama giderlerinin ne şekilde takdir edileceği hususu düzenlenmiştir. Temyiz başvurusuna konu kararda, dava konusu düzenlemenin daha sonra yürürlükten kaldırıldığından bahisle uyuşmazlığın esası hakkında “karar verilmesine yer olmadığına” karar verilmiş olması nedeniyle, başvuruya konu kararın hüküm fıkrasında yer alan yargılama giderlerine 6100 sayılı Kanun’un metnine yer verilen 331. maddesinin 1. fıkrasındaki kural çerçevesinde hükmedilmesi gerekir.
Bu durumda; konusu kalmadığından bahisle karar verilmesine yer olmadığı kararıyla neticelenen davada, tarafların davanın açıldığı tarihteki haklılık durumları belirlenip buna göre yargılama giderleri ile vekalet ücreti konusunda hüküm kurulması gerekirken, böyle bir değerlendirme yapılmaksızın, yargılama giderlerinin davalı idareye yükletilmesine hükmedilmiş olduğundan, temyiz başvurusuna konu kararın bu yönden bozulması gerektiği oyuyla çoğunluk kararına katılmıyoruz.