T.C.
D A N I Ş T A Y
VERGİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2024/44
Karar No : 2025/1134
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Defterdarlığı - ...
(... Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Petrol Ürünleri İnşaat Sanayi İç ve Dış Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmaksızın komisyon karşılığında fatura düzenlemek suretiyle elde ettiği geliri kayıt ve beyan dışı bıraktığından bahisle düzenlenen vergi tekniği raporunun esas alındığı takdir komisyonu kararlarına istinaden resen tarh edilen 2017 yılına ilişkin kurumlar vergisi, aynı yılın tüm dönemlerine ilişkin geçici vergiler ile vergilerin üç katı tutarında kesilen vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istemiyle dava açılmıştır.
... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı:
Davacının 2017 yıllarına ait hesap ve işlemlerinin incelenmesi neticesinde düzenlenen ... tarihli ve ... sayılı Vergi Tekniği Raporu'nda aşağıdaki tespitlere yer verilmiştir:
i. ... Petrol Ürünleri İnşaat Sanayi İç ve Dış Ticaret Limited Şirketi, inşaat malzemeleri toptan satışı ile iştigal etmek üzere 15/12/2016 tarihinde işe başlamıştır. Mükellefiyeti 28/02/2018 tarihinde resen terkin edilmiştir.
ii. Şirketin tek ortağı ve kanuni temsilcisi 15/12/2016-23/11/2017 tarihleri arasında ..., 23/11/2017 tarihinden ise ...'dır.
iii. Şirketin iş yeri adresine gönderilen defter ve belge isteme yazısı 27/02/2018 tarihinde çalışan ...'a tebliğ edilmiştir. Şirket temsilcisi ...'ın ikametgâh adresine tebliğe çıkarılan şirketin defter ve belgelerini isteme yazısı 12/03/2018 tarihinde aynı adreste birlikte ikamet eden ...'a tebliğ edilmiştir. Defter ve belge isteme yazılarının tebliğine rağmen şirketin defter ve belgeleri incelemeye ibraz edilmemiştir.
iv. Şirketin kanuni temsilcisi ...'ın tek ortağı ve yöneticisi olduğu diğer şirket ... Enerji Anonim Şirketi hakkında gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmaksızın fatura düzenlediği yolunda vergi tekniği raporu düzenlenmiştir. Anılan şirketin mükellefiyeti 31/10/2018 tarihinde de resen terkin edilmiştir.
v. 16/12/2016 tarihinde ... Çelik Petrol Ürünleri İnşaat Sanayi İç ve Dış Ticaret Limited Şirketinin iş yeri adresinde yapılan yoklamada, iş yerinin kapalı olduğu tespit edilmiştir.
21/12/2016 tarihinde iş yeri adresinde yapılan yoklamada, iş yerinin aylık kiranın 1.700,00 TL olduğu, üç takım ofis malzemesinin bulunduğu, demirbaşın olmadığı tespit edilmiş ve toptan satışların sipariş üzerine faturalı yapıldığı beyan edilmiştir.
22/06/2017 tarihinde özel esaslar nedeniyle iş yeri adresinde yapılan yoklamada, şirketin tespit yapılan yerden başka bir yerde ticari biriminin veya iş yerinin olmadığı, asgari ücretli çalışan sayısının üç olduğu, iş yeri adresinin ofis biçiminde olduğu tespit edilmiş; aynı tarih itibarıyla Ostim'de depo kiralandığı ve deponun vergi dairesi müdürlüğüne bildirileceği beyan edilmiştir.
14/03/2018 tarihinde iş yeri adresinde yapılan yoklamada, adresin sürekli kapalı olduğu tespit edilmiştir.
23/03/2018 tarihinde iş yeri adresinde yapılan yoklamada, adreste başka bir şirketin faaliyet gösterdiği tespit edilmiştir.
09/04/2018 tarihinde şirketin kanuni temsilcisi ...'ın ikamet adresinde yapılan yoklamada, ...'ın adreste bulunmadığı, annesi tarafından şehir dışında olduğunun beyan edildiği tespit edilmiştir. Aynı tarihte iş yeri adresinde yapılan yoklamada, adreste başka bir şirketin faaliyet gösterdiği tespit edilmiştir.
vi. Şirket, 2017 yılına ilişkin yasal defterlerini tasdik ettirmiş, fatura ve sevk irsaliyesi bastırmış ve vergi beyannamelerini vermiştir.
vii. Şirketin adına kayıtlı motorlu taşıtı bulunmamaktadır. Şirkete ait banka hesaplarında 2017 yılında herhangi bir banka hareketi bulunmamaktadır.
viii. Şirketin vergi dairesi müdürlüğüne rapor tarihi itibarıyla vadesi geçmiş ödenmesi gereken toplam borcu 60.883,80 TL'dir. Rapor tarihi itibarıyla ödenen toplam vergi aslı tutarı 32.559,84 TL'dir.
ix. Şirketin 2016 yılına ilişkin kurumlar vergisi beyannamesi ile aynı yılın Aralık dönemine ilişkin katma değer vergisi beyannamesini imzalayan Serbest Muhasebeci Mali Müşavir ... ifadesinde, şirketle çok kısa bir süre çalıştığını, kendisine güven vermediği için çalışmayı bıraktığını beyan etmiştir.
2017 yılının Ocak ila Ekim dönemlerine ilişkin katma değer vergisi beyannamelerinde imzası bulunan Serbest Muhasebeci Mali Müşavir ... ifadesinde, mükellef kuruma 2017 yılının Ocak ila Ekim aylarında hizmet verdiğini, şirketin sipariş üzerine toptan demir-çelik ticareti işi yaptığını, ofislerinin bulunduğunu, bu ofiste pazarlamacıların çalıştığını, hisse devrinden sonra şirket müdürünün kendi muhasebecisiyle çalışmak istediğini söyleyince şirketin muhasebe işlerini devrettiğini beyan etmiştir.
2017 yılının Kasım, Aralık dönemleri ile 2018 yılı beyannamelerinde imzası bulunan Serbest Muhasebeci Mali Müşavir ... ifadesinde; şirketin toptan alım-satım işiyle uğraştığı için ticaret odasından alınmış kapasite raporunun olmadığını, şirkete uzaktan bağlanarak verilmesi gereken beyannameleri ve Ba-Bs bildirimlerini verdiğini, şirketin ön muhasebesinin ... tarafından yapıldığını beyan etmiştir.
Şirket ile 31/01/2017 tarihinde tam tasdik sözleşmesi yapan Yeminli Mali Müşavir ... ifadesinde, şirket ile yapılan sözleşmenin ardından istenen bilgi ve belgeler gelmeyince tam tasdik raporunun hazırlanmadığını belirtmiştir.
x. Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtlarına göre şirketin 2017 yılının Nisan ila Aralık dönemlerinde bir ila dört işçi çalıştırdığı görülmektedir.
xi. Şirket çalışanı ... ifadesinde, çay ve yemek işlerine baktığını, dört ay çalıştığını, şirketin faaliyetleri hakkında pek bilgisinin olmadığını, kendisine muhasebe işiyle uğraştıklarının söylendiğini, şirketin kanuni temsilcilerini yakından tanımadığını ancak ismen duyduğunu, iş yerinde başka çalışanların da olduğunu, iş yerinin üç oda bir salon şeklinde olduğunu, iş yerinde saat 15:00'a kadar durup işi bitince çıktığını beyan etmiştir.
xii. Şirketin iş yeri sahibi ... ifadesinde, iş yeri adresindeki mülkün kendisine ait olduğunu, ...'yı hiç görmediğini ve tanımadığını, mülkün kendisinden ... tarafından emlakçı aracılığıyla kiralandığını, on dört ay altı günlük kira alacağının olduğunu, icra-alacak davasının devam ettiğini beyan etmiştir.
xiii. Şirket, 20/08/2018 tarihinde 7143 sayılı Kanun kapsamında matrah artırımı talebinde bulunmuş ancak bu talep hakkında yapılan inceleme sebebiyle reddedilmiştir.
xiv. 2017 yılı Ba-Bs bildirimlerine göre, şirketin 94.880.936 TL tutarındaki mal ve hizmet alımlarının 35.225.738,00 TL tutarındaki kısmı, gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifası bulunmaksızın fatura düzenlediği yolunda hakkında vergi tekniği raporu bulunan mükelleflerden; 60.499.764,00 TL tutarındaki kısmı ise gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifası bulunmaksızın fatura düzenlediğinden bahisle hakkında vergi incelemesi bulunan mükelleflerden yapılmıştır.
xv. 2017 yılı Ba-Bs bildirimlerine göre, şirketin 95.062.945,00 TL tutarındaki satışlarının 6.198.487,00-TL tutarındaki kısmı, gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifası bulunmaksızın fatura düzenlediği yolunda hakkında vergi tekniği raporu bulunan mükelleflere, 47.380.236,00-TL tutarındaki kısmı ise gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifası bulunmaksızın fatura düzenlediğinden bahisle hakkında vergi incelemesi bulunan mükelleflere yapılmıştır.
xvi. Şirketin mal alım-satımı yaptığı diğer mükellefler, şirketin düzenlediği faturaları yasal defterlere kaydetmiş ve ilgili dönem beyanlarına intikal ettirmiştir.
xvii. Şirketin 2017 yılında düzenlediği tüm belgelerin gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmaksızın düzenlenen belge olarak değerlendirilmesi gerekmektedir.
Yukarıda özetlenen vergi tekniği raporunun değerlendirilmesinden, davacı şirketin bir kısım alışlarının gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmayan faturalar ile belgelendirildiği ve iş yeri adresindeki mülk sahibinin şirket ortaklarını tanımadığını beyan ettiği anlaşılmaktadır. Bununla birlikte iş yerinde yapılan yoklamalarda faaliyetin ve işçisinin bulunması, işçilerin ifadelerinde şirkette çalıştıklarını beyan etmeleri, vergi beyannamelerinin verilmiş olması, vergi borçlarının önemli bir kısmının ödenmiş olması, satış yapılan şirketler tarafından faturaların yasal defterlere kayıt ettirilip ilgili dönem beyanlarına intikal ettirildiğinin tespit edilmesi karşısında şirketin gerçek bir faaliyetinin bulunmadığına dair ileri sürülen hususların somut bilgi ve belgeye dayalı olarak ortaya konulamadığı sonucuna varılmıştır.
Bu durumda, davacının 2017 yılında düzenlediği faturaların tamamının gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmaksızın düzenlendiği sonucuna varılamayacağından, eksik incelemeye dayalı vergi tekniği raporuna istinaden komisyon geliri elde edildiğinden bahisle davacı adına tarh olunan vergi ve kesilen cezalarda hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
Mahkeme bu gerekçeyle cezalı tarhiyatı kaldırmıştır.
Davalının istinaf istemini inceleyen ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı:
Vergi Dava Dairesi, istinaf istemine konu edilen kararın usul ve kanuna uygun olduğu gerekçesiyle istinaf istemini reddetmiştir.
Davalının temyiz istemini inceleyen Danıştay Dördüncü Dairesinin 04/05/2023 tarih ve E:2022/5694, K:2023/2463 sayılı kararı:
Olayda, davacının emtia veya hizmet alımında bulunduğu mükelleflerin tamamına yakını hakkında gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmaksızın fatura düzenlediğinden bahisle vergi tekniği raporu bulunduğu ya da vergi incelemelerine devam edildiği, şirketin defter ve belgelerini isteme yazısının hem şirket çalışanına hem de şirketin kanuni temsilcisinin aynı evde ikamet ettiği yakınına tebliğ edilmesine rağmen defter ve belgelerin ibraz edilmediği, iş yerinin bir apartman dairesi olduğu, sadece büro malzemelerinin bulunduğu dolayısıyla da teknik açıdan demir-çelik malzemelerinin satışına uygun olmadığı anlaşılmaktadır. Davacının iş yeri adresinde 22/06/2017 tarihinde yapılan yoklamada, Ostim'de depo kiralandığı belirtilmiş olmasına rağmen bağlı bulunduğu vergi dairesi müdürlüğüne herhangi bir bildirimde bulunulmadığı, faaliyet konusu ile ilgili araç, makine ve teçhizatının bulunmadığı, çok yüksek tutarda cirolara ulaşılmasına rağmen tahakkuk eden vergi borçlarının büyük bir kısmı ile tahakkuk eden Sosyal Güvenlik Kurumu prim ödemeleri ve iş yeri kirasının ödenmediği görülmektedir. Şirkete ait banka hesaplarında 2017 yılında hiçbir hesap hareketinin bulunmamasının ticari icaplara uygun olmadığı, mülk sahibinin (kiralanan iş yeri) şirket ortaklarını tanımadığı, çalışan ifadesinde şirketin yaptığı işin muhasebe işleri olduğu yönünde beyanın bulunduğu dikkate alındığında davacı tarafından düzenlenen faturaların komisyon karşılığında düzenlenen belgeler olduğu sonucuna varılmış olup aksi yöndeki Vergi Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
Öte yandan, dava konusu vergilere ilişkin matrahın takdirinde takdir komisyonunca davacının katma değer vergisi beyanları ile Ba-Bs bildirimlerinin kıyaslanması neticesinde, tespit edilen hasılata katma değer vergisi ilave edilerek bulunan miktarın %2'sinden, dönem beyannamesini vermesi nedeniyle %10 yanılma payı düşüldükten sonra kalan miktarda komisyon geliri elde edildiğinin kabul edildiği anlaşılmaktadır. Bu nedenle matrahın hesaplama biçimi bakımından bir değerlendirme yapılarak hangi tutarların ve oranların esas alındığının araştırılması suretiyle yeniden karar verilmesi gerekmektedir.
Daire bu gerekçeyle kararı bozmuştur.
... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararı:
Vergi Dava Dairesi, aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle ilk kararında ısrar etmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Dava konusu vergi ve cezaların hukuka uygun olduğu, ısrar kararında bozmaya uymama gerekçesine yer verilmemesinin gerekçeli karar hakkı ve adil yargılanma hakkının ihlali niteliğinde olduğu belirtilerek ısrar kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyizen incelenen ısrar kararının, Danıştay Dördüncü Dairesinin kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçe uyarınca bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Danıştay Dördüncü Dairesinin yukarıda yer verilen kararının dayandığı aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle ısrar kararının bozulması gerekmektedir.
Öte yandan, bozma kararı üzerine vergi dava dairesince, takdir komisyonunca belirlenen matrahların hesaplama biçiminde ve geçici vergiler ile geçici vergilerin üç katı tutarında kesilen vergi ziyaı cezalarının, vergilerin iki katına isabet eden kısımlarında hukuka uygunluk bulunup bulunmadığının değerlendirilmesi suretiyle hüküm kurulması gerektiği tabiidir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1- Davalının temyiz isteminin KABULÜNE,
2- ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının BOZULMASINA,
3- Yeniden verilecek kararda karşılanacağından, yargılama giderleri hakkında hüküm kurulmasına gerek bulunmadığına,
24/12/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.