(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ BAŞKANLIĞI
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/
KARAR NO: 2023/
BAŞKAN:
ÜYE:
ÜYE:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ: Av.
DAVALI : 1-
VEKİLİ: Av.
DAVALI : 2-
VEKİLİ: Av.
DAVALI : 3-
DAVA İHBAR OLUNAN: 1-
VEKİLİ: Av.
DAVA İHBAR OLUNAN: 2-
VEKİLİ: Av.
Av.
DAVA İHBAR OLUNAN: 3-
VEKİLİ: Av.
DAVA İHBAR OLUNANLAR : 4- ...
: 5- ...
VEKİLİ:
DAVA İHBAR OLUNAN : 6-
VEKİLİ: Av.
DAVA İHBAR OLUNAN : 7-
DAVA: Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 22/01/2020
KARAR TARİHİ: 18/10/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 10/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde ; davalılardan ... ... ile aralarında polyester poy final satışı konusunda satış sözleşmesi akdedildiğini, teslim şartı olarak CIF ... Limanı olarak belirlendiğini, taşımada yüklemenin de ...'de herhangi bir yerden ... Limanına teslim edileceğini, ödemenin akreditif ile yapılmasının sözleşmede kararlaştırıldığını, ... Finans Bank ve ... Katılım Bankasında üç ayrı akreditif açıldığını, teslim şekli olarak tarafların CIF Klozunu benimsediğini malların taşınması organizasyonunda davalı ... ... sorumluğunda olduğunu, ham maddelerin taşıma işleri için satıcı ... ...'nın davalı ... ... ile anlaştığını, taşıyıcının malları satıcı ... ...'dan teslim almamasına rağmen teslim aldığına ilişkin dava konusu akreditiflere konu sahte olarak dokuz ayrı konşimento düzenlediğini, davalı ... ...'nın satım sözleşmesinde teslim yükümlülüğünü yerine getirmemesine rağmen bunun gerçekleştirilmediğini, malların gemiye dahi yüklenmediğini, fakat akreditiflere konu bedellerin teyit bankası ... Bank aracılığıyla tahsil edildiğini, davalı ... Tekstil A.Ş'nin satıcı ... ...'nın ... temsilcisi ve acentesi olduğunu, bu davalı tarafından ... ...'ya iletilen 03/07/2019 tarihli son yükleme raporlarında diğer davalı ... tarafından da kabul edildiği üzere konşimentolara dair malların hiç birinin yüklemesinin ve tesliminin yapılmamış olduğunu, belgelerde bu malların "On Hold" (bekleme) ibaresinin yer aldığını bu sebeple teslim alınmayan mallar karşılığı olarak ödenmiş olan 971.147,52 ...'nin davalılardan tahsil edilerek davacıya ödenmesini talep etmiştir.
Davalı ... ... A.Ş vekili ; müvekkilinin kara, hava, deniz ve demir yoluyla malların sevk edilmesini organize eden firma olduğunu, müvekkili ile satıcı ... ... arasında taşıma ilişkisinin bulunduğunu, söz konusu olayda yapılan inceleme sonrasında operasyonel talimatlara aykırı bir şekilde 02/08/2019 tarihli ... ... yüklerinin tesliminin incelenmesi raporunda sekiz adet konteynır için orjinal konşimentolar müvekkiline teslim edilmeden sadece ... ...'nın vermiş olduğu talimata istinaden ordinolarının basılarak gerçek alıcıya teslim edilmesine ve malın limandan çekilmesine izin verildiğini, konşimentoların orjinalleri alınmadan bu işlemin yapılması ile ilgili olarak çalışanlarından ..., ...'ndan savunma istediklerini, ...'ın savunmalarında ... ... müşterilerinden ... Tekstilin sahibinin silahla ofis bastığını, switch düzenlenmesi için mutlaka orjinal konşimento olması söylendiği halde tehditin etkisiyle ... ... ve ... A.Ş çalışanlarının baskısı ile bu konteynırlara konu malların teslimini gerçekleştirdiklerini belirttiğini, çalışanların baskı altındayken konteynırları teslim ettiğini, bu çalışanların iş sözleşmesinin feshedildiğini, davaya konu konşimentolardan davacının e-postasıyla haberdar olunduğunu, taşıma sürecinin müvekkil şirket yetkilileri onayı alınmadan ... ve davacı firma ile yürütüldüğünü, davacıya teslim edilen yüklerde müvekkilinin konşimentolarının kullanılmadığını, davanın genel yetkili mahkemede açılması gerektiğini, davalının adresinin ... olduğunu, ... Mahkemelerinin yetkisiz olduğunu, davalının sözleşmenin tarafı olmadığını, konşimentoların sözleşme ve akreditiflerden sonra düzenlendiğini, dava konusu edilen tesellüm konşimentolarının davacı ve diğer davalıların birlikte talep ederek hazırlattıklarını, konşimentoların yükleme konşimentosu olmaması nedeniyle davanın muhattabının diğer davalılar olduğunu, davacının iddia ettiği konşimentoların hukuken geçerliliğinin bulunmadığını, diğer davalılar ve davacı tarafında iradenin sakatlanması ile hazırlattırıldığını, bu konşimentolara dayanılarak davalıdan hak iddia edilemeyeceğini, bu sebeple davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... ...'ya izafeten ... Tekstil A.Ş vekili ; davalının diğer davalı ... ...'nın acentesi olduğunu, acenteye karşı dava açılabilir ise de acenteyi yükümlülük altına sokacak karar verilemeyeceğini, ... ...'nın üzerine düşen edimini yerine getirdiğini, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin geçerlilik başlıklı kısmında anlaşmazlıklarda ... Mahkemelerinin yetkili olacağının belirlendiğini ileri sürerek davanın reddini istemiştir
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe:
Dava, davacı ile davalı ... .... arasındaki satın alma sözleşmesine konu malların davacıya teslim edilmemesine rağmen davacı tarafından ödenmek zorunda kalınan akreditif bedelinin tahsili istemidir.Davacı ile ...'de bulunan davalı ... .... arasında bir kısım tekstil ürünlerinin satışına dair sözleşme akdedilmiştir. Bu sözleşmenin akdedildiğinde ihtilaf bulunmamaktadır. Malların teslim yerinin ... limanı olduğu, ödemenin ise 180 gün vadeli ve geri dönülemez teyitli akreditif ile yapılması kararlaştırılmıştır. Bu kapsamda dava dışı ... ... ve ... Katılım Bankasına ait geri dönülemez teyitli 180 gün vadeli numaralı 235.559,52 ... tutarlı, numaralı 351.540,00 ... tutarlı, numaralı 384.048,00 ... tutarlı akreditifler kullanılmıştır.Davalı ... ....'nın davacıya tedarik etmeyi üstlendiği tekstil ürünlerinin taşıma işini diğer davalı ... ... verdiğinde ihtilaf bulunmadığı gibi bu husus dosya kapsamı ile de sabittir.Davacı taraf davalı ...'un diğer davalı ... ....'dan siparişe konu malları almamasına rağmen teslim alınmış gibi göstererek 235.559,52 ... bedelli akreditife konu 08/05/2019 tarihli numaralı, aynı tarihli numaralı, aynı tarihli numaralı, 351.540,00 ... bedelli akreditife konu 16/05/2019 tarihli numaralı, aynı tarihli numaralı, aynı tarihli numaralı 384.048,00 ... bedelli akreditife konu, 21/05/2019 tarihli numaralı, aynı tarihli numaralı, aynı tarihli numaralı konşimentolar düzenlenmiştir. Düzenlenen bu belgelerle davalı ... .... teyit bankası olan ... Bank ....'ya ödeme yapılabilmesi için diğer belgelerle birlikte ibraz edilmiş, teyit bankası aracılığıyla yapılan bu talep sonrası amir bankalar ... ... ile ... Finans Katılım Bankası A.Ş. tarafından akreditif bedelleri teyit bankasına gönderilmiş, davalı ... ....'da teyit bankasından bu bedelleri tahsil etmiştir. Sözleşmeye konu malların davacıya teslim edilmediği, gerek tarafların beyanlarından, gerekse bedellerin akreditif aracılığıyla davalı ... .... tarafından tahsil edildiği dosya kapsamında toplanan tüm bilgi ve belgelere göre sabittir.Davalı ... söz konusu malların taşıma işine aracılık eden taşıyıcıdır. Bu hususta da ihtilaf bulunmamaktadır. Davalı ... söz konusu olayda kendisine herhangi bir kusur izafe edilemeyeceğini, taşıma konusu malların satıcı tarafından kendisine teslim edilmeden alıcı davacıya karşı sorumluluğunun başlamayacağını, söz konusu konşimentoların tesellüm konşimentosu olduğunu, bu nedenle de davacı alıcıya karşı sorumluluklarının başlamayacağını ileri sürmüşlerdir.Davalı ... A.Ş. cevap dilekçesinde yükün göndericisi ... .... tarafından taşımanın iptal edildiğine ilişkin kendisine talimat verildiğini beyan etmiştir.Söz konusu olaylar sırasında davalı ... A.Ş. çalışanları ... ve ...'ndan savunma almış, bu kişiler savunmasında "... .... firmasının müşterilerinden ... Tekstil sahibinin silahla ofis bastığını, tehditler savurduğunu, eldeki yükler için teslimat talep ettiğini, hem ... .... müşterilerinin yoğun baskısı hem de ... çalışanlarının yoğun baskısı altında söz konusu yüklerin teslim edilmek zorunda kalındığını" beyan etmişlerdir.Davalı taraf söz konusu savunmalardan sonra çalışanların görevlerinin gereklerine aykırı davrandığı, ... ...., ... ve ... yararına olacak şekilde işlem yaptıkları anlaşıldığından bu kişilerin iş sözleşmelerinin feshedildiğini bildirmiştir.Adam çalıştıranın sorumluluğu hükümleri kapsamında davalı taşıyan çalışanlarının iş ve eylemlerinden sorumludur.
Dosya kapsamında davalı taşıyıcının söz konusu olayların gelişiminde davacı ...'nin sorumluluğunun ve kusurunun bulunduğunu ileri sürmüş olmakla yukarıda açıklanan gerekçeler ışığında davacının kusuru nedeniyle davalı taşıyanın sorumluluğunun kalmadığı iddiasına ilişkin ispat yükümlülüğü davalı ... A.Ş. üzerindedir.Davalı taşıma süreçlerinin şirket yetkililerinin onayı alınmadan ... A.Ş. ve davacı firma ile yürütüldüğünü ileri sürmüşse de; teslime konu yüklere ilişkin akreditiflerde davalı ... A.Ş.'ye ait konşimentolar kullanılmıştır. Mahkememizin 2019/... D. İş sayılı dosyasında eldeki dava açılmadan önce akreditiflere yönelik olarak ihtiyati tedbir talebinde bulunulmuş ve mahkememizce ihtiyati tedbir kararı verilmiştir.Ödemeyi sağlayan akreditifler %100 geri dönülemez akreditiflerdir. Akreditiflerin iki temel özelliği vardır. Bunlardan birincisi belgelendirilme özelliği diğeri ise bağımsızlık özelliğidir. Belgelendirilme özelliği akreditife konu paranın ödenebilmesi için teslime konu belgelerin muhatap bankaya sunulası gerekmektedir. Fakat muhatap bankanın belgelerin sıhhatini sözleşmedeki edimlerin ayıplı yahut eksik ifa edilip edilmediğini araştırma yükümlülüğü yoktur. Teslime dair konşimentolar ve belgeler sunulduğunda sıhhati yahut temel ilişkisi problemli dahi olsa banka bu belgelendirme özelliği nedeniyle ödemeyi satıcıya yapmak durumundadır. Bu özelliğin diğer bir yönü de bankaya teslime ilişkin konşimento yahut diğer belgeler sunulmadan satıcıya bir ödeme yapma yükümlülüğünü doğurmamasına neden olmasıdır. Bağımsızlık özelliği ise akreditifler temel ilişkiden ve taraflar arasındaki ilişkiden bağımsızdırlar. Temel ilişkideki sakatlıklar yahut eksik yada ayıplı ifalar akreditiflerin banka tarafından ödenmesi noktasında engel teşkil etmemektedir. Buna uygulamada ve doktrinde önce öde sonra dava et kuralı şeklinde ifade edenlerde vardır. Bundan maksat uluslararası ticarette işlem güvenliğini sağlamaktır. Pek tabi ki bu bağımsızlık kuralı katı ve sınırsız biçimde uygulanmamalıdır. Bu hakkaniyete ve hukuka aykırı olacaktır. Gerek doktrinde gerekse uygulamada akreditiflerin satıcıya ödenmesi engellenebilir. Ancak bunun için satıcı olan karşı tarafın kötü niyetli hareket etmiş olması şarttır. Satıcının MK madde 2'ye aykırı hareket ettiği önemli delillerle ortaya konulduğundan akreditifin ödenmesi engellenebilecektir.Mahkememizce 2019/... değişik iş dosyasında bu bağlamda talep eden tarafça dosyaya bir takım mail yazışmaları sunulmuştur. Bu yazışmalar taşıyıcı firma olan ... A.Ş'nin vekili ile talepte bulunan arasında gerçekleşmiştir. Bu yazışmalardan akreditiflere konu bir kısım malların taşıcıya dahi teslim edilmediği, beklemede olduğu ve yüklenmediği anlaşılmaktadır. Her ne kadar bu mail yazışmaları tedbir kararı vermede kanaat getirme noktasında tartışmalara neden olacak ise de mail yazışmalarının içeriğini doğrulayacak nitelikte ... 28.Noterliğinin 07/10/2019 tarihli noter ihtarnamesinde taşıyıcı firma ... A.Ş'nin vekilleri tarafından ... ... A.Ş'ye gönderilen ihtarname içeriği bulunmaktadır. Bu ihtarnamede açıkça tesellüm konşimetolarında sefer bilgisi ve konteynır bilgisi gibi hususlar yer almadığından yükün yola çıkmadığı, yükün göndericisinin yüklemeyi iptal ettiği açıkça ortadadır. Bu gerekçe ile ihtiyati tedbir kararı verilmiştir. Ancak ihtiyati tedbire itiraz sürecinden sonra ihtiyati tedbirin kaldırılmasına karar verilmiştir. Tedbire itirazla birlikte mahkememizce yapılan değerlendirmede tedbirlerin kısmen haklı olduğu, ... Bank tarafından satıcıya ödeme yapıldığı ve ödeme sırasında malların teslim edildiğine dair belgelerle amir bankaya bilgi verildiği anlaşılmıştır. Bu işlemde ... Bank bir usulsüzlük yoktur. Dolayısıyla bu ilişkinin tarafı olmayan ve hukuken üzerine düşeni yapmış kabul edilecek olan ... Bank'ı olumsuz etkileyecek biçimde tedbir uygulanması doğru görülmemiştir. Eğer ödeme gününden önce yapılmamış olsaydı yahut ödeme sırasında ... Bank .... üzerine düşeni yapmamış olsaydı tedbirimiz haklı ve amacına yönelik sonuç doğurucu nitelikte olabilirdi. Ancak bu aşamada tedbir satış sözleşmesinin tarafı olmayan üçüncü kişileri etkileyecek sonuç doğuracaktır. Bu itibarla tedbirin özellikle muteriz ... Bank ....'yı etkilemeyecek biçimde değiştirilmesi ve itirazın bu şekilde kabul edilmesi uygun bulunmuş ve ihtiyati tedbir kaldırılmıştır.Bunun sonucunda davacıya teslim edilmeyen akreditife konu malların bedelleri satıcı ... ....'ya ödenmiştir. Söz konusu olayla ilgili ... Cumhuriyet Başsavcılığının 2020/... soruşturma sayılı dosyasında soruşturma başlatılmış, bu dosya kapsamında da deliller toplanarak bilirkişi raporu alınmış, 15/01/2021 tarihli bilirkişi incelemesinde; "... ... ... Taşımacılık A.Ş tarafından taşınan ve ... ... firmasına ait eşyalar için yük teslim alınmadan, ... firması adına sanki yük teslim alınmışçasına konşimento düzenlendiği , ana konşimento olmadan ara konşimentoların düzenlenmesinin yasal mevzuata aykırı olduğu bu nedenle eşyaların bedelleri ödenmeden ithalat olanağı sağladığından şikayete konu ... çalışanlarının kusurlu olduğu , ana konşimentoların olmadığını bilerek bu işlemlerin yürütülmesine izin veren ... firması yetkililerinin de kusurlu oldukları ve olayın vukuu bulmasına sebep oldukları" tespit edilmiştir.Mahkememiz dosyasından da talimat mahkemesi aracılığıyla bilirkişi incelemesi yapılmış ve bilirkişi heyetinden 08/06/2023 tarihli rapor alınmıştır.Davalı ... AŞ'nin, düzenlediği ve dosyaya örneği sunulu olan konişmentolara göre, diğer davalı ...'nın kendisine konişmento muhtevası emtiayı (konteyner içinde değil) paletler halinde teslim ettiğinin kabulünün gerekeceği, ana konişmentonun bulunup bulunmamasının fiili taşıma açısından bir anlamı olabilmekle birlikte, eşyanın teslimini ispatta bir etkisinin olmayacağı, keza davalı ...'un cevap dilekçesinde de kendi personelinin eşyayı görmeden konişmento düzenlediği ve bu kişiler hakkında haksız eylemleri nedeniyle işlem başlatıldığı şeklinde beyanı da göz önüne alındığında, davalı ... AŞ'nin kendi ifa yardımcısının hatasının sorumluluğunu da üstlenmesi gerektiği kabul edilmiştir. Davalı ... AŞ'nin düzenleyeceği orijinal konişmento ile diğer davalı ...'nın konişmento muhtevası emtiaya ait mal bedelini bankadan tahsil edeceğini, bu belgenin gönderene bu hakkı bilmemesi, bunun hukuki sonuçları hakkında bilgi sahibi olmadığının ileri sürülemeyeceği açıktır. Bu durumda, davalının düzenlediği konişmentoların usulüne uygun olarak düzenlenmiş olduğu, muhtevası eşyanın konişmentoyu düzenleyen davalı ... AŞ'nin zilyedinde olduğunu gösterdiği, ana konişmentonun eşyanın teslimine değil, taşınmasına ilişkin olduğu, ana konişmentonun yokluğunun taşımanın yapılmadığına delalet edebileceği, ancak eşyanın taşıyana veya onun acentesine teslim edilip edilmediğini karşılayan belge niteliği olamayacağından, eşyanın taşınmak için ... AŞ'ne teslim edilip edilmediğine ilişkin dava konusu uyuşmazlıkta, ana konişmentonun varlığının veya yokluğunun bir anlamı olmayacağı, davalı ... AŞ'nin düzenlemiş olduğu konişmentonun ibrazı ile bedeli alıcı tarafından ödenen, konişmento muhtevası emtiayı davacı alıcıya teslim etmesi veya teslim edemediği takdirde, davacının bu eylemden kaynaklanan zararını tazmin etmesi gerekmektedir.Davacının emtiayı fiilen teslim almadan orijinal konişmento düzenlediği sabittir. Nitekim davalı beyanlarında da kendi şirket içi disiplin soruşturması ile de bunun çalışanlarının kusuru olduğunu kabul etmiştir. Bu durumda, davalı ... AŞ'nin emtiayı fiilen teslim almadan konişmento düzenlemesi nedeniyle kusurlu olduğu sonucunu ortaya çıkarmaktadır. Nitekim davalının cevap dilekçesinde de çalışanlarına yönelik isnadları ve yine mahkememizin 2019/... D. İş sayılı karar gerekçesinde de yer alan davalı ... A.Ş. vekilinin taraflar arasındaki mail yazışmalarının içeriğini doğrulayacak nitelikte ... 28.Noterliğeinin 07/10/2019 tarihli noter ihtarnamesinde taşıyıcı firma ... A.Ş'nin vekilleri tarafından ... ... A.Ş'ye gönderilen ihtarname içeriği dikkate alındığında taşıyıcı ... A.Ş.'nin söz konusu malların davacıya teslim edilmemesine rağmen akreditife konu tutarların tahsil edilmesiyle kusurunun bulunduğu açık bir biçimde ortadadır.
Davalı ... A.Ş. her ne kadar davacının ortaya çıkan bu sonuçta kusuru bulunduğunu ileri sürmüşse de; tüm dosya kapsamı itibariyle sunulan bilgi ve belgelerden, toplanan delillerden ve gerek soruşturma dosyasında alınan rapor içeriğinden gerekse eldeki dava dosyasından alınan rapor içeriğinden anlaşılacağı üzere bu iddia ispatlanamamıştır.Davalı ... A.Ş.'nin konşimentonun niteliği ve tesellüm konşimentosu iddiaları kapsamında ise; ana konişmentonun sadece taşımaya delalet etmesi, esyayı temsil konusunda ise tek bir konişmentonun dolayısıyla davalının düzenlediği konişmentonun geçerli olacağı kabul edilmiştir. Ayrıca tekrar ile davalının düzenlediği konişmentoların usulüne uygun olarak düzenlenmiş olduğu, muhtevası eşyanın konişmentoyu düzenleyen davalı ... AŞ'nin zilyedinde olduğunu gösterdiği, ana konişmentonun eşyanın teslimine değil, taşınmasına ilişkin olduğu, ana konişmentonun yokluğunun taşımanın yapılmadığına delalet edebileceği, ancak eşyanın taşıyana veya onun acentesine teslim edilip edilmediğini karşılayan belge niteliği olamayacağından, eşyanın taşınmak için ... AŞ'ne teslim edilip edilmediğine ilişkin dava konusu uyuşmazlıkta, ana konişmentonun varlığının veya yokluğunun bir anlamı olmayacağını tekrar vurgulamak gerekir.Ana konişmento, master konişmento diye adlandırılan belge aslında, taşımanın gerçekleştiği aracın (gemi veya uçak gibi) taşıdığı tüm eşyayı kapsayan bir belgedir. Eğer taşınan yolcu ise yolcu manifestosu, mal ise yük manifestosu adlı belge aynı zamanda ana konşimentodur. Davalının, eşya gönderenden teslim alınmadığı halde kendi adamları tarafından teslim alınmış gibi konişmento düzenlendiği beyanı ortada olduğuna göre, ana konişmentonun olmayacağı da aşikardır. Çünkü ortada taşınmış bir emtia mevcut değildir. Ancak taşınan bir emtia olmasa da taşınmak üzere eşyanın davalı taşıyana telsim edildiğini ispat sadedinde davalı tarafından davacı adına keşide edilmiş, ibrazında muhtevasını teslim ile yükümlü olduğu orijinal konişmento mevcuttur. Konişmentoya göre, davalıya emtia paletler halinde teslim edilmiştir. Bunların bir konteyner içinde taşınması veya dökme olarak taşınması davalı taşıyana ait bir husus olup, uyuşmazlıkla da ilgili değildir. Gönderen tarafından davalıya emtianın taşınmak üzere teslimi esnasında olmayan konteynerin numarasının da olmayacağı açıktır. Bu nedenle davalı ... A.Ş.'nin dosya kapsamında düzenlenen konşimentoların kendisi aleyhine sonuç doğurmayacağı savunması mahkememizce kabul edilmemiştir.TTK'nın 1178, 1186. ve 1187. Maddelerinin de değerlendirilmesi gerekmektedir.1178. maddeye göre; davalı taşıyan ... AŞ'nin düzenlediği konişmento karşılığı, taşımak üzere teslim aldığı emtiayı, alıcısına teslim etme sorumluluğu bulunmakta olup, bu sorumluluğun yerine getirilememesi nedeniyle meydana gelen zararı tazmin etmesi gerekmektedir.1186'ncı madde taşıyıcının sorumluluğunu sınırlandırılmıştır. Ancak; “Zarara veya teslimdeki gecikmeye, kasten veya pervasızca bir davranışla ve böyle bir zararın veya gecikmenin meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir fiilinin veya ihmalinin sebebiyet verdiği ispat edildiği takdirde taşıyan, 1186'ncı maddede öngörülen sorumluluk sınırlarından yararlanamaz” şeklindeki 1187'nci maddenin 1.fıkrasında sayılan sebeplerin varlığında taşıyıcının sorumluluk sınırının söz konusu olamayacağını hükme bağlamıştır. Bu bağlamda; taşıyıcının kendi beyanları ile de sabit olduğu üzere, eşyanın alıcıya teslim edilememesinde tek unsur, davalı taşıyan ... AŞ'nin fiilen teslim almadığı emtiayı almış gibi orijinal konişmento düzenleyerek, bunu dolaşıma sokması, davacı alıcının da bu konişmentoya güvenerek, bankasına akreditif konusunda talimat vererek, mal bedelinin haksız olarak alıcısına ödenmesi ve sonucunda da davacıya bedelini ödediği malın teslim edilememesidir. Bu olayların meydana gelmesinde davalı ... AŞ'nin kusuru dikkate alındığında taşıyıcı ... A.Ş.'nin 1187'nci madde gereği sınırlı sorumluluk hakkına sahip olmayacağı kabul edilmiştir. Davacının satıma konu kendisine teslim edilmeyen bedelleri akreditif yoluyla davalı ... ....'ya ödediği halde davalı ... AŞ tarafından düzenlenen orijinal konişmentolar nedeniyle teslim alamadığı malların bedeli olan 971.147,52USD tutarındaki alacağı davalılar ... A.Ş. ve ... ....'dan talep edebileceği kabul edilmiştir.Davalı taraf yetki itirazında bulunmuştur. Gerek konşimentoya ilişkin yukarıdaki açıklamalar gerekse taşımaya konu malların teslim yerinin ... Liman Müdürlüğü olarak belirlenmiş olması nedeniyle ve ... İlçesi'de yargı çevremiz dahilinde bulunduğundan davalı ... A.Ş'nin konşimentolardaki ... Mahkemelerinin yetkili olmasına ilişkin belirlemenin davacı ile ... A.Ş arasında düzenlenen bir akitten kaynaklanmamış olması, eldeki davanın konusunun ... ... ile davacı arasındaki CIF satışından kaynaklanması CIF'de de teslim şartı olarak ... Limanı Müdürlüğünün belirlenmesi karşısında yargılamada mahkememiz yetkili görülmekle yetki itirazlarının reddine karar verilmiştir.Taraflar arasında gösterilen ... A.Ş. Davalı ... ....'nın acentasıdır. Davacı taraf dava dilekçesinde hem asil ... ....'yı hem de asile izafeten ... A.Ş.'yi göstermiştir.İzafeten dava asili temsilen açılan dava olup temsil eden aleyhine hüküm kurulması mümkün değildir. Dava dilekçesinde hem asilin hem de asile izafeten ... A.Ş.'nin gösterilmesi kurulacak hüküm sonucunu değiştirmeyecektir. Kurulacak hüküm yine asil hakkında olacaktır. Dolayısıyla zararın ve alacağın sorumluları ... .... ve ... A.Ş. hakkında hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
1-Davanın KABULÜ ile 971.147,52 ... alacağın dava tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4A maddesi uyarınca işleyecek faizi ile birlikte davalılar ... ... , ... A.Ş'den tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 393.961,30 TL harçtan başlangıçta alınan 98.490,33 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 295.470,97 TL harcın davalılar ... ... , ... A.Ş'den tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan 98.490,33 TL peşin harç, 54,40 TL başvurma harcı, 89,60 TL ihtiyati haciz harcı ve 29.629,40 TL yargılama gideri olmak üzere toplam 128.263,73 TL'nin davalılardan davalılar ... ... , ... A.Ş'den tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 361.345,13 TL nispi vekalet ücretinin davalılar ... ... , ... A.Ş'den tahsili ile davacıya ödenmesine,
5-Dava şartı arabuluculuk kapsamında hazine tarafından ödenen 1.320,00 TL'nin davalı davalılar ... ... , ... A.Ş'den tahsili ile hazineye irat kaydına,
Kesinleşme süreci tamamlana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine,
Dair; davacı vekili, davalı ... vekili ile ihbar olunan vekillerinin yüzüne karşı diğer davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere oybirliğiyle verilen karar açıkça okunu, usulen anlatıldı. 18/10/2023
Başkan
e-imza
Üye
e-imza
Üye
e-imza
Katip
e-imza