T.C.
DENİZLİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
4. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: ...
KARAR NO: ...
KARAR TARİHİ: 27/02/2025
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN: ...
ÜYE: ...
ÜYE: ...
KATİP: ...
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ...
TARİHİ: ...
NUMARASI: ...
DAVACI: ...
VEKİLLERİ:...
TEMSİLCİ: ...
TEMSİLCİ:...
ASLİ MÜDAHİL: ...
VEKİLİ: ...
ASLİ MÜDAHİL: ...
VEKİLİ: ...
ASLİ MÜDAHİL: ...
VEKİLİ: ...
ASLİ MÜDAHİL: ...
VEKİLİ: ...
ASLİ MÜDAHİL: ...
VEKİLİ: ...
ASLİ MÜDAHİL:..
VEKİLİ:...
ASLİ MÜDAHİL: ...
VEKİLİ: ...
ASLİ MÜDAHİL: ...
VEKİLİ:...
ASLİ MÜDAHİL: ...
VEKİLİ: ...
ASLİ MÜDAHİL:...
VEKİLİ: ...
ASLİ MÜDAHİL: ...
VEKİLİ: ...
ASLİ MÜDAHİL: ...
VEKİLİ: ...
ASLİ MÜDAHİL:...
VEKİLİ: ...
ASLİ MÜDAHİL: ...
VEKİLLERİ:...
KONKORDATO KOMİSERİ: ...
KONKORDATO KOMİSERİ: ...
KONKORDATO KOMİSERİ:...
İLİŞKİLİ KİŞİ: ...
VEKİLİ:...
İLİŞKİLİ KİŞİ:...
VEKİLİ:...
İLİŞKİLİ KİŞİ:...
İLİŞKİLİ KİŞİ: ...
VEKİLİ: ...
İLİŞKİLİ KİŞİ: ...
VEKİLİ: ...
DAVANIN KONUSU: Konkordato (Adi Konkordatodan Kaynaklanan (İİK 285 İla 308/h))
G.KARAR YAZIM TARİHİ: ...
İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davacı tarafça istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin 11/03/2020 tarihinde kurulduğunu, finansal krizin nedenleri, müvekkili şirketin mevcut durumu ile ülkedeki ve dünyadaki döviz hareketlerinden, artan maliyetlerden olumsuz etkilendiklerini, tasarruf tedbirleri aldıklarını, ancak ekonomik koşullar nedeniyle şirketin nakit dengesinin bozulduğunu, ödeme gücünün tehlikeye girdiğini ancak konkordato projesi çerçevesinde faaliyetlerini değişen şartlara göre uyarlama ve yeni koşullara uyum sağlayarak daha sağlıklı bir şekilde faaliyetlerine devam edebileceklerini beyan ederek borçlarını ödeyememe tehlikesi altında olan davacı şirketin İcra İflas Kanununda belirlenen kesin süre içinde yapılacak yargılama sonucu konkordatonun tasdikine karar verilmesini talep etmiştir.
Asli müdahiller vekillerince konkordato talebine karşı beyan dilekçesi sunulmadığı görülmüştür.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "İcra ve İflas Kanunu'nun 292. maddesinde sayılan nedenlerden biri konkordatonun başarıya ulaşamayacağının anlaşılması halidir. Davacı şirket, dava dilekçesi kapsamında faaliyetlerine devam edebilmek ve mal varlığını koruyabilmek adına konkordatoda talep ettiği, 3 ay geçici mühlet kararı verildiği, ancak davacı şirkete verilen bu fırsata rağmen nakit akışındaki sıkıntıları bertaraf edemediği, bu kapsamda da personel maaşlarını, komiser heyet ücretlerini, işletmenin faaliyetinin yürütülmesi konusunda şirketin güncel elektrik, su, kira borçlarının ödeyemediği, geçici mühlet tarihinden sonra bu mühlet içerisinde doğan elektrik, su ve kira borçlarının davacı şirket tarafından ödenemediği, projenin revize edildiği, ancak projenin revizesi kapsamında projenin uygulanabilirliği bakımından somut verilerin bulunmadığı, bu sayılan hususlar ve konkordato komiser heyetinin 23/10/2024 havale tarihli raporundaki tespitler kapsamında iyileşme ve konkordatonun tasdiki ihtimallerinin birlikte değerlendirilmesi neticesinde konkordatoya başarıya ulaşma ihtimalinin bulunmadığı sabit olduğundan davacının davasının İcra ve İflas Kanunu'nun 287. ila 292. maddesi uyarınca reddine,
İcra ve İflas Kanunu'nun 287. maddesi delaletiyle İcra ve İflas Kanunu'nun 292. maddesi uyarınca geçici mühlet verilmesinden sonra konkordatonun başarıya ulaşamayacağının anlaşılması halinde kesin mühlete geçilmesi talebin reddine, iflasa tabi borçlu bakımından ise borçlunun iflasına resen karar verilebileceği düzenlenmiştir. ... Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi'nin 2020/1644 Esas 2021/709 Karar sayılı ilamında da aynı husus ifade edilmiştir. Konkordato komiser heyetinin 23/10/2024 havale tarihli raporunda davacı şirketin rayiç değerleri kapsamında borca batık olduğu tespit edilmiştir. Davacı şirketin iflasa tabi borçlu olduğu ve İcra ve İflas Kanunu'nun 292. maddesi uyarınca da konkordatonun başarıya ulaşamayacağı nedeniyle de konkordato talebinin reddine karar verildiğinden davacı şirketin borca batık olduğu sabit olduğu anlaşıldığından İcra ve İflas Kanunu'nun 292. maddesi gereğince davacı şirketin iflasına, iflasın 30/10/2024 günü saat 10:30 itibariyle açılmasına, iflas kararının derhal İflas Müdürlüğü'ne bildirilmesine" dair karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Konkordato mühleti verilmesi için aranan şartlar, konkordatonun başarı ihtimalinin mevcut olması ve projenin alacaklıları zarara uğratma kastı taşımadığını, konkordatonun tasdiki için gerekli şartların; teklif edilen paranın borçlunun kaynakları ile orantılı olması, konkordatonun kaydedilmiş olan alacaklıların yarısı ve alacakların üçte ikisini aşan çoğunlukla kabul edilmiş olması, teminat gösterilmesi, yargılama gider ve harçlarının depo edilmesi olduğunu, konkordato da teklif edilen tutar davacının iflası halinde alacaklıların eline geçebilecek muhtemel miktardan daha fazla olduğunu, teklif edilen tutarın davacı şirketin kaynakları ve iş üretim gücü ile doğru orantılı olduğunu, davacı şirket açısından yukarıda belirtilen şartlar açıkça sağlanmış olmasına rağmen yerel mahkeme tarafından talebin reddine karar verildiğini, işletmenin devamlılığı esasına göre düzenlenen bilanço, işletmenin faaliyetlerinin sürdürülmesi durumunda, yani hem bilançonun oluşturulduğu tarihte hem de gelecekteki bir zaman zarfında işletme faaliyetlerinin sonuçları değerlendirilmek sureti ile oluşturulmadığını, işletmenin devamlılığı esası, sadece değerlemenin yapıldığı zamanı değil, gerçekçi varsayımlara dayalı olarak ileride oluşabilecek değerin de göz önünde bulundurulmasını gerektirmediğini, bunun için aktifler, borçlar, gelir-gider ile işletmenin elde edeceği fırsatlar, ihtimallere göre hesaba katılarak değerlendirildiğini, aktif ve pasiflerin işletmenin sürekliliğine göre değerlendirilmesi, yukarıda da belirtildiği gibi, faaliyetine devam edecek bir işletme esas alınarak değerlendirme yapılması anlamına gelmekte olduğunu, işletmenin devamlılığına ilişkin olarak düzenlenen bilançolar, konkordato ön projesini açıkça desteklediğini, İİK. madde 289'a göre "Konkordatonun başarıya ulaşmasının mümkün olduğunun anlaşılması hâlinde borçluya bir yıllık kesin mühlet verilir. " hükmünün bulunduğunu, ayrıca resen iflasa karar vermeden önce duruşma açarak davacı şirketin dinlenilmediğini beyan ederek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
Asli Müdahiller istinaf cevap dilekçelerinde özetle; davacının sunmuş olduğu İstinaf taleplerinin soyut ve hukuki gerekçeden yoksun olduğunu, nitekim konkordato, sebebinin ne olduğundan bağımsız olarak, işleri bozulmuş olan, ödeme güçlüğüne düşen ancak iyiniyetli olan borçluların iflas etmesinin önüne geçmek ve ekonomik durumlarını iyileştirebilmelerine fırsat sağlamak adına uygulanan bir yöntem olmasına rağmen dava dosyasında alınan 17.10.2024 tarihli heyet bilirkişi raporunda ortaya konulan ekonomik tespitlere göre davacının kötüniyetli olarak konkordato talebinde bulunduğu açıkça ortaya konulduğunu beyan ederek davacı tarafın İstinaf başvurusunun tümüyle reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:
Dava, Konkordato talebine ilişkindir.
Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi'nce davanın reddine ve davacı şirketin iflasına karar verildiği, karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.
Konkordato; dürüst bir borçlunun, alacaklılarının belli bir çoğunluğu ile yaptığı ve ticaret mahkemesinin tasdiki ile hüküm ifade eden bir cebri anlaşma olup, bununla alacaklılar, borçluya karşı alacaklarının bir kısmından feragat ederler ve/veya borçluya borcunu ödeme konusunda belli bir süre verirler, borçlunun bu süre içinde, borcunun kabul edilen kısmını ödemekle borçlarının tamamından kurtulmasını sağlayan bir hukuki müessesedir.
«Konkordato», elinde olmayan nedenlerle, işleri iyi gitmeyen ve mâli durumu bozulmuş olan, dürüst borçluları korumak için kabul edilmiş bir müessesedir.
Piyasa koşulları, ekonomik kriz, aslında kötüniyetli olmayan borçluları, borçlarını ödeyemeyecek duruma düşürebilir. Mâli durumu bozulmuş ve bu nedenle tüm borçlarını vadesinde ödeyemeyecek durumda olan borçlular eğer iflâsa tabi ise iflâsın eşiğinde bulunuyor demektir. Eğer iflâsa tabi değilseler, önce davranan alacaklılar alacaklarına tamamen kavuşabilirken, diğer borçlularına iyiniyetle daha fazla tolerans gösteren, daha fazla zaman tanıyan alacaklılar ise alacaklarını hiç ya da tamamen alamayacaklardır.
Kanun koyucu, bu durumda bulunan bir borçluya, «alacaklılarının çoğunluğu ile» bir anlaşma yaparak, kendisine alacaklılarının tanıdığı (yeni) süre içinde borçlarını ödeme olanağı tanımıştır. Bu durumda bulunan bir borçlu «alacaklılarının kanunda öngörülen orandaki çoğunluğu» ile anlaşırken çok kez onlardan yeni bir süre (mehil) alma (vade konkordatosu) yanında, ayrıca «alacaklarının bir yüzdesinden (miktarından) da vazgeçmelerini» (yüzde konkordatosu) sağlar.
Bu kurum, hem borçlunun ve hem de alacaklıların lehinedir. Gerçekten, konkordato sayesinde borçlu iflâsa tabi ise iflâstan ve onun bütün hukuki ve cezai sonuçlarından kurtulmuş olur. Eğer borçlu iflâsa tabi değilse, bütün malvarlığının, alacaklıları tarafından haczedilip sonunda satılmaları sonucunda, borçlularından kısmen kurtulur ve alacağını kısmen ya da tamamen alamamış olan alacaklılarının da cebri icra tehdidiyle hayatını sürdürmeye çalışır.
Bu kurum alacaklıların da lehinedir. Çünkü, konkordato ile alacaklılar haciz ve iflâsın gerektirdiği masrafları yapmadan ve dolayısı ile, daha fazla ölçüde alacaklarını elde ederler. 4949 sayılı Kanun ile 2003 yılında yapılan değişiklik sonucunda «alacaklılara da konkordato işlemlerinin başlatılmasını isteme hakkı» tanınarak «borçlu ile alacaklılar» ve «alacaklılar» arasında eşitlik sağlanmış, başka bir deyişle bu suretle konkordatoda «borçlu ile alacaklıların menfaatleri eşit olarak» gözetilmiştir. (Avukat TALİH UYAR (9 Eylül Ünv. Huk. Fak. E. Öğr. Görv.) (Yaşar Ünv. Huk. Fak. Öğr. Görv.) YENİ KONKORDATO HUKUKUMUZUN TEMEL İLKELERİ Ankara 2019 Türkiye Barolar Birliği Yayınları : 369)
Konkordatonun amacı borçluyu borçlarından ve eğer iflas şartlarını taşıyorsa muhtemel bir iflastan kurtarmak, alacaklıların da belirli bir vadede ve/veya indirimle alacaklarını tahsil etmelerini sağlamaktır.
Konkordato mühleti borçlunun oylamaya hazırlık yapacağı, alacaklılarla görüşeceği ve onları olumlu oy kullanmaya ikna edeceği bir süreçtir. Bu bakımdan alacaklıların yaklaşımının borçlunun ve konkordatonun akıbetinde büyük bir rolü vardır.
Konkordato talep edecek borçlunun somut, gerçekçi ve açık mali verilerle ve borç tasfiye projesi ile konkordato talebinde bulunması gerekmektedir. Afaki ve sonucu öngörülemeyen, ciddi bir borç tasfiye projesi sunulmayan projeye dayalı talebin kabulü mümkün değildir.
İİK'nın 287. maddesinin 5. fıkrası, kesin mühlete ilişkin 291 ve 292. maddelerin geçici mühlet bakımından da kıyasen uygulanacağını öngörmektedir. İİK'nın "Kesin Mühlet İçinde Konkordato Talebinin Reddi ile İflâsın Açılması" başlıklı 292. maddesinde:
"İflâsa tabi borçlu bakımından, kesin mühletin verilmesinden sonra aşağıdaki durumların gerçekleşmesi hâlinde komiserin yazılı raporu üzerine mahkeme kesin mühleti kaldırarak konkordato talebinin reddine ve borçlunun iflâsına resen karar verir:
a)Borçlunun malvarlığının korunması için iflâsın açılması gerekiyorsa,
b)Konkordatonun başarıya ulaşamayacağı anlaşılıyorsa,
c)Borçlu, 297 nci maddeye aykırı davranır veya komiserin talimatlarına uymazsa,
d)Borca batık olduğu anlaşılan bir sermaye şirketi veya kooperatif, konkordato talebinden feragat ederse,
İflâsa tabi olmayan borçlu bakımından ise birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerindeki hâllerin kesin mühletin verilmesinden sonra gerçekleşmesi durumunda, komiserin yazılı raporu üzerine mahkeme kesin mühleti kaldırarak konkordato talebinin reddine re'sen karar verir.
Mahkeme, bu madde uyarınca karar vermeden önce borçlu ve varsa konkordato talep eden alacaklı ve alacaklılar kurulunu duruşmaya davet eder; diğer alacaklıları ise gerekli görürse davet eder." denilmektedir. Bu madde hükmüne göre geçici mühlet içerisinde iyileşme ümüdinin olmaması ve konkordatonun tastiki ihtimalinin görülmemesi nedeniyle, geçici mühlet içinde konkordato talebinin reddedilebileceği ve davacı iflasa tabi ise ve İİK'nın 292. maddesindeki şartlardan biri gerçekleşmiş ise davacının iflasına da karar verilebilecektir.
Somut olayda davacı taraf konkordato revize projesinde yeni ortaklar bulunması ve tasarruf tedbirlerine yer verildiği anlaşılmıştır. Yargılama süresince konkordato komiser heyeti tarafından düzenlenen raporlar dosyaya sunulmuştur.
Konkordato komiser heyeti 22/10/2024 tarihli son raporunda davacı şirketin öz sermayesinin yetersiz olduğu, borçluların konkordato sonrası personel maaşlarının ve komiser heyet ücretlerinin ödenemediği, işletmenin faaliyetinin yürütülmesi konusunda şirketin güncel elektrik, su, kira ödemelerinin yapılamadığı, revize projenin somut verilere dayanmadığı ve uygulanabilir olmadığı belirtilmiş, 30/10/2024 tarihli celsede konkordato komiseri beyanında; rayiç değerlere göre davacı şirketin borca batık durumda olduğu, geçici mühlet tarihinden sonra bu mühlet içerisinde doğan elektrik, su ve kira borçlarının davacı şirket tarafından ödenemediği, projenin revize edildiği, ancak projenin revizesine yönelik somut deliller bulunmadığı, kesin mühlete geçilmemesi konusunda kanaatlerinin oluştuğu, iflas kararı verilecekse basit tasfiye usulü uygulanması gerektiğini bildirilmiştir. 30/10/2024 tarihli celsede şirket vekili ve şirket yetkilisi dinlenilmiştir.
Yapılan açıklamalar kapsamında; dava dilekçesi, konkordato projesi, davaya müdahil olan alacaklıların beyan ve dilekçeleri, konkordato komiser heyeti tarafından düzenlenen raporlar ve tüm dosya kapsamından, davacı şirketin rayiç değerlere göre borca batık olmamakla birlikte öz sermayesinin yetersiz olduğu, konkordato sonrası personel maaşlarının ve komiser heyet ücretlerinin ödenemediği, işletmenin faaliyetinin yürütülmesi konusunda şirketin güncel elektrik, su, kira ödemelerinin yapılamadığı, revize projenin somut verilere dayanmadığı ve uygulanabilir olmadığı, bu haliyle konkordatonun başarıya ulaşma ihtimalinin mümkün olmadığı anlaşılmakla konkordato talebinin reddi ile davacının iflasına karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön görülmemiştir.
Bu durumda, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların yerinde olmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-... Mahkemesi'nin ... Esas, ...Karar sayılı dosyasında verilen ... tarihli karara karşı davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40 TL maktu harçtan 427,60 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 187,80 TL harcın davacıdan alınarak Hazineye İRAT KAYDINA,
3-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından taraflar yararına vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
4-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-HMK’nın 359/4. maddesi uyarınca iş bu kararın Dairemizce taraflara TEBLİĞİNE,
Dair dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde İİK'nun 308/a ve HMK'nın 361. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay’a temyiz yolu açık olmak üzere olmak üzere oybirliğiyle karar verildi. ...
...
Bu belge güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır.