Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2024-6-025 (Devralma) Karar Sayısı : 24-38/908-389 Karar Tarihi : 19.09.2024 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Birol KÜLE Üyeler : Ahmet ALGAN (İkinci Başkan), Şükran KODALAK, Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Ayşe ERGEZEN, Cengiz ÇOLAK, Rıdvan DURAN B. RAPORTÖRLER : Alican KORKMAZ, Muhammet Cuma KÜRKÇÜ, Gülşen EREN PEKGÖZ, Rumeysa GENÇ C. BİLDİRİMDE BULUNAN : - Diniz Holding AŞ Temsilcileri: Av. Okan OR, Av. Hakan DURUSEL Valikonağı Caddesi No.7 D.10 Halaskargazi Mah. 34371 Şişli/İSTANBUL (1) D. DOSYA KONUSU: Diniz Holding AŞ ve Grupo Antolin Irausa SA tarafından ortak kontrol edilen Ototrim Panel Sanayi ve Ticaret AŞ’ye ait payların belli bir oranının Diniz Holding AŞ tarafından devralınması işlemi. (2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu (Kurum) kayıtlarına 26.07.2024 tarihli ve 54463 sayılı yazı ile intikal eden ve eksiklikleri 06.09.2024 tarih ve 55997 sayılı yazı ile tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen 17.09.2024 tarihli ve 2024-6-025/Öİ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır. (3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle, dosya konusu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir. G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME (4) Yapılan başvuruda, Diniz Holding AŞ (DİNİZ HOLDİNG) ve Grupo Antolin Irausa SA (ANTOLİN) tarafından ortak kontrol edilen Ototrim Panel Sanayi ve Ticaret AŞ (OTOTRİM)’e ait hisselerin %(.....)’inin DİNİZ HOLDİNG tarafından devralınması işlemine 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun (4054 sayılı Kanun) ve 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ (2010/4 sayılı Tebliğ) çerçevesinde izin verilmesi talep edilmektedir. (5) Bildirim konusu işlemin temelini DİNİZ HOLDİNG ile ANTOLİN arasında 26.06.2024 tarihinde imzalanan “Hisse Alım Sözleşmesi” oluşturmaktadır. Söz konusu sözleşmeye göre ANTOLİN, %(.....)’sine sahip olduğu OTOTRİM hisselerinin %(.....)’ini hâlihazırda hisselerin %(.....)’sine sahip olan DİNİZ HOLDİNG’e devredecektir. Bildirim Formu’nda DİNİZ HOLDİNG ve ANTOLİN’in ortak kontrolünde bulunduğu vurgulanan OTOTRİM’in, işlemin gerçekleşmesi ile birlikte DİNİZ HOLDİNG’in tek kontrolüne geçeceği belirtilmiştir. (6) DİNİZ HOLDİNG ile ANTOLİN arasında OTOTRİM’in kuruluşu esnasında kurucular tarafından imzalanan ve mevcut pay sahipleri bakımından bağlayıcı olmaya devam eden “Hissedarlar Sözleşmesi” uyarınca, OTOTRİM’in Yönetim Kurulunun en az (.....), en fazla (.....) kişiden oluşacağı ve yarısının A grubu pay sahipleri tarafından diğer yarısının ise B grubu pay sahipleri tarafından gösterilen adaylar arasından seçileceği
24-38/908-389 2/6 belirtilmiştir. OTOTRİM’in paylarının yarısı A grubu pay sahibi olarak DİNİZ HOLDİNG’e, diğer yarısı ise B grubu pay sahibi olarak ANTOLİN’e aittir. Bu kapsamda hâlihazırda, mevcut Yönetim Kurulu (.....) üyeden oluşmakta, bunlardan (.....) adedi DİNİZ HOLDİNG tarafından diğer (.....) Yönetim Kurulu üyesi ise ANTOLİN tarafından gösterilen adaylar arasından seçilmektedir. Yönetim Kurulu kararlarının alınabilmesi için basit çoğunluk öngörülmüş olup belirli bir pay sahibi grubun gösterdiği adaylar arasından seçilen üyelere ek olarak, diğer pay sahibi grubun gösterdiği adaylar arasından seçilen (.....) yönetim kurulu üyesinin de olumlu oyu gerekmektedir. Buna ek olarak OTOTRİM’in “Şirket Esas Sözleşmesi” uyarınca Yönetim Kurulu kararlarının geçerli olabilmesi her iki pay grubu sahibinin gösterdiği adaylar arasından seçilen yönetim kurulu üyelerinden (.....) bulunması zorunlu tutulmuştur. Böylelikle Yönetim Kurulu kararı alınabilmesi için, her iki pay sahibi grubun da Yönetim Kurulunda temsili zorunlu kılınmıştır. Devre konu teşebbüsün Genel Kurul toplantılarında ise olağan ya da olağanüstü kararların alınabilmesi için sermayenin en az (.....)’ini temsil eden payların olumlu oyu gerekmektedir. Dolayısıyla devre konu teşebbüste işlem öncesinde Genel Kurul kararı alınabilmesi için her iki pay sahibinin ortak kararının gerektiği anlaşılmaktadır. (7) “Hissedarlar Sözleşmesi” ve “Şirket Esas Sözleşmesi” düzenlemelerinden; her iki ana şirketin OTOTRİM’in karar alma organlarına eşit sayıda üye atama hakkının var olduğu, olağan ya da olağanüstü kararların alınması için her iki teşebbüsün olumlu oyunun zorunlu tutulduğu, dolayısıyla işlem taraflarının stratejik konulara ilişkin Genel Kurul ve Yönetim Kurulu kararlarına yönelik olarak devre konu teşebbüs üzerinde belirleyici etki uygulama hakkının bulunduğu anlaşılmaktadır. Dolayısıyla OTOTRİM’in, DİNİZ HOLDİNG ve ANTOLİN’in ortak kontrolünde bulunduğu değerlendirilmektedir. Devre konu OTOTRİM’in işlem öncesinde mevcut olan ve işlem sonrasında oluşması planlanan hissedarlık yapılarına aşağıda yer verilmektedir: Tablo 1: OTOTRİM’in İşlem Öncesi ve Sonrası Hissedarlık Yapısı Hakkında Bilgi İşlem Öncesi İşlem Sonrası Pay Sahibi Pay Oranı (%) Pay Sahibi Pay Oranı (%) DİNİZ HOLDİNG (.....) DİNİZ HOLDİNG (.....) ANTOLİN (.....) ANTOLİN (.....) Toplam 100 Toplam 100 Kaynak: Bildirim Formu (8) Bildirim Formu’na göre, işlem tarafları arasında imzalanan “Hisse Alım Sözleşmesi”nin imzalanmasına müteakiben işlemin kapanış tarihinde imzalanacak yeni “Hissedarlar Sözleşmesi” ile eski “Hissedarlar Sözleşmesi” sona erecektir. İşlem neticesinde devre konu OTOTRİM’in Yönetim Kurulu (.....) üyeden oluşacak ve bu üyelerden (.....) ANTOLİN’in belirlediği adaylar arasından, (.....) ise DİNİZ HOLDİNG tarafından belirlenen adaylar arasından seçilecektir. Yeni “Hissedarlar Sözleşmesi”ne göre, Yönetim Kurulunun toplanabilmesi için üyelerin çoğunluğunun toplantıda bulunması yeterli olup kararlar toplantıda hazır bulunan üyelerin basit çoğunluğunun olumlu oyu ile alınacaktır. Sonuç olarak, işlem sonrasında DİNİZ HOLDİNG tarafından atanan üyeler, (.....) olumlu oyuna ihtiyaç duymaksızın Yönetim Kurulu kararlarını almaya yetkili olacaktır. Genel Kurul kararı alınabilmesi için ise B grubu pay sahibi ANTOLİN’nin olumlu oyunun arandığı bir takım kararlar1 bulunmakla birlikte bu kararlar yalnızca ANTOLİN’in OTOTRİM’deki yatırımlarını korumayı amaçlayan kararlardır. 1 Bunlar B grubu pay sahiplerine tanınan hakları kısıtlamaya yönelik herhangi bir Esas Sözleşme değişikliği; A grubu pay sahiplerine rüçhan haklarını kullanmasına izin verilmişken, B grubu pay sahiplerinin yeni ihraç edilen paylara yönelik rüçhan haklarını kısıtlayan herhangi bir sermaye artışı; şirketin zararlarının kapatılması için pay sahiplerine ilave yükümlülükler öngören kararlar ve sınırlı sayıda belirlenen denetçiler haricinde başka bir denetçinin atanması kararlarıdır.
24-38/908-389 3/6 Dolayısıyla Genel Kurul kararları bakımından da DİNİZ HOLDİNG’in tek başına karar alma hakkına sahip olduğu anlaşılmaktadır2. (9) Yukarıda yer verilen açıklamalar doğrultusunda DİNİZ HOLDİNG ve ANTOLİN tarafından ortak kontrol edilen OTOTRİM’in tek kontrolünün, işlem neticesinde DİNİZ HOLDİNG’e geçeceği anlaşılmaktadır. Bu bağlamda, planlanan işlem sonrasında devre konu şirketin kontrol yapısında kalıcı değişiklik meydana gelecek olmasından ötürü, söz konusu işlemin 2010/4 sayılı Tebliğ uyarınca 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi kapsamında bir devralma işlemi olduğu değerlendirilmektedir. (10) Ciro bilgileri ve Bildirim Formu’nda yer alan açıklamalar dikkate alındığında 2010/4 sayılı Tebliğ’in 7. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde öngörülmüş olan eşiklerin aşılmış olduğu ve bu sebeple söz konusu işlemin Kurulun iznine tabi olduğu görülmektedir. (11) 2010/4 sayılı Tebliğ uyarınca, bildirim konusu işlemden etkilenme ihtimali olan ve taraflardan iki veya daha fazlasının aynı ürün pazarında faaliyette bulunduğu ya da taraflardan en az bir tanesinin bir diğerinin faaliyet gösterdiği herhangi bir ürün pazarının alt veya üst pazarında ticari faaliyette bulunduğu ilgili ürün pazarları etkilenen pazarları oluşturmaktadır. (12) Devre konu OTOTRİM otomotiv parça tedarik sanayisinde faaliyet göstermekte olup otomotiv ana sanayisinde faaliyet gösteren müşterilerine, müşterilerin belirlediği teknik şartlar ve sağladıkları parça onayları kapsamında çeşitli otomotiv parça ve bileşenleri üretmekte ve satmaktadır. OTOTRİM Türkiye’de; otomotiv sektörüne yönelik olarak güneşlik, kapı panosu, formlu tavan, tavan kaplamaları (döşemesi), plastik giydirme parçaları, cam krikosu ve cam krikosu motoru ürünlerinin üretimi ve satışı faaliyetini gerçekleştirmektedir. OTOTRİM bu ürünler arasından tavan kaplamaları, kapı panoları, güneşlik, cam krikosu ve cam krikosu motoru ürünlerinin ihracatını da yapmaktadır. OTOTRİM’in 2023 yılında Türkiye’deki toplam otomotiv parça tedarik pazarındaki pazar payının yaklaşık %(.....) olduğu belirtilmiştir. (13) Öte yandan devralan konumundaki DİNİZ HOLDİNG, DİNİZ ailesinin kontrolünde olup iştirakleri aracılığıyla Türkiye’de sızdırmazlık elemanları olarak bilinen ve otomotiv, havacılık, gemi inşaatı, enerji üretimi, kimya, petrol ve gaz, gıda işleme, ilaç üretimi ve daha pek çok sektörde kullanılan; kauçuk, PTFE dudaklı döner mil keçeleri, piston keçeleri, u-cup ve titreşim sönümleyici gibi bileşenleri üretmekte; ayrıca otomotiv endüstrisi için koltuk süngeri, koltuk başlığı, koltuk kolçağı, izolasyon süngerleri, motor koruma parçası, ses izolasyon ürünleri, taban ve bagaj halısı başta olmak üzere araç iç giydirme, akustik parçalar ve sistemleri; binek ve ticari araçlar için koltuk, kolçak, kapı paneli, tavan, perde ve başlık uygulamalarında kullanılmak üzere ana sanayi teknik şartlarını karşılayan kumaşları üretmekte ve otomobil koltuk kılıfı kesim ve dikimi işi ile iştigal etmektedir. DİNİZ HOLDİNG ayrıca dondurulmuş gıda (meyve, sebze, doğranmış domates, domates salçası ve organik ürünleri), inşaat ve hizmet sektörlerinde de iştirakleri aracılığıyla faaliyette bulunmaktadır. (14) Otomotiv parça ve bileşenleri pazarında beş bini aşkın parça kullanıldığı bilinmektedir. Farklı teşebbüsler sahip oldukları bilgi birikimi, patent, fikri mülkiyet hakları ve uzmanlaşma ile farklı ürün gruplarında çeşitli parçaların üretimini yapmaktadırlar. Bu kapsamda otomotiv yan sanayi malzemeleri pazarı üst başlığında her bir ürün 2 ANTOLİN’in mali haklarını korumaya yönelik konular ile Türk Ticaret Kanunu kapsamındaki ağırlaştırılmış nisaplara (pay sahiplerinin %100’ünün olumlu oyunu gerektiren) tabi sınırlı sayıdaki işlem saklı tutulmaktadır.
24-38/908-389 4/6 grubunun ayrı bir pazar olarak değerlendirildiği birçok Kurul kararı bulunmaktadır3. Devre konu OTOTRİM ile devralan DİNİZ HOLDİNG’in faaliyet alanları incelendiğinde her ne kadar iki teşebbüsün de otomotiv sanayisi için yedek parça üreticiliği yapıyor olduğu görülse de teşebbüslerin birbirine ikame olmayan, farklı amaçlar için kullanılan, farklı nitelikteki ürünleri ürettiği anlaşılmaktadır. Bu doğrultuda devre konu OTOTRİM ile devralan DİNİZ HOLDİNG ve iştiraklerinin faaliyetleri arasında herhangi bir yatay örtüşme bulunmadığı anlaşılmaktadır. (15) Otomotiv endüstrisinde farklı hammadde ve üretim yöntemleriyle üretilmiş birçok tekstil ürünü kullanılmaktadır. Kullanılan tekstil ürünleri kullanım alanlarına göre; halı, emniyet kemeri, hava yastığı, ses izolatörü, koltuk döşemeleri, koltuk astarı, lastik kordları, koltuk dolguları, kapı panelleri, taban ve tavan kaplamaları, filtre ve brandalarda kullanılmaktadır4. Bu bağlamda taraflar arasında dikey bir örtüşmenin mevcut olup olmadığı incelendiğinde DİNİZ HOLDİNG’in, iştiraki SAGE DİNİZ aracılığıyla binek ve ticari araçlar için araç içi parçalarda kullanılmak üzere kumaş üretip sattığı, devre konu OTOTRİM’in ise kapı panosu ve tavan kaplama üretimi gerçekleştirdiği görülmektedir. Dolayısıyla işlem tarafı DİNİZ HOLDİNG’in üst pazardaki binek ve ticari araçlar için kumaş üretimi faaliyeti ile devre konu OTOTRİM’in alt pazardaki kapı panosu üretimi faaliyetleri arasında dikey örtüşme meydana gelebileceği değerlendirilmektedir. (16) Öte yandan SAGE DİNİZ tarafından üretilen kumaşların OTOTRİM tarafından tavan döşemelerinde kullanılamadığı, dolayısıyla söz konusu kumaşların yalnızca kapı panolarında kullanıldığı belirtilmektedir. Bu kapsamda dikey etkilenen pazarlar alt kırılım bazında “binek ve ticari araçlar için kapı panolarında kullanılan kumaşlar pazarı” ve “kapı panoları” pazarı olarak belirlendiğinde, bildirilen işlemin girdi ya da müşteri kısıtlamasına yol açıp açmayacağının değerlendirilmesi gerekmektedir. (17) Etkilenen pazarlardaki oyuncuların satış tutarı bakımından pazar paylarına bakıldığında, binek ve ticari araçlar için kapı panoları pazarında OTOTRİM’in 2021, 2022 ve 2023 yıllarında pazar paylarının sırasıyla %(.....), %(.....), %(.....) olduğu, teşebbüsün pazardaki rakipleri Fauecia Polifleks Otomotiv ve San. Tic AŞ’nin %(.....), Assan Hanil Otomotiv ve San. Tic AŞ’nin %(.....), Martur Fompak International’ın %(.....) ve Toyota Boshoku Türkiye Otomotiv ve San. Tic. AŞ’nin %(.....) paya sahip olduğu görülmektedir. Binek ve ticari araçlar için kapı panolarında kullanılan kumaşlar pazarında SAGE DİNİZ’in pazar payı ise son üç yıl içerisinde %(.....)’un altında seyretmektedir. (18) “Binek ve ticari araçlar için kapı panolarında kullanılan kumaşlar pazarı”nda SAGE DİNİZ’in satış değeri bazında pazar payının 2021, 2022 ve 2023 yıllarında %(.....)’nun altında seyrettiği, dolayısıyla alt pazardaki mevcut ve potansiyel rakiplerin yeterli tedarik kaynağı bulamama riskiyle karşılaşma olasılığının çok düşük olduğu değerlendirilmektedir. Zira SAGE DİNİZ ile OTOTRİM arasında dikey etkilenen pazarda 2023 yılında oldukça düşük tutarda bir alım satım ilişkisi gerçekleşmiştir5. Ayrıca pazarda giriş engellerinin yüksek olmaması ve sektörün know-how gerektirmeyen bir yapıda olması da pazarda giriş engellerinin bulunmadığını ve işlem neticesinde bir girdi kısıtlaması meydana gelmeyeceğini göstermektedir. (19) Tarafların faaliyetlerinin dikey olarak örtüştüğü alt pazar olan kapı panosu pazarında ise OTOTRİM’in satış değeri bazında pazar payının 2021, 2022, 2023 yılı itibarıyla 3 28.11.2002 tarihli ve 02-75/873-375 sayılı, 15.11.2006 tarihli ve 06-84/1063-310 sayılı, 25.07.2007 tarihli ve 07-61/732-262 sayılı, 21.02.2008 tarihli ve 08-16/171-60 sayılı, 11.06.2020 tarihli ve 20-28/348-159 Kurul kararları. 4 Otomotiv Tekstilleri Raporu, Uludağ İhracatçı Birlikleri, 2023, Erişim Tarihi: 09.09.2024. 5 OTOTRİM’in toplam tedarik maliyetinin yaklaşık %(.....)’sine denk geldiği belirtilmektedir.
24-38/908-389 5/6 sırasıyla, %(.....), %(.....), %(.....) olduğu görülmektedir. Bu pazarda OTOTRİM’in yıllar itibarıyla pazar paylarının oldukça düşük seviyede kaldığı, bu sebeple bildirilen işlem neticesinde OTOTRİM’in müşteri kısıtlaması oluşturacak bir pazar gücünün bulunmadığı değerlendirilmektedir. (20) Ek olarak, DİNİZ HOLDİNG hissedarı (.....)’in6 kontrolünde bulunan Alta Yedek Parça ve Kalıp San. ve Tic. AŞ ile Alta Oto Donanım San. ve Tic. AŞ; metal pres sac parçaları ve bileşenleri ile plastik enjeksiyon parçalar için fason üretim olmak üzere, OTOTRİM’e ürün tedarik etmektedir7. Ancak bu iki teşebbüsün DİNİZ HOLDİNG kontrolünde bulunmadığı, DİNİZ HOLDİNG üzerinde ise hissedarlarından herhangi birinin tek başına belirleyici bir etkisinin olmadığı8, herhangi bir veto hakkı vb. şekilde stratejik kararlar üzerinde kontrol hakkına sahip olmadığı anlaşılmaktadır. (21) Sonuç olarak işlem taraflarının faaliyet alanları arasında yatay örtüşmenin bulunmaması, dikey örtüşmenin ise etkilenen pazardaki rekabet üzerindeki etkisinin oldukça sınırlı olması, ilaveten işlemin ortak kontrolden tek kontrole geçiş işlemi olduğu göz önünde bulundurulduğunda işlemin taraflar bakımından herhangi bir pazar payı artışına sebebiyet vermeyeceği ve tarafların girdi veya müşteri kısıtlamasında bulunabilmek için mevcut durumdan daha fazla imkâna sahip olmayacağı sebebiyle işlemin başta hâkim durum yaratılması ya da mevcut bir hâkim durumun güçlendirilmesi olmak üzere herhangi bir rekabetçi endişe yaratmayacağı ve devralmanın piyasadaki etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuracak bir nitelik taşımadığı sonucuna varılmıştır. 6 DİNİZ HOLDİNG üzerinde %(.....) oranında pay sahibi olup, OTOTRİM’in Yönetim Kurulu başkan yardımcısıdır. Türkiye’deki otomotiv parça ve bileşenleri pazarında faaliyet gösteren; Diniz Adient Oto Donanım San. ve Tic. AŞ, Adin Oto Donanım San. ve Tic. AŞ, Tredin Oto Donanım San. ve Tic. AŞ, Tesca Diniz Turkey Tekstil ve Koltuk Komponentleri San. ve Tic. AŞ, Elele Döşeme San. ve Tic. AŞ, İdatrim Tekstil AŞ, Alta Yedek Parça ve Kalıp San. ve Tic. AŞ’de Yönetim Kurulu üyeliği görevlerinde bulunmaktadır. 7 Söz konusu tedarikin, OTOTRİM’in satın alımları içerisinde %(.....)’den daha düşük yer tuttuğu ifade edilmektedir. 8 DİNİZ HOLDİNG’in hissedarlık yapısı şöyledir: (…..)
24-38/908-389 6/6 H. SONUÇ (22) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy