TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
DİYARBAKIR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO:
KARAR NO:
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI :
VEKİLLERİ:
DAVA: Sigorta (Ziraat Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 16/12/2019
KARAR TARİHİ: 28/02/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Ziraat Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait .... adet arı kovanın, davalı şirket tarafından .... nolu poliçe ile 08.09.2018-08.09.2019 dönemi için “Devlet Destekli Arıcılık Sigortası Poliçesi” kapsamında (300,00 TL/1 adet kovan) sigortalandığını, 23.09.2018 gününde meydana gelen yangın sebebiyle sigortalı bulunan kovanların ....tanesinin tamamen yandığını ve 70 tanesinin de kısmen yanıp kullanılamaz hale geldiğini, yangın olayı nedeniyle müvekkiline ait bulunan arı kovanlarından netice itibariyle ... tanesi zarar görerek kullanılmaz hale geldiğini, meydana gelen olayla ilgili olarak müvekkili tarafından hasar ihbarında bulunulduğunu, hasar ihbarına istinaden davalı kurum nezdinde .... nolu hasar dosyası oluşturulduğunu ve neticelendirilen hasar dosyası ile müvekkile 22.387,50 TL kısmi ödeme yapılarak fazlaya ilişkin talebi ise gerekçesiz bir şekilde reddedildiğini, meydana gelen yangın olayı ile ilgili olarak şikayet üzerine Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığınca .... nolu soruşturma dosyası ile “Mala Zarar Verme” suçu kapsamında soruşturma başlatıldığını, Savcılığın 18.12.2018 günlü kararı ile “Mala zarar verme olayını gerçekleştiren şüphelinin yapılan tüm araştırmalara rağmen tespit edilemediği” gerekçesi ile Daimi Arama Kararı verilerek dosya Daimi Arama Bürosuna gönderildiğini, yangın olayı nedeniyle müvekkilinin 150 adet arı kovanı (içindeki arı ve bal ile birlikte) zarar gördüğünü ve ayrıca müvekkilinin gerek devlet desteğinden ve gerekse elde edeceği kar payından mahrum kaldığından Devlet Destekli Arıcılık Sigortası Genel Şartlarında ve tanzim edilen poliçede, "teminat kapsamındaki haller ve kayıplar" başlığı altında teminat kapsamında olan durumlar tahdidi olarak sayılmış olup, müvekkile ait bulunan arı kovanlarının yangın olayı ile zarar görmüş olmasından ötürü teminat kapsamı içerisinde olduğunu, gerek eksper raporunda ve gerekse savcılık soruşturma dosyasında meydana gelen zararlandırıcı olayda müvekkilinin herhangi bir etkisi olmadığı, zararın müvekkillin doğrudan veya dolaylı etkisi olmaksızın 3.şahıslar tarafından gerçekleştirildiğinin anlaşıldığı, müvekkilinin zararının poliçe limiti dahilinde tam ve eksiksiz olarak tazmini için dava ön şartı olan arabululuk kurumuna başvuru yapıldığını, yapılan arabuluculuk görüşmelerinde de müvekkili açısından olumlu bir sonuç alınamadığını ve uzlaşmazlık tutanağı tanzim edilerek arabuluculuk görüşmeleri sonuçlandırıldığını, müvekkilinin, meydana gelen zararlandırıcı olay nedeniyle zararını tam ve eksiksiz olarak poliçe limiti dahilinde talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının, .... numaralı 08.09.2018 başlangıç, 08.09.2019 bitiş tarihli .... Destekli Arıcılık (...............) Sigortası Poliçesinin sigortalısı olduğunu, söz konusu poliçe ile ... adet kovan teminat altına alındığını, her bir kovan 300-TL bedel ile sigortalı olup, poliçenin "kimliklendirme" başlıklı maddesi gereğince ... Bakanlıgı Arıcılık Kayıt Sistemi (AKS) nezdinde kayıtlı, plakalı, modern ve aktif (içinde arı olan) kovanların sigortalandığını, davacı tarafın, 23.09.2018 tarihinde yangın hasarı olduğu gerekçesiyle hasar ihbarında bulunduğunu, hasar ihbarı üzerine, veteriner hekim eksper tarafından 26.09.2019 tarihinde hasar tespit incelemesi yapıldığını, yapılan hasar tespit incelemesinde; sebebi bilinmeyen yan arazide başlayan anızın yanması sonrasında arılı kovanların sirayet etmesi sonucu .... adet arılı kovanın tamamen yanıp sadece üst muhafaza saçlarının kaldığı, 52 adet arılı kovanın eseri oranda hasar gördüğü.... arılı kovanın sağlam olduğu tespit edildiğini, buna ilişkin zararın hesaplanarak davacıya ödendiğini, başkaca bir sorumluluklarının bulunmadığını, ... olarak adlandırılan ... sistemi, diğer sigorta sistemlerinden farklı olduğunu, ... Sigortaları Havuzu diğer sigorta şirketlerinden farklı olarak kar amacı gütmediğini, havuzda yer alan sigorta şirketleri riskin %100’ünü havuza devrettikleri için sistemde kar-zarar ortaklıkları söz konusu olmadığını, sigorta şirketlerinin hasarın ödenmemesinden doğrudan bir menfaat sağlamaları söz konusu olmadığını, davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER:
1-Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığının .... sayılı Soruşturma dosyası,
2-Dava konusu sigorta poliçesi ve hasar dosyası,
3-Yenişehir Kaymakamlığı İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünün cevabi yazıları,
4-Sigorta eksperi ve Veteriner Hekiminden teşekkül ettirilen bilirkişi heyetinden aldırılan rapor.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Taraflar arasındaki dava tarım sigorta poliçesinden kaynaklanan alacak talebine ilişkindir.
... sigortalarının işleyişinde temel unsur ... havuzudur. 5363 sayılı Kanun’un 9. maddesinde bu havuzun işletilmesine ilişkin iş ve işlemlerin, havuza katılan sigorta şirketlerinin eşit oranda pay sahibi olacağı anonim şirket statüsünde kurulacak şirket tarafından yürütüleceği hükme bağlanmıştır. Aynı hükümde tazminat ödemeleri dahil olmak üzere şirketin görevleri sayılmıştır. Anılan kanunun 14. maddesinde de sigorta şirketlerinin, tarım üreticileri ile tarım sigorta sözleşmelerini kendi adlarına akdedecekleri, prim ve risklerin tamamını havuza devredecekleri ve sözleşmeleri havuz tarafından belirlenen standart poliçeler üzerinden yapacakları düzenlenmiştir. Bu Kanun çerçevesinde havuzu işletmek üzere ...Sigortaları Havuz İşletmesi A.Ş. (......) kurulmuştur. Somut olayda sigorta poliçesinden dolayı tazminat ödeme yükümlülüğü, .... A.Ş.’ye aittir.
Davacıya ait .... adet kovanın, .... poliçe nolu, 08.09.2018-08.09.2019 dönemi için Devlet Destekli Arıcılık (Arı Kovan) Sigortası Poliçesi ile her bir arılı kovan bedeli 300,00 TL olmak üzere toplam .... TL kovan sigorta bedeli ile sigortalandığı,
23/09/2018 tarihinde .... Mahallesi sınırları içerisinde bulunan ....'a ait tarlada konaklayan ....'a ait kovanların yine aynı tarlada bilinmeyen nedenle başlayan yangının ortasında kaldığı, çıkan bu yangın nedeniyle .... arılı kovanının yandığı, .. arılı kovanının ise dumandan zarar görmek suretiyle toplam 150 adet arılı kovanının zarar gördüğü, Diyarbakır Büyükşehir Belediye Başkanlığı İtfaiye Dairesi Başkanlığının 23/09/2018 tarihli Yangın Raporu ile Yenişehir Kaymakamlığı İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünün 24/09/2018 tarihli Tutanak içeriğinden anlaşılmıştır.
Sigorta eksperi ve Veteriner Hekiminden teşekkül ettirilen bilirkişi heyetinden aldırılan 14/06/2021 tarihli rapor içeriğinden anlaşıldığı üzere; Bir kovanın iç sıcaklığının maksimum 34 derece, neminin ise %40-65 arasında olduğunu, şayet bir kovanda yangın çıktığında yüksek sıcaklık oluştuğundan mevcut bu sıcaklık çok daha fazla olacağı, kovan içi nemin ise yine yüksek sıcaklık nedeniyle kalmayacağı, bu nedenle iç ısısı yükselmiş ve nemi kurumuş kovanda kraliçe arı ile erkek arılar yaşayamayacağından ve öleceğinden kovanın söneceğini, bu bağlamda kovanın zarar görmesinden kastın ölmesi anlamına geldiği, hesaplamada zarar gören .... adet kovanın da yanmış kovan gibi değerlendirilmesi gerektiği, Diyarbakır Büyükşehir Belediye Başkanlığı İtfaiye Dairesi Başkanlığının 23/09/2018 tarihli Yangın Raporu ile Yenişehir Kaymakamlığı İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünün 24/09/2018 tarihli Tutanak içeriğinden yapılan hasar tespitinin hükme esas alınması gerektiği sonucuna varılmakla, neticeten 150 kovanın zarar gördüğü anlaşılmış ve yapılan hesaplamada 40.500,00 TL toplam zarar olduğu hesap edilmiş, davalı tarafından 18.112,50 TL ödeme yapıldığı hususu tarafların kabulünde olmakla anılan bedel toplam zarardan düşülmüştür.
Dava konusu olay davacının ticari işletmesiyle ilgili olmakla ticari faize hükmedilmiş, ancak davalı tarafından kısmi ödeme yapıldığı görülmekle ve neticeten davalının dava tarihinden önce temerrüde düşmediği anlaşılmakla faiz dava tarihinden itibaren başlatılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının KISMEN KABUL, KISMEN REDDİ İle, 18.112,50 TL'nin 16/12/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair talebin reddine,
2-Alınması gereken 1.237,26 TL harçtan, peşin alınan kısmın mahsubu ile bakiye 851,09 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafın ödediği 44,40 TL başvurma harcı, 386,17 TL peşin harç ve 6,40 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 436,97 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan posta, tebligat ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 898,10 TL yargılama giderinin kabul red oranına göre belirlenen 719,38 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye tutarın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından anılan hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6- Davacı taraf davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 5.100,00 TL vekalet ücretinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine,
7- Davalı taraf davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 4.500,00 TL vekalet ücretinin davacı taraftan alınarak davalı tarafa verilmesine,
8- 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki taraf için iki saatlik ücret tutarı karşılığı olan 1.320,00-TL arabulucu ücretinin kabul red oranına göre belirlenen 1.057,32 TL'sinin davalıdan, 262,68 TL'sinin ise davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
9- HMK.'nın 333. maddesi ve HMKY'nin 47. maddesi gereğince gider avansının kullanılmayan kısmının yazı işleri müdürü tarafından ilgilisi hesap numarası bildirilmiş ise hesabına aktarılmasına, aksi halde masrafın gider avansından karşılanmak suretiyle PTT vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilerek iadesinin sağlanmasına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip Hakim