TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
DİYARBAKIR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO:
KARAR NO:
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI :
VEKİLLERİ:
DAVA: Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 28/10/2021
KARAR TARİHİ: 08/05/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirkete ait ...plaka sayılı iş makinasının, ...tarihinde ...Sigorta A.Ş. tarafından ...numaralı poliçe ile Genişletilmiş kasko poliçesi ile sigortalandığını ve poliçe kapsamında yanmaya karşı teminat altına alındığını, müvekkili şirkete ait ...plaka sayılı iş makinasının yol yapım çalışmasında kullanılmak üzere, Diyarbakır ...Belediyesi Başkanlığına bağlı Makine İkmal Müdürlüğü ile ...tarihinde yol yapımı hizmet alma konusunda sözleşme imzalandığını, sözleşme gereğince ...tarihinde ...ilçesi...nde yol yapım çalışmasında şirketin kayıtlı personeli ... tarafından çalıştırıldığını ve işe ara verildikten sonra iş makinasının ... Belediyesinin Şantiye alanına kilitlenerek bırakıldığını, ...tarihinde saat ... sıralarında ... belediyesinde şantiye şefi olarak görev yapan ...'in, şirket personeli ...’ı arayarak iş makinasının yakıldığını söylediğini ve itfaiye ekiplerince yangının söndürüldüğünü, konunun Jandarma ekiplerine intikal edildiğini, iş makinasının yakılması ile müvekkilinin aracının tamamen pert olduğunu, müvekkilinin maddi olarak aylık her ay ... Belediyesinden ... TL çalışma bedeli alarak kar elde etmekteyken bu aylık bedeli kaybettiğini ve çalışanlarının gider masrafları konusunda da zararlara uğradığını, yaşanan bu olaydan dolayı müvekkili şirketin maddi ve manevi zarara uğradığını, sigorta şirketine oluşan zarar ile ilgili müracaat ettiğini, ancak davalı sigorta şirketinin müvekkili şirketin zararını ödemediğini, neticeten maddi tazminat talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili Şirketin adresi itibariyle görevli mahkemenin İstanbul Anadolu Ticaret Mahkemeleri olduğunu, Davacı yan tarafından, müvekkili şirket nezdinde sigortalı aracın ...tarihinde hasarlanması neticesinde, davacının aracında meydana geldiği iddia olunan hasar nedeniyle ...tarihinde ihbarda bulunulduğunu ve ... No'lu Hasar Dosyasının açıldığını, müvekkili Şirketin yapılan başvuru sonrasında yapılan incelemede sigortalı aracın ... Belediyesi'ne operatörlü olarak kiralandığının anlaşıldığını, Sigortalı firmaya ait bir önceki iş makinesinin ... tarihinde aynı şekilde yandığını, ... plakalı iş makinesi için olaydan sonra poliçe yapılarak, bir önceki iş makinesinin yerine sözleşmenin yenilenerek Diyarbakır ili ...Belediyesine kiralık olarak 5 ay süresince tahsis edildiğinin tespit edildiğini, aracın kuruma kiralık verildiğinin anlaşıldığını, bu aracın kiralık olarak kullanılacak ise sigortalının ödemesi gereken primin tutarının çok daha yüksek olacağını, Müvekkili Şirketin ilgili hususlarda bilgilendirilmemiş olduğunu, Sigortalının daha önceki aracının yandığını bildiği halde bu aracın zarar görmemesi için gerekli önlemleri almadığını, Sigortalının gerekli ek primleri ödemiş olsa idi araç kiralık olarak kullanılsa da hasar talebinin karşılanabileceğini ancak Müvekkili Şirketin bilgilendirilmediğini ve sigortalı tarafından beyan yükümlülüğü yerine getirilmediğinden poliçedeki klozun uygulanması gerektiğini, Sigortalıya poliçedeki kloz gereği tespit edilen hasar bedelinden %80 indirim yapılarak ödeme yapılacağının bildirilmiş olduğunu, sigortalının ödemeyi kabul etmediğinden mutabık kalınamadığını, Bu doğrultuda Müvekkili Şirketçe hasar bedelinin %20'sinin ödenmesi kabul ediliyor olduğundan Müvekkili Şirketin temerrüde düşmediğini, neticeten davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER:
1-Davacı ile ... Belediyesi arasında imzalanan sözleşme,
2-Poliçe ve hasar dosyası,
3-Diyarbakır CBS'nin ... soruşturma sayılı dosyası,
4-Yangın raporu,
5-Makine mühendisi bilirkişinin ... tarihli ve ... tarihli raporları,
6-Sigortaci bilirkişinin bila tarihli raporu,
7-Tanık beyanları.
Tanık ... beyanında; "tarihini hatırlayamadığım bir gün huzurdaki davacı ...amcayla iş makinesini sigortalatmaya gittik bu sırada bende yanındaydım ... amca ful sigortalatmak istedi sigortacı ek bir para istemedi ya da buna dair bilgi vermedi kiraya verirseniz ek prim isteriz demedi, tanıklık ücreti istemiyorum, dedi. Beyanı okundu imzası alındı." demiştir.
Tanık ... beyanında; "Ben ve davacı şirketin temsilcisi ...birlikte ...in iş makinesini sigortalatmaya gittik yanımızda başka kimse yoktu, sanırım diğer tanıkta yanımızdaydı tek bildiğim ... ful sigortalatın dedi, sigortacı kiraya verirsen ek prim lazım gibi bilgilendirme yapmadı, kiraya verirsen yangın zararını karşılamaz gibi birşey söylemedi, tanıklık ücreti istemiyorum, dedi. Beyanı okundu imzası alındı." demiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, kasko sigorta poliçesine dayalı maddi tazminat davasıdır.
Dosyada mübrez yangın raporundan anlaşıldığı üzere; dava konusu ... plakalı iş makinasının, ...tarihinde ... sıralarında Diyarbakır ... Belediyesi şantiye alanında park halindeyken kimliği belirsiz kişilerce dışarıdan atılan yanıcı bir madde ile yakılarak hasar verildiği anlaşılmıştır.
Taraflar arasında ...-... yıllarını kapsayacak şekilde genişletilmiş kasko sigorta poliçesi yapıldığı, Kasko Poliçesinin 3.sayfasında kullanım şekli istisna klozunda, "Sürücü kursu aracı, taksi, dolmuş, Über sistemine kayıtlı araçlar, her türlü hatlı minibüs ve midibüs olarak işletilen veya kullanılan ayrıca günlük veva kısa yahut uzun süreli olarak kiralanan araçlarda meydana gelen yangın ve çalınma dahil tüm hasarlar için aksi açıkça kararlaştırılmış ve gereken ek prim de ödenmemiş ise her hasarda hasar bedelinin %80'i sigortalı tarafından karşılanmak üzere müşterek sigorta uygulanacaktır." düzenlemesinin yer aldığı, araçtaki yangının ... tarihinde yani poliçenin süresi içinde gerçekleştiği uyuşmazlık konusu değildir.
Dosyada mübrez Kasko Poliçesi incelendiğinde; yangın sonucu iş makinasında meydana gelen hasarın, kasko sigorta poliçesi kapsamında olduğu, sigorta şirketinin sorumluluğunun, aracın kaza günündeki piyasa rayiç emsal değeri olduğu, sigortalının kasko poliçesini düzenlettirmekle, sigorta şirketince poliçeye konan özel şartları (genel şartlarla çelişmemek üzere) peşinen kabul etmiş sayılacağı, mevcut poliçenin Genişletilmiş Kasko olması nedeniyle terör eylemlerinin teminata dahil olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce yapılan değerlendirmede; her ne kadar davacı tarafça dava konusu aracın kiraya verilmediği iddia edilmişse de Davacı ile ... Belediyesi arasında imzalanan dosyada mübrez sözleşmenin incelenmesinde, sözleşme hükümlerinden esasen dava konusu iş makinesinin kiraya verilmiş olduğunun anlaşıldığı, TTK'nın 1423/2 maddesi uyarınca poliçe tanziminden itibaren geçen 14 günlük sürede poliçeye itiraz edilmediği takdirde poliçenin yazılı şartlarla geçerli olacağı, eldeki dosyada davacının 14 günlük süre içinde itiraz etmediği için artık davacının bilgilendirme yükümlülüğüne aykırılık iddiasına dayanamayacağı sonucuna varılmıştır.
Neticeten taraflar arasındaki kasko poliçesi kapsamında sigorta şirketinin sorumluluğunun, aracın kaza günündeki piyasa rayiç emsal değeri olduğu anlaşılmakla makine mühendisi bilirkişinin ...tarihli raporunda hesaplanan tutara itibar edilmek suretiyle karar verilmiştir.
Şöyle ki, dava konusu aracın; ...plakalı, ...tipinde, ...model, ...marka ...şase numaralı ...motor numaralı ...iş makinası olduğu, dava konusu iş makinasında hasarın meydana geldiği ...tarihi dikkate alınarak değerinin tespiti için yapılan piyasa araştırmasında; yetkili servisler, ülkemizde ikinci el piyasasının en yoğun olduğu internet sayfaları ve aynı zamanda ikinci el iş makinası galericilerinden fiyat bilgisi alınarak araştırma yapıldığı, benzer özelliklere sahip bir iş makinasının piyasa genelinde ortalama ...TL ile ...TL aralığında değişkenlik gösterdiği, mevcut olan pazarlık payı ve servislerden ve galericilerden alınan fiyatlarda komisyon payı bulunduğu da dikkate alınarak emsal aracın ...bedel ile temin edilebileceği kanaatine bilirkişi vasıtasıyla varıldığı, bilirkişi raporunda detaylı olarak fiyat araştırma bilgilerine yer verildiğinin görüldüğü, ayrıca kaza sonrası dava konusu aracın güncel sovtaj değerinin tespiti için Sigorta şirketleri tarafından hasarlı bir aracın pert olarak değerlendikten sonra ihale usulü ile sovtaj bedeli (aracın hasarlı halde satış bedeli), gerçekleştirildiği, dosyadaki aracın sovtaj (hurda) satışı için yapılan araştırmalar sonucunda ...TL karşılığında satışının gerçekleştirilebileceği kanaatine bilirkişi vasıtasıyla varıldığı, dosyada mübrez raporların denetime elverişli, açık ve anlaşılır olmakla hükme esas alındığı, buna göre dava konusu iş makinasının hasarsız halinin ...TL bedel ile temin edilebileceği, aracın hasarlı halde satış bedeli hurda (sovtaj) ...TL ile temin edilebileceği göz önünde bulundurulduğunda, gerçek zararın ...-...TL =...TL olduğu anlaşılmakla, yukarıda açıklandığı üzere anılan zararın %80'ine tekabül eden kısmına davacının katlanması gerektiği değerlendirilerek bakiye tutar üzerinden aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine, ...TL'nin sigorta şirketine başvuru tarihi olan ...tarihinden 45 gün sonrası olan ...tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya yönelik talebin reddine,
2-Alınması gereken 4.576,77 TL harçtan, peşin alınan kısmın mahsubu ile bakiye 3.210,57 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafın ödediği 59,30 TL başvurma harcı, 1.366,20 TL peşin harç ve 8,50 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 1.434,00 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 2.188,00 TL posta, tebligat gideri ve bilirkişi ücreti toplamının kabul red oranına göre belirlenen 1.832,45 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye tutarın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından karşılanan bir gider bulunmadığından anılan hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6- Davacı taraf davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 10.720,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
7-Davalı taraf davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine,
8- 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki taraf için iki saatlik ücret tutarı karşılığı olan 1.360,00-TL arabulucu ücretinin kabul red oranına göre belirlenen 1.139 TL'sinin davalıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına, bakiye 221,00 TL'sinin davacıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına
9- HMK.'nın 333. maddesi ve HMKY'nin 47. maddesi gereğince gider avansının kullanılmayan kısmının yazı işleri müdürü tarafından ilgilisi hesap numarası bildirilmiş ise hesabına aktarılmasına, aksi halde masrafın gider avansından karşılanmak suretiyle PTT vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilerek iadesinin sağlanmasına,
Dair, davacı vekilinin ve davacı şirket temsilcisinin yüzüne karşı, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun İstinafa ilişkin hükümleri doğrultusunda, kararın tebliğ tarihinden itibaren iki (2) haftalık süre içerisinde (HMK'nın 345. maddesi), mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak (HMK'nın 343. maddesi) ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamen ödemek (HMK'nın 344. maddesi) suretiyle, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
KatipHakim