TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
DİYARBAKIR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO:
KARAR NO:
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI :
VEKİLLERİ:
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/09/2021
KARAR TARİHİ: 06/09/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili Mahkememize sunmuş olduğu dilekçede; Müvekkili olan şirketin .... yetkili satış bayisi olarak hizmet verdiğini, müvekkili firma ile ... arasında, ... tarafından üretilen ve/veya ithal edilen ... araçların ... tarafından bildirilen asgari adetlerde alım yapan ve/veya sözleşmeyle belirlenmiş niteliklere sahip olan filo müşterisi olan gerçek veya tüzel kişilere ... tarafından sağlanan ve finanse edilen özel indirim ve/veya fiyatlar ile ve belirli şartlar dahilinde satışını düzenlemek amacıyla ... Filo İndirimi Uygulaması Çerçeve Sözleşmesi imzalandığını, ilgili sözleşme kapsamında ....,....ve .... şase numaralı araçların satışı yapıldığını, davalı şirket tarfından ... Filo İndirimi Uygulaması Çerçeve Sözleşmesi'nin Ek-1'deki Filo İndirimi Müşteri Taahhütnamesinin 3. Maddesinde yer alan Filo Müşterisinin Beyan ve Yükümlülükleri başlıklı Ek 1/A'nın 3/3 maddesi kapsamında müvekkil şirkete ve ...'a satıma konu araçların belirlenen km ve belirlenen süreden önce satılmayacağı konusunda taahhüt verildiğini, ilgili hüküm gereği filo indirimi kapsamında satışı yapılan araçların trafik tescilinden itibaren 6 ay ve 10.000 Km geçmeden satılması durumunda filo indirim tutarlarının 15 gün içinde ödeneceği davalı şirket tarafından taahhüt edildiğini, ... Filo İndirimi Uygulaması Çerçeve Sözleşmesi Kapsamında müvekkil şirket tarafından davalıya satışı yapılan ..... Marka model araçların 6 ay ve 100.000 km dolmadan davalı tarafça satıldığının ... tarafından tespiti ve müvekkil şirketten indirim tutarlarının satımın yapıldığı kişilerden istenmesi yönündeki talimatı üzerine davalı şirkete Diyarbakır ... Noterliğinin .... Tarih ve ..... yevmiye numaralı ihtarname gönderildiğini ve ... tarafından toplam indirim tutarının davalı taraftan talep edildiğini, müvekkil şirket tarafından ... Filo İndirimi Uygulaması Çerçeve Sözleşmesinde davalıya araç başına uygulanan toplam indirim miktarlarının ... A.Ş. Tarafından müvekkil şirkete bildirildiğini ve davalıdan talep edildiğini, taraflar arasında imzalanan ... İndirimi Uygulaması Çerçeve Sözleşmesinin Filo İndirimi Müşteki Taahhütnamesinin 3. Maddesinde yer alan Filo Müşterisinin Beyan ve Yükümlülükleri Başlıklı Ek 1/A'nın 3/3 maddesinde; satıma konu araçların kararlaştırılan süre ve km'den önce satılması durumda toplam indirim tutarının 15 gün içerisinde bayiye iade edileceği davalı tarafça taahhüt edildiğini, davaya konu edilen toplam 48.509,00 TL indirim tutarının ödenmemesi hususunda davalı tarafa ihtarname gönderildiğini, davaya konu edilen alacağın sözleşmedeki açık hüküm gereğince vadesi gelmiş ve rehinle temin edilmemiş bir alacak olup, İİK'nın 257/1. Maddesi gereğince ihtiyati haciz koşulunun gerçekleştiğini belirtmiş, bu nedenle müvekkilinin dava sonundaki haklarının korunabilmesi adına davalı tarafın yedinde veya 3. Şahıstaki taşınır ve taşınmaz mallarıyla hak ve alacakları üzerine dava değeri üzerinden ihtiyati haciz konulmasını, davanın kabulünü ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiş olduğu anlaşıldı.
Davalı .....Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi vekilleri cevap dilekçesinde özetle; Dava dilekçesi ekinde müvekkil şirket ile yapıldığı iddia edilen sözleşmenin mevcut olduğunu, haliyle davacı taraf ile ... arasında imzalanan sözleşme ve içeriğini müvekkil şirketin bilmesi, bunun yanında tarafların iç ilişkisini bilebilmesinin mümkün olmadığını, Müvekkil şirketin, davacı şirket elinde bulunan ve dava dilekçesinde sözü edilen fatura tarihleri ve şase numaraları belirtilen .... Marka 3 (üç ) adet aracı beğenip fiyatlarında karşılıklı anlaşma yapılmasıyla satın almış ve faturada istenen ücretlerin tümünü ödemekle araçların devrini almış olduğunu, Araçların satın alımına ilişkin araç satış sözleşmesi, araç satış sözleşmesinde belirtilen ücretin ödendiğine ilişkin banka kayıtları ve araç devir evraklarının mahkemenizce ilgili yerlerden istenmesi talepleri olduğunu, söz konusu sözleşmeler altındaki imzalarda kesinlikle kendisine ait olmadığını, bu hususun mahkemece yaptırılacak imza incelemesi sonucu ortaya çıkacağını, Dosyaya sunulan standart, matbu ve sonradan düzenlenebilir iki adet sözleşme ve taahhütname altındaki imzalar kesinlikle müvekkil şirket yetkilisine ait olmadığını, müvekkil şirketin halen adresinde olup faaliyetlerine devam etmekte olduğunu, İİK'nun 257 maddesindeki şartlar müvekkil şirket aleyhine gerçekleşmediğinin açık olduğunu, bu sebeple davacı şirketin talebinin reddine karar verilmesini talep ettiğini, davacı yanın haksız ve mesnetsiz olarak açtıkları işbu davadan ötürü %20'den az olmamak kaydıyla Tazminata hükmedilmesini ve mahkeme masrafları ile vekâlet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiş olduğu anlaşıldı.
DELİLLER:
- Diyarbakır .... Noterliğinin .. tarihli ..... yevmiye numaralı ihtarnamesi,
- Diyarbakır .... Noterliğinin ..... tarihli .... yevmiye numaralı ihtarnamesi,
- .... ve .... tarihli e-fatura,
-Ticaret Sicil Müdürlüğünden gelen yazı cevabı,
-..... tarihli ... Filo İndirim uygulaması çerçeve sözleşmesi,
-... tarafından erken satış yapıldığı tespit edilen araçlara Uygulanan toplam İndirimleri gösteren liste,
- .... bankası ve .....banktan gelen imza asıl örnekleri,
- Mahkemece alınan imza örnekleri,
- .... Tarihli bilirkişi raporu,
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ, SABİT GÖRÜLEN VAKIALAR, ÇIKARILAN SONUÇ VE HUKUKÎ SEBEPLER:
Dava, taraflar arasındaki filo satış sözleşmesi kapsamında davalıya yapılan indirim bedelinin tahsili talebine ilişkindir.
Taraflar arasında ... filo indirimi uygulaması çerçevesinde sözleşme imzalandığı, sözleşmeye ek olarak filo indirimi müşteri taahhütnamesi 3.3 maddesi gereğince "Satın aldığımız araç/araçları, trafik sicilde kendi adımıza tescil etmeden üçüncü kişilere devretmeyeceğimizi ve araçların trafik tescil tarihinden itibaren 6 (altı) ay geçmeden ve araçlar 10.000 km yok katetmeden araçları üçüncü kişilere satmayacağımızı taahhüt ederiz. İşbu Taahhütnamedeki beyanlarımızın gerçek olmadığının anlaşılması veya satın aldığımız araçları burada belirtilen yükümlülüklerimizi ihlal etmemiz halinde ilgili araca/araçlara ilişkin Filo indirimi tutarını 15(onbeş) gün içerisinde bayiye iade edeceğimizi kabul ve taahhüt ederiz. Aracın ağır hasar görerek pert olması nedeniyle veya cebri icra yoluylasatışı halinde bu durum tarafımızca derhal bayiye yazılı olarak bildirilecek e bu durumlarda Filo indiriminin iadesi gerekli olmayacaktır. Ekonomik durumumuzun ciddi şekilde bozulmasına yol açan koşulların ortaya çıkması halinde araçların iş bu Taahhütnamenin ihlaline yol açmaksızın satış imkanlarını değerlendirmek üzere makul süre önceden Bayi ile iletişime geçeceğimizi beyan ve taahhüt ederiz. " maddesinin yer aldığı tespit edilmiştir. Her ne kadar madde hükmü bu şekilde olsa da sözleşmenin imzalanması hususunda davalının inkarı bulunmakta olduğundan öncelikli ön sorunun imza tespiti noktasında olduğu anlaşılmıştır.
Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür (T.M.K. m. 6). Kural olarak ispat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaracak tarafa aittir (6100 sayılı H.M.K. m.190/1). Hemen bütün ilim adamlarının birleştiği ve Yargıtay uygulamasında kararlılık ifade eden ölçüye göre, ispat yükü hayatın olağan akışına aykırı iddia ve savunmada bulunana düşer (Prof. B. Kuru, Hukuk Muhakemeleri Usulü, 1968 sh.372; Prof. İ. Postacıoğlu, Medeni Yargılama Usulü, 1970 sh.464; Prof. N. Bilge. Hukuk Yargılamaları Usulü, 1967 sh.449; Prof. S. ŞakirAnsay Hukuk Muhakemeleri Usulü, 1957 sh.248-249; Prof. Saim Üstündağ, Hukuk Muhakemeleri Usulü, 1973 sh.378; H.G.K.nun 19.7.1967 gün ve 239-340 sayılı, 7.6.1974 gün ve 1972/84 Sayılı kararları). İleri sürdürdüğü bir vakıadan lehine haklar çıkaran kimse iddia ettiği olayları ispat etmelidir (Prof. Saim Üstündağ, age. 1973 sh.397). Yerleşik Yargıtay uygulamalarında belirtildiği üzere, kural olarak senetteki imzanın borçluya ait olduğunu ispat külfeti, senet elinde olup takibe başlayan ve imzanın borçluya ait olduğunu iddia eden alacaklıya aittir (HGK.'nun 26.04.2006 tarih ve 2006/12-259 Esas, 2006/231 Karar sayılı kararı).
İş bu sözleşmedeki imzanın davalı şirkete ait olup olmadığının tespit edilmesi için davalı... Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nin Ticaret Sicil Müdürlüğüne müzekkere yazılmış, müzekkere cevabında sicil kayıtlarında şirketi münferiden temsile yetkili olan kişinin .... olduğu anlaşılmıştır. İmza incelemesinde öncelikle senedin keşide tarihinden öncesine ilişkin borçlunun uygulamaya elverişli imzalarını taşıyan belgeler, keşide tarihine en yakın tarihli olanından başlayarak bilirkişice mukayeseye esas alınmalıdır. Sözleşmenin imzalanması tarihinden öncesine ilişkin belge bulunamazsa, daha sonraki tarihli belgeler, uygulamaya elverişli imza örneği taşıyan herhangi bir belge temin edilemez ise, borçlunun duruşmada alınan medari tatbik imza ve yazı örnekleri üzerinden inceleme yapılmalıdır. Sıhhatli bir sonuç alınabilmesi için, inkar edilen imzanın atıldığı tarihten öncesinde veya mümkün olduğu kadar yakın tarihlerde düzenlenen belgelerde bulunan borçluya ait imzaların celp edilip, ondan sonra bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğinden davalı şirket yetkilisinin sözleşmenin.... düzenleme tarihli senetteki imza incelemesi yapılması için davalı şirket yetkilisinin bu tarihe yakın tarihteki mukayeseye elverişli yazı ve imzalarının bulunduğu belge asılları dosya arasına celp edilmiş ; senetteki imzanın davacıya ait olup olmadığı konusunda bilirkişiden rapor alınmış, hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporuna göre sözleşmede şirket adına atılan imzanın davalı şirket yetkilisine ait olmadığı tespit edilmiştir. Oluş ve kabule göre de davacı tarafça sözleşmenin davalı şirket yetkilisi tarafından imzalandığı ispat edilemediğinden davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi Ayrıntılı Olarak Yukarıda Açıklanan Sebeplerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli 80,70 TL harcın peşin yatan harçtan mahsubu ile bakiye 747,72 TL'nin davacıya iadesine,
3-Yapılan yargılama giderlerinin ve ödenen harçların davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Arta kalan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
5-Davalı tarafından yapılan gider bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca hesap edilen 9.200,00 TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine
7- 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca ödenen 1.320,00-TL arabulucu ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Dair taraf vekillerinin yüzüne verilen karara karşı, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun İstinafa ilişkin hükümleri doğrultusunda, kararın tebliğ tarihinden itibaren iki (2) haftalık süre içerisinde (HMK'nın 345. maddesi), mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak (HMK'nın 343. maddesi) ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamen ödemek (HMK'nın 344. maddesi) suretiyle, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip Hakim