T.C.
DİYARBAKIR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO:
KARAR NO:
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI :
VEKİLİ:
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 24/02/2022
KARAR TARİHİ: 29/04/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili, müvekkili şirket tarafından yapılan ticarete karşılık .... Bankası A.Ş./Diyarbakır Şubesi 'ne ait... seri nolu,.... keşide tarihli 20.000,00 TL bedelle çekin dava dışı ... San. Tic. Ltd. Şti.'ne keşide edildiğini, çekin daha sonradan ciro yolu ile davalıya geçtiğini, çek karşılığının nakden davalıya ödendiğini, teslimi talep edilmesine rağmen davalı tarafından çekin kaybolduğunun müvekkil şirket yetkilisine bildirildiğini, söz konusu çekin iptali için Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesinde çek iptal davası açıldığını, bu nedenle işbu davayı açma zorunluluğu doğduğunu ileri sürerek müvekkil şirket tarafından keşide edilen ve davalıya ciro yolu ile ulaşan ve bedeli ödenen davaya konu çekten dolayı davalıya borçlu olmadığının tespiti ile bedelsizlik nedeniyle çekin iptaline karar verilmesini istemiştir.
Davalı vekili, davaya konu çek ile ilgili davacı tarafından ödeme yapıldığını, davacı ile müvekkil şirket arasında bir alacak verecek bulunmadığından davayı kabul ettiklerini, çekin şuan ellerinde bulunmadığını, kaybettiklerini beyan etmiştir.
Davaya konu edilen ....ödeme tarihli çekin keşidecisinin davacı, lehtarının dava .... San. Tic. Ltd. Şti. olduğu, lehtar tarafından çekin davalıya ciro edildiği, davalı tarafından da çekin ödeme tarihinde bankaya ibraz edildiği ve karşılıksız işlemi gördüğü dosya kapsamından anlaşılmaktadır.
Dava, davacı şirket tarafından keşide edilen, davalının ciro yolu ile hamil olduğu, bedeli davacı tarafından davalıya ödendiği uyuşmazlık konusu olmayan ve davalı tarafından kaybedildiği ileri sürülen davaya konu çekten dolayı davalıya borçlu olunmadığının tespiti ile bedelsizlik iddiasına dayalı çekin iptaline karar verilmesi istemine ilişkindir.
Menfi tespit davasının dinlenebilmesi için davacının bir hakkı veya hukuki durumu güncel bir tehlike ile tehdit edilmiş olmalı, bu tehdit nedeniyle davacının hukuki durumu tereddüt içinde olmalı ve bu husus davacıya zarar verecek nitelikte olmalı, tespit hükmü bu tehlikeyi ortadan kaldıracak nitelikte olmalıdır (Baki Kuru, Medeni Usul Hukuku,16.Bası,s.:322 vd.). Davaya konu çekin ödeme tarihinde davalı tarafından muhatap bankaya ibraz edildiği, karşılığının bulunmaması nedeniyle karşılıksız işlemi gördüğü, sonradan çek bedelinin davacı tarafından davalıya ödendiğinin tarafların kabulünde olduğu ve çekin davalı elinde iken kaybolduğu hususları hep birlikte değerlendirildiğinde, davacının sırf çek bedelinin davalıya ödendiğine yönelik ödeme iddiasına dayalı menfi tespit davası açmasında korunmaya değer güncel hukuki yararı bulunmamaktadır. Davalının bu yöne ilişkin davayı kabul beyanı da sonuca etkili değildir. Öte yandan, davacı keşideci olup, çekin iptalini talep etme yetkisi de bulunmamaktadır. Açıklanan nedenlerle davanın reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM-Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 80,70 TL maktu karar ve ilam harcının, başlangıçta yatırılan 341,55 TL peşin harçdan mahsubu ile bakiye 260,85 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Dava tarafın davayı kabul beyanının talep sonucuna etkili olmadığının anlaşılmasına göre; davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
5-Dosyada mevcut gider avansından bakiye kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Diyarbakır Bölge Adliye Mankemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip Hakim