TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
DİYARBAKIR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO:
KARAR NO:
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI :
VEKİLİ:
DAVA: Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ: 08/11/2022
KARAR TARİHİ: 21/06/2023
YAZILDIĞI TARİH:
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili, 21.09.2021 tarihinde dava dışı ...nin sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ... ... yolunda seyir halindeyken kamyona bağlı helezonun kopması nedeniyle dava dışı... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın ani manevra yaptığını ve bu manevra sonrası müvekkile ait araca çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazaya sebebiyet verenlerden İbrahim Harar'rın sevk ve idaresindeki ... plakalı sayılı aracın ... Sigorta A.Ş. Tarafından, ...'nin sevk ve idaresindeki aracın ise ... plaka sayılı aracın ise ... Sigorta A.Ş. Tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçelerinin düzenlendiğini, müvekkilin aracı kaza sonrası düzenlenen ekspertiz raporu doğrultusunda .... TL'na tamir ettirdiğini, kazaya bağlı müvekkilin aracında oluşan hasara bağlı değer kaybı meydana geldiğini, poliçe kapsamında davalının değer kaybını ödemesi gerektiğini ileri sürerek fazlası saklı 100,00 TL değer kaybının kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsilini istemiş,..... tarihli dilekçe ile talep sonucunu .... TL'na yükseltmiştir.
Davalı vekili, davaya konu kazaya karışan ... plaka sayılı aracın müvekkili sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinin düzenlendiğini, kaza sonrası davacının başvurusu üzerine hasar dosyasının açıldığını ve müvekkili şirket tarafından yapılan inceleme neticesinde davacıya ait araçta gerçekleşen hasar bedelinin davacıya ödendiğini, ayrıca müvekkil şirket tarafından değer kaybının tespiti için alınan ekspertiz raporuna istinaden davacıya 522,50 TL değer kaybı ödendiğini, yapılan ödemelerle birlikte müvekkili sigorta şirketinin poliçe kapsamında yükümlülüklerini yerine getirdiğinden herhangi bir sorumluluğu kalmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla kusur durumunun ve değer kaybının yöntemince tespit edilmesi gerektiğini beyan ederek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
Taraflarca dosyaya sunulan deliller incelenmiş, sigorta poliçesi, hasar dosyası, yapılan ödemelere dair belgeler, davacıya ve sigortalıya ait aracın trafik tescil bilgileri ile davacıya ait aracın tramer kayıtları celbedilerek dosya arasına kazandırılmış, davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında değer kaybı oluşup oluşmadığına ilişkin makine mühendisinden bilirkişi raporu alınmıştır.
Dava, trafik kazasında kaynaklı davacının aracında oluşan hasara bağlı meydana geldiği ileri sürülen değer kaybının kazaya sebebiyet verdiği ileri sürülen aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketinden tahsili istemine ilişkindir.
Dosyanın incelenmesinde, ... plaka sayılı aracın davaya konu kazanın meydana geldiği tarihi de kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinin düzenlendiği, poliçede araç başına maddi tazminat üst limitinin ... TL olarak belirlendiği, kaza sonrası davacıya ait araçta hasarın ... TL bedelli onarımına ilişkin mutabakat sağlandığı, davacı tarafından değer kaybının ödenmesi için yapılan başvuru üzerine davalı sigorta şirketi tarafından .. TL değer kaybı ödendiği, dava açılmadan önce arabuluculuk sürecinin görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığı dosya kapsamından sabittir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan aracın sürücüsünün kusurunun bulunup bulunmadığı, davacıya ait araçta meydana gelen hasar nedeniyle davalı sigorta şirketi tarafından değer kaybına ilişkin yapılan ödemeden daha fazla miktarda değer kaybı oluşup oluşmadığı, buradan varılacak sonuca göre davacının değer kaybı talep edip edemeyeceği, edebilecekse miktarına ilişkindir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur."; 85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”; 85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir. Anılan yasal düzenlemeler gereğince davalı sigorta şirketi, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiştir.
Dosya içerisinde yer alan kaza tespit tutanağına göre ..... tarihinde ...'nin sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile ... istikametinden ... istikametine seyir halinde iken aracın arka kısmında bağlı herezonun çıkması neticesinde aynı istikamette arkasında seyir halinde bulunan davacının herezonu farketmesi neticesi yavaşlayıp durduğu esnada arkasından gelen ... plaka sayılı aracın davacıya ait aracın sol arka ve sol yan kısımlarına çarpması sonucu davaya konu kazanın meydana geldiği anlaşılmaktadır. Davalı sigorta şirketince sigortalanan ... plaka sayılı aracın önünde bulunan davacıya ait aracın arka kısmına çarpması sonucu davaya konu kazanın meydana geldiğinde gözetildiğinde, kusura ilişkin bilirkişi raporu alınmasına gerek görülmemiş ve sigortalı aracın kazanın meydana gelmesinde %100 kusurlu olduğu kabul edilmiştir.
Trafik kazası neticesinde oluşan değer kaybı "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir. Anayasa Mahkemesi’nin ... tarihli ve ... E., ... K. sayılı Kararı ile, 2918 Sayılı Yasanın 90. Maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması, Anayasa Mahkemesi kararlarının, devam eden uyuşmazlıklar açısından uygulanacak olması karşısında, hesaplamanın ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı, aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir. (Ankara BAM 26. H.D.-26/05/2022 tarih,2020/120 E.-2022/1380 K.)
Anılan ilkeler doğrultusunda değerlendirme yapılarak değer kaybının tespitine yönelik makine mühendisi tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda, davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında ... TL değer kaybı oluştuğu, ... tarihinde sigorta kuruluşundan .. TL tenzil edildiğinde ... TL bakiye değer kaybı ödenmesi gerektiği mütalaa edilmiştir. Düzenlenen rapor, denetime ve hüküm kurmaya elverişli olması nedeniyle yeniden rapor alınmasına gerek görülmemiştir.
Davadan önce davalı sigorta şirketi tarafından .. TL değer kaybı ödendiği dosya kapsamından sabittir. Davalı sigorta şirketi, sigortalısının kusuru oranında tazminatla yükümlü olup, sigortalının %100 kusurlu olmasına göre tespit edilen değer kaybının tamamının ödenmesinden sorumludur. Davadan önce yapılan ödeme mahsup edildiğinde, davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu miktar ... TL kabul edilmiş, davanın belirsiz alacak davası olduğu gözetilerek, dava dilekçesinde gösterilen ve tahkikat sonucu arttırılan ve nihai olarak kabul edilen alacağın tamamına davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE, ... TL'nın davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken ... TL peşin harçtan, başlangıçta yatırılan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 730,65 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan ... TL ıslah harcı, 80,70 TL başvuru harcı ile 80,70 TL peşin harç olmak üzere ... TL'nın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından sarf edilen ... TL tebligat ve posta masrafı ve .. TL bilirkişi gideri olmak üzere toplamda .. TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan .. vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Arabuluculuk aşaması görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığından, 6325 Sayılı HUAK'nun 18/A-13 maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen .. TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına,
7-Davacı yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip Hakim