TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
DİYARBAKIR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO:
KARAR NO:
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI :
VEKİLİ:
DAVA: Alacak (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan Sebepsiz İktisab Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 07/12/2022
KARAR TARİHİ: 18/05/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan Sebepsiz İktisab Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil şirketler, .... .... İş Ortaklığı bünyesinde ... İli .... İlçesi Hükümet Konağı Binasının yapımını üstlenmiştir. İşbu sebep ile davalı taraf .. .. Teknolojileri San ve Tic.Ltd. Şirketi ile .... tarihinde yapılan cihaz satış sözleşmesi ile ... İli ... İlçesi Hükümet Konağı Binasında kullanılacak klimaların satışı ve montajı için taraflar serbestçe anlaştıklarını, ayrıca müvekkili şirket ile diğer davalı taraf ... ... arasında da yüklenici/taşeron sözleşmesi yapıldığını, müvekkili şirketler ile davalı Modern Klima arasında yapılan sözleşme ile birlikte müvekkili şirket tarafından ödeme planı kapsamında sözleşmede de geçen 6 (altı) adet çek davalı şirkete ödeme aracı olarak verildiğini, iş bu kambiyo senetleri ödeme planı kapsamında verilmiş olup, sözleşmede düzenlenen ürünlerin teslimi ve montajına uygun olarak davalıya ödemenin yapılmasının amaçlandığını, ancak sözleşme tarihinden sonra davalı şirket herhangi bir şekilde sözleşme konusu ürünlerin teslimini gerçekleştirmediğini, ayrıca müvekkili şirketler ile taşeron ... ... arasında da .. İli ... İlçesi Hükümet Konağının yapılması amacıyla taşeronluk sözleşmesi düzenlenmiş olduğunu, iş bu sebeple ödeme aracı olarak müvekkili tarafından taşerona..... Tarihli .... Seri Numaralı ... TL bedelli ... bank Çeki, .... Tarihli ... Seri Numaralı ... TL bedelli ... ...bank Çeki ve ... Tarihli .. Seri Numaralı .. TL bedelli .. bank Çeki olmak üzere toplamda 3 adet çek verildiğini, davalılar ... Teknolojileri San ve Tic.Ltd. Şirketi ve ... .. sözleşmeye aykırı bir şekilde edimini ifa ettiklerini, ancak buna ödeme aracı olarak verilen çeklerden; .... tarihli ... Seri Numaralı ... TL bedelli ... ....kbank Çeki, .... tarihli ... Seri Numaralı .... TL bedelli ......kbank Çeki ve ... tarihli ... Seri Numaralı .. TL bedelli ... ...bank Çeklerini Modern Klima tarafından; ..Tarihli .. Seri Numaralı ... TL bedelli ...bank Çeki, .... Tarihli ... Seri Numaralı .. TL bedelli .....bank Çeki ve ... Tarihli .. Seri Numaralı ... TL bedelli ... .....bank Çekleri ise .... ... tarafından bankaya ibraz edilmek suretiyle tahsilatı gerçekleştirilmiş olmasının hukuka aykırı bir şekilde müvekkilin malvarlığı üzerinden sebepsiz zenginleştiklerini, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, davanın kabulünü, davalı ..... Teknolojileri San ve Tic.Ltd. Şirketinden haksız ve hukuka aykırı olarak elde ettiği bedelin şimdilik 100,00 tl'nin ( fazlaya ilişkin haklar saklı kalarak) temerrüt tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte hesaplanarak tahsilini, davalı .... ...'dan haksız ve hukuka aykırı olarak elde ettiği bedelin şimdilik 100,00 TL'nin (fazlaya ilişkin haklar saklı kalarak) temerrüt tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte hesaplanarak tahsilini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin sebepsiz zenginleşmesi söz konusu olmadığını, müvekkil davalı .... ... LTD. ŞTİ.'den, davacılar ...... tarihinde .... TL lik klima almak için görüşmelere başlamış ve bu görüşmeler neticesinde müvekkil Modern Klima ... TL lık faturalı mal teslimatının yapıldığını, davalılardan ... nakliyat'ın vermiş olduğu Ekim .. deki ... TL, Kasım ... deki ... TL ve Aralık ... deki .... TL lik çekler nedeniyle toplamı .... TL müvekkil şirkete ödeme yapması gerektiğini, fakat müvekkili şirket ... .. LTD. ŞTİ.'nin çek bedellerine karşılık satılan malları teslim etmesi gerektiği sırada yaşanan ekonomik kriz nedeniyle Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi ...... E. Sayılı dosya ile konkordato ilan edilmek zorunda kalınmış olup bahsi geçen mallar teslim edilemediğini, buna karşılık olarak davalılar yukarıda bahsi geçen ve malı teslim edilememiş çekler için malı teslim alamadıklarından dolayı herhangi bir ödeme yapmadığını, iş bu ödenmeyen çekler, vakıf katılım ve kuveytbank'ta olduğunu, bahsi geçen çekler müvekkil şirketin konkordato dosyasının bulunması nedeniyle ilgili bankalardan geri alınıp davalılara iade edilememiştir. ancak, söz konusu bankalar ile müvekkil şirketin hesapları kapatıldığında ödenmesi gereken zamanda ödenmemiş olan işbu çekler bankalardan geri çekilip davalılara verilmeyi beklemektedir. Bu sebeple işbu aşamada herhangi bir şekilde davalılara çekler iade edilememiş olup işin gerçeğine indiğimizde işbu çeklerin karşılığı ödemediğini, müvekkili şirket uzun yıllardır varlığını sürdürmüş, bu zamana kadar büyük projeler alarak, büyük işler yaptığını, ticari iş yaptığı hiçbir şirket veya kurumla karşılıksız çek veya başka bir senet sebebiyle hukuki bir ihtilaf yaşamadığını, borcunu ödemekten kaçınmamış, daima borcuna sadık kalarak ticari itibarına zarar vermekten kaçındığını, ancak müvekkilin elinde olmayan nedenlerle, şikayete konu çekin düzenlendiği tarihten sonra ülke genelinde yaşanan olumsuz gelişmeler müvekkilinin yetkilisi olduğu şirketi de olumsuz olarak etkilemiş ve alacakların tahsili de sıkıntıya girdiğini, Son dönemlerde tüm büyük şirketlerin yaşadığı ekonomik sıkıntılardan müvekkili şirketin de etkilendiğini, müvekkilinin yaşamış olduğu maddi sıkıntılar sebebi ile Antalya Asliye Ticaret Mahkemesine konkordato talebinde bulunduğundan bahisle davacı tarafça kısmi dava şeklinde açılan işbu haksız davanın yukarıda sayılı usuli nedenlerden esastan reddine karar verilmesini, mahkememizce yapılacak inceleme ve değerlendirme neticesinde müvekkili şirketin sorumluluğunun bulunmaması nedeniyle davanın esastan reddini, konkordato dosyasının bekletici mesele yapılmasını, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep ve beyan etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava; klima satış sözleşmesi gereğince davalı yanın sebepsiz zenginleşip zenginleşmediğinin tespiti ile bedelin belirlenmesi ve bu bedelin istemine ilişkindir.
Davalı vekili cevap dilekçelerinde süresi içinde yetki itirazında bulunarak aralarında akdedilen sözleşmede yetki şartı belirlediklerini ve müvekkili şirketin Antalya'da iştigal ettiğini belirterek Antalya Asliye Ticaret Mahkemesinin yetkili olduğunu bildirmiştir.
6100 sayılı HMK'nun 17/1. maddesinde tacirler veya kamu tüzel kişilerinin, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilecekleri, taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça davanın sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılacağı; yine HMK.nun 19. maddesinde yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerektiği, yetki itirazında bulunan tarafın, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildireceği, aksi takdirde yetki itirazının dikkate alınmayacağı, mahkemenin, yetkisizlik kararında yetkili mahkemeyi de göstereceği, yetkinin kesin olmadığı davalarda, davalı, süresi içinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunmazsa, davanın açıldığı mahkemenin yetkili hâle geleceğinin düzenlendiği anlaşılmaktadır.
Taraflar arasında cihaz satış sözleşmesi imzalanmış olup, davacı tarafından sözleşme uyarınca davalı tarafın yükümlülüklerini yerine getirmediği, bu suretle yine sözleşmede belirtilen çekler yönünden borçlu olmadığının tespiti talep edilmiş, davalı tarafça süresinde yetki itirazında bulunmuş olup; anılı sözleşmenin son maddesi ile söz konusu sözleşmeden doğan ihtilaflarda Antalya Mahkemeleri ve İcra Daireleri yetkili kılındığından, davalı tarafından süresinde yapılan yetki itirazının kabulü ile davanın yetkisizlik nedeniyle usulden reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM-Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davacı tarafından açılan davanın yetkisizlik nedeniyle USULDEN REDDİ ile mahkememizin YETKİSİZLİĞİNE,
2-Yetkili mahkemenin Antalya Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu anlaşılmakla, HMK'nın 20. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden itibaren 2 hafta içerisinde davacının kararı veren Mahkemeye başvurarak dosyanın görevli Mahkemeye gönderilmesini talep etmesi halinde, dosyanın görevli ANTALYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'ne GÖNDERİLMESİNE,
3-Süresi içinde başvurulmaması halinde dosyanın ele alınarak HMK.20/1 md. Uyarınca DAVANIN AÇILMAMIŞ SAYILMASINA KARAR VERİLMESİNE,
4-Yargılama giderlerinin HMK 331/2 Maddesi uyarınca yetkili mahkeme tarafından hüküm altına alınmasına,
Dair, tarafların yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.
Katip Hakim