TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
DİYARBAKIR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI :
VEKİLLERİ :
DAVA : Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 20/09/2023
KARAR TARİHİ : 15/05/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili, Bitlis İlinde müteahhitlik işi yapan müvekkili şirketin yaptığı bir binada bulunan daireler için davalı ile 72 adet iç oda kapılarının alımı konusunda davalı şirket ile .....tarihinde yapılan anlaşma gereğince oda kapılarının ödemesi için .....Bankası .....Şubesi'ne ait .....tarihli ve .....seri nolu çek verdiğini, çekin şirkete teslim edildiğini ve davalı şirket çalışanı .....adında kişi tarafından çek giriş bordrosu düzenlediğini, teslim edilen çekin davalı tarafından tahsil edildiği ve müvekkilinin defaten davalı şirkete ulaşmaya çalıştığı halde bu güne kadar kapıların müvekkili şirkete teslim edilmediğini, müvekkilinin, kapı telsimi için .....tarihinde Diyarbakır'a gittiğini ve şirket yetkilisi ile görüşmek istediğini, şirket yetkilisi .....ait .....nolu telefon üzerinden müvekkili ile görüşme yaptığını, söz konusu görüşmede müvekkil: ''neden kapılarımı teslim etmiyorsunuz, beni dolandırıyorsunuz'' dediğini ancak şirket yetkilisinin müvekkile: "sizi tanımıyorum'' diyerek müvekkille görüşmek istemediğini, müvekkilin görüşme ısrarı neticesinde davalı şirket yetkilisinin, müvekkili şikayet ederek, kendisine hakaret edildiğini iddia ederek suç duyurusunda bulunduğunu, taraflarınca arabulucuğa başvuru yapıldığını, yapılan arabuluculuk görüşmelerinde borcun aynen ifası ve gecikme tazminatı, mümkün değilse dava tarihi itibari ile kapı bedellerinin talep edildiğini ancak davalı şirket tarafından taleplerinin kabul edilmediğini ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, sözleşmenin aynen ifası ile 72 adet lake oda iç kapılarının müvekkiline teslimine ve gecikme sebebiyle şimdilik 1.000,00 TL zararın davalıdan tahsiline, sözleşmenin aynen ifası mümkün değilse, dava tarihi itibari ile şimdilik 100,00 TL olan 72 adet lake oda iç kapı bedelinin davalıdan tahsiline, buda mümkün değilse 50.000,00 TL'nın çek vade tarihi olan .....tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Davalı vekili, müvekkili ile davacı arasında imzalanan bir sözleşme bulunmadığını, davacının tazminat talep etme hakkı ve müvekkili şirketten talep edebileceği bir alacağı bulunmadığını, davacının iddialarının tamamı gerçeğe aykırı olduğunu, müvekkilinin davacıya hizmet verme akdi bulunmadığını, davacının da akde konu bir ödemesinin bulunmadığını, buna rağmen davacının sürekli olarak müvekkilinden ödeme beklediğini, davacı tarafın esasen daha önce konuşulmamış ve hiç bir zaman hizmet karşılığı sözleşmeye konu olmamış bir durumu iş bu davaya dayanak yaptığını, davacının iddialarını ispatlar hiçbir delil sunamadığını beyan ederek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
Dosyaya sunulan deliller incelenmiş, davacı tarafından ödemeye dayanak çeke ilişkin davalı şirkete ait ticari defterlerde kayıt bulunup bulunmadığına ilişkin davalıya ait ticari defterler üzerinde mali müşavir bilirkişi vasıtasıyla inceleme yaptırılmış, davacı tarafından ödemeye dayanak çekin ibraz bilgileri ilgili bankadan celp edilerek dosya arasına kazandırılmıştır.
Dava, davacı tarafından davalıya verilen 50.000,00 TL bedelli çek karşılığı davalı tarafından imalatı ve teslimi üstlenildiği iddia edilen 72 adet lake iç oda kapısının teslim edilmediğinden bahisle 72 adet lake iç oda kapısının teslimi ve gecikme tazminatı, kapı tesliminin mümkün olmaması halinde kapıların davaya tarihi itibarıyle bedellerinin tespiti ve tahsili, bu da olmadığı takdirde ödenen 50.000,00 TL çek bedelinin tahsili istemine ilişkindir.
Davacı tarafça 50.000,00 TL ödemeye dayanak olarak sunulan çek sureti incelendiğinde, çekin keşidecisinin davacı, lehtarının davalı, .....keşide tarihli, .....seri numaralı ve 50.000,00 TL bedelli olduğu, yine davacı tarafça sunulan çek giriş çıkış bordrosunda davalı şirketin adının yazılı olduğu, teslim edilen çek seri numarasının .....ve bedelinin 50.000,00 TL olduğu, çeki teslim alan kısmında .....adının yazılı olduğu ve bu kişiye ait imzanın bulunduğu anlaşılmaktadır.
Davalıya ait ticari defterler üzerinde inceleme yapılarak düzenlenen bilirkişi raporunda, davacı tarafından ödemeye konu edilen çeke ilişkin davalının yevmiye defterlerinde herhangi bir kayıt bulunmadığı mütalaa edilmiştir.
Mahkememizce .....Bankası .....Şubesine yazılan müzekkereye cevaben, davaya konu edilen çekin .....tarihli çekin .....tarihinde davalı tarafından .....Bankasına ibraz edildiğinin ve aynı tarihte tahsil edildiğinin bildirilmiştir.
Davacı taraf, teslime ve ödemeye konu çekin davalı ile yapılan anlaşma gereğince davalı şirket tarafından 72 adet iç oda kapısı imalatının yapımı ve teslimi karşılığında verildiğini ve kapıların teslim edilmediğini ileri sürmüş, davalı taraf ise akdi ilişkiyi inkar etmiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davaya konu edilen çekin taraflar arasında kapı imalatı yapımı ve teslimi karşılığı verilip verilmediği, bu kapsamda verildiğinin kabulü halinde davalı tarafından edimin yerine getirilip getirilmediği, buradan varılacak sonuca göre davacının kapıların teslimini, olmadığı takdirde bedelini, bu da olmadığı takdirde ödediği çek bedelinin iadesini talep edip edemeyeceğine ilişkindir.
6100 sayılı HMK'nun 190. maddesi gereğince, ispat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.
Çek kambiyo senedi niteliğinde olup, illetten mücerrettir. Kural olarak çek ödeme vasıtası olup, aksi bunu iddia eden tarafça ispatlanmalıdır.
Davacı tarafça davaya konu edilen 50.000,00 TL bedelli çekin 72 adet iç kapı imalatı ve teslimi karşılığı verildiğini ileri sürmüş ise de, çek giriş çıkış bordrosunda bu yönde bir kayıt bulunmadığı gibi davacı tarafından da bu yönde dosyaya yazılı bir delil sunulmamıştır. Bu halde davacı taraf iddiasını ispatlayamamıştır. Dava dilekçesinde yemin deliline dayanılmış olması nedeniyle mahkememizce davacı vekiline yemin deliline dayanıp dayanmayacakları hatırlatılmış, davacı tarafça yemin metni sunulmuş, davalı şirket yetkilisi yemini eda etmiştir. Davalı şirket yetkilisi yeminli beyanında; şirketi temsil ve ilzama yetkili tek kişinin kendisi olduğunu, davacı şirket ile aralarında 72 adet lake iş kapısının satışı hususunda herhangi bir yazılı veya sözlü sözleşme ilişkisi bulunmadığını, şirketin iç işleyişine ilişkin olarak 2021 yılı civarlarında siparişler şirket çalışanı/fiili olarak müdür olarak çalışan .....tarafından alındığını, vadeli yapılan satışlarda da .....tarafından kıymetli evraklar alındığını, davaya konu edilen çek bankaya ibraz edilerek tahsilat yapılmış ise de, tahsil edilen bedelin şirket hesabına aktarılmadığını, davacı şirket yetkililerini tanımadığını, kendi bilgisi dahilinde yapılan veya tarafına bildiriler herhangi bir sözleşme bulunmadığını, ancak çek bedelinin yetkilisi olduğu şirket tarafından tahsil edilmesi nedeniyle kendisi ile iletişime geçildiği zaman davacı tarafa çek bedeli olan 50.000,00 TL ödeme yapmayı teklif ettiğini ancak davacı şirket yetkililerinin ısrarla 72 adet kapının teslimini istediğini, çekin alınması hususunda muhatap olan kişinin .....olduğunu ve mevcut aşamada .....ile yetkilisi olduğu şirket arasında uyuşmazlık bulunduğunu, .....yetkilisi olduğu şirketin muhasebe çalışanı olduğunu, çekin keşide tarihinde dahi 72 adet kapının 50.000,00 TL karşılığında satışının gerçekleştirilmesi mümkün olmadığını beyan etmiştir.
Davalı şirket çalışanı yeminli beyanında, davacı tarafından ileri sürülen akdi ilişkiyi inkar etmiştir. Ne var ki, yeminli beyanında çekin bedelsiz olduğunu kabul etmiş ve 50.000,00 TL ödemeyi de davacı tarafa teklif ettiğini beyan etmiştir. Bu halde, davacı tarafından akdi ilişki ispatlanamadığından, ifaya bağlı gecikme tazminatı talebinin reddine, davacının terditli taleplerinden, 72 adet kapının teslimine yönelik talebin reddine ve yine 72 adet kapı bedelinin tahsiline yönelik talebin reddine, davalı şirket yetkilisinin çekin bedelsiz olduğuna ve çek bedelinin ödenmesinin teklif edildiğine yönelik beyanı gözetilerek 50.000,00 TL çek bedelinin tahsili isteminin kabulüne karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM-Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-)Davacı tarafından terditli açılan davada; 98,039
a-)72 adet kapının teslimine yönelik istemin REDDİNE,
b-)72 adet kapının bedelinin tahsiline yönelik istemin REDDİNE,
c-)Ödenen çek bedelinin iadesine yönelik istemin KABULÜNE, 50.000,00 TL'nın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2-)Davacının gecikme tazminatına yönelik isteminin REDDİNE,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 3.415,50 TL karar ve ilam harcından, başlangıçta yatırılan 269,85 TL peşin harç ile sonradan yatırılan 601,10 TL tamamlama harcının mahsubu sonucu bakiye kalan 2.544,55 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 269,85 TL başvuru harcı ve 269,85 TL peşin harç ile sonradan yatırılan 601,10 TL tamamlama harcının toplamı olan 1.140,80 TL'nın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından 393,75 TL tebligat ve posta masrafı ile 2.000,00 TL bilirkişi ücreti olarak sarf edilen toplamda 2.393,75 TL yargılama giderinin, kabul/red oranı dikkate alınarak, 2.346,80 TL'lik kısmının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiye kalan kısmın davacı üzerinden bırakılmasına,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 1.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
8-Arabuluculuk aşaması görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığından, 6325 Sayılı HUAK'nun 18/A-13 maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin, kabul/red oranı dikkate alınarak, 3.058,81 TL'lik kısmının davalıdan, bakiye kalan 61,19 TL'lik kısmının ise davacıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına,
9-Davacı tarafından yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip Hakim