T.C.
DİYARBAKIR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO:
KARAR NO:
BAŞKAN:
ÜYE:
ÜYE:
KATİP:
DAVACI:
VEKİLİ:
DAVALI:
DAVA: İtirazın İptali (Taşınır Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 02/12/2024
KARAR TARİHİ: 11/09/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali (taşınır kira sözleşmesinden kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVADavacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili şirket ile davalı arasında ..... tarihli ve .....tarihli 2 adet İş Makinası Kiralama sözleşmesi imzalandığını, davalıya sözleşme gereği fatura ödemelerini yapması için faturaların bildirildiğini ve bu faturalara ilişkin davalı tarafından bir itirazda bulunulmadığını, davalı şirketin ödemeyi yapması ve sözleşmeye aykırı davranmaması için öncelikle şirket yetkilileri ile görüşüldüğünü ve .....tarihinde şirket yetkilisi .....ihtarname gönderildiğini ve davalı şirkete söz konusu fatura bedeli ödenmediği takdirde müvekkili şirket tarafından ödeme koşullarına uyulmamasından kaynaklı sözleşmenin feshedileceğinin ihtar edildiğini, ihtarnameye rağmen ödeme yapılmadığını, icra takibi başladıktan sonra da davalı tarafın sürekli ödeme yapacağını bildirerek ve ödeme için süreler vererek müvekkili şirketi oyaladığını, bu süreçte de araçların çalışmaya devam ettiğini, taraflar arasındaki son sözleşmenin .....tarihinde son bulmasına karşın davalının ricası üzerine araçların .....tarihine kadar çalıştığını, icra takibi başlatılana kadar davalının 2.015.730,37 TL kira bedeli fatura borcu, araçların 4 adet lastik bedelinin tarafların yarı yarıya karşılamakta anlaşması üzerine 32.000,00.-TL lastik bedeli ve 2 adet nakliye ödemesi 65.800,00.-TL olmak üzere borcunun bulunduğunu, davalı şirketin ödemeleri yapmaması üzerine .....tarihinde Diyarbakır İcra Dairesi'nin .....Esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıltığını, davalının itirazı neticesinde icra takibinin durdurulduğunu beyanla; davalının Diyarbakır İcra Dairesi'nin .....Esas sayılı dosyasında gerçekleştirdiği haksız ve kötü niyetli itirazın iptali ile %20 oranında icra inkar tazminatının ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Usulüne uygun tebliğe rağmen davalı tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır.
Mahkememizce yapılan açık yargılama sırasında taraflarca gösterilen ve toplanan delillerden, davacı vekilinin dava dilekçesi ve sözlü beyanlarına, bilirkişi raporu, müzekkere yanıtları, Diyarbakır İcra Müdürlüğü'nün .....Esas sayılı icra dosyası ve tüm dosya kapsamına göre;
Dava, iş makinesi kiralama (operatörlü) sözleşmesinden kaynaklı alacak için başlatılan takibe yapılan itirazın iptali davasıdır.
Mahkememizce taraf delilleri toplanmıştır.
Diyarbakır İcra Müdürlüğü'nün .....Esas sayılı icra dosyasında yapılan incelemede; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 2.079.160,00.-TL toplam alacak üzerinden ilamsız icra takibi yapıldığı, takip dayanağının .....tarihli İş Makinesi Kiralama (operatörlü) Sözleşmesinden kaynaklı fatura alacağı olduğu, ödeme emrinin borçluya tebliği üzerine davalı borçlu vekilinin süresinde borca ve ferilerine itiraz ettiği, itiraz üzerine Diyarbakır İcra Müdürlüğünce takibin davalı borçlu yönünden durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizin .....tarihli celse 4 nolu ara kararı gereğince; davacı vekili tarafından ticari defter ve belgeler sunulduğunda veya yeri bildirildiğinde; dosyanın resen seçilecek bir mali müşavir bilirkişiye tevdii ile; davacıya ait 2024 yılına ait ticari defterler üzerinde inceleme yapılarak, takip ve dava konusu faturaların kayıtlı olup olmadığının ve ödenip ödenmediğinin ve ödenmeyen borç miktarının tespitinin istenmesine karar verilmiştir.
Bilirkişi tarafından sunulan .....tarihli raporunda sonuç olarak; "Davacı ......Ltd. Şti.’nin davalı .....İnşaat...Ltd.
Şti.’den takip tarihi (.....) itibari ile 2.015.730,37.-TL, dava tarihi (.....) itibari ile 2.256.888,96.-TL ve son minvalde (.....) ise 2.256.888,96.-TL tutarlarında alacaklı olarak
görüldüğü, dolayısı ile Diyarbakır İcra Dairesi Müdürlüğünün .....esas sayılı dosyasına konu
takibe dayanak dava konusu yapılan davacı tarafça davalı şirkete düzenlenen muhteviyatı ‘iş
makinası kira bedeli’ açıklamalı mal/hizmet satımına konu ....nolu KDV dahil genel toplamı 3.115.730,37.- TL tutarlı sekiz adet
faturanın davacı şirketin yasal ticari defter kayıtlarında yer aldıkları, iş bu bahse konu fatura
bedellerinin 1.100,000,00.-TL tutarlı kısmının ödendiği ancak geriye kalan 2.015.730,37.-TL’lik
kısmının ise ödenmediği ve iş bu bahse konu faturalardan kaynaklı bakiye alacağı bağlamında davacı şirketin davalı şirketten talepte bulunabileceği, asıl alacak tutarının 2.015.730,37.-TL
olduğu veya davacı şirketin davalı şirketten takip tarihi itibari ile 2.015.730,37.-TL tutarında
alacaklı olduğu" şeklinde rapor tanzim edilmiştir.
Mahkememizin .....tarihli celse .....nolu ara kararı gereğince;
"Davalı şirkete ihtaratlı davetiye çıkarılarak; 2024 yılına ait ticari defterler, fatura, dip koçan, irsaliye, cari hesap sözleşmesi ve diğer belgeleri sunmak veya bu ticari defterler ile belgelerin bulunduğu adresi bildirmek üzere iki hafta kesin mehil verilmesine, aksi takdirde HMK 222 md gereğince ticari defterlerin ibraz edilmemesi halinde ticari defterlere delil olarak dayanmaktan vazgeçmiş sayılacağının ve karşı tarafın usulüne uygun tutulmuş defterlerinin aleyhe delil olarak kabul edileceğinin ihtarına" şeklinde ara karar tesis edildiği, ihtarı içerir tebligatın .....tarihinde davalı şirkete tebliğ edildiği, Mahkememiz .....tarihli celse .....nolu ara kararı gereğince istenilen defter ve belgelerin sunulmadığı anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller, icra dosyası, alınan bilirkişi raporu hep birlikte değerlendirildiğinde; Diyarbakır İcra Müdürlüğü'nün .....sayılı icra dosyasında davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 2.079.160,00.-TL toplam alacak üzerinden ilamsız icra takibi yapıldığı, ödeme emrinin borçlu davalıya tebliği üzerine borçlu vekilinin süresinde borca ve ferilerine itiraz ettiği, itiraz üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği, davacı vekilinin süresinde Mahkememize itirazın iptali davası açtığı; Mahkememizce dosyada alınan bilirkişi raporuna göre, dava ve takip konusu .....
ve .....nolu KDV dahil genel toplamı 3.115.730,37.- TL tutarlı sekiz adet
faturanın davacının ticari defter ve kayıtlarında yer aldığı, bahse konu fatura
bedellerinin 1.100,000,00.-TL tutarlı kısmının ödendiği ancak geriye kalan 2.015.730,37.-TL’lik
kısmının ise ödenmediği, davacının ticari defterlerinin usulüne uygun olarak tutulduğu; davalının usulüne uygun ihtaratlı tebligata rağmen ticari defterlerini sunmaktan kaçındığı, netice olarak, davacının davasını asıl alacak bakımından ispat ettiği anlaşılmakla; Diyarbakır İcra Müdürlüğü’nün .....Esas sayılı takip dosyasında davalı borçlunun yaptığı itirazın 2.015.730,00.-TL asıl alacak yönünden iptaline, takip konusu edilen ve hüküm altına alınan 2.015.730,00.-TL asıl alacağa taleple bağlı kalınarak takip tarihinden itibaren yıllık %9 oranında faiz işletilmesine karar vermek gerekmiştir.
Davacı tarafından başlatılan icra takibinde faturaya konu asıl alacak yanında işlemiş faiz de talep edilmiştir. TBK'nın 117. maddesi gereğince muaccel bir borcun borçlusu alacaklının ihtarı ile temerrüde düşer. Davacının dayandığı mesaj kayıtları ihtar olarak kabul edilemeyecektir. Takip başlatılmadan önce davalı temerrüde düşürülmediğinden davacının işlemiş faize yönelik talebinin reddine karar verilmiştir.
Davalı borçlu itirazında haksız olduğundan, takip konusu edilen ve hüküm altına alınan 2.015.730,00 asıl alacağın %20'si olan 403.146,00.-TL icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmiştir.
6325 sayılı Kanun 18/A-14. bendinin 2. yarı cümlesi ve Yönetmeliğin 26/2. maddesi hükmü uyarınca, arabuluculuk ücretinin 6183 sayılı Kanuna göre hak sahibi çıkan taraftan tahsilinin gerekmesi, ileride arabuluculuk ücretinin hak sahibi tarafından tahsil edileceğinin kesin olması, bu hususun kamu düzenine ilişkin bulunması nedeniyle, 3.600,00.-TL arabuluculuk ücretinin, 109,83.-TL'sinin davacıdan, 3.490,17.-TL'sinin davalıdan tahsili için Hazineye müzekkere yazılmasına karar verilmiştir.
Açıklanan tüm nedenlerle, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM-Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE, davalı borçlunun Diyarbakır İcra Müdürlüğü'nün .....Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın 2.015.730,00.-TL asıl alacak yönünden iptaline, takibin bu miktar üzerinden devamına; takip konusu edilen ve hüküm altına alınan 2.015.730,00.-TL asıl alacağa taleple bağlı kalınarak takip tarihinden itibaren yıllık %9 oranında faiz işletilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Davalı borçlu itirazında haksız olduğundan takip konusu edilen ve hüküm altına alınan 2.015.730,00.-TL asıl alacağın %20'si olan 403.146,00.-TL icra inkar tazminatına mahkum edilmesine,
3-Reddedilen kısım yönünden davacının takip yapmakta kötüniyetli olduğu ispat edilemediğinden, davalının kötüniyet tazminatı isteminin reddine,
4-Alınması gereken 137.694,52.-TL harçtan, peşin alınan 25.111,06.-TL harcın mahsubu ile bakiye 112.583,46.-TL karar ve ilam harcının, davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
5-6183 sayılı Kanun gereğince, dava şartı zorunlu arabuluculuk sürecine yönelik, 3.600,00.-TL arabuluculuk ücretinin; 109,83.-TL'sinin davacıdan, 3.490,17.-TL'sinin davalıdan tahsili için Hazineye müzekkere yazılmasına,
6-Davacı tarafından yatırılan 427,60.-TL başvurma harcı ve 25.111,06.-TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan gider avansından harcanan 1.205,00.-TL tebligat ve müzekkere gideri, 5.000,00.-TL bilirkişi gideri olmak üzere toplam 6.205,00.-TL yargılama giderinden; kabul ve ret oranına göre, 6.015,69.-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Yargılama sırasında davalı tarafından yargılama gideri yapılmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
9-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/1 maddesi uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 281.730,30 .-TL vekâlet ücretinin, davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
10-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek suretiyle, 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi ilgili dairesine hitaben Mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
BaşkanÜyeÜyeKatip