TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
DİYARBAKIR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI :
VEKİLİ :
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 16/02/2024
KARAR TARİHİ : 07/01/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı şirkete ait ... nolu police numarası ile Karayolları Trafik Kanunu Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası bulunan , ruhsatı ... Nakliyat İnşaat Otomotiv Gıda Tarım Sanayi Ticaret Limited Şirketi adına kayıtlı olup ... yönetimindeki ... plaka sayılı araç ... tarihinde saat ....sıralarında Diyarbakır ili , ... Kavşağında hızını alamayıp yolun karşı tarafına geçmiş ve kendi istikametinde seyir halinde bulunan ruhsatı müvekkil ... adına kayıtlı bulunan , sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araca önden çarpması sonucu maddi hasarlı kazaya sebebiyet verdiğini, bahse konu kaza nedeniylemüvekkilin aracında oluşan değer kaybının tazmini için davalı şirkete yaptığımız başvuru neticesinde tarafımıza 10.341,41 ödeme yapıldığını, yapılan ödeme eksik olduğu için süresinde tekrar davalı şirkete başvuru yapılmış ancak davalı şirket herhangi bir cevap vermediğini, araçta oluşan değer kaybının kaza tarihi itibari ile işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı sigorta şirketi tarafından tazminini, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Poliçeden dolayı sorumluluklarının sigortalımızın kusuru oranında olmak üzere maddi zararlarda araç başına azami 120.000,00-TL ile sınırlı olduğunu, uyuşmazlık öncesinde müvekkil şirketçe ... tarihinde 10.341,41-TL tutarında değer kaybı tazminatı ödemesi gerçekleştirildiğini, başvuru öncesinde yapılan ödemelerle müvekkil şirketin bakiye teminat limiti 59.658,59-TL tutarında olduğunu, kabul anlamına gelmemek ve başvurunun reddine yönelik hakları saklı kalmak kaydıyla bakiye teminat limitinin dikkate alınarak hüküm tesis edilmesini talep ve beyan ettikleri anlaşılmıştır.
DELİLLER;
1-Arabuluculuk tutanağı; dava açmadan önce Diyarbakır Arabuluculuk Bürosunca ... dosya numarası ile ... tarihinde tarafların anlaşamadığına dair son tutanak düzenlendiği anlaşılmıştır.
2-Kaza tespit tutanağı; ... tarihinde tutulan tutanakta sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile Bismil istikametinden gelip ... kavşağı takiben yan yoldan kavşak çıkışında kendisine hitap eden YOLVER levhasına riayet etmeyerek ... Yoluna bağlanıp ,dikkatsizce ... Yolu istikametinden gelen trafiği kontrol etmeden Diyarbakır İli istikametine seyir etmek istediği esnada aracının sol arka çamurluk kısımları ile, yine ... İli istikametinden gelip sağ şerit üzerinde seyreden sürücüsü ... sevk ve idaresindeki... plakalı otobüsün sağ ön kısımlarıyla çarpmışlar, çarpışma sonucu ... plakalı araç savrularak yolun sağında bulunan bordür taşlarına çarpıp akabinde duramayarak savrulup daha sonra orta refüj çarpıp sol şerit üzerinde önü geliş istikametine bakacak şekilde durduğu esnada ,aracının ön kısımlarıyla aynı anda sol şerit üzerinde seyir halinde olan sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın ön kısımlarıyla çarpışmaları sonucu 3 araçlı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, bu kazanın oluşumunda ... plakalı araç sürücüsü ... 'in 2918 Sayılı KT.K.nın sürücü kusurlardan madde 57/1-A (Kavşaklarda geçiş önceliğine uymamak) maddesini ihlal ettiği ve bu kazanın oluşumuna sebebiyet verdiği, diğer sürücülerin ise herhangi bir kusuru ve kabahatinin bulunmadığı kanaatine varıldığı anlaşılmıştır.
3-Sigorta Poliçesi: Davalı sigorta şirketi ile sigortalanan ... plakalı aracın ... tarihlerini kapsayan sigorta poliçesi düzenlendiği ve teminat limitinin kaza başına 240.000,00TL olarak belirlendiği anlaşılmaktadır.
4-Trafik ve Tramer kayıtları: Kazaya karışan ... plaka sayılı aracın ...'e ait olduğu, ... plakalı aracın ... adına kayıtlı olduğu ve aracın kullanım amacının hususi olarak belirlendiği anlaşılmış; tramer kayıtları Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden istenerek incelenmiştir.
5-Hasar dosyası: Davacı vekili tarafından yapılan başvuru üzerine hasar dosyasının oluşturulduğu,... tarihinde ... adına 10.341,41 TL değer kaybı ödemesi yapıldığı anlaşılmıştır.
6-Mahkememizce Makine Mühendisi bilirkişisinden aldırılan .... tarihli bilirkişi kök raporu; Dava konusu aracın Markası ..., Plakası ..., Yakıtı Benzin, Modeli ..., Kullanımı Hususi, Amacı Otomobil, Renk ..., olup KM'sinin ... olduğu, kaza tarihindeki rayiç değer tespiti yapıldığında, ... model aracın ikinci el rayiç değerinin 250.000,00 TL olduğu düşünülürse, Baz değer kaybı: 250.000,00 TL x 0,19 = 47.500,0 TL olarak hesaplanacağı, Total Değer Kaybı: Baz Değer Kaybı x Hasar Boyutu Katsayısı x Araç Kullanmışlık Düzeyi(km) Katsayısı, Total Değer Kaybı: 47.500 TL x 0,75(Orta Hasar) x 0,10 (150.000km sonrası) 3562,5 TL olacağı, 4 Aralık 2021 tarihi ve sonrasında uygulanan poliçelerde, Değer kaybı tazminatı 2918 sayılı karayolları trafik kanunun 90 maddesi uyarınca belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde (formül ) 3562,5 TL hesaplandığı anlaşılmıştır.
7--Mahkememizce Makine Mühendisi bilirkişisinden aldırılan ... tarihli bilirkişi ek raporu; kaza öncesi muadil araç piyasa değerinin, kaza sonrası muadil araç piyasa rayiç bedeli arasındaki farkın kaza tarihinde 10.426,49TL olacağının belirtildiği, davalı şirket tarafından ödenen değer kaybı ödemesinin yeterli olduğu belirtilmiştir.
8-Mahkememizce Trafik Bilirkişisinden aldırılan ... tarihli kusur raporu;.... tarihinde tutulan tutanakta sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile Bismil istikametinden gelip ... kavşağı takiben yan yoldan kavşak çıkışında kendisine hitap eden YOLVER levhasına riayet etmeyerek ... Yoluna bağlanıp ,dikkatsizce ... Yolu istikametinden gelen trafiği kontrol etmeden Diyarbakır İli istikametine seyir etmek istediği esnada aracının sol arka çamurluk kısımları ile, yine ... İli istikametinden gelip sağ şerit üzerinde seyreden sürücüsü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otobüsün sağ ön kısımlarıyla çarpmışlar, çarpışma sonucu ... plakalı araç savrularak yolun sağında bulunan bordür taşlarına çarpıp akabinde duramayarak savrulup daha sonra orta refüj çarpıp sol şerit üzerinde önü geliş istikametine bakacak şekilde durduğu esnada ,aracının ön kısımlarıyla aynı anda sol şerit üzerinde seyir halinde olan sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın ön kısımlarıyla çarpışmaları sonucu 3 araçlı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, sürücü ... (... plakalı) 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun 57. ve 84. maddesinde ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 109.maddesinde yer alan ( 84/G: Kavşaklarda geçiş önceliğine uymama, 57/1-B/5:Tali yoldan ana yola çıkan sürücüler, ana yoldan gelen araçlara, ilk geçiş hakkı vermek zorundadırlar, kuralına riayet etmediği) açıklaması yukarıda genişçe yapılan kuralları ihlal etmiş olduğu, anlaşıldığından meydana gelen kazada % 100 (YÜZDE YÜZ) ORANINDA KUSURLU olduğu kanaatine varıldığı, Şoför ... (... plakalı) 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinde yer alan herhangi bir kural ihlali yapmadığı, anlaşıldığından meydana gelen kazada KUSURSUZ olduğu kanaatine varıldığı, sürücü ... (... plakalı) 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinde yer alan herhangi bir kural ihlali yapmadığı, anlaşıldığından meydana gelen kazada KUSURSUZ olduğu kanaatine varıldığı anlaşılmıştır.
Dava; Davacı aracında meydana gelen hasar nedeni değer kaybı kalemine yönelik tazminat davasıdır.
Uyuşmazlık konusunun ... tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle davacının kusurunun bulunup bulunmadığı, kusurlu ise oranı, kaza nedeniyle davacının aracında oluşan hasara bağlı değer kaybı meydana gelip gelmediğinin; gelmiş ise hasar bedeli ve değer kaybı bedelinin belirlenmesi ile tahsili istemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
Trafik sigortası motorlu bir aracın, karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahillinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan sorumluluk sigortasıdır. Trafik sigortacısının sorumluluğu işletenin sorumluluğu oranında olup yine bu sorumluluğun sınırı KTK’nun 92 nci maddesinde belirlenmiştir.
Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir. Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir.
Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde; ... tarihinde davalı sigorta şirketinde ZMMS sigortacısı olduğu, kaza tespit tutanağı ve kusur raporu ile de belirlendiği üzere, dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile seyir halinde iken yolver levhasına riayet etmeyerek, trafiği kontrol etmeden seyir etmek istediği esnada aracının sol arka çamurluk kısımları ile, dava dışı sürücüsü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otobüsün sağ ön kısımlarıyla çarpışmış, çarpışma sonucu ... plakalı araç savrularak yolun sağında bulunan bordür taşlarına çarpıp akabinde duramayarak savrulup ,aracının ön kısımlarıyla aynı anda sol şerit üzerinde seyir halinde olan sürücü ... sevk ve idaresindeki davacıya ait ... plakalı aracın ön kısımlarıyla çarpışmaları sonucu meydana gelmiş olduğu, sürücü ... (...plakalı) 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun 57. ve 84. maddesinde ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 109.maddesinde yer alan ( 84/G: Kavşaklarda geçiş önceliğine uymama, 57/1-B/5:Tali yoldan ana yola çıkan sürücüler, ana yoldan gelen araçlara, ilk geçiş hakkı vermek zorundadırlar, kuralına riayet etmediği) anlaşıldığından meydana gelen kazada tam kusurlu olduğu, davacıya ait araç sürücününün ise bir kusurunun bulunmadığına kanaat edilmiştir. Olayın oluşunun aksine taraflarca bir delil ibraz edilmediği gibi dosyadaki kusur raporuna sunulan itirazların yerinde görülmediği anlaşılmıştır. Mahkemece alınan... tarihli bilirkişi raporu mahkememizce kurulan ara kararda belirtilen Yargıtayın benimsemiş olduğu ilkeler ve gerçek zarar hesabı üzerinden yapılmamakla hükme esas alınmamış, bu ilkeler doğrultusunda ek rapor tesisi için yeniden rapor tanzimi yoluna gidilmiştir. Mahkememizce alınan ... tarihli bilirkişi ek raporunun ise ara kararda belirtilen kriterlere göre hesap edildiği anlaşılmakla hükme esas alınmıştır. Alınan bilirkişi raporunda ise kaza sonrası muadil araç piyasa rayiç bedeli arasındaki farkın kaza tarihinde 10.426,49TL olacağının belirtildiği, davalı şirket tarafından ... tarihinde 10.341,41 TL ödeme yapıldığı, ödenen değer kaybı ödemesi miktarı dikkate alındığında ise fahiş fark olmamakla yeterli olduğu anlaşılmış dolayısı ile davanın reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklanın nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 615,40 TL harçtan peşin alınan 427,60TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, ,
3- Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerin üzerinde bırakılmasına,
4- Davalı taraf kendisini vekille temsil ettiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesince belirlenen 100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5- 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki taraf için iki saatlik ücret tutarı karşılığı olan 3.600,00-TL arabulucu ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
6- HMK.'nın 333. maddesi ve HMKY'nin 47. maddesi gereğince gider avansının kullanılmayan kısmının yazı işleri müdürü tarafından ilgilisi hesap numarası bildirilmiş ise hesabına aktarılmasına, aksi halde masrafın gider avansından karşılanmak suretiyle PTT vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilerek iadesinin sağlanmasına,
Dair tarafların yokluğunda verilen karara karşı, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun İstinafa ilişkin hükümleri doğrultusunda, kararın tebliğ tarihinden itibaren iki (2) haftalık süre içerisinde (HMK'nın 345. maddesi), mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak (HMK'nın 343. maddesi) ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamen ödemek (HMK'nın 344. maddesi) suretiyle, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip Hakim