TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
DİYARBAKIR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO:
KARAR NO:
BAŞKAN:
ÜYE:
ÜYE:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALILAR :
VEKİLİ:
DAVA: Ticari Şirket (Pay Defteri Kaydına İlişkin)
DAVA TARİHİ: 21/02/2024
KARAR TARİHİ: 25/04/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Pay Defteri Kaydına İlişkin) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili ... ...tarihinde doğduğunu, müvekkili babasın ...ise müvekkilinin doğmadan ...tarihinde vefat ettiğini, müvekkilinin, babası ile annesinin gayri resmi birlikteliğinden doğmuş olması sebebiyle başlangıçta doğduğunda babasının nüfusuna kaydedilmediğini, bu durumun müvekkilinin mağduriyet yaşamasına sebebiyet veriyor olması sebebiyle ...tarihinde Diyarbakır ...Aile Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyası üzerinden babalık davası açıldığını, yapılan yargılama neticesinde ...tarihli ve ...sayılı kararı ile müvekkili babasının ...olduğu tespitine karar verildiğini, verilen kararın ...tarihinde kesinleştiğini, müvekkilinin gerçek babası nüfusuna kaydedildikten sonra ...tarihinde Diyarbakır ...Noterliğinden ...keşide numaralı ...'ın mirasçısı olduğuna dair mirasçılık belgesi aldığını, ...tarihinde müvekkili babasının davalı şirketin tüm hisselerini satın alarak şirketin tek ortağı olduğunu, ...tarihinde murisin vefat etmesi dolaysıyla şirket genel kurulunun apar topar vefat dolaysıyla veraseten hisse intikali konusunda toplandığını ve alınan karar gereği mirasçılara payları oranında hisse intikali yapıldığını, müvekkilinin o tarihte doğmamış olması sebebiyle kendisine herhangi bir hisse intikali yapılmadığını, müvekkilinin anne karnında ve hak sahibi olduğu hususunun diğer mirasçıların bilgisi dahilinde olduğunu, kısa bir süre sonra ...tarihinde şirket genel kurulunun formaliteden tekrardan toplandığını, müvekkilinin miras payını da ihlal edecek şekilde pay devirlerinin yapıldığını, yapılan pay devirlerine göre müvekkili babasının resmi nikahlı eşi ...250 payının 200 payını dışarıdan ...'e 50 payını ise ...'a devretiğini ve ortaklıktan ayrıldığını, yeni duruma göre babadan bir kardeşlerinden ...payı 237,5, ...187,5, ...187,5, ...187,5 ve dışarıdan ortak olarak alınan ...'in ise 200 adet payı olduğunu, aynı toplantıda ...tam yetkili olacak şekilde şirket müdürü olarak seçildiğini, yapılan tüm iş ve işlemlerin müvekkilinden mal kaçırmak amacıyla yapılmış olduğunu, müvekkilininin muris ...mirasından 3/20 oranında payı bulunduğunu, 1000 pay üzerinden müvekkilinin 150 adedinde şirket hissesinin olduğunu, müdürlük seçiminin de hukuka aykırı şekilde gerçekleştirildiğini, açıklanan nedenlerle; usule ve yasaya aykırı bir şekilde yapılan şirket hisse devirlerinin iptali ile mirasçılık belgesine istinaden şirket hisselerinin miras payı oranında mirasçılar adı gösterilerek tereke adına kayıt ve tesciline, mümkün olmaması halinde müvekkilin miras payı oranında hissenin müvekkil adına kayıt ve tesciline, hukuka aykırı şekilde müdür olarak seçilen davalının müdürlük görevinin iptali ile şirkete yönetim kayyımı atanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Murisin ölümü üzerine paylar hiçbir işleme gerek kalmaksızın mirasçılarına intikal ettiğinden, iştirak hükümlerinin uygulanmasına gerek bulunmadığını, pay devirlerine ilişkin şirket ana sözleşmesinde ve Türk Ticaret Kanununda belirtildiği şekli ile yazılı olarak onay verilmeme şartının belirtildiğini, şirket paydaşlarının pay geçişi ile ilgili olarak herhangi bir ret bildirimi sunmadığını, pay devrinin 2021 yılında yapılmadığını, davacının hakkı itiraz hakkı ise bu tarihte öğrenme ile gerçekleşmiş olmasına karşın herhangi bir itirazın gelmediğini, bu hususta hak düşürücü sürenin 2 yıl olduğunu, 2 yıl içinde yapılmayan itiraza ilişkin pay devrinin gerçekleştiği tarihten 3 yıl sonra yapılan itirazın usulen reddinin gerektiğini, kaldı ki pay devrinin geçişinin usulüne uygun şekilde gerçekleştiğini, usulüne uygun olarak gerçekleşen pay devrine ilişkin iptal taleplerinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu, müvekkili ...şirketin hazırda pay oranı olarak en çok paya sahip ortağı olup ticaret sicil gazetesinde de bu hususta pay oranlarının belirlendiğini, müteveffa ...ölümünden evvel şirketin tek ortağı ve paydaşı olduğunu, bu nedenle de müdürlük görevini yerine getirmekte aynı zamanda da şirketin temsilciliğini yapmakta olduğunu, ölümünden sonra ise şirketin olağanüstü toplandığını ve müdürlük görevine ...getirildiğini, şirketin yasal temsilcisinin de ...olarak belirlendiğini, en büyük pay sahibinin ölümü durumunda şirketlerin ticari faaliyetlerinin durmaması veya azalmaması, buna bağlı olarak maliyetlerin artmaması ve zararlara yol açılmaması, şirketin operasyonel faaliyetlerinin etkilenmemesi, şirketin performansının azalmaması açısından şirketin genel kurulların gerektiğinde hızlı ve ortak akıl ile karar alabilmesinin büyük önem arz etiğini, bu hususta şirketin almış olduğu bu kararın yine şirket ana sözleşmesinin ve TTK'nın dışına çıkmadığı sürece kabul edilir ve geçerli olduğunu, bu nedenlerle, haksız ve hukuka aykırı olarak açılmış davanın reddine, yargılama giderleriyle vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DEĞERLENDİRME:
Dava, ...tarihinde yapılan genel kurul ile yapılan hisse devirlerinin iptali ile şirket müdürünün yetkisinin kaldırılması istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki ihtilafın, davacı ..., muris ...oğlu olması sebebiyle davalı şirket tarafından ...tarihinde yapılan genel kurul ile yapılan hisse devirlerinin usul ve yasaya uygun olup olmadığı, gelişen bölüm hisse devirlerinin iptalinin gerekip gerekmediği, gerektirmesi halinde mevcut pay devri, şirket müdürü ...müdürlük yetkisinin kaldırılıp kaldırılmasının gerekip gerekmediği noktasında toplanmış olduğu anlaşılmıştır.
6102 S.lı Türk Ticaret Kanunu'nın 596.maddesinin 1.fıkrasında" Esas sermaye payının, miras, eşler arasındaki mal rejimine ilişkin hükümler veya icra yoluyla geçmesi hâllerinde, tüm haklar ve borçlar, genel kurulun onayına gerek olmaksızın, esas sermaye payını iktisap eden kişiye geçer. " 2.fıkrasında " Şirket, iktisabın öğrenilmesinden itibaren üç ay içinde esas sermaye payının geçtiği kişiyi onaylamayı reddedebilir. Bunun için, şirketin, payları kendi veya ortağı ya da kendisi tarafından gösterilen üçüncü bir kişi hesabına, gerçek değeri üzerinden devralmayı, payın geçtiği kişiye önermesi şarttır. " ve 4.fıkrasında ise " Şirket, üç ay içinde esas sermaye payının geçişini açıkça ve yazılı olarak reddetmemişse onayını vermiş sayılır. " düzenlenmiştir.
Davacı vekili tarafından müvekkili ...tarihinde doğduğu, mirasçısı olan babasının ...tarihinde vefat ettiği, Diyarbakır ...Aile Mahkemesi'nin ...esas sayılı dosyasında verilen karar ile davacının müteveffanın babası olduğuna karar verildiği, iş bu karardan önce diğer mirasçıların veraseten şirket hisselerini devraldıklarını kendisinin ve hissedar olması sebebiyle yapılan ödemelerin iptalini, davalı ...mal kaçırma ihtimaline binaen müdürlük görevinin iptalini talep etmiştir.
Ticaret sicil kayıtlarının tetkikinde, müteveffa ...tarihinde vefatı üzerine davalı şirket üzerindeki hisselerini mirasçıları eşi ..., çocukları ..., ..., ..., ...15.01.2021 tarihinde intikalinin gerçekleştirildiği, iş bu tescil kararından sonra yine mahkememize ibraz edilen Diyarbakır ...Aile Mahkemesi'nin ...esas, ...karar sayılı ilamı ile davacı ...davacının babası olduğunun tespitine karar verildiği anlaşılmıştır.
TTK 'nın 596/1.maddesindeki düzenleme uyarınca, limited şirketlerde, bir payın miras yoluyla iktisabında, ortakların muvafakatine gerek olmadığı gibi, miras yolu ile payın intikalinde mirasçılar, miras payı oranında hissedar olurlar. Davalı şirkette, % 100 pay sahibi olan davacı murisi ...vefat tarihi olan ...tarihinde, davacının da içerisinde bulunduğu murislerin miras yoluyla, davalı şirkette pay sahibi oldukları anlaşılmaktadır. TTK' nın 596/2 maddesindeki düzenlemeye göre, payı edinmiş olan mirasçıların limited ortaklığa ortak olarak katılması kesin olmayıp, ortaklık mirasçıların orak olarak katılmasına iktisabın öğrenilmesinden itibaren üç ay içinde ret hakkını kullanarak engel olabilir. Her ne kadar mirasçılara 596/1 uyarınca şirket payları intikal etmiş ise de, söz konusu işlemlerin gerçekleştirilebilmesi için mirasçılar tarafından başvuru yapılması veya 596/2.maddesi uyarında şirket tarafından bu hususun öğrenilmesi gerekmektedir. Davacı tarafından davadan önce şirkete yapılmış bir başvuru olmadığı davacı tarafından sözlü başvuru yapıldığı belirtilmesine rağmen bu hususun ispatlanamadığı, davalı tarafında da başvuru yapılmadığı belirtilmesi sebebiyle davanın erken açılan dava mahiyetinde olduğundan usulden reddine, yöneticinin azline ilişkin davanın TTK 630/2 maddesi uyarınca ortaklar tarafından açılabileceğinden mevcut durum itibariyle davacının ortak sıfatı bulunmadığından yöneticinin azline ilişkin davanın aktif husumet bulunmadığından usulden reddine, mahkememiz red gerekçesi davalılar yönünden farklı olması sebebiyle her bir davalı lehine ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesine dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis kılınmıştır.
HÜKÜM-Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davacının açmış olduğu davanın erken açılan dava niteliğinde olduğundan usulden REDDİNE,
2-Yöneticinin azline ilişkin davanın, davacının aktif husumeti olmadığından REDDİNE,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
5-Davalı ...kendini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 17.900,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...verilmesine,
6-Davalı ...Ticaret Limited Şirketi kendini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 17.900,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...Ticaret Limited Şirketi'ne verilmesine,
7-HMK 333. madde gereğince gider avansından arta kalan miktarın hüküm kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, Davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
BaşkanÜyeÜyeKatip