T.C.
DİYARBAKIR TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO :
KARAR NO :
BAŞKAN :
ÜYE :
ÜYE :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI :
VEKİLİ :
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 01/04/2024
KARAR TARİHİ : 09/01/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davalı şirket ... İnşaat Tarım Temizlik Gıda Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi aleyhine, müvekkili ile ticari ilişkisi olduğu için taraflar arasında alım-satım ilişkisinden kaynaklanan ve tanzim edilen faturalar ile sabit bakiye kalan 3.001.212,00.-TL bedelli borçlarının tahsili amacıyla Diyarbakır İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalı tarafından yapılan itiraz sonucu takibin durduğunu, müvekkili ile davalı şirket arasında alım-satımdan kaynaklanan ticari iş ilişkisinin bulunduğunu, müvekkilinin teslim ettiği malların irsaliyeli elektronik faturalarını süresi içerisinde düzenlediğini ve davalıya gönderdiğini, davalı şirketin, almış olduğu malların bedelini belli aralıklarla müvekkilinin bildirdiği banka hesabına eft yoluyla toplu şekilde ödemeler yaptığını, ancak müvekkilinin yapmış olduğu hesaplamalar neticesinde, ödemelerin yapılmadığını, kalan 3.001.212,00.-TL bedelli teslim ettiği malların ücretinin kendisine ödenmediğinin fark edildiğini, müvekkillinin kendisine yapılan ödemeleri banka aracılığıyla aldığını ve elden ödeme almadığını, davalı şirketin müvekkiline herhangi bir ödeme yapmadığı gibi, malların teslim edilmediği iddiasıyla şimdiye kadar belge, makbuz vs. ibraz etmediğini, davalı şirketin, malların teslim edilmediği iddiasıyla borcunu ödemediğini beyan ederek, ilgili icra dosyasındaki 3.001.212,00.-TL asıl alacak tutarı üzerinden kısmi itirazın iptaline ve icra takibinin devamına, hükmolunacak alacağın %20 sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacı tarafın, dava dilekçesinde müvekkili şirketler ile ticari ilişkiden kaynaklanan alım satımdan ötürü bakiye alacaklarının olduğunu beyan ettiğini, ancak bu bakiye alacağın hangi ticari alım satımdan kaynaklandığının belirtilmediğini, taraflarınca şirket kayıtlarının incelendiğini ve davacı tarafın herhangi bir bakiye hak ve alacağının tespit edilemediğini, aksine müvekkili şirketlere borçlu olduğunun görüldüğünü, davacı tarafından dava konusu yapılan faturalara ilişkin herhangi bir ürünün müvekkili şirkete teslim edilmediğini, davacı şirketin son zamanlarda basiretli tacir gibi davranmaktan vazgeçtiğini, kendi ticari hayatlarını bitirerek sahte belge ve fatura düzenlemeye başladıklarını, müvekkili şirkete yapıldığı gibi haricen öğrenilen bilgilere göre de davacı şirketin özellikle eskiden iş yapmış oldukları şirketler ile irtibata geçerek makul fiyata mal teslim edecekleri iddiası ile ön ödeme aldıklarını, sahte fatura kestiklerini ve neticesinde de herhangi bir mal teslimi yapmadıklarını, davacı tarafın müvekkili şirkete kesmiş olduğu ... ayına yönelik 12.101,670,00.-TL tutarında faturanın sahte çıktığını ve müvekkili şirketin KDV iadesine dahi gidemediğini, davacı şirket tarafından sahte belge/fatura düzenlediği tespit edildiği için hakkında resen terk işlemi yapıldığını, yine davacı hakkında yapılan inceleme neticesinde şirketin sigortalı herhangi bir çalışanının olmadığını, iş hacmi ve stokunda mal bulunmadığını, herhangi bir araç, depo veya şubesinin de bulunmadığının tespit edildiğini, davacı şirketin fiili olarak iş yaptığını gösterir herhangi bir durumun söz konusu olmadığını, faturayı tanzim eden tarafın yalnızca akdi ilişkiyi kanıtlamasının yeterli olmadığını beyanla; davanın reddi ile davacının Diyarbakır İcra Müdürlüğü'nün ... E. Numaralı icra dosyasında yapmış olduğu takibin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce yapılan açık yargılama sırasında taraflarca gösterilen ve toplanan delillerden, davacı vekilinin dava dilekçesi ve sözlü beyanlarına, davalı vekilinin cevap dilekçesi ve sözlü beyanlarına, bilirkişi raporu, müzekkere yanıtları, Diyarbakır İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyası ve tüm dosya kapsamına göre;
Dava, alım-satım ilişkisinden kaynaklı alacak için başlatılan takibe yapılan itirazın iptali davasıdır.
Mahkememizce taraf delilleri toplanmıştır.
Diyarbakır İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyasında yapılan incelemede; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 3.605.750,66.-TL toplam alacak üzerinden ilamsız icra takibi yapıldığı, takip dayanağının ... tarihli 3.001.212,00.-TL tutarlı fatura olduğu, ödeme emrinin borçluya tebliği üzerine davalı borçlu vekilinin süresinde borca ve ferilerine itiraz ettiği, itiraz üzerine Diyarbakır İcra Müdürlüğünce takibin davalı borçlu yönünden durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizin ... tarihli celse 1 nolu ara kararı gereğince; Tarafların ticari defterlerin açılış ve kapanış tasdiklerinin süresinde yapılıp yapılmadığının dolayısı ile delil niteliğine haiz olup olmadığının tespiti, davaya konu faturanın/faturaların tarafların ticari defterlerine kayıtlı olup olmadığının kayıtlı ise kayıt tarihinin tespiti, faturaya/faturalara istinaden tarafların ticari defterlerinde ödeme kaydının olup olmadığının varsa ödeme miktarı ve ödeme tarihinin bildirilmesi var ise dayanak belgenin ibrazı ve tarafların ticari defterleri arasında farklılık var ise farklılık arz eden kayıtların tespiti ve dayanaklarının ibrazı hususunda; taraf ticari defterleri üzerinde mali müşavir bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiştir.
Bilirkişinin ... tarihli raporunda özetle; "Taraflarca ilgili dönemlere ait yasal ticari defter kayıtlarında yapılan tüm muhasebesel
işlemler neticesinde; Son minvalde, davacı tarafın ticari defter kayıtlarında davacı şirketin
davalı şirketten 9.873.308,41 TL alacaklı olarak görüldüğü ancak buna mukabil davalı
şirketin ticari defter kayıtlarında ise davacı şirketin davalı şirkete 11.670.000,0.-0 TL borçlu
olarak görüldüğü ve dolayısı ile taraflar arasında borç-alacak bakiye tutarında farklılığın
olduğu,
Her iki tarafında yasal ticari defter kayıtlarında yer alan/görülen davacı şirket tarafından
davalı şirkete düzenlenen ve takibe dayanak dava konusu yapılan ... tarihli
... nolu e-faturanın da içerisinde bulunduğu muhteviyatı inşaat/boya malzeme
satımına konu muhasebesel kayıtlarda yer alan vergiler dâhil, yirmibeş adet fatura genel toplam
tutarı olan 33.933.308,41 TL’lik tutarın taraflar arasındaki borç-alacak ilişkisi bağlamında nihai
bakiye tespitinde davacı şirket lehine veya davalı şirket aleyhine dikkate alınması gerektiği,
Davalı şirketin yasal ticari defter kayıtlarında yer alan/görülen ve muhasebesel kayıtların
dayanağı noktasındaki tevsik edici belge mahiyetindeki banka dekontları ile çeklerin ve iş bu
çeklerin ödemelerinin yapıldığına dair banka dekontlarının mevcut olduğu, davalı şirket
tarafından davacı şirkete bankacılık ve verilen çek marifeti ile yapılan ve muhasebesel kayıtlarda yer alan onaltı adet ödeme genel toplam tutarı
olan 34.600.000,00 TL’lik tutarın taraflar arasındaki borç-alacak ilişkisi bağlamında nihai bakiye
tespitinde davacı şirket aleyhine veya davalı şirket lehine dikkate alınması gerektiği,
dolayısı ile son minvalde taraflar arasındaki borç-
alacak ilişkisi bağlamında nihai bakiye tespiti sonucu bulunan tutarın 666.691,59 TL
(33.933.308,41 TL ile 34.600.000,00 TL arasındaki fark bağlamında) olduğu ve iş bu bakiye fark tutarının
da davacı şirket aleyhine veya davalı şirket lehine olduğu ve bu bağlamda,
takip tarihi itibari ile itirazın iptali davasının esasını teşkil eden takibe dayanak yapılan davacı tarafça
davalı tarafa düzenlenen ... tarihli ... nolu vergiler dâhil toplamı
3.001.212,00 TL tutarlı fatura bedelinin davalı şirket tarafından ödendiği,
Davacı tarafa ait ... yılı yasal ticari defterlerden yevmiye defter kayıtlarında davalı şirket
yönünden borç-alacak bakiye tutarının ters kayıt ile ... tarihli kapanış fişinde/kaydında
görülmesi gerekir iken görülemediği, buna mukabil ... yılı yasal ticari defterlerden yevmiye defter
kaydının ... tarihli açılış fişinde/kaydında davalı şirket yönünden borç-alacak bakiye
tutarının davalı şirket lehine olacak şekilde 4.340.202,40 TL olduğu tarafımdan görülerek tespit
edilmekle birlikte, ayrıntıları yukarıda tablo 1’de yer alan ... yılı içerisinde davacı tarafça davalı
taraf yönünden ticari defter kayıtlarında yapılan tüm muhasebesel işlemler neticesinde ...
tarihi itibari ile yani davacıya ait ... tarihli kapanış fişinde/kaydında ve akabinde
... tarihli açılış fişinde/kaydında olması gereken tutarın davalı şirket aleyhine olacak
şekilde 2.329.348,41 TL olması gerektiği ve iş bu hususlar irdelendiklerinde; Davalı taraf
vekilince Mahkemeye sunulan ... tarihli beyan dilekçesi ekinde ve ekindeki dijital materyal
şeklindeki flash bellek içerisinde yer alan bazı faturalar ile ... tarihli ... dönemini
kapsayan muavin defter başlıklı belge incelendiklerinde, davalı şirketinde içerisinde yer aldığı
dava dışı ... İnş.Tar.Tem. Gıda San.Ve Tic. Ltd. Şti. & ... İnş.Tar.Tem. Gıda San.Ve
Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığına davacı şirket tarafından çeşitli faturalar düzenlendiği ve ...
tarihli ... dönemini kapsayan muavin defter kayıtlarında ise davacı şirket ile iş bu bahse konu
dava dışı iş ortaklığı arasındaki borç-alacak yönünden çeşitli muhasebesel işlemlerin yer aldığı
yönündeki hususlar tarafımdan görülerek tespit edilmekle birlikte; nihai takdirin Mahkememize ait olduğu belirtilerek, iş bu dava konusunun itirazın iptali davası olması, iş bu
davanın esasını teşkil eden takibin davacı ve davalı taraflar arasında olması ve takibe dayanak
yapılan ... tarihli ... nolu faturanın taraflarının davacı ve davalı
taraflar olması, Mahkemenin ... tarihli tensip tutanağında tarafların davacı ve davalı
taraflar olması, dosya kapsamında yer alan ... tarihli sözleşmenin taraflarının davacı
ve davalı taraflar olması ve ayrıca ilgili mevzuatlar gereğince iş ortaklıklarının tacir sıfatına haiz
olmamaları sebebiyle ... İnş.Tar.Tem. Gıda San.Ve Tic. Ltd. Şti. & ... İnş.Tar.Tem.
Gıda San.Ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının ve iş ortaklığının diğer ortağı olan ... İnş.Tar.Tem.
Gıda San.Ve Tic. Ltd. Şti.’nin iş bu davada taraf olmamaları ve yasal ticari defterleri-belgeleri
incelemeye tabi tutulmak istense bile dosya kapsamında iş bu defter ve belgelerin yer almamaları
hususları sebebiyle, iş bu davanın mevcut tarafları arasındaki ticari ilişkiye ek olarak davacı
tarafça, davacı ile dava dışı iş ortaklığı/iş ortaklığını oluşturan diğer dava dışı şirket arasında
ilgili/iktisaplı dosya kapsamında bir takım ticari belge ve bilgiler sunulmuş ise de; işbu bahse konu iş ortaklığından kaynaklı husus
hakkında herhangi bir tespit ve değerlendirme yapma imkanı bulunmadığı" şeklinde rapor ibraz edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller, icra dosyası, alınan bilirkişi raporu hep birlikte değerlendirildiğinde; Diyarbakır İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı icra dosyasında davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 3.001.212,00.-TL toplam alacak üzerinden ilamsız icra takibi yapıldığı, ödeme emrinin borçlu davalıya tebliği üzerine borçlu vekilinin süresinde borca ve ferilerine itiraz ettiği, itiraz üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği, davacı vekilinin süresinde Mahkememize itirazın iptali davası açtığı; Mahkememizce dosyada alınan bilirkişi raporuna göre, dava ve takip konusu ... tarihli 3.001.212,00.-TL tutarlı faturanın tarafların ticari defter ve kayıtlarında yer aldığı, bu fatura bakımından tarafların ticari defter ve kayıtlarının birbirini teyit ettiği, 3.001.212,00.-TL tutarlı faturanın davalı kayıtlarına işlenmesi nedeniyle ilgili fatura konusu malın davalıya teslim edildiğinin karine olduğu, davalının ticari defterlerinde yer alan belgesiz ödeme kayıtları için tevsik edici belge sunulmadığı, davalı tarafın yemin deliline dayanmasına rağmen bu hakkını kullanmadığı; netice olarak, davacının davasını ispat ettiği anlaşılmakla; Diyarbakır İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı takip dosyasında davalı borçlunun yaptığı itirazın iptaline, takibin devamına karar vermek gerekmiştir.
Davalı borçlu itirazında haksız olduğundan, takip konusu edilen ve hüküm altına alınan asıl alacağın %20'si olan 600.242,40.-TL icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmiştir.
6325 sayılı Kanun 18/A-14. bendinin 2. yarı cümlesi ve Yönetmeliğin 26/2. maddesi hükmü uyarınca, arabuluculuk ücretinin 6183 sayılı Kanuna göre hak sahibi çıkan taraftan tahsilinin gerekmesi, ileride arabuluculuk ücretinin hak sahibi tarafından tahsil edileceğinin kesin olması, bu hususun kamu düzenine ilişkin bulunması nedeniyle, 3.600,00.-TL arabuluculuk ücretinin, 6183 sayılı Kanuna göre davalıdan tahsili için Hazineye müzekkere yazılmasına karar verilmiştir.
Açıklanan tüm nedenlerle, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM-Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davanın KABULÜNE, davalı borçlunun Diyarbakır İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın 3.001.212,00.-TL asıl alacak yönünden iptaline, takibin bu miktar üzerinden devamına; takip konusu edilen ve hüküm altına alınan asıl alacağa takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi işletilmesine,
2-Davalı borçlu itirazında haksız olduğundan, takip konusu edilen ve hüküm altına alınan asıl alacağın %20'si olan 600.242,40.-TL icra inkar tazminatına mahkum edilmesine,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 205.012,80.-TL harçtan, peşin alınan 33.207,38.-TL harcın mahsubu ile bakiye 171.805,42.-TL karar ve ilam harcının, davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
4-Dava şartı zorunlu arabuluculuk sürecine yönelik 3.600,00.-TL arabuluculuk ücretinin 6183 sayılı Kanuna göre davalıdan tahsili için Hazine'ye müzekkere yazılmasına,
5-Davacı tarafından yatırılan 427,60.-TL başvurma harcı ve 33.207,38.-TL peşin harcın, davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan gider avansından harcanan 216,00.-TL tebligat ve müzekkere gideri, 3.000,00.-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.216,00.-TL yargılama giderinin, davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
7-Yargılama sırasında davalı tarafından yargılama gideri yapılmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
8-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/1 maddesi uyarınca hesap ve takdir edilen 384.096,96.-TL vekâlet ücretinin, davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
9-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek suretiyle, 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi ilgili dairesine hitaben Mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Başkan Üye Üye Katip