TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
DİYARBAKIR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO:
KARAR NO:
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI :
VEKİLİ:
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 09/07/2024
KARAR TARİHİ: 30/06/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .....tarih .....saatinde .....Mahallesi Yenişehit/Diyarbakır adresinde meydana gelen kazada müvekkiline ait .....plakalı araca, .....plakalı araç arkadan çarparak kazanın gerçekleşmesine sebebiyet verdiğini, kolluk birimlerince tutulmuş olan kaza tutanağında müvekkile ait araca arkadan çarpıldığı belirtildiğini, kaza sonrasında .....plakalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu tespit edildiğini, davacının kaza sonrası aracını kaskosu aracılığı ile yaptırmış olup buna ilişkin kesin rapor ekte sunulduğunu, aracın gördüğü tamirat işlemleri ve değişen parçalar için sigorta şirketince davacıya 31.906,00 TL ödeme yapıldığı ancak davacı taradfından yatırılan bu miktarın çok üstünde hasar ödemesi (86.621,25 TL) yapıldığını, arz ve izah olunan nedenlerden dolayı müvekkilinin .....plakalı aracında meydana gelen değer kaybının bilirkişi marifetiyle hesaplanarak fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak üzere şimdilik 1.000,00 TL'nin davalı taraftan tahsil edilerek tarafına ödenmesine karar verilmesini, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davalı taraf üzerine bırakılmasınıa karar verilmesini vekaleten arz ve talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Huzurdaki uyuşmazlık kapsamında davacıya ait araçta meydana gelen hasar sebebiyle müvekkil şirketçe davacı yana .....tarihinde 31.906,00-TL değer kaybı bedeli ödemesi ve .....sigortaya .....tarihinde 80.621,29-TL rücuen tazminat bedeli ödemesi gerçekleştirildiğini, yukarıda arz ve izah edilen ve re’sen takdir edilecek nedenlerle; davanın reddine, ret taleplerinin kabul edilmemesi halinde; kabul anlamına gelmemek kaydı ile değer kaybı yönünden yukarıda belirttiğimiz gibi bilirkişi incelemesi yapılmasına ve tarafların kusur durumu ile bakiye teminat limiti gözetilerek hüküm kurulmasına, kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkil şirket aleyhine tazminata hükmedilmesi halinde dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline, karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen aracın sürücüsünün kusuruna dayalı meydana gelen çift taraflı trafik kazası nedeniyle davacının aracında meydana gelen hasara bağlı oluştuğu ileri sürülen değer kaybına ilişkin yapılan ödemenin yetersiz olduğundan bahisle bakiye değer kaybı istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketince sigortalanan araç sürücüsü davalının kusurlu olup olmadığı, kaza nedeniyle davacının aracında hasar meydana gelip gelmediği gelmiş ise bu kaza nedeni ile aracın değer kaybına uğrayıp uğramadığı, dava açılmadan önce yapılan ödemenin yeterli olup olmadığ, bakiye değer kaybı zararı bulunup bulunmadığ, bulunuyor ise miktarı ile tahsili istemine ilişkin olduğu tespit edilmiştir.
Davaya konu kazanın .....tarihinde gerçekleştiği ve elde ki davanın 2918 sayılı KTK.'nun 109/2. maddesinde düzenlenen 2 yıllık zamanaşımı süresi içerisinde .....tarihinde açıldığı anlaşılmakla, davalı sigorta şirketi vekilinin zamanaşımı def'i yerinde görülmeyerek işin esasının incelenmesine geçilmiştir.
Dosyanın incelenmesinde, .....plaka sayılı aracın davaya konu kazanın meydana geldiği tarihi de kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalandığı, poliçede araç başına maddi tazminat limitinin 200.000,00 TL olarak belirtildiği, dosya içeresinde yer alan kolluk görevlileri tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağına göre .....tarihinde davaya konu kazanın meydana geldiği, dava açılmadan önce davacı tarafından davalı sigorta şirketine yapılan başvuru üzerine değer kaybına ilişkin davalı sigorta şirketince .....tarihinde 31.906,00 TL ödeme yapıldığı, dava açılmadan önce arabuculuk sürecinin görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığı anlaşılmaktadır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.”; 85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”; 85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir. Anılan yasal düzenlemeler gereğince davalı sigorta şirketi, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiştir.
Mahkememize sunulan .....tarihli bilirkişi heyet raporunda trafik bilirkişi değerlendirmelerinde özetle; .....plakalı sigortalı araç sürücüsünün 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 56/1-C ve 84/D, Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 107. maddelerinde yer alan, (84/D: Arkadan çarpma halinde asli kusurlu sayılma, 56/1-C: Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden
izlemek zorundadırlar, ve Yönetmelik 107: Sürücüler, önlerinde giden araçları güvenli ve gerekli bir mesafeden takip etmek
zorundadırlar.) kurallarını ihlal etmiş olduğu anlaşıldığından meydana gelen kazada etken kusurlu olduğu, davacı .....plakalı araç sürücüsünün bu çarpmadan dolayı kusur ve kural ihlalinin olmadığının tespit edildiği, bilirkişi raporunun dosya kapsamı ile uyumlu olduğu kanaatine varılarak sigortalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda %100 oranında kusurlu olduğu Mahkememizce kabul edilmiştir.
Trafik kazası neticesinde oluşan değer kaybı "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir. Anayasa Mahkemesi’nin .....tarihli ve .....E......K. sayılı Kararı ile, 2918 Sayılı Yasanın 90. Maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması, Anayasa Mahkemesi kararlarının, devam eden uyuşmazlıklar açısından uygulanacak olması karşısında, hesaplamanın ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı, aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir.
Anılan ilkeler doğrultusunda .....tarihli bilirkişi heyet raporunda makine mühendisi tarafından hazırlanan kısımda özetle; "Dava konusu sigortalı araçta, mevcut hasardan dolayı oluşan değer kaybının 80.745,34 TL olduğu,
sigorta kuruluşu tarafından .....tarihinde yapılan 31.906,00TL tenzil edildiğinde (80.745,34 -
31.906,00) =48.839,34 TL bakiye değer kaybı miktarının ödenmesi gerekeceği" mütalaa edilmiştir. Anılan rapordaki tespitlerin dosya kapsamı ile uyumlu olduğu kanaatine varılarak davacının sigortalı aracın kusur oranı olan %100 oranına denk gelen 80.745,34 TL değer kaybı zararının davalı sigorta şirketinden talep edebileceği, sigorta şirketi tarafından dava açılmadan önce 31.906,00 TL ödeme yapıldığı, yapılan ödemenin tenzil edilmesiyle davacının talep edebileceği bakiye değer kaybı zararının 48.839,34 TL olduğu kanaatine varılmıştır.
Davalı sigorta şirketi, sigortalısının kusur oranında tazminatla yükümlü olup, tespit edilen değer kaybının teminat limitleri kapsamında ödenmesinden sorumludur. Buna göre tüm dosya kapsamı ile dava ıslah dilekçesi birlikte değerlendirildiğinde; davacının talep edebileceği bakiye değer kaybı miktarının teminat limiti kapsamında 48.839,34 TL olduğu kabul edilerek ilgili miktara davalı sigorta şirketinin .....tarihinde yaptığı kısmi ödeme tarihi dışında başvurunun ulaştığı tarihe dair herhangi bir bilgi ve belge dosya kapsamına sunulmadığından, .....tarihini takip eden 8 iş günü sonunda davalı sigorta şirketinin temerrüdü gerçekleşeceğinden, bu tarihe denk gelen ve davalı sigorta şirketinin temerrüdünün oluştuğu tarih kabul edilen, .....tarihinden itibaren kabul edilen alacağa davacı vekilinin faiz yönünden talebiyle bağlı kalınarak yasal faiz uygulanmasına karar verilmesi gerekmiş ve tesis edilmiştir.
G,D.: Gerekçesi gerekçeli kararda açıklandığı üzere;
HÜKÜM
1-Davanın KABULÜ İLE; 48.839,34 TL değer kaybı tazminatının davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihi olan .....tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2- Kabul edilen bedel 48.839,34 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 3.336,21 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 427,60 TL harç ve sonradan yatırılan 817,00 TL tamamlama harcın düşümü ile eksik kalan 2.091,61 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad KAYDINA,
3-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL peşin harç, 427,60 TL başvuru harcı ve 817,00 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 1.672,20 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından 256,50 TL tebligat ve posta masrafı ve 5.000,00 TL bilirkişi ücreti olarak sarf edilen toplamda 5.256,50 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Arabuluculuk aşaması görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığından, 6325 Sayılı HUAK'nun 18/A-13 maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
KatipHakim