TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
DİYARBAKIR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI :
VEKİLİ :
DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ : 05/03/2025
KARAR TARİHİ : 10/12/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .....sevk ve idaresindeki .....plaka sayılı araçla 2918 sayılı karayollarının sürücü kusurlarından 57/1-B maddesinde bulunulan Kavşaklarda Geçiş Hakkı kurallarını ihlal ederek kazaya sebebiyet verdiğini, bu olay neticesinde çift taraflı yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, bu kazanın oluşumunda eksper raporuna göre müvekkile kusur atfedilmemiş olup, sürücü .....%100 kusur atfedildiğini, kaza neticesinde müvekkilin aracı kullanılamaz hale gelerek günlerce serviste kaldığını ve tamir edildikten sonra da araçta büyük oranda değer kaybı meydana geldiği tespit edildiğini, arz ve izah olunan sebeplerle mahkemece re’sen tayin ve takdir olunacak hususlara binaen, fazlaya ilişkin tüm dava ve talep hakları saklı kalmak üzere; davaya konu sigorta poliçesi kapsamında aracın değer kaybı ve hasar bedelinin belirlenmesi için mahkemece bilirkişi incelemesi yaptırılmasına, emsal araçların piyasa rayiç bedelleri incelenerek aracın değer kaybının güncel piyasa koşullarına göre tespit edilmesine, fazlaya ilişkin hakları saklı olmak kaydıyla şirkete başvuru tarihinden itibaren işleyecek ticari ya da yasal faizi ile beraber 10,00 TL bakiye hasar bedeli, 10,00 TL araç mahrumiyet bedelinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, belirsiz alacak olarak talep ettiğimiz ve bilirkişi raporu geldikten sonra dava değerini artırmak üzere şirkete başvuru tarihinden itibaren işleyecek ticari ya da yasal faizi ile beraber 10,00 TL değer kaybı bedelinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, diğer yargılama giderleri ile lehimize hükmedilecek vekalet ücretinin karşı yana yüklenmesine karar verilmesini vekaleten arz ve talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Sigorta poliçesi hazırlanış tarihi itibari ile sigortalının maddi araç başına zmm sigorta limiti 200.000,00 TL olduğunu, sigortacı şirketten istenen hasar tazminatlarında temerrüt tarihine ilişkin olarak, .....tarihinde resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 6704 sayılı (torba) kanun ile 2918 sayılı karayolları trafik kanunu’nun 97. maddesinde yapılan değişiklik ile hasar tazminat talebine ilişkin olarak sigorta şirketine başvuru ve 15 günlük bekleme süresi dava şartı haline getirildiğini, izah olunan ve resen dikkate alınacak nedenlerle; öncelikle, belirsiz alacak davası açılmasında hukuki menfaat bulunmaması sebebiyle davanın usulden reddini, esasa girilmesi durumunda davanın esastan reddini, nihai olarak, tüm haksız istemler ile, haksız ve yasal dayanağı bulunmayan davanın reddine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davacı yana yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, Trafik Sigortası kaynaklı maddi tazminat istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan araç sürücüsünün kusurunun bulunup bulunmadığı, davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında hasar oluşup oluşmadığı, oluştuğunun kabulü halinde davacının talep edebileceği bakiye hasar onarım bedeli olup olmadığı, davacının aracında değer kaybı meydana gelip gelmediği gelmiş ise miktarı, davacının araç mahrumiyet zararı talep edip edemeyeceği edebilecek ise miktarı ile faiz türü ve başlangıcı etrafında toplandığı anlaşıldı.
Trafik kaza tespit tutanağı, trafik bilirkişisi ve makine mühendisi bilirkişisinden oluşan bilirkişi heyetinden alınan .....tarihli trafik bilirkişi raporu ve dosyada mevcut tüm deliller irdelendiğinde; "Sürücü .....(.....plakalı): 2918 Sayılı Karalları Trafik Kanunun 57. ve 84. maddesinde ve Karayolları Trafik
Yönetmeliğinin 109.maddesinde yer alan (84/H: Kavşaklarda geçiş önceliğine uymama,
57/1-A: Kavşağa yaklaşan sürücüler, kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak, geçiş hakkı olan araçların önce geçmesine imkan vermek zorundadırlar ve 57/B-5:Taliyoldan Anayola çıkan sürücüler Anayoldan gelen araçlara ilk geçiş hakkını vermek zorundadırlar, kurallarına riayet etmediği) açıklaması yukarıda yapılan kuralları ihlal etmiş olduğu anlaşıldığından meydana gelen kazada % 100 (YÜZDE YÜZ)
oranında kusurlu olduğu kanaatine varıldığını, sürücü .....(.....plakalı):
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinde yer alan
herhangi bir kural ihlali yapmadığı,anlaşıldığından meydana gelen kazada KUSURSUZ olduğu" şeklinde rapor sunmuştur. Alınan bilirkişi raporunda tespitlerin denetime elverişli ve dosya kapsamı ile uyumlu olduğu kanaatine varılarak mahkememizce benimsenmiş ve hükme esas alınmıştır.
Trafik kazası neticesinde oluşan değer kaybı "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir. Anayasa Mahkemesi’nin 17/7/2020 tarihli ve 2019/40 E., 2020/40 K. sayılı Kararı ile, 2918 Sayılı Yasanın 90. Maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması, Anayasa Mahkemesi kararlarının, devam eden uyuşmazlıklar açısından uygulanacak olması karşısında, hesaplamanın ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı, aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir. (Ankara BAM 26. H.D.-26/05/2022 tarih,2020/120 E.-2022/1380 K.)
Mahkememizce ..... tarihli makine mühendisi bilirkişi raporunda özetle; "Dava konusu .....plakalı, .....aracın kapsamında kaza tarihi itibari ile; eksper raporunda hasar onarımına ilişkin
yapılan tespitlerin davaya konu kaza ile uyumlu olduğu, dava konusu .....plakalı aracın .....işlem tarihli e-dekont ve ekspertiz
raporundan davacının talep edebileceği bakiye hasar onarım bedelinin olmadığı,
Dava konusu aracın güncel kaza öncesi hasarsız ve onarılmış şekilde 2. el piyasa değerleri
arasındaki fark:
986.666,67 -856.333,33 =130.333,34 TL
olduğu, Dava konusu aracın .....olan kaza tarihinde .....TÜFE Endeks Oranı: 2598,91-, Ağustos-2025 TÜFE Endeks Oranı: 3261,72-, 2598,91/3261,72=0,79679-, 0,79679*130.333,34=103.848,30 TL’ye tekabül ettiği incelenmiştir. Kaza tarihi itibari ile
dava konusu aracın 103.848,30 TL değer kaybına uğrayacağı," mütala edilmiştir. Alınan bilirkişi raporunun dosyada mahkememizce benimsenen kusur oranına uyumlu olarak denetime elverişli olarak hazırlandığı gözetilerek ve ilgili tespitler mahkememizce benimsenerek hükme esas alınmıştır.
Tüm dosya kapsamı hasar dosyası, bilirkişi raporları ve davacı vekili tarafından sunulan değer artırım dilekçesinin birlikte incelenmesiyle Mahkememizce yapılan değerlendirmede; davalı sigorta şirketi sigortalısının kusuru oranında ve poliçede maddi zarar teminatı olarak belirlenen 200.000,00 TL teminat limiti ile sınırlı olmak üzere tazminatla yükümlü olup, hasar onarım bedeli olarak rücuen dava açılmadan ödenen 113.710,98 TL'nin mahsubu neticesinde bakiye teminat limitinin 86.289,02 TL olduğu dikkate alındığında davalı sigorta şirketi bu tutarda değer kaybı tazminatının ödenmesinden sorumludur. Buna göre teminat limiti kapsamında davacının talep edebileceği değer kaybı miktarının 86.289,02 TL olduğu kabul edilmiştir. Davalı vekilinin .....tarihli beyan dilekçesi ile bakiye poliçe limitinin 86.289,02 TL olduğunu belirterek bu miktarda değer kaybı ödemesinin, 32.409,21 TL işlemiş faizin, 8.284,49 TL yargılama giderinin stopaj ve KDV tevfikatı yapılarak brüt 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıya ödendiğini bildirdiği, .....tarihli beyan dilekçesi ile avukatlık asgari ücret tarifesinin güncellenmesi nedeniyle stopaj ve KDV tevfikatı yapılarak brüt 15.000,00 TL vekalet ücretinin daha ödendiği bildirdiği, .....tarihli duruşmada davacı vekili; yargılama sırasında ödenen tazminat için karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesini talep etmiş yargılama gideri ve vekalet ücretinin yeterli şekilde ödendiğini bildirdiği anlaşılmıştır. Mahkememizce davalı sigorta şirketinin temerrütünün oluştuğu tarihle değer kaybı ödemesinin yapıldığı tarih arasında işlemiş faize yönelik sigortalı aracın ticari olmasına göre avans faiz yönünden yapılan 32.409,21 TL ödemenin yeterli olduğu hesaplanmıştır. Bu nedenle bakiye teminat limiti olan 86.289,02 TL değer kaybı istemi yönünden karar verilmesine yer olmadığına, 17.559,28 TL değer kaybı isteminin ise reddine karar verilmesi gerekmiş, ayrıcı yapılan yargılama gideri, işlemiş faiz ve vekalet ücreti ödemelerinin yeterli olduğu kanaatine varılarak davalı aleyhine tekrardan işlemiş faiz, yargılama gideri ve vekalet ücreti takdirine gerek görülmemiştir.
Bakiye hasar onarım bedelinin bulunmaması ve hasarın uygun şekilde giderilmiş olması nedeniyle hasar onarım bedeli isteminin ve davacının aracında meydana gelen değer kaybı gerçek zarar (doğrudan zarar) kapsamında ise de, davalı sigorta şirketinin bu zarardan sorumluluğu bulunmadığından, davalı sigorta şirketi yönünden araç mahrumiyet bedeli isteminin reddine karar verilerek aşağıdaki aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi gerekçeli kararda açıklandığı üzere
1-86.289,02 TL değer kaybı tazminat istemi yönünden karar verilmesine yer olmadığına,
2-17.559,28 TL değer kaybı tazminat istemi yönünden tazminat isteminin reddine,
3-Hasar onarım bedeli tazminat isteminin reddine,
4-Araç mahrumiyet zararı tazminat isteminin reddine,
5-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40 TL maktu karar ve ilam harcının, başlangıçta yatırılan 615,40 TL peşin harç ve 1.774,00 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 1.774,00 TL'nin karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,
6-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
7-Arabuluculuk aşaması görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığından, 6325 Sayılı HUAK'nun 18/A-13 maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak Hazineye irad kaydına,
8-Davacı tarafından yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren verilen karara karşı, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun İstinafa ilişkin hükümleri doğrultusunda, kararın tebliğ tarihinden itibaren iki (2) haftalık süre içerisinde (HMK'nın 345. maddesi), mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak (HMK'nın 343. maddesi) ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamen ödemek (HMK'nın 344. maddesi) suretiyle, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere dosya üzerinden karar verildi.
Katip Hakim