T.C.
DİYARBAKIR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO:
KARAR NO:
BAŞKAN:
ÜYE:
ÜYE:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI :
VEKİLİ:
DAVA: Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali
DAVA TARİHİ: 21/07/2025
KARAR TARİHİ: 23/10/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan kooperatif genel kurul kararının iptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı taraf dava dilekçesinde özetle: .....tarihinde yapılan olağanüstü genel kurulda alınan kararların, çağrıdan oylamaya kadar pek çok açıdan usule ve esasa aykırılık içerdiğini, toplantıya çağrı yazısında, olağanüstü genel kurul yapılmasının gerekçesinin açıkça belirtilmediğini, yönetim kurulunun ikinci başkanının toplantıdan haberdar edilmediğini, bu durumun, yönetim organları içinde bilgi akışının sağlanmadığını ve toplantının sağlıklı yürümediğini gösterdiğini, yönetim kurulu ikinci başkanı da söz konusu sözleşmenin maddi sakıncalarını açıkladığını, ancak; bu konuşmaların da tutanağa yansıtılmadığını, üyelere sözleşmenin önceden tebliğ edilmediğini, sözleşmenin bir çok maddesinin okunmadan hızla oylamaya geçildiğini, imzalanması planlanan sözleşmede yer alan fiyatların tamamen hayali ve gerçek dışı olduğunu, noter onaylı vekaletnamesi bulunan üyelerin katılımının geçersiz sayıldığını beyanla, usul ve esasa aykırılık içeren .....tarihinde yapılan olağan üstü genel kurul toplantısı ve .....tarihli sözleşmenin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davanın yasal ön görülen süre içerisinde açılmadığını, Kooperatifler Kanunu uyarınca davanın Genel Kurulu takip eden günden itibaren en geç 1 ay içinde açılması gerektiğinin hükme bağlandığını, davacı tarafından her ne kadar arabuluculuk başvurusunda bulunulmuş ise de arabuluculuk başvurusunun hak düşürücü sürenin işlemesini durdurması için arabuluculuğun dava şartı olması gerektiğini, işbu davada arabuluculuk başvurusunun dava şartı olmadığı ve arabuluculuk başvurusunun hak düşürücü süreyi durdurmadığı gözetilerek; yasal süresi içinde açılmamış davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DEĞERLENDİRME:
Dava, davalı kooperatifin .....tarihinde yapılan genel kurulunda alınan kararların iptali ve alınan karar gereğince düzenlenen .....tarihli Arsa Payı Karşılığı Hasılat Paylaşım Sözleşmesi'nin iptali istemine ilişkindir.
Kooperatifler Kanunu 53. Maddesinde "Kanuna, anasözleşme hükümlerine ve iyi niyet esaslarına aykırı olduğu iddiası ile Genel Kurul kararları aleyhine, toplantıyı kovalıyan günden başlamak üzere bir ay içinde, kooperatif merkezinin bulunduğu yerdeki mahkemeye başvurabilirler." hükmü düzenlenmiştir.
Dava kooperatif genel kurul kararlarının iptaline ilişkin olup; ilke olarak 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 53. maddesi kapsamında kooperatif üyelerinin genel kurul kararlarına karşı bu kararların iptallerini isteme hakları bulunmakla birlikte; mutlak butlanla batıl kararlar bakımından, bu tür kararlar baştan beri hükümsüz olan, sonradan geçerlilik kazanma olanağı olmayan, emredici kurallara, kamu düzenine veya ahlaka ve adaba aykırı veyahut konusu olanaksız olan kararlar olup, bu kararlar, baştan beri hüküm ifade etmeyen kararlar olduğundan, genel kurul kararı iptali davalarında kararların mutlak butlanla batıl olup olmadıkları hususu üzerinde re’sen durulması gerekir. Mutlak butlanla batıl kararlar, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun toplantı yeter sayısına ilişkin 45., temsile ilişkin 49., kararların geçerliliğine ilişkin 51. ve ortakların paylarının artırılmasına ilişkin 52. maddelerindeki hükümler ile BK’nın 19. ve 20. maddelerine aykırı kararlar olup, bu hususlara ilişkin açılacak davalarda genel kurulda muhalefette bulunmuş olma şartı aranmayacağı gibi, bir aylık hak düşürücü süre içinde açılmış olmaları da dinlenmeleri yönünden zorunlu değildir.
Mahkememizce, 163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun toplantı yeter sayısına ilişkin 45., temsile ilişkin 49., kararların geçerliliğine ilişkin 51. ve ortakların paylarının artırılmasına ilişkin 52. maddelerindeki hükümler ile BK’nın 19. ve 20. maddeleri kapsamında yapılan değerlendirmeye göre mutlak butlan sonucunu doğuracak bir eksiklik tespit edilmemiştir. Toplantı ve karar nisabı kanuna uygundur. Davacı tarafın da alınan kararların batıl olduğuna dair somut bir iddiası yoktur.
Davacı tarafça .....tarihli genel kurul kararlarının iptali talep edilmiştir. Dava tarihi .....'tir. Kooperatifler Kanunu 53. Maddesinde belirtilen bir aylık hak düşürücü sürede dava açılmamıştır.
Diğer taraftan temin edilen hazirun cetveline göre davacı toplantıya katılmış ve oy kullanmıştır. Ancak, davacı muhalefetini genel kurul tutanağına geçirtmemiştir.
Dava bir aylık hak düşürücü sürede açılmadığından ve davacı muhalefetini genel kurul tutanağına geçirtmediğinden, Kooperatifler Kanunu 53. Maddesindeki dava şartları yerine gelmemiştir. Bu nedenle, HMK'nın 114/2. ve 115/2. maddeleri gereğince davanın usulden reddine karar vermek gerekmiştir.
Davacı, genel kurulda alınan kararların iptali ile birlikte ve alınan karar gereğince düzenlenen .....tarihli Arsa Payı Karşılığı Hasılat Paylaşım Sözleşmesi'nin iptalini istediğinden ve sözleşme iptali de genel kurul kararına bağlı olduğundan, her iki talep birlikte değerlendirilmiştir.
Kooperatif genel kurul kararının iptali davaları dava şartı arabulucuğa tabi değildir. Ancak, arabuluculuk ücretinin 6183 sayılı Kanuna göre haksız çıkan taraftan tahsilinin gerekmesi, ileride arabuluculuk ücretinin hak sahibi tarafından tahsil edileceğinin kesin olması, bu hususun kamu düzenine ilişkin bulunması nedeniyle, 4.600,00.-TL arabuluculuk ücretinin, 6183 sayılı Kanuna göre davacıdan tahsili için Hazineye müzekkere yazılmasına karar verilmiştir.
Açıklanan nedenlerle, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM-Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davanın, davacının davalı kooperatifin .....tarihinde yapılan genel kurulunda alınan kararların iptali ve alınan karar gereğince düzenlenen .....tarihli Arsa Payı Karşılığı Hasılat Paylaşım Sözleşmesi'nin iptali talepleri yönünden ayrı ayrı 6100 sayılı HMK'nın 114/2. ve 115/2. maddeleri gereğince USULDEN REDDİNE,
2-Alınması gereken harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
3-İhtiyari arabuluculuk sürecine yönelik 4.600,00.-TL arabuluculuk ücretinin 6183 sayılı Kanuna göre davacıdan tahsili için Hazineye müzekkere yazılmasına,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesap ve takdir edilen 30.000,00.-TL maktu vekâlet ücretinin, davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin davacı üzerine bırakılmasına,
6-Yargılama sırasında davalı tarafından yargılama gideri yapılmadığından, bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
7-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek suretiyle, 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi ilgili dairesine hitaben Mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
BaşkanÜyeÜyeKatip