TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
DİYARBAKIR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO:
KARAR NO:
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI :
VEKİLİ:
DAVA: Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 19/07/2024
KARAR TARİHİ: 24/12/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait ... plakalı araç ile davalı yanın sigortalı aracı olan ... plakalı araç çift taraflı trafik kazası geçirmiştir. Bu kazada davalı yan sigortalı araç sürücüsü yüzde 100 kusurlu bulunmuştur. Araçta meydana gelen hasar ile ilgili ve değer kaybı ile ilgili kısmi ödeme yapılmışsa da değer kaybı ile ilgili yapılan ödeme yetersiz olduğunu, 50,00 TL (fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla) maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle beraber tazmin edilmesine, yargılama giderleri ile yasal vekâlet ücretinin davalı taraflara yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Taraflarına her ne kadar eksik evrak ile başvuru yapılmış olsa da, tarafımızca değer kaybı raporu hazırlatılmış ve araçta meydana gelen değer kaybının reel piyasa şartlarına göre 6.500,00 TL ve genel şartlar uyarınca 9.213,00 TL olduğu tespit edildiğini, bunun üzerine Genel Şartlar’ a göre tespit edilen tutarın daha yüksek olması nedeniyle davacı tarafa 9.213,00 TL değer kaybı bedeli tarafımıza ibraz edilen Vekaletname uyarınca ..'e ödenmiş olduğunu, ... Tarihinde yürürlüğe giren Genel Şartlarda yapılan değişikliğe göre eksist sisteminden eksper ataması yapılmadan, yapılan başvurunun eksik evrak sayılması sebebi ile davanın usulden reddini, ... tarihinde ve 31679 sayılı resmi gazate’de yayımlanan “karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarında değişiklik yapılmasına dair genel şartlar” uygulanmasını, değer kaybı yönünden bilirkişi İncelemesi yapılması halinde dosyanın; .... tarihinde yürürlüğe giren karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk (trafik) sigortası genel şartları uyarınca değer kaybının tespiti için konusunda uzman ve ehil bilirkişiler kanalı ile incelenmesini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin dava aleyhimize sonuçlansa dahi dava açılmasına sebebiyet vermemiş olmamız nedeniyle karşı tarafa yükletilmesini beyan ve talep etmiştir.
DELİLLER;
1- Arabuluculuk tutanağı; Dava açmadan önce Diyarbakır Arabuluculuk Bürosunca ... dosya numarası ile ... tarihinde tarafların anlaşamadığına dair son tutanak düzenlendiği anlaşılmıştır.
2-Kaza tespit tutanağı;... tarihinde tanzim edilen kaza tespit tutanağında Sürücü ... sevk ve idaresinde ki ... plakalı aracı ile ... bulvarı üzerinde ... avm istikametine seyir halinde iken ... önüne geldiğinde aracının hâkimiyetini kaybederek gidiş yönüne göre sağ tarafta park halinde bulunan ... plakalı aracın sol arka çamurluk kısımlarına kendi aracının sağ ön çamurluk kısımları İle çarpması ve çarpmanın etkisiyle yan yatması sonucu yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, Bu kazanın oluşumunda sürücü ... 2918 sayılı KTK'nın 84/1 maddesini ihlal ettiği kaza yerinde yapılan inceleme sonucunda görüş ve kanaatine varıldığı anlaşılmıştır.
2-Sigorta Poliçesi: Davalı sigorta şirketi ile sigortalanan ... plakalı aracın ... tarihlerini kapsayan ZMMS poliçesi düzenlendiği ve kaza başına maddi zarar limitinin 240.000,00 TL olduğu anlaşılmaktadır.
3-Trafik ve Tramer kayıtları: Kazaya karışan ... plaka sayılı aracın ...'a ait olduğu ve kazaya karışan ... plaka sayılı araç malikinin ... olduğu tespit edilmiştir. Kazaya karışan araçlara ilişkin tramer kayıtları Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden istenerek incelenmiştir.
4-Hasar dosyası: Sigorta şirketine yapılan başvuru üzerine hasar dosyası açılmış, hasar dosyasında değer kaybı tazminatına davacı tarafa 9213,00 TL değer kaybı ödemesi yapılmadı anlaşılmıştır.
5-Mahkememizce Makine Mühendisi bilirkişisinden aldırılan ... Tarihli makine rapor: Dava konusu aracın Markasının ... olduğu, Plakasının ..., Yakıt Benzin, Model ..., Kullanım Hususi, Cinsi Otomobil Renk ..., Vites ... KM ... olduğu, kaza öncesi muadil araç piyasa rayiç bedeli- Kaza sonrası muadil araç piyasa rayiç bedeli 625.000TL-599,000TL= 6.000TL olduğu, ... yılının ... ayında 26.000,00 TL olan parasal değer, ... yılının ... ayında 21.403,67 TL olmaktadır (Kaza Tarihinde), ... yılı ... ayındaki TÜFE 2.598,91 TL, ... yılı ... ayındaki TÜFE 2.139,47 TL, Endeks Değişim Oranı: % 17,68 azalış olduğu, Kaza tarihi itibariyle (...) kazadan kaynaklı araçta oluşan Değer Kaybı Bedeli 21.403,67 TL olarak hesaplanabileceği kanaatine varıldığı anlaşılmıştır.
6-Davacı vekilinin ... Tarihli ıslah dilekçesi: Değer kaybı maddi tazminat talebimizi 12.140,67 TL artırarak toplamda 12.190,67 TLye ıslah ediyoruz ve temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte 12.190,67 TL ödemeye mahkum edilmesine, dava harç ve giderlerinin ve yasal vekalet ücretinin de karşı tarafa yükletilmesini talep ettikleri anlaşılmıştır.
DAVA; Davacı aracında meydana gelen hasara karşılık maddi zararının tahsili davasıdır.
Uyuşmazlık konusunun davaya konu kazanın meydana gelmesinde davacı ile davalı araç sürücüsünün kusurunun tespiti, davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında hasar ve değer kaybı meydana gelip gelmediği, gelmiş ise miktarı ile ikame araç bedelini talep edip edemeyeceği, edebilecek ise miktarına ilişkin olduğu tespit edilmiştir.
Trafik sigortası motorlu bir aracın, karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahillinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan sorumluluk sigortasıdır. Trafik sigortacısının sorumluluğu işletenin sorumluluğu oranında olup yine bu sorumluluğun sınırı KTK’nun 92 nci maddesinde belirlenmiştir.
Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir. Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir.
Trafik kazası neticesinde oluşan zarar "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir.Yargitay 17.HD'nin 2017/1230 E- 2018/2590 K sayılı 15/03/2018 tarihli kararında vurgulandığı gibi;Davacının gerçek zararının belirlenmesi için davacıya ait kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, daha önceye ait hasarlar nedeni ile orjinalliğinin yitirilip yitirilmediği, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri ile emsal satışlar da araştırılmak suretiyle, öncelikle aracın kaza tarihi itibariyle rayiç değeri ve onarım bedeli belirlenerek, belirlenen hasar bedeline göre aracın onarımının ekonomik olup olmayacağının tespiti için aracın kaza tarihindeki hasarsız ikinci el piyasa değeri ile hasarlı haldeki değerinin karşılaştırılması, onarımı ekonomik değilse; aracın kaza tarihindeki 2. el piyasa rayiç bedelinden sovtaj değerinin mahsubu ile gerçek zarar miktarının hesaplanması, aracın pert-total kabul edilmesi halinde değer kaybı zararının olmayacağının da gözönüne alınması, onarımının ekonomik olacağının kabulü halinde değer kaybı zararının aracın kaza tarihindeki ikinci el değeri ile onarımından sonraki ikinci el değeri arasındaki fark kadar olması nedeniyle değer kaybının bu şekilde tespit edilmesi gerektiğini belirtmiştir.
Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde; Kazaya karışan ... plakalı aracın, kazanın gerçekleşmiş olduğu ... tarihinde davalı sigorta şirketinin ZMMS sigortacısı olduğu, kaza tespit tutanağı ile belirlendiği üzere ... plakalı aracın seyir halinde iken davacıya ait ... plakalı araca park halinde iken çarpması sonucu meydana gelen kazada, dikkatsizliği, tedbirsizliği ve kurallara aykırı hareketi ettiği, davalı nezdinde sigortalı aracın sürücüsünün tam kusurlu olduğu, davacının ise kusursuz olduğunun anlaşıldığı, gerçek zararın bulunması için nisbi hesap yöntemine göre alınan bilirkişi raporuna göre davaya konu araçta meydana gelen kazada davacıya ait araçta 21.403,67TL değer kaybının meydana geleceğinin belirlendiği anlaşılmakla, raporun denetime uygun olduğu ve böylelikle hükme esas alındığı, dava yanca .... tarihinde 9.213,00TL ödeme yapıldığı anlaşılmakla bu miktar tenzil edildiğinde 12.190,67 TL den davalı yanın sigorta teminat limitleri dahilinde kaldığı anlaşılmakla sorumlu olduğu kanaati ile davanın talep doğrultusunda kabulüne karar verilmiştir. Davacı yanın davalı yana başvurusuna dair evrakları dosyaya kazandırmadığı anlaşılmakla ödeme tarihinden itibaren talep doğrultusunda yasal faize hükmedilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile , 12.190,67 TL nin ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Kabul edilen bedel üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 832,74 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 427,60 TL harcın ve 208,00-TL tamamlama harcının düşümü ile eksik kalan 197,14 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad KAYDINA,
3-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL peşin harç, 427,60-TL başvuru harcı ve 208,00-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 1.063,20-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4- Davacı tarafından yapılan tebligat ve posta gideri 270,00TL ve bilirkişi ücreti 2.200TL olmak üzere toplam 2.270,00TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalının karşıladığı yargılama giderleri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/2 maddesi uyarınca hesaplanan 12.190,67-TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7- 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki taraf için iki saatlik ücret tutarı karşılığı olan 3.600,00-TL arabulucu ücretinin davalı sigorta şirketinden alınarak hazineye gelir kaydına,
8-Davacı tarafça yargılama esnasında depo edilen gider avansından bakiye kalan tutarın kesinleştiğinde ve talep halinde HMK m. 333 ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliği'nin m. 47(1) hükümleri uyarınca ilgisine İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda taraf vekillerinin yüzüne karşı, davanın değeri itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip Hakim