Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2020-3-030 (Devralma)
Karar Sayısı : 20-37/512-228
Karar Tarihi : 13.08.2020
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Birol KÜLE (Başkan),
Üyeler : Arslan NARİN (İkinci Başkan), Ahmet ALGAN,
Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Ayşe ERGEZEN
B. RAPORTÖRLER: Mehmet YANIK, Dilara Nur CANSU ISLAM, Emre KARA
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : - International Flavors and Fragrances Inc.
- Nutrition & Biosciences, Inc.
Temsilcileri: Av. Gönenç GÜRKAYNAK, Av. Ceren ÖZKANLI
SAMLI, Av. Merve ÖNER, Av. Helin YÜKSEL
Yıldız Mah. Çitlenbik Sokak No:12 Beşiktaş 34349, İstanbul
(1) D. DOSYA KONUSU: DuPont de Nemours, Inc.'ın Nutrition & Biosciences iş
kolunu devredeceği Nutrition & Biosciences, Inc.'ın tek kontrolünün
International Flavors & Fragrances Inc. tarafından devralınması işlemi.
(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 08.06.2020 tarih ve 5465 sayı ile
giren, 30.07.2020 tarih ve 8006 sayılı yazı ile tamamlanan bildirim üzerine
düzenlenen 05.08.2020 tarih ve 2020-3-030/Öİ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu
görüşülerek karara bağlanmıştır.
(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, bildirime konu işleme izin verilmesinde
sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.
G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
(4) Başvuruda; DuPont de Nemours, Inc (DUPONT)’un, Nutrition & Biosciences iş kolunu
devredeceği Nutrition & Biosciences, Inc (N&B)’nin tek kontrolünün International
Flavors & Fragrances Inc. (IFF) tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talep
edilmiştir. İşlem öncesinde N&B’nin, DUPONT’un iş birimi olduğu ve tüzel kişiliğinin
olmadığı, bildirim konusu işlem neticesinde ise IFF’nin tek kontrolüne geçeceği
belirtilmiştir.
G.1. Taraflar
G.1.1. Devre Konu: N&B
(5) DUPONT’un iş kolu olan ve ayrı bir tüzel kişiliği bulunmayan N&B, küresel çapta
yiyecek bilimi, tat ve koku uygulamaları, yiyecek ve içecek, besin takviyeleri, ev ve
kişisel bakım ürünleri, hayvan beslenmesi ve farmasötik ara maddelerini içinde
barındıran çeşitli endüstrilerde kullanılan biyoteknoloji ürünlerinin geliştirilmesi, üretimi
ve pazarlanması alanlarında faaliyet göstermektedir. N&B Türkiye’de Danisco Dış
Ticaret Ltd. Şti. (DANİSCO) ve DuPont Nutrition Dış Ticaret Ltd.Şti. (DUPONT
NUTRİTİON) unvanlı iştirakleri ile, gıda bilimi, tat ve doku uygulamalarının
pazarlanması ve biyoteknoloji ürünleri, antioksidan, kültür, prebiyotik lifler ve
fonksiyonel bileşen sistemleri alanlarında faaliyet göstermektedir.
20-37/512-228
2/6
G.1.2. Devralan: IFF
(6) Küresel çapta yiyecek ve içecek, ev ve kişisel bakımı tüketici ürünleri endüstrilerinde
kullanılan aroma ve koku bileşenlerinin geliştirilmesi, üretilmesi ve satışı alanlarında
faaliyet göstermektedir. IFF, Türkiye’de1 IFF Aroma Esans Sanayi ve Ticaret A.Ş. (IFF
AROMA), IFF Turkey Aroma ve Esans Ürünleri Satış Ticaret A.Ş. (IFF TÜRKİYE) ve
Etol Aroma ve Baharat Gıda Ürünleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. (ETOL AROMA) unvanlı
iştirakleri vasıtasıyla, aroma bileşenlerinin üretimi ve satışı, antioksidan, kültür,
prebiyotik lifler ve tatlandırıcı özellikli sistemlerin tedariki alanlarında faaliyet
göstermektedir.
G.2. İlgili Pazar
G.2.1. Genel Bilgi
(7) Başvuruya konu devralma işlemi, antioksidanlar, kültürler, prebiyotik lifler ve sistemler
pazarlarını ilgilendirmektedir.
(8) Antioksidanlar, gıda koruyucularında, kozmetiklerde ve yakıtlarda oksidasyon
önleyiciler olarak çeşitli uygulamalarda kullanılan bir tip katkı maddesidir. Gıdalar için
kullanılan antioksidanların amacı besin kalitesini korumak ve raf ömrünü uzatmaktır.
(9) Antioksidanlar sentetik veya doğal kaynaklı olabilmektedir. Sentetik antioksidanlar
kimyasal sentez ile üretilmektedir. Doğal antioksidanlar genel olarak antioksidan
özelliklere sahip bileşiğin veya ekstrenin doğal kaynaklı olduğunu göstermektedir.
(10) IFF’in Türkiye’de antioksidanlar için üretim faaliyeti bulunmamakla beraber IFF
küresel seviyede doğal antioksidanlar üretmekte ve satmaktadır. IFF’in sentetik
antioksidan üretimi bulunmamaktadır. N&B ise, sentetik antioksidan ve özel
antioksidan karışımları alanında faaliyet göstermektedir. N&B’nin Türkiye’de
antioksidanlar için üretim faaliyeti bulunmamaktadır.
(11) Kültürler, şekeri fermente ederek yiyecekleri korumakta, raf ömrünü uzatmakta ve
belirli flora kirleticilerini engellemek için PH değerini düşürmektedir. Gıda üretim
kültürleri, üretim verimliliği ve belirli ürün özellikleri (lezzet, doku, kıvam, renk, tat gibi)
elde etmek ve bozulabilir ürünleri korumak için et ve süt ürünleri de dahil olmak üzere
yiyecek ve içecek endüstrisinde çeşitli ürünlerin üretim sürecinde bakteriyel mayalar
veya yardımcı maddeler ve koruyucu kültürler olarak kullanılmaktadır. Et kültürlerinin
et ürünlerinin fermantasyonunda önemli bir rol oynadığı ve süt kültürlerinden farklı
olduğu belirtilmiştir. Tarafların her ikisi de Türkiye’de kültürler alanında faaliyet
göstermekle birlikte IFF, et kültürü alanında; N&B ise süt kültürü tedariki alanında
faaliyet göstermektedir.
(12) Prebiyotik lifler, ince bağırsaktan sindirilmeden geçen ve sonrasında kalın bağırsağa
ulaşmakla fermente olan beslenme liflerinin bir alt kategorisidir. Prebiyotik lifler,
fermantasyon süreci sonrasında kalın bağırsak içerisinde yaşayan yararlı bakterileri
beslemekte ve sindirim siteminde daha iyi sağlık ve düşük hastalık riski ile bağdaşmış
arzu edilen bakterilerin sayısının artmasına yardımcı olmaktadır.
(13) Sistemler, Komisyonun DuPont/FMC kararında “iki veya daha fazla malzemeden
(örneğin aljinatlar, karajenan, MCC, petkin vs.) oluşan ve birlikte karıştırılan ürünlerdir.
Bu ürünler, genellikle farklı oranlarda birçok malzeme içermekte ve müşterilere hazır
karışım veya miks olarak satılmaktadır” şeklinde tanımlamıştır. OFT Danisco/Rhodia
kararında “fonksiyonel sitemleri” belirli yiyeceklere ağız hissi [damak tadı], jelleşme,
1 IFF’in, Türkiye’de hâlihazırda ticari faaliyeti bulunmayan Frutarom Gıda Ürünleri Sanayi ve Ticaret
Limited Şirketi ve Wiberg Baharat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ünvanlı iki iştiraki bulunmaktadır.
20-37/512-228
3/6
katılık ve yapışkanlık gibi fonksiyonel özellikleri sağlayan bir yiyecek malzemesi
kombinasyonu (temel olarak emülgatörler ve stabilizörler)” olarak tanımlamıştır. IFF
Türkiye’de tatlandırıcı özelliklere odaklanan sistemlerde faaliyet göstermekteyken,
N&B, fonksiyonel bileşenlere odaklanan sistemlerde faaliyet göstermektedir.
G.2.2.İlgili Ürün Pazarı
(14) İlgili Pazarın Tanımlanmasına İlişkin Kılavuz’un 20. maddesinde “…inceleme konusu
işlem, gerek ürün gerekse de coğrafi açıdan olası alternatif pazar tanımları
çerçevesinde rekabet açısından endişeler yaratmıyor ya da alternatif tüm tanımlar
açısından rekabeti bozucu bir etki söz konusu oluyorsa pazar tanımı yapılmayabilir.”
denilerek rekabetçi endişe yaratmayan işlemlerde Kurul’un ilgili pazar
tanımlamayabileceği ifade edilmiştir.
(15) Devre konu işletme birimi olan N&B’nin Türkiye’de ana faaliyet alanı gıda bilimi, tat ve
doku uygulamalarının pazarlanması ve biyoteknoloji ürünleri olmak üzere antioksidan,
kültür, prebiyotik lifler ve fonksiyonel bileşen sistemlerdir. IFF ise Türkiye’deki aroma
bileşenlerinin üretimi ve satışı faaliyetlerinde yoğunlaşmış olup bunun yanında
antioksidan, kültür, prebiyotik lifler ve tatlandırıcı özellikli sistemlerin tedariki
alanlarında da faaliyet göstermektedir.
(16) Mevcut dosya bağlamında sonucu etkilemeyeceğinden ilgili ürün pazarı belirlenmemiş
olmakla beraber tarafların Türkiye’deki faaliyetleri arasında antioksidan, kültür (geniş
anlamda), prebiyotik lifler ve sistemlerin (geniş anlamda) tedariki ve satışı
pazarlarında yatay örtüşme bulunduğu görülmüş ve bu pazarlarda değerlendirme
yapılmıştır. Tarafların Türkiye’deki faaliyet alanları arasında dikey ilişkinin
bulunmadığı anlaşılmaktadır.
G.2.3. İlgili Coğrafi Pazar
(17) İlgili ürün pazarları kapsamında yer alan hizmetlerin Türkiye genelinde sunulmasının
mümkün olması ve ülke içinde bölgesel pazar farklılaşması yaratacak faktörlerin
bulunmaması nedeniyle ilgili coğrafi pazar Türkiye olarak belirlenmiştir.
G.3. İşlemin Niteliği
(18) İşlemi takiben IFF’nin N&B’nin tek kontrolünü devralacağı belirtilmiştir. İşlem
öncesinde N&B’nin, DUPONT’un iş birimi olduğu ve tüzel kişiliğinin olmadığı, bildirim
konusu işlem neticesinde ise IFF’nin tek kontrolüne geçeceği öngörülmektedir. Bu
nedenle üzerine ciro atfedilebilir bir üretim biriminin kontrol değişikliğine sebebiyet
verecek olan bu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi kapsamında bir devralma
olduğu sonucuna ulaşılmaktadır. Öte yandan ilgili tarafların cirolarının söz konusu
Tebliğ’in 7. maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde öngörülen eşikleri
aşması nedeniyle, işlemin izne tabi olduğu görülmektedir.
G.4. Değerlendirme
(19) 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesinin “Bir ya da birden fazla teşebbüsün başta hâkim
durum yaratılması ya da mevcut bir hâkim durumun güçlendirilmesi olmak üzere,
ülkenin bütünü yahut bir kısmında herhangi bir mal veya hizmet piyasasındaki etkin
rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuracak şekilde birleşmeleri veya
herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün mal varlığını yahut ortaklık
paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi
veren araçları, miras yoluyla iktisap durumu hariç olmak üzere, devralması hukuka
aykırı ve yasaktır.” hükmü uyarınca işlem neticesinde bir pazarda etkin rekabetin
20-37/512-228
4/6
önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuran birleşme ve devralmalar
yasaklanmaktadır.
(20) Aşağıdaki tabloda, işlem taraflarının yatay anlamda faaliyetlerinin örtüştüğü,
antioksidanlar, kültürler, prebiyotik lifler ve sistemler pazarlarındaki pazar payları ile
kültürler ve sistemler pazarlarının alt kırılımları olan pazarlardaki pazar payları yer
almaktadır.
Tablo 1- Etkilenen Pazarlar ve Olası Dar Pazarlarda İşlem Tarafları ve Rakiplerin 2019
Yılı Pazar Payları (%)2
Etkilenen Pazarlar N&B IFF Rakipler
Antioksidanlar
(…..) (…..)
Kemin Camlin Oxiris DSM BASF
(…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
Kültürler3
(…..)
(…..)
Chr.
Hansen
DSM/C
SK
SACC
O
Tedarikçiler4
(…..) (…..) (…..) (…..)
- Süt Kültürü
(…..) (…..)
Chr.
Hansen Sacco
DSM/C
SK Tedarikçiler
(…..) (…..) (…..) (…..)
- Et Kültürü
(…..) (…..)
Maya
Chr.
Hansen Diğer
(…..) (…..) (…..)
Prebiyotik Lifler5 (…..) (…..)
Sistemler (…..) (…..)
- Tatlandırıcı6
(…..) (…..)
Maya7 Elit8 Solina9 GMT
10
Ömero
ğlu11
(…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
- Fonksiyonel12
(…..) (…..)
Yerel
Tedarikçi
Puratos
Grubu
Kerry
Grubu
Cargill
(…..) (…..) (…..) (…..)
Kaynak: Bildirim Formu
(21) Antioksidanlar pazarında tarafların Türkiye’deki (…..) ABD Doları tutarındaki düşük
miktardaki satışları ve toplamda %(…..)’un altındaki pazar payları, antioksidanlarda,
sentetik ve doğal antioksidanlar için potansiyel alt segmentlerde dünya lideri Kemin
Industries ve başkaca rakiplerin bulunduğu ayrıca küresel pazarın yaklaşık %(…..)’ini
oluşturan çok sayıda Çinli tedarikçinin bulunmasından dolayı işlemin ilgili ürün pazarı
2 Tabloda kullanılan * işareti, rakip teşebbüslerin söz konusu pazardaki payının (varsa) %(…..)’in
üzerinde olmadığını ifade etmektedir.
3 Türkiye’de IFF et kültürü alanında, N&B’nin ise süt kültürü alanında faaliyet göstermektedir.
4 İtalyan &Yerel Tedarikçiler.
5 Taraflar sınırlı faaliyetleri nedeniyle rakipler hakkında bilgi sahibi olmadıklarını belirtmişlerdir.
6 Tatlandırıcı Özelliklere Odaklanan Sistemler.
7 Maya Gıda Üretim San. ve Tic. Ltd. Şti.
8 Elit Mümessillik İthalat İhracat ve Tic. Ltd. Şti.
9 Solina Gıda Sanayi ve Tic. A.Ş.
10 GMT Tarım Kimya San. Tic. Paz. Ltd. Şti
11 Ömeroğlu Tarım Ürünleri San. Tic. Ltd. Şti.
12 Fonksiyonel Bileşenlere Odaklanan Sistemler.
20-37/512-228
5/6
tanımından bağımsız olarak Türkiye pazarında antioksidanlarda etkin rekabeti önemli
ölçüde engellemeyeceği değerlendirilmektedir.
(22) Kültürler pazarında yalnızca geniş anlamda değil aynı zamanda alt segmentlerde de
faaliyet gösteren rakiplerin bulunduğu, tarafların yakın rakip olmadığı, müşterilerin
tedarikçileri kolaylıkla değiştirebildikleri, geçiş maliyetlerinin düşük olduğu,
müşterilerin alım gücünün bulunduğu, pazara giriş engelinin bulunmadığı, bazı
teşebbüslerin serbest üretim kapasitelerine sahip olduğu belirtilmiştir. Pazarın dar ya
da geniş tanımlanmasından bağımsız olarak tarafların pazar paylarındaki artışın
sınırlı olacağı işlemin pazarda etkin rekabeti sınırlamayacağı değerlendirilmektedir.
(23) Tarafların Türkiye’deki prebiyotik lifler pazarında paylarının %(…..)’in altında olması
ve pazarın tarafların odağında bulunmamasından dolayı işlemin Türkiye’de etkin
rekabeti kısıtlamayacağı değerlendirilmiştir.
(24) Sistemler pazarına ise giriş engelinin düşük olduğu, çok sayıda bölgesel sistem
sağlayıcının bulunduğu, müşterilerin ikili tedarik stratejisini tercih ettiği ve müşterilerin
kolayca tedarikçi değiştirilebildikleri ve sistemlerin rekabetçi bir pazar olduğu
belirtilmiştir. Tarafların pazar payı artışlarının sınırlı olduğu, rekabetçi baskı
oluşturabilecek rakiplerin varlığı ve taraftan gelen bilgiler dahilinde işlemin etkin
rekabeti kısıtlamayacağı değerlendirilmiştir.
(25) Dosya kapsamında edinilen bilgilerden alternatif pazar tanımları çerçevesinde
tarafların işlem sonrasındaki pazar payı artışlarının sınırlı olacağı anlaşılmış ve söz
konusu pazarlarda faaliyet gösteren rakip teşebbüslerin bulunmasının IFF ve N&B
üzerinde yeterli rekabet baskısı oluşturacağı değerlendirmesi yapılmıştır.
(26) Sonuç olarak, yukarıda yer verilen bilgiler, tespitler ve değerlendirmeler çerçevesinde
bildirime konu işlemin, ilgili pazarlardaki etkin rekabeti önemli ölçüde azaltılması
sonucunu doğuran bir nitelik taşımadığı kanaatine ulaşılmıştır.
20-37/512-228
6/6
H. SONUÇ
(27) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054
sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı
Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ
kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde
yasaklanan etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması
nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde
Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar
verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy