T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
Eskişehir Vergi Dairesi Başkanlığı
Gelir Kanunları Grup Müdürlüğü
Sayı
:
E-11355271-120.01.02.07[2023/41]-29237
08.05.2024
Konu
:
Eczacı olan ticari kazanç mükellefinin yanında ikinci eczacı olarak çalıştırdığı eşine ödediği ücretin ve sigorta priminin ticari kazancın tespitinde gider olarak dikkate alınıp alınmayacağı
İlgi
:
a)
…/…/… tarihli özelge talep formunuz.
b)
…/…/… tarihli dilekçeniz.
İlgide kayıtlı özelge talep formunuzun ve eklerinin incelenmesinden; 3/2/2022 tarihi itibarıyla eczacılık faaliyeti ile iştigal ettiğiniz, 21/4/2022 tarihi itibarıyla Eczacılık Fakültesi mezunu olan … işyerinizde ikinci eczacı olarak çalıştırmaya başladığınız, askerlik görevinizi yerine getirdiğiniz dönemde (31 Mayıs-30 Haziran 2023) … işyerinize mesul müdür olarak atandığı, askerlik görevini yerine getirmeniz sonrasında yanınızda ikinci eczacı olarak devam eden … ile 13/8/2023 tarihinde evlendiğiniz ve eşiniz … ile birlikte eczacılık faaliyetinize mesul müdür olarak devam ettiğiniz ve eşinize tarafınızca ödenen ücret ile eşiniz adına ödenen sigorta primlerinin ticari kazancınızın tespitinde gider olarak dikkate alınıp alınmayacağı hususunda görüş talep ettiğiniz anlaşılmış olup, Başkanlığımız görüşüne aşağıda yer verilmiştir.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 37 nci maddesinde, "Her türlü ticari ve sınai faaliyetten doğan kazançlar ticari kazançtır." hükmüne yer verilmiştir.
Aynı Kanunun "Bilanço Esasında Ticari Kazancın Tespiti" başlıklı 38 inci maddesinde, "Bilanço esasına göre ticari kazanç, teşebbüsdeki öz sermayenin hesap dönemi sonunda ve başındaki değerleri arasındaki müsbet farktır. Bu dönem zarfında sahip veya sahiplerce:
1. İşletmeye ilave olunan değerler bu farktan indirilir;
2. İşletmeden çekilen değerler ise farka ilave olunur.
Ticari kazancın bu suretle tespit edilmesi sırasında, Vergi Usul Kanununun değerlemeye ait hükümleri ile bu Kanunun 40 ve 41 inci maddeleri hükümlerine uyulur." hükmü yer almaktadır.
Anılan Kanunun;
- "İndirilecek giderler" başlıklı 40 ıncı maddesinin birinci fıkrasının; (1) numaralı bendinde ticari kazancın elde edilmesi ve idame ettirilmesi için yapılan genel giderlerin, (2) numaralı bendinde hizmetli ve işçilerin iş yerinde veya iş yerinin müştemilatında iaşe ve ibate giderleri, tedavi ve ilaç giderleri, sigorta primleri ve emekli aidatının (Bu primlerin ve aidatın istirdat edilmemek üzere Türkiye'de kain sigorta şirketlerine veya emekli ve yardım sandıklarına ödenmiş olması ve emekli ve yardım sandıklarının tüzel kişiliği haiz bulunmaları şartıyla) safı ticari kazancın tespitinde gider yazılabileceği,
- "Gider kabul edilmeyen ödemeler" başlıklı 41 inci maddesinin birinci fıkrasının (2) numaralı bendinde ise teşebbüs sahibinin kendisine, eşine ve küçük çocuklarına işletmeden ödenen aylık, ücret, ikramiye, komisyon ve tazminatların gider olarak kabul edilemeyeceği
hüküm altına alınmıştır.
Öte yandan, mezkur Kanunun;
- "Ücretin tarifi" başlıklı 61 inci maddesinde, "Ücret, işverene tabi ve belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen para ve ayınlar ile sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatlerdir.
Ücretin ödenek, tazminat, kasa tazminatı (Mali sorumluluk tazminatı), tahsisat, zam, avans, aidat, huzur hakkı, prim, ikramiye, gider karşılığı veya başka adlar altında ödenmiş olması veya bir ortaklık münasebeti niteliğinde olmamak şartı ile kazancın belli bir yüzdesi şeklinde tayin edilmiş bulunması onun mahiyetini değiştirmez.
..."
- "Vergi tevkifatı" başlıklı 94 üncü maddesinde, "Kamu idare ve müesseseleri, iktisadî kamu müesseseleri, sair kurumlar, ticaret şirketleri, iş ortaklıkları, dernekler, vakıflar, dernek ve vakıfların iktisadî işletmeleri, kooperatifler, yatırım fonu yönetenler, gerçek gelirlerini beyan etmeye mecbur olan ticaret ve serbest meslek erbabı, zirai kazançlarını bilanço veya ziraî işletme hesabı esasına göre tespit eden çiftçiler aşağıdaki bentlerde sayılan ödemeleri (avans olarak ödenenler dahil) nakden veya hesaben yaptıkları sırada, istihkak sahiplerinin gelir vergilerine mahsuben tevkifat yapmaya mecburdurlar.
1. Hizmet erbabına ödenen ücretler ile 61 inci maddede yazılı olup ücret sayılan ödemelerden (istisnadan faydalananlar hariç), 103 ve 104 üncü maddelere göre,
...
Yukarıdaki bentlerde yazılı vergi tevkifatının yapılmasında 96 ncı madde hükmü göz önünde tutulur.
...''
hükümleri yer almaktadır.
Buna göre, işyerinizde ikinci eczacı olarak çalışan eşinize yapmış olduğunuz ödemelerin ücret kapsamında değerlendirilerek 193 sayılı Kanunun 61, 63, 94 ve 103 üncü maddeleri gereğince gelir vergisi tevkifatına tabi tutulması ve tevkif edilen vergilerin aynı Kanunun 98 ve 98/A maddeleri uyarınca muhtasar ve prim hizmet beyannamesi ile beyan edilerek ödenmesi gerekmekte olup, evlilik tarihinden (13/8/2023) itibaren eşinize yapılan ücret ve eşiniz için yapılan sigorta primi ödemelerinin ticari kazancınızın tespitinde gider olarak dikkate alınması mümkün bulunmamaktadır.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.