Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2004-1-88 (Menfi Tespit)
Karar Sayısı : 04-83/1170-295
Karar Tarihi : 30.12.2004
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER 10
Başkan : Mustafa PARLAK
Üyeler : Tuncay SONGÖR, A. Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY,
Murat GENCER, Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ, Rıfkı ÜNAL,
Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN,
Süreyya ÇAKIN
B. RAPORTÖRLER: E.Cenk GÜLERGÜN, Salim AYDEMİR
C. BİLDİRİMDE 20
BULUNAN : - Eczacıbaşı Holding A.Ş.
Temsilcisi: Av. Berrak AŞÇI
Büyükdere Cad. Ali Kaya Sok. No:7 34394
Levent-İstanbul
D. TARAFLAR : - Eczacıbaşı Baxter Hastane Ürünleri San. ve Tic. A.Ş.
Cendere Yolu Pırnal Keçeli Bahçesi 34390
Ayazağa-İstanbul
- 35 ecza deposu 30
E. DOSYA KONUSU: Eczacıbaşı Baxter Hastane Ürünleri San ve Tic. A.Ş.
ile 35 ecza deposu arasında ihalelere yönelik çalışma koşullarının
belirlendiği anlaşmalara menfi tespit belgesi verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 16.8.2004 tarih, 4621 sayı ile intikal
eden ve 4.10.2004 tarih, 5486 sayı ile eksiklikleri tamamlanan başvuru
üzerine 4054 sayılı Kanun’un 4, 5 ve 8. maddeleri ile 1997/2 sayılı
Anlaşmaların, Uyumlu Eylemler ve Teşebbüs Birliği Kararlarının Kanun’un 10.
Maddesine Göre Bildiriminin Usul ve Esasları Hakkında Rekabet Kurulu 40
Tebliği’nin ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucu düzenlenen
16.12.2004 tarih ve 2004-1-88/MM-04-ECG sayılı Muafiyet Ön İnceleme
Raporu, 17.12.2004 tarih ve REK.0.05.00.00/237 sayılı Başkanlık Önergesi ile
04-83 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; Eczacıbaşı Baxter
Hastane Ürünleri San. ve Tic. A.Ş. ile ecza depoları arasında ihalelere yönelik
çalışma koşullarının belirlendiği “Eczacıbaşı–Baxter İhale Depoları Çalışma
İlkeleri” başlıklı anlaşmalara, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında
04-83/1170-295
2
Kanun’un 8. maddesi uyarınca menfi tespit belgesi verilmesinin uygun olduğu 50
ifade edilmektedir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
Menfi tespit başvurusuna konu olan anlaşmanın tarafları Eczacıbaşı Baxter
Hastane Ürünleri San. ve Tic. A.Ş. (Eczacıbaşı Baxter) ile 35 ecza deposudur.
Eczacıbaşı Baxter; Eczacıbaşı İlaç Grubu’na bağlı bir şirket olup parenteral
solüsyonlar ve hastane ürünleri alanlarında faaliyet göstermektedir. Şirket,
parenteral solüsyonlar ve bunların hastaya transferi için gerekli setler ile 60
periton diyaliz solüsyonunun üretimini yapmakta, çeşitli hastane ve kan grubu
ürünlerini ithal etmektedir. Eczacıbaşı Baxter ayrıca, Renal Bölümü ile,
hastalara evlerinde periton diyalizi tedavisi hizmeti vermektedir.
Anlaşmaların diğer tarafları aşağıda sayılan ecza depolarıdır:
- Emek Ecza Deposu İlaç ve Kimyevi Maddeler Itriyat İhr. ve Tic. A.Ş.,
- Doruk Ecza Deposu Tic. Ltd. Şti.,
- Özsel Ecza Depoları Tic. ve Paz. A.Ş.,
- Gül Ecza Deposu, 70
- Hemofarma Ecza Deposu İlaç ve Sağlık Malzemeleri Paz. Ltd. Şti.,
- Medifar Ecza Deposu İlaç San. ve Tic. A.Ş.,
- Farma & Med Ecza Deposu ve Sağlık Ürünleri Taahhüt Tic. San. Ltd. Şti.,
- Selen Ecza Deposu San. ve Tic. Ltd. Şti.,
- Gökay Ecza Deposu San. ve Tic. A.Ş.,
- Sistem Sağlık Araç ve Gereçleri Ecza Deposu Tic. Paz. Ltd. Şti.,
- Gipa İlaç Organizasyon ve Medikal San. ve Tic. Ltd. Şti.,
- Mertsel Ecza Depoları San. ve Tic. Ltd. Şti.,
- İzmir Ecza Deposu İlaç Sağlık Malz. San. ve Tic. Ltd. Şti.,
- Ül-Taş Ecza Deposu Tic. ve Paz. Ltd. Şti., 80
- İmir Kimya Tıbbi Cihaz Ecza Deposu San. ve Tic. A.Ş.,
- Mersin İlaç San. Tic. Ltd. Şti.,
- İnanç Ecza Deposu San. ve Tic. Ltd. Şti.,
- Hatay İlaç Tic. Ltd. Şti.,
- Özgün Ecza Deposu San. ve Tic. A.Ş.,
- Birlik Ecza Deposu Ltd. Şti.,
- Samsun Ecza Deposu Sağlık Gereçleri San. Tic. Ltd. Şti.,
- Üçel Ecza Deposu A.Ş.,
- Hürriyet Ecza ve İthal İlaç Deposu Tic. Ltd. Şti.,
- Akgün Ecza Deposu San. ve Tic. A.Ş., 90
- Yeni Dicle Ecza Deposu Medikal Tic. Ltd. Şti.,
- Cansu Ecza Deposu ve Hastane Ürünleri İlaç Paz. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.,
- Ak-Med Ecza Deposu,
- Bedirhanoğlu Ecza Deposu San. ve Tic. Ltd. Şti.,
- İkbal Ecza ve Tıbbi Malz. Deposu Tic. ve San. Ltd. Şti.,
- Estel Ecza Deposu,
- Irmak Ecza Deposu Medikal Elekt. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.,
- Bursa Ecza Deposu İlaç San. ve Tic. Ltd. Şti.,
04-83/1170-295
3
- Farmaser İlaç Ecza Deposu Medikal ve Kozmetik Ürünler San. ve Tic. Ltd.
Şti., 100
- Öz Ecza Deposu A.Ş.,
- Göksu Ecza Deposu A.Ş.
“Eczacıbaşı–Baxter İhale Depoları Çalışma İlkeleri”, Eczacıbaşı Baxter ile her
bir ecza deposu arasındaki ihalelere yönelik ilişkinin düzenlendiği matbu bir
anlaşmadır. Buna göre;
- depolar, çalıştıkları bölgelerde ilan edilen ihaleleri takip ederek firmaya
bildirecek,
- firma ile depolar ihale öncesinde stok olanağı, miktar, teslim tarihi ve
depolara satış fiyatı üzerine uzlaşacak, 110
- ihalelerde teklif edilecek fiyatı depo belirleyecek,
- ihalenin kazanılması durumunda, depolar hastanelerle sözleşme
imzalayacak,
- masraf ve primin toplamı depoların alım faturası tutarının (%…)
geçmeyecek şekilde, firma depolara aynı tutar üzerinden (%…) prim
ödeyecek,
- SSK ünitelerine ve istenmesi halinde devlet/üniversite hastanelerine
gönderilecek ürünlerde kutu üzerinde “SSK malıdır, satılamaz” veya “ihale
malıdır, satılamaz” ibaresi bulunacak,
- depolar SSK’dan alacağını, firmaya olan borcuna karşı teminat olarak 120
firmaya temlik edecektir.
4054 sayılı Kanun’un 8/1. maddesinde, “İlgili teşebbüs veya teşebbüs
birliklerinin başvurusu üzerine Kurul, elinde bulunan bilgiler çerçevesinde bir
anlaşmanın, kararın, eylemin veya birleşme ve devralmanın bu Kanun’un 4, 6
ve 7 nci maddelerine aykırı olmadığını gösteren bir menfi tespit belgesi
verebilir.” hükmü yer almaktadır.
Başvuru konusu anlaşma yukarıda yer verilen hükme göre değerlendirilmiştir.
Öncelikle, anlaşmada yeniden satış koşullarına yönelik herhangi bir kısıtlama 130
getirilmediği belirlenmiştir. Buna karşın, hastanelere verilecek fiyatı deponun
belirleyeceği anlaşmada vurgulanmıştır. SSK ünitelerine ve istenmesi halinde
devlet/üniversite hastanelerine gönderilecek ürünlerde kutu üzerinde “SSK
malıdır, satılamaz” veya “ihale malıdır, satılamaz” ibaresinin bulunması
düzenlemesi de, yine satış koşullarının tespiti anlamına gelmemektedir. Zira
hastaneler ihalelerle aldığı ilaçları yalnızca tedavi amaçlı kullanmakta ve bunu
piyasa eczanelerine ya da reçete sahiplerine satmamaktadır. Kaldı ki, bu
kısıtlamanın SSK tarafından, hastane eczanelerindeki olası yolsuzlukların
önlenmesi amacıyla getirildiği bilinmektedir. Tarafların ihale öncesinde alım ve
teslim koşulları üzerine uzlaşması, firmanın depolara prim ödemesi ve 140
depoların alacağını firmaya temlik etmesi ise rekabet kurallarını
ilgilendirmemektedir. Ayrıca, anlaşmada münhasırlık öngörülmemiş olup
eksiklik yazısında birden fazla deponun aynı ihalede firmanın ürünleri için
teklif vermesinin önünde herhangi bir engel bulunmadığı belirtilmiştir.
Bu çerçevede, Eczacıbaşı Baxter ile 35 ecza deposu arasında imzalanan,
“Eczacıbaşı–Baxter İhale Depoları Çalışma İlkeleri”nin 4054 sayılı Kanun’un
4, 6 ve 7. maddeleri kapsamında olmadığı görüşüne varılmıştır.
04-83/1170-295
4
I. SONUÇ 150
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; Eczacıbaşı Baxter
Hastane Ürünleri San. ve Tic. A.Ş. ile 35 ecza deposu arasında ihalelere
yönelik çalışma koşullarının belirlendiği anlaşmalara, 4054 sayılı Kanun’un 8.
maddesi uyarınca menfi tespit belgesi verilmesine OYÇOKLUĞU ile karar
verilmiştir.
04-83/1170-295
5
Rekabet Kurulu’nun 30.12.2004 Gün ve 04-83/1170-295 Sayılı Karar’ına
KARŞI OY GEREKÇESİ
Kurul’un muhalif kaldığım 12.8.2004 gün ve 04-52/697-179 sayılı
Karar’ına konu olan “İhale Depoları Çalışma İlkeleri” başlıklı metinden sadece
bir cümlenin fazlalığı ile farklı olduğu belirtilen Karar konusu “Eczacıbaşı-
Baxter İhale Depoları Çalışma İlkeleri” nin de diğer metinle aynı sakıncaları
taşıdığı anlaşılırken Karar konusu metinde, tarafların ihale öncesinde çeşitli
konularda mutabakata varmaları gereği düzenlendikten sonra bir de “Güncel
Pazar bilgileri konusunda depo ile ihale öncesinde fikir alışverişi yapılır”
hükmüne yer verilmesi karşısında, üretici şirket ile deponun arasındaki fikir
alışverişinin ihale ile ilgili olarak rakiplerin vermeleri beklenen fiyatlar karşısına
deponun nasıl fiyatlar ile çıkmasının ihaleyi almak bakımından yerinde olacağı
dışında hangi konuları kapsayabileceğini düşünemediğimden sözkonusu
anlaşmanın rekabet açısından hiçbir sakınca taşımadığının kabul edilmesine
ve böyle bir anlaşmaya bir menfi tespit belgesi verilmesine olanak
görmüyorum.
Bu nedenle de başlıkta anılan Karar’a karşı çıktım.
Murat GENCER
Full & Egal Universal Law Academy