Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2020-6-009 (Ortak Girişim)
Karar Sayısı : 21-04/49-20
Karar Tarihi : 21.01.2021
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Birol KÜLE
Üyeler : Arslan NARİN (İkinci Başkan), Şükran KODALAK,
Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Ayşe ERGEZEN
B. RAPORTÖRLER: Remzi Özge ARITÜRK, Elif Nurdan ŞARBAK
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN :- ElringKlinger AG
Temsilcisi: Özge TUNCEL
İş Kuleleri Kule 3 K:2-9 Levent/İstanbul
(1) D. DOSYA KONUSU: ElringKlinger AG ile Plastic Omnium New Energies S.A.
arasında bir ortak girişim kurulması işlemine izin verilmesi talebi.
(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu (Kurum) kayıtlarına 15.12.2020 tarih ve
13569 sayı ile giren ve 14.01.2021 tarih ve 14432 sayılı yazı ile tamamlanan bildirim
üzerine düzenlenen 15.01.2021 tarih ve 2020-6-009/Öİ sayılı Devralma Ön İnceleme
Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.
(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, bildirime konu işleme izin verilmesinde
sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.
G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
(4) Başvuruda ElringKlinger AG (ELRINGKLINGER) ile Plastic Omnium New Energies
S.A. (PLASTIC OMNIUM) tarafından Almanya kanunları uyarınca, EKPO Fuel Cell
Technologies (EKPO) unvanlı ortak girişim kurulması işlemine izin verilmesi talep
edilmektedir.
(5) Bildirim konusu işlemin temelini 28.10.2020 tarihinde taraflar arasında imzalanan Ortak
Girişim Sözleşmesi (Sözleşme) oluşturmaktadır. ELRINGKLINGER ile PLASTIC
OMNIUM’un, sermaye artırımı yoluyla ortak girişime hissedar olmaları
planlanmaktadır. Sermaye artırımlarının tamamlanması ile birlikte ortak girişimin
%(…..) hissesine ELRINGKLINGER, kalan %(…..) hissesine de PLASTIC OMNIUM
sahip olacaktır.
(6) 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar
Hakkında Tebliğ’in (2010/4 sayılı Tebliğ) 5. maddesinin üçüncü fıkrası hükmü
çerçevesinde, bir ortak girişimin anılan Tebliğ kapsamında bir devralma işlemi
sayılabilmesi için i) ortak kontrol altında bir teşebbüsün bulunması ve ii) ortak girişimin
bağımsız bir iktisadi varlık (tam işlevsel) olarak ortaya çıkması unsurlarının birlikte
sağlanması gerekmektedir.
i) Ortak Kontrol
(7) Birleşme ve Devralma Sayılan Haller ve Kontrol Kavramı Hakkında Kılavuz’un
(Kılavuz) 48. paragrafında iki ya da daha fazla teşebbüs ya da kişinin başka bir
teşebbüs üzerinde belirleyici etki uygulama imkânına sahip olması durumunda ortak
kontrolden söz edileceği vurgulanmış; ortak kontrole örnek olarak ise oy haklarında ya
21-04/49-20
2/4
da karar alma organlarına atamada eşitlik, veto hakları ve oy haklarının ortaklaşa
kullanılması sayılmıştır. Ayrıca hissedarların veto haklarını kullanarak stratejik
kararların alınmasını engellemek suretiyle ilgili şirketin karar alma mekanizmasında bir
kilitlenme durumu oluşturması ve böylece stratejik kararların alınması bakımından
tarafların ortak hareket etme zorunluluğu bulunması durumunda negatif kontrolden
bahsedilecektir.
(8) Sözleşmede belirtildiği üzere, işlem sonrasında, ortak girişim üzerinde gerek yönetim
kurulu gerek danışma kuruluna ilişkin kurallar ile ortak kontrol sağlanacaktır. (…..).
Sözleşme’deki düzenlemeler çerçevesinde, yönetim kurulu ile danışma kurulunun
yapısı dikkate alındığında ortak girişimin ELRINGKLINGER ve PLASTIC OMNIUM
tarafından ortak kontrol edileceği anlaşılmıştır.
ii) Tam İşlevsellik
(9) Ortak girişimde aranan bir diğer kriter ise işletmenin bağımsız bir iktisadi varlık (tam
işlevsellik) niteliği taşımasıdır. Sözleşme’de yer alan düzenlemelere göre, kurulması
planlanan ortak girişim kendi yönetimine, finansal kaynaklarına, personeline ve
özellikle kendi fikri mülkiyet haklarına sahip olacaktır. Böylelikle, ortak girişimin ilgili
pazarda bağımsız olarak faaliyet gösterebileceği kaynakları bulunacaktır. Ayrıca ortak
girişimin, yakıt pilinin yanı sıra yakıt pili yığın modüllerini geliştirmesi, söz konusu
ürünleri sanayileştirmesi, üretmesi ve üçüncü taraf müşterilere dağıtması da
planlanmaktadır. Böylece ortak girişim kendisine ait pazar erişimine sahip olacaktır.
Ortak girişim, AR-GE, tasarım, üretim ve satış alanlarında da faaliyet gösterecek,
kendisine ait fikri mülkiyet hakları geliştirebilecektir. Söz konusu fikri mülkiyet hakları,
ana şirketlere değil ortak girişime ait olacaktır. Ek olarak Bildirim Formunda, ortak
girişimin ürünlerini öncelikli olarak ELRINGKLINGER ve PLASTIC OMNIUM’a
satmayarak pazarda müşteri kazanmasının amaçlandığı belirtilmiştir. Sözleşme’deki
bu düzenlemeler doğrultusunda ortak girişimin ana şirketlere bağlı olmayacağı
anlaşılmıştır. Sözleşme’de ortak girişimin başlangıçta 30 yıllık bir süre için
kurulmasının planlandığı ve söz konusu süreyi uzatma imkânının da işlem taraflarına
sağlandığı ifade edilmiştir. Tüm bu açıklamalardan, ortak girişimin tam işlevsellik
kriterini de karşıladığı anlaşılmıştır.
(10) Yukarıdaki bilgiler doğrultusunda bildirim konusu işlemin, bağımsız bir iktisadi varlığın
tüm işlevlerini kalıcı olarak yerine getirecek bir ortak girişim niteliğini taşıdığı ve 2010/4
sayılı Tebliğ’in 5. maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında bir devralma işlemi olduğu
sonucuna ulaşılmıştır. Öte yandan ilgili tarafların cirolarının söz konusu Tebliğ’in 7.
maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde öngörülen eşikleri aşması nedeniyle, işlem
izne tabidir.
(11) Almanya merkezli ELRINGKLINGER; hafif çözümler, e-mobilite, sızdırmazlık ve
koruma teknolojisi, damgalı metal parça ve conta üretimi, takım ve mühendislik
hizmetlerini sunan, uluslararası operasyonlara sahip bir otomotiv tedarikçisidir.
ELRINGKLINGER ayrıca yakıt pili kümesi1 ve yakıt pili kümesi bileşenlerinin
geliştirilmesi ve üretimi alanlarında faaliyet göstermektedir. ELRINGKLINGER’in %100
iştiraklerinden olan ve Türkiye’de faaliyet gösteren ElringKlinger TR Otomotiv Sanayi
ve Ticaret A.Ş. (ELRINGKLINGER TÜRKİYE) traktör, itfaiye araçları vb. için olanlar
dâhil olmak üzere motorlu kara taşıtları için fren, vites kutusu, jant, süspansiyon
sistemleri, amortisör, radyatör, egzoz, debriyaj, direksiyon kutusu, rot, rotbaşı, rotil gibi
parça ve aksesuarların imalatı alanında faaliyette bulunmaktadır.
1 Yakıt pilleri, yakıt ve oksitleyicinin elektrokimyasal reaksiyonu sonucu ortaya çıkan enerjiyi herhangi
bir dönüşüm gerekmeksizin yüksek verimle elektrik enerjisine çeviren cihazlardır.
21-04/49-20
3/4
(12) Belçika merkezli PLASTIC OMNIUM, Fransa’da bulunan Compagnie Plastic Omnium
SE’nin (PO GRUBU) kurulmuş iştiraki olup PO GRUBU’nun holding şirketidir. PO
GRUBU başta tamponlar ve ön uç modülleri ile akıllı dış sistemler ve HBPO bölümleri
olmak üzere dış bileşenler ile tanklar ve doldurma boruları dâhil yakıt depolama ve
dağıtım sistemleri sunmaktadır. PLASTIC OMNIUM ayrıca, yüksek basınçlı depolama
sistemleri ve kirlilik giderme sistemleri sunan uluslararası operasyonlara sahip bir
otomotiv tedarikçisidir. PO GRUBU’nun temiz enerji sistemleri bölümünün nihai ana
şirketi Plastic Omnium Auto Inergy S.A.S.’dir. PLASTIC OMNIUM’un %50 oranında
iştiraki olan ve Türkiye’de bulunan Plastic Omnium Otomotiv Plastik ve Metal Yan
Sanayi A.Ş. ise tamponlar, koltuk emniyet kemerleri, hava yastıkları, kapılar dâhil
olmak üzere motorlu kara taşıtları için karoser, kabin ve kupalara ait parça ve
aksesuarların imalatı ile başta tampon ve plastik yakıt sistemleri olmak üzere,
otomobilin metal ve dış plastik parçalarının üretimi alanında faaliyet göstermektedir.
(13) Ortak girişim; yakıt pili kümesi, yakıt pili kümesi bileşenleri ve ilgili mühendislik
hizmetleri, yakıt pili kümesi bileşenlerinin ve otomotiv endüstrisi için monte edilmiş yakıt
pili kümesi modüllerinin araştırma ve geliştirmesi, tasarımı, üretimi ve satışı alanlarında
faaliyet gösterecektir. Ortak girişimin, faaliyetlerini Asya (özellikle Çin) ve Avrupa ve
ikinci aşamada ABD’de sürdüreceği ve Türkiye’de planlanan herhangi bir faaliyetinin
bulunmadığı ifade edilmiştir.
Tablo-1: Yakıt Pili Kümesi Pazarında Faaliyet Gösteren Rakiplerin Tahmini Pazar Payları (Küresel)
Rakip 2019 Yılı Tahmini Ciro (ABD Doları) Pazar Payı (%)
Hyundai (…..) (…..)
Plug Power (…..) (…..)
Toyota (…..) (…..)
Ballard Power Systems (…..) (…..)
SFC Energy (…..) (…..)
Mercedes Benz Fuel Cell GmbH (…..) (…..)
Hydrogenics (Commins) (…..) (…..)
Loop Energy (…..) (…..)
Nedstack (…..) (…..)
Powercell (…..) (…..)
ELRINGKLINGER (…..) (…..)
Horizon Fuel Cell (Hyzon) (…..) (…..)
Kaynak: Ek Bilgi
(14) Ortak girişim taraflarından olan ELRINGKLINGER, diğer faaliyetlerinin yanı sıra yakıt
pili kümesi ve yakıt pili kümesi bileşenlerinin geliştirilmesi ve üretimi ile ilgilenmekte
olup, bildirim konusu işlemin gerçekleşmesiyle birlikte yakıt pili kümesi üretimine ilişkin
tüm faaliyetlerinin ortak girişime devredilmesi planlanmaktadır. ELRINGKLINGER’in
ortak girişimin faaliyet göstereceği pazardaki tüm faaliyetlerini ortak girişime aktarması
sonucunda, kurulacak ortak girişim ile ana teşebbüsler arasındaki koordinasyon riski
ortadan kalkacaktır.
(15) Tablo-1’de yakıt pili kümesi pazarında ELRINGKLINGER ile rakiplerinin küresel
ölçekteki tahmini pazar payları yer almaktadır. ELRINKLINGER’in yakıt pili kümesi
pazarındaki tahmini küresel pazar payı %(…..) iken Türkiye’de yakıt pili pazarında
herhangi bir pazar payı bulunmamaktadır. Ayrıca işlem taraflarınca yapılan
açıklamalarda, yakıt pili kümesi pazarında yerel bir pazar bulunmadığı, Türkiye’deki
otomobil üreticilerinin hiçbirinin yakıt pili kümeleri teknolojisinde aktif olarak yer
almadığı ve bilgileri dâhilinde Türkiye’de yakıt pili kümesinde faaliyet gösteren bir
teşebbüsün mevcut olmadığı ifadelerine yer verilmiştir.
21-04/49-20
4/4
(16) ELRINGKLINGER’in %100 iştiraki olan ELRINGKLINGER TÜRKİYE’nin faaliyet
alanlarına bakıldığında ise ortak girişimin faaliyet alanları ile yatay veya dikey bir
ilişkisinin bulunmadığı anlaşılmıştır. Ortak girişimin bir diğer tarafı olan PLASTIC
OMNIUM ise, akıllı üstyapı sistemleri, temiz enerji sistemleri ve modülleri dahil olmak
üzere otomotiv ekipmanlarının üretimi ve geliştirilmesinde faaliyet gösteren PO
GRUBU’nun bir iştirakidir. Söz konusu faaliyet alanlarına bakıldığında PO GRUBU ve
iştirakleri ile ortak girişimin faaliyet alanları arasında yatay veya dikey bir örtüşme
bulunmadığı anlaşılmıştır.
(17) Yukarıda yer verilen açıklamalar çerçevesinde, tarafların faaliyetleri arasında yatay
veya dikey örtüşme bulunmadığı, bildirime konu işlemin 4054 sayılı Rekabetin
Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi kapsamında pazardaki etkin rekabetin
önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğurmayacağı kanaatine varılmıştır.
H. SONUÇ
(18) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054
sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet
Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ
kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda etkin rekabetin önemli ölçüde
azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli
kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık
olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy