(4628 S. K. m. 5/A, Ek m. 2) (4646 S. K. m. 11) (Doğal Gaz Piyasası Tarifeler Yönetmeliği m. 12, Geç. m. 1) (Doğal Gaz Piyasası İletim Şebekesi İşleyiş Yönetmeliği Geç. m. 1)
RGT: 30.12.2007
RG NO: 26742
Karar No: 1437
Karar Tarihi: 27/12/2007
Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun 27/12/2007 tarihli toplantısında, 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanununun 5/A maddesinin (f) bendi ve ek 2 nci Maddesi, 4646 sayılı Doğal Gaz Piyasası Kanununun 11 inci Maddesi, Doğal Gaz Piyasası Tarifeler Yönetmeliğinin 12 inci maddesi ile geçici 1 inci maddesi uyarınca ve Doğal Gaz Piyasası İletim Şebekesi İşleyiş Yönetmeliğinin geçici 1 inci maddesi gereğince hazırlanan, Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun 17/08/2004 tarih ve 356/20 sayılı Kararı ile 1/9/2004 tarihinden itibaren yürürlüğe giren, “Boru Hatları ile Petrol Taşıma Anonim Şirketi (BOTAŞ) İletim Şebekesi İşleyiş Düzenlemelerine İlişkin Esaslar (ŞİD)” kapsamında, 2008 yılı boyunca uygulanmak üzere, doğal gaz piyasası İletim ve Sevkiyat Kontrolüne ait tarifeler hakkında aşağıdaki Karar alınmıştır:
Madde 1 - İletim bedeli, iletim kapasite bedeli ve iletim hizmet bedellerinden oluşur ve taşıtan (taşıyıcı ile standart taşıma sözleşmesi-STS imzalamış tedarikçi ve ihracatçı şirket) tarafından taşıyıcıya (BOTAŞ) ödenir.
a) İletim Kapasite Bedeli; Doğal Gaz Piyasası İletim Şebekesi İşleyiş Yönetmeliğinin 15 inci maddesi uyarınca, taşıyıcı tarafından iletim şebekesi üzerinde belirlenen ve ilan edilen giriş ve çıkış noktalarında, taşıtan tarafından m3/gün olarak rezerve edilen kapasite karşılığında taşıyıcıya ödenecek kapasite bedeli üst sınırları aşağıdaki şekilde belirlenmiştir. Taşıyıcı, kapasite rezervasyonlarını “kesintisiz taşıma hizmeti” esasına göre yapar.
Giriş ve Çıkış
İletim Kapasite Bedelleri
(YTL/m3/Gün)
İletim Kapasite Bedelleri
(YTL/kWh/Gün)
Giriş 1
0,000236
0,00002218
Giriş 2
0,000298
0,00002801
Giriş 3
0,000313
0,00002942
Giriş 4
0,000348
0,00003271
Giriş 5
0,000433
0,00004070
Giriş 6
0,000123
0,00001156
Giriş 7
0,000089
0,00000836
Giriş 8
0,000455
0,00004276
Giriş 9[1]
0,000089
0,00000836
Çıkış
0,003036
0,00028534
İhracat Çıkış
0,007098
0,00066711
Burada;
Giriş 1: Rusya-Türkiye Doğal Gaz Boru Hattı ile Türkiye’ye giriş yapan doğal gazın, miktarları ile kalitesinin belirlendiği Malkoçlar Ana Ölçüm İstasyonudur;
Giriş 2: Marmara Ereğlisi LNG Terminalinde, iletim şebekesine sevkedilen gazlaştırılmış LNG’nin miktarlarının ve kalite değerlerinin belirlendiği ölçüm ünitesinin çıkış vanasının çıkış tarafıdır;
Giriş 3: Mavi Akım Doğal Gaz Boru Hattı ile Türkiye’ye giriş yapan doğal gazın miktarları ile kalitesinin belirlendiği Durusu Ana Ölçüm İstasyonudur;
Giriş 4: İran- Türkiye Doğal Gaz Boru Hattının Türkiye sınırına girdiği nokta olup teslim alınan miktarlar ve kalite değerleri İran tarafındaki Bazargan ölçüm istasyonunda belirlenir;
Giriş 5: Azerbaycan- Türkiye Doğal Gaz Boru Hattı ile Türkiye’ye giriş yapan doğal gazın miktarları ile kalitesinin belirlendiği Türkgözü Ana Ölçüm İstasyonudur;
Giriş 6: EGEGAZ Aliağa LNG Terminalinde, iletim şebekesine sevkedilen gazlaştırılmış LNG’nin miktarlarının ve kalite değerlerinin belirlendiği ölçüm ünitesinin çıkış vanasının çıkış tarafıdır;
Giriş 7: TPAO Silivri Doğal Gaz Yeraltı Deposundan çekilerek iletim şebekesine sevkedilen doğal gazın miktarlarının ve kalite değerlerinin belirlendiği ölçüm ünitesinin çıkış vanasının çıkış tarafıdır;
Giriş 8: TPAO Akçakoca Doğal Gaz işleme tesislerinden İletim Şebekesine, Doğal Gazın Miktarının ve kalite değerlerinin belirlenmesinden sonra, sevk edildiği nokta.
Giriş 9: TPAO Silivri Doğal Gaz Üretim Tesisinden çekilerek iletim şebekesine sevkedilen doğal gazın miktarlarının ve kalite değerlerinin belirlendiği ölçüm ünitesinin çıkış vanasının çıkış tarafıdır.
İhracat Çıkış Noktası: Türkiye - Yunanistan Doğal Gaz Boru Hattı’nın Yunanistan sınırına girdiği nokta olup, teslim edilen Miktarlar ve kalite değerleri Yunanistan tarafındaki Kipi Ölçüm İstasyonunda belirlenir.
Çıkış Zonu: Taşıyıcı tarafından teslim alınan doğal gazın, taşıtanlara veya onlar adına hareket edenlere teslim edildiği tüm Çıkış Noktaları, tek bir çıkış zonu içinde yer alır.
b) İletim Hizmet Bedeli; Taşıtanın STS ve ŞİD hükümleri çerçevesinde sahip olduğu, iletim şebekesine doğal gaz girişi yapma ve iletim şebekesinden doğal gaz çekme hakkı kapsamında, şebekeden çektiği birim m3 doğal gaz için taşıyıcıya ödeyeceği iletim hizmet bedeli üst sınırı aşağıdaki şekilde belirlenmiştir.
İletim Hizmet Bedeli Üst Sınırı = 0,012537 YTL/m3
İletim Hizmet Bedeli Üst Sınırı = 0,00117829 YTL/ kWh
c) Taşıyıcı, uygulayacağı iletim kapasite ve hizmet bedellerini, bu Maddenin a ve b bentlerinde düzenlenmiş olan iletim kapasite ve hizmet bedeli üst sınırlarını geçmemek koşuluyla belirler ve belirlediği bu bedelleri tüm taşıtanlara ayrım gözetmeksizin uygular.
Madde 2 - Sevkiyat kontrolüne ait tarifeler; sistem dengelemesine katılım bedeli, kesinti dengeleme bedeli ve hizmet kesinti bedelinden oluşur.
A) Sistem dengelemesine katılım bedeli, günlük dengesizlik ücretleri ile düzenleme ücretlerini kapsar.
a) Günlük Dengesizlik Ücretleri;
i) ŞİD’de yöntemi belirlenmiş Günlük Dengesizlik Ücretlerinin hesaplanmasında kullanılacak olan Dengeleme Gazı Fiyatı (DGF) aşağıdaki şekilde hesaplanır.
DGF= İlgili ayda taşıyıcı tarafından dengeleme gazı alınması durumunda, dengeleme gazı anlaşması yapan tedarikçiler için dengeleme gazı anlaşmalarında belirtilen fiyatlar ile dengeleme gazı anlaşması yapmayan tedarikçiler için önceki ayın 25. gününe kadar verilen dengeleme gazı teklif fiyatlarının, alınan dengeleme gazı miktarları ile ağırlıklandırılması sonucu bulunan ağırlıklı ortalama fiyatı ifade eder. Taşıyıcı tarafından dengeleme gazı alınmadığı aylar için dengeleme gazı fiyatı ise, dengeleme gazı anlaşması yapan tedarikçilerin dengeleme gazı anlaşmalarında belirtilen fiyatları ile diğer tedarikçilerin önceki ayın 25. gününe kadar verdikleri dengeleme gazı teklif fiyatlarının aritmetik ortalamasıdır.
Taşıtanın sistemde doğal gaz bırakması durumunda taşıyıcı tarafından söz konusu taşıtana günlük dengesizlik miktarı için ödenecek olan tutar hesaplanırken kullanılacak olan dengeleme gazı fiyatı, bu maddede düzenlenen dengeleme gazı fiyatıdır.
ii) ŞİD’de yöntemi belirlenen günlük dengesizlik ücretlerinin hesaplanmasında kullanılacak olan faktörler (F) aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.
- İlgili tedarikçinin son tahsisat sonucu o güne ilişkin oluşan tolerans dışı miktarı (TDM) tolerans içi miktarından (TİM) küçük ya da eşit ise aşağıdaki faktörler uygulanır.
Dönemler
Günlük Dengesizliğin Pozitif Olduğu Durum
Günlük Dengesizliğin Negatif Olduğu Durum
Kış
0,02
1,08
Ara
0,05
1,05
Yaz
0,08
1,02
- İlgili tedarikçinin son tahsisat sonucu o güne ilişkin oluşan tolerans dışı miktarı (TDM) tolerans içi miktarından (TİM) büyük ise, k = TDM/TİM olmak üzere aşağıdaki faktörler uygulanır.
Dönemler
Günlük Dengesizliğin Pozitif Olduğu Durum
Günlük Dengesizliğin Negatif Olduğu Durum
Kış
0,02*k
1,08
Ara
0,05*k
1,05
Yaz
0,08*k
1,02
iii) Taşıyıcının artırma talimatı ile bir giriş noktasından sisteme sokulan dengeleme gazı miktarı ile yine sistem dengelemesi amacıyla taşıyıcı tarafından verilen azaltma talimatı ile çıkış zonunda yapılan azaltmalar günlük dengesizlik miktarı içine dahil edilmezler.
b) Düzenleme Ücretleri;
i) Düzenleme ücreti, ŞİD’de belirlenen giriş ve çıkış noktaları için, ilgili günde programda belirtilen giriş ve çıkış miktarları ile gerçekleşen miktarlar arasındaki farkın, ŞİD’de yer alan düzenlenmiş tolerans miktarını aşan miktarları için taşıtanlar tarafından ödenecek bedel olup aşağıdaki şekilde hesaplanır.
Düzenleme Ücreti = TMMD X İletim Hizmet Bedeli X 0,10
Burada;
TMMD: Giriş ve çıkış noktalarında oluşan düzenlenmiş tolerans miktarını aşan kısmın mutlak değerini,
ifade eder.
ii) Taşıyıcının sistem dengelemesine yönelik talimatı ile bir giriş veya çıkış noktasında artırma veya azaltma yapan taşıtanlar talimatı verilen miktarlar için, ilgili noktalarda o gün düzenleme ücretine tabi tutulmaz.
B) Hizmet Kesintisi Bedeli; Taşıtanın ŞİD’e uygun davranması koşuluyla, taşıyıcının işletme hatası sonucunda sistem dengesinin bozulması ve kesintiye yol açılması durumunda, taşıyıcı tarafından kesinti veya azaltmaya uğrayan taşıtanlara ödenecek olan ŞİD’de düzenlenen toplam tutarın bulunmasında kullanılacak hizmet kesintisi bedeli (HKB) aşağıdaki şekilde hesaplanır.
HKB = İletim Hizmet Bedeli X 2
C) Kesinti Dengeleme Bedeli; Bir taşıtanın günlük çekişinin günlük girişinden fazla olması sonucu sistem dengesinin bozulması nedeniyle taşıyıcının başka bir taşıtana yaptığı doğal gaz teslimlerinde kesinti veya azaltmaya gitmesi durumunda, buna neden olan taşıtanın bundan etkilenen taşıtana ödenmek üzere, taşıyıcıya ödemekle mükellef olduğu ŞİD’de düzenlenen toplam tutarın belirlenmesinde kullanılacak kesinti dengeleme bedeli (KDB) aşağıdaki şekilde hesaplanır.
KDB= DGF X 0,50
Burada;
DGF: Bu maddenin (A) fıkrasının (a) bendinde düzenlenen dengeleme gazı fiyatını,
ifade eder.
Madde 3 -Bu Karardaki Kış Dönemi; 1 Kasım günü saat 08:00’de başlayıp 1 Nisan günü saat 08:00’de sona eren dönemi, Ara Dönem; Nisan, Eylül ve Ekim aylarına ait Günleri, Yaz Dönemi; 1 Mayıs günü saat 08:00’de başlayıp 1 Eylül günü saat 08:00’de sona eren dönemi ifade eder.
Madde 4 - Sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) iletim ve sıkıştırılmış doğal gaz (CNG) iletim tarifeleri ilgili tüzel kişiler arasında serbestçe belirlenir.
Madde 5 - Bu Kararda hacim YTL/m3 cinsinden belirlenen ve hesaplama yöntemi gösterilen bedeller 10,64’e bölünmek suretiyle ilgili tüzel kişiler tarafından enerji YTL/kWh bazında ayrıca düzenlenir.
Madde 6 -Bu Kararda belirlenen ve hesaplama yöntemi gösterilen bedeller için doğal gazın 9155 Kcal/m3 üst ısıl değeri esas alınır.
Madde 7 - Bu Karara göre belirlenecek fiyatlara, Katma Değer Vergisi dahil değildir.
Madde 8 – Bu Karar çerçevesinde ilgili ayda uygulanacak bedeller, önceki aya ilişkin olarak hesaplanan parametreler ve taşıtan/taşıtanlar bazında tahakkuk eden tutarlar ayrıntılı olarak uygulama başlangıcından itibaren 7 gün içerisinde resmi yazı ile BOTAŞ tarafından aylık olarak Kuruma bildirilir.
Madde 10 - Bu Karar 1/1/2008 tarihinde yürürlüğe girer.
Madde 11 - Bu Kararı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanı yürütür. (¤¤)
[1] 26 Mart 2008 tarihli ve 26828 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 20/3/2008 tarihli ve 1540/4 Kurul Kararı ile değiştirilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy