T.C.
ERZURUM
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
1. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2020/1279
KARAR NO: 2022/1855
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ERZURUM ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 11/03/2020
NUMARASI: 2019/197 Esas - 2020/141Karar
DAVA: Eser Sözleşmesinden Kaynaklı İtirazın İptali
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
Davacı vekili dava dilekçesi ve duruşmalardaki beyanlarında özetle, müvekkili ile davalı ... Teknoloji ... Ltd. Şti aleyhine Erzurum .... İcra Müdürlüğüne 2019/... Esas sayılı dosyasında 75.000,00-TL bedelli ve 45.000,00-TL bedelli iki adet çekin muhatap bankaya ibraz edilmemesi sebebiyle ilamsız takip yapılarak borçluya örnek 7 ödeme emrinin gönderildiğini, çeklerin bankaya ibraz edilmeme sebebinin davalı borçlu yanın kurumlar nezdinde ihale ile iş yapıyor olması ve çeklerinin yazdırılması halinde sıkıntıya gireceğinin, kendisinin borçları elden ödeyeceğinin müvekkile bildirilmiş olması sebebiyle müvekkilinin çekleri bankaya ibraz edemediğini, borçlu şirket yetkilisi tarafından süresinde borca itiraz edilmesi sebebiyle icra müdürlüğünce takibin durdurulduğunu, yapılan itirazın haksız ve hukuksuz olduğnu, borçlunun ödemediği ana para, gecikme faizi, ödeme tarihine kadar işlemiş olan faiz, icra ve dava masrafları ve vekalet ücretinin davalı tarafça müvekkiline ödenme yükümlülüğünün olduğunu, bu nedenlerle aleyhine takip başlatılan davalının Erzurum .... İcra Müdürlüğünün 2019/... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptaline, icra takibinin devamına, %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davacı tarafa hiçbir borcunun bulunmadığını, davacı ile arasında varılan sözlü mutabakat uyarınca davacının ..... İmam Hatip Lisesi ve 100 kişilik yurdun yapılacak elektrik işleri karşılığında davacılara tüm alacakları ödenmiş olmasına rağmen davacıların işi yarım bıraktığını, söz konusu iş davacı tarafından yarım bırakıldığından dolayı Erzurum'da aynı işi yapan ... isimli şahsa daha yüksek maliyetlerle yarım kalan işin tamamlatıldığını, yaklaşık olarak 2016 yılında keşide edilen çeklerin bedellerinin tarafından daha önceden tam olarak ödendiğini ve herhangi bir alacağının kalmadığını bu nedenlerle davanın reddi ile icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı şirket yetkilisi duruşmadaki beyanlarında özetle; ticari defterler incelendiğinde borçlarının bulunmadığının ortaya çıkacağını, dava konusu çeklerin bedellerinin banka kanalıyla davacının kardeşi .......'a ödediğini, buna ilişkin kayıtların ticari defterlerde bulunduğu beyan etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ
Yapılan yargılama neticesinde mahkemece "Tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; tarafların ticari defter ve belgeleri üzerinde yapılan bilirkişi incelemesinde taraflar arasındaki ticari ilişki nedeniyle dava konusu çeklerin davalı tarafından davacı şahıs işletmesine teslim edildiği, çeklerin yasal süresinde bankaya ibraz edilmediği, çeklerin bedellerinin ödendiğine ilişkin tarafların ticari defterlerinde herhangi bir kayıt bulunmadığı, davalı şirket yetkilisince dava konusu çeklerin bedellerinin banka kanalıyla davacının kardeşi ..........'a ödediği iddia edilmiş ise de buna ilişkin hiçbir bilgi ve belge sunulmadığı, ödeme iddiasının davacı tarafça da kabul edilmediğinden davacının çekler nedeniyle alacaklı olduğunun sabit olduğu ve davalının itirazının haksız olduğundan iptalinin gerektiği, çeklerin yasal sürede ibraz edilmemiş olması ve takipten önce de davalının temerrüde düşürülmemesi nedeniyle takip öncesine ait faiz talebinin yerinde olmadığı, likit nitelikteki alacağa haksız itiraz nedeniyle davacı lehine inkar tazminatı gerektiği anlaşılmakla davanın kısmen kabulü ile; Erzurum .... İcra müdürlüğünün 2019/... E sayılı dosyasına vaki 120.000,00 TL asıl alacağa yönelik itirazın kısmen iptaline, takibin bu alacak üzerinden ve işleyecek avans faizi ile birlikte devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, karar verilmesi gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
KARAR: Yukarıda açıklanan gerekçelerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; Erzurum .... İcra müdürlüğünün 2019/... E sayılı dosyasına vaki 120.000,00 TL asıl alacağa yönelik itirazın iptaline, takibin bu alacak üzerinden ve işleyecek avans faizi ile birlikte devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Asıl alacağın %20'si tutarındaki 24.000,00 TL inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Davalının tazminat isteminin REDDİNE,” karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ:
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ......... Elektrik adına düzenlenen çeklerin ...... Elektrik tarafından ciro edildiği (....... Erzurum /...Şubesi) ve ödendiğini, bunun banka kayıtları ve hesap hareketleri incelendiğinde açıkça görüleceğini, seri numaraları belli olan çek suretlerini dosyaya sunmalarına rağmen mahkemenin bunu dikkate almayıp sadece defterler üzerinde bilirkişinin birbiriyle çelişen raporlarına dayanarak hüküm kurduğunu, ......elektriğin müvekkiline 200.000,00-TL fatura kestiğini, müvekkilinin de bu faturaya karşı yaklaşık olarak 198.000,00-TL çek verdiğini ve bu çekleri ödediğini, banka kayıtları da incelendiğinde bunun açıkça görüleceğini, davacının kötü niyetli olduğunu, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava itirazın iptali ve takibin devamı ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verildiği kararın davalı vekilince istinaf edildiği anlaşılmıştır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık çeklerin ödenip ödenmediği noktasında toplanmaktadır. Davacı taraf çek bedelinin ödenmediğini davalı taraf ise çek bedelinin ödendiğini beyan etmektedir. Ödeme iddiası borcu söndüren bir iddia olup yargılamanın her aşamasında gözetilmesi gerekir.
Dosyanın yapılan incelemesinde mahkemece tarafların defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırıldığı ve rapor sonucuna göre karar verildiği davalının ödeme iddiası noktasında söz konusu çeklerin bankadan ödenip ödenmediği hususlarının sorulmadığı eksik inceleme ile hüküm tesis edildiği anlaşılmıştır. Mahkemece öncelikle ....bankasına müzekkere yazılarak dava konusu çeklerin arkalı önlü örneğinin istenilmesi ayrıca çeklerin ciro edilip edilmediği ödenip ödendiği bilgilerinin sorulması gelen yazı cevapları üzerinde inceleme yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle, HMK 355.maddesi gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde; davalı veklinin istinaf itirazlarının kısmen kabulü ile yerel mahkeme kararının HMK 353/1-a.6 maddesi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile, HMK’nın 353/1-a.6 maddesi uyarınca, Erzurum Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/197 Esas – 2020/141 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
2-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın mahkemesine gönderilmesine,
3-İstinaf başvurusunda davalı taraftan alınan 2.049,30-TL istinaf karar harcının talep halinde davalı tarafa iadesine,
4-İstinaf aşamasında davalı tarafça yapılan yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda ele alınmasına,
5-Kararın, ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 362/1-g maddesi uyarınca kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi.