T.C.
ERZURUM
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/399
KARAR NO: 2023/281
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ERZURUM ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 19/11/2020 (Karar)
NUMARASI: 2019/336 Esas, 2020/350 Karar
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
Taraflar arasında görülen davanın yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup, söz konusu karara karşı davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK 353. madde uyarınca dosya üzerinden inceleme yapıldı.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirketinin davalı ile faturalı ticareti neticesinde davalının borcuna istinaden ....-....-.....-......-....-......-........-........-.......-.......-.......-....... seri numaralı faturalar ile alakalı 19.269,48-TL'lik 12.03.2019 tarihli hesap mutabakatı imzalandığını ve muaccel borç ödenmediğini, Müvekkil şirketinin kayıtlarına alacağın işlendiğini, aradan geçen süre içerisinde davalı borçlunun bugüne kadar söz konusu borcu ödemediğini, söz konusu alacağın tahsili için Erzurum ......İcra Müdürlüğü'nün 2019/....... Esas sayılı dosyası ile ilamsız takip yapıldığını ve takipteki asıl alacak ve işlemiş faize davalı vekilinin itiraz ettiğini, itiraz üzerine takibin durduğunu, davalı borçlunun itirazlarının dayanaktan yoksun, mesnetsiz ve hukuka aykırı olduğunu, müvekkil şirketin alacağı banka kayıtları ile sabit olduğunu ve bu alacak müvekkil şirketin ticari kayıtlarında da mevcut olduğunu, bu nedenlerle davalının haksız ve hukuka aykırı itirazının iptali ile takibin devamına haksız itiraz nedeniyle %20'sinden aşağı olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının açmış olduğu davayı 6100 Sayılı HMK kapsamında değerlendirdiklerinde davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 6. Maddesine göre; “Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir.” ........................nun merkezinin Ankara olduğunu, davacının davasına dayanak oluşturan Erzurum .... İcra Müdürlüğü'nün 2019/..... sayılı icra dosyasına da yetki itirazında bulunulduğunu, takip dosyasının yetki yönünden durdurulduğunu, bu itibarla yetki yönünden durdurulan takibin, yetkili icra müdürlüğünde tekrar başlatılması gerektiğini, davacı şirket tarafından, taraflar arasında imzalanan gıda alışverişi sözleşmesine aykırı davrandığını, müvekkil ................... fahiş bir bedelde fatura tanzim edildiğini, bu itibarla müvekkili ............ davaya dayanak faturadan dolayı davacı şirkete karşı herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, Müvekkili aleyhine açılan davanın usulden reddine, müvekkil kurum aleyhine açılan davanın esastan reddine, davacı aleyhine %20’ den az olmamak üzerine tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
Mahkemece yapılan yargılama sonunda; "Tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacı ile davalı arasında gerçekleşen sözleşmeyen istinaden edimin yerine getirilmemesi nedeniyle Erzurum .... İcra Dairesinin 2019/..... Esas sayılı dosyasında takip yapıldığı, davalı tarafça itiraz üzerine durma kararı verildiği, davacı ve davalı tarafın ticari defterlerinin incelemesinde bilirkişi tarafından; davalı ile davacı arasında yapılan hesap mutabakatın da davalının davacıya toplamda 19.269,48 TL borçlu gözüktüğü yönünde tespitte bulunulduğu, ancak yine aynı raporda davalının 2019 açılış kaydında 18.578,45 TL borcun devir ettiği, 01/09/2019 tarihinde yeni bir fatura ile bakiyenin 18.593,75 TL olduğu tespitinde bulunulduğu, dolayısıyla davacının iddiası ile davalının ticari defterdeki kayıtlarının 18.593,75 TL yönünden uyuştuğu anlaşılmakla davalının Erzurum ...... İcra Dairesinin 2019/...... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile, takibin 18.593,75-TL üzerinden devamına" gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar vermiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ:
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının davasına dayanak oluşturan Erzurum .... İcra Müdürlüğü'nün 2019/....... sayılı icra dosyasında yetki itirazında bulunduklarını, yetki yönünden takibin durdurulduğunu, bu nedenle durdurulan takibin yetkili icra müdürlüğünde yeniden başlatılması gerektiğini, yine yetkisiz mahkemede dava açılmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, müvekkili ............ özel hukuk hükümlerine tabi bağımsız statüye ve tüzel kişiliğe sahip olduğunu, ...........................bünyesinde bulunan davalı ... İşletmenin tüzel kişiliğinin bulunmadığını, müvekkili .......... başkanlığının ticari işletme ve tacir sıfatı taşımadığını, bu nedenle Ankara Asliye Hukuk Mahkemeleri'nin yetkili ve görevli olduğunu, müvekkilinin davaya dayanak faturadan dolayı davacı şirkete karşı herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, davacı şirketin sözleşme dışı kalemleri ekleyerek fahiş fatura düzenlediğini, faturalar arasında farklılık bulunduğunu, farklılığın fatura miktarları ve içeriğine ilişkin olduğunu, davacı şirketin sözleşmeye aykırı olarak .......... ile ilgisi bulunmayan gıda masraflarını müvekkiline fatura ettiğini, fatura içeriği mal ve hizmet bedellerinin incelenmediğini, mevcut piyasa şartları değerlendirilmeksizin hüküm tesis edildiğini, icra inkar tazminatına hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, belirterek kararının kaldırılması istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE:
Dava; faturadan kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.
Dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinde, davacı vekilinin dava dilekçesinde takibe dayanak faturalar dolayısıyla davacının borcunu ödemediğini, bu nedenle Erzurum .... İcra Müdürlüğünün 2019/..... Esas sayılı dosyası ile ilamsız takip başlatıldığını, davalının haksız itirazı sebebi ile takibin durduğunu, iddia ederek, davalının itirazının iptali ile takibin devamına, davalının % 20 icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep ettiği, davalı vekilinin cevap dilekçesinde mahkemenin yetkili ve görevli olmadığını, davacının sözleşme dışı kalemleri ekleyerek fahiş fatura düzenlediğini ileri sürerek davanın reddini talep ettiği, mahkemece, iddia, savunma, yapılan yargılama ve toplanan delillere göre, davanın kısmen kabulüne karar verildiği anlaşılmıştır.
İstinaf talebinde bulunan davalı vekilinin ileri sürdüğü sebepler kapsamında yapılan inceleme sonucunda, mahkemece, yargılamanın HMK’da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olduğu, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmadığı, dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, ilk derece mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı, Kurumlar Vergisi Yasası'nın 1/ç maddesi gereği olarak dernek veya vakıflara ait iktisadî işletmeler kurumlar vergisine tâbi olduğu, davalı .......... tacir olmasa da sözleşmenin iktisadi işletmesine ilişkin bulunduğu, iktisadi işletmenin VUK 177/5.bendi gereği de 1.sınıf tacir olarak bilanço esasına göre defter tutmak zorunda olduğu, eldeki davanın taraflarının tacir olması nedeniyle dava nispi ticari dava niteliği taşıdığı anlaşıldığından, davanın asliye ticaret mahkemesinde görülüp sonuçlandırılmasında bir isabetsizlik bulunmadığı (Ankara BAM 13. H.D.,2022/1279 E- 2022/1274 K.), 6098 sayılı TBK.nun 89.maddesine göre aksi kararlaştırılmadıkça para borçlarının alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde adresinde ifa edileceğinin düzenlendiği, davanın dayanağı icra takibine konu para alacağı olup, talep edilen borcun TBK.nun 89. maddesi uyarınca götürülecek borçlardan olduğu, davacının ikametgahının Erzurum İli olması nedeniyle davacı alacaklının seçimlik hakkı gereği yerleşim yeri ve borcun ifa yeri olan Erzurum icra dairesinde takip başlattığı, yetkili icra dairesinde usulüne uygun takip yapılmış olduğu, Erzurum icra dairesi ve mahkemelerinin yetkili olduğu, takibe ve davaya konu faturaların davalı ticari defterlerinde kayıtlı olması halinde veya davalının bağlı olduğu vergi dairesi müdürlüğüne BA formları ile bildirilmiş olması halinde fatura içeriği malların/hizmetin davalıya teslim edildiğinin/verildiğinin kabulü gerektiği (Yargıtay 19. HD' nin 2015/12329 E., 2016/6138 K. ve 2014/11846-15110 E.K. sayılı kararları da bu yöndedir.), mahkemece davalının ticari defterlerinde kayıtlı borç miktarı yönünden davanın kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik olmadığı, davalının ticari defterlerine kaydettiği faturaların içeriğine yasal süre içerisinde itiraz ettiğine dair dosyada bir bilgi, belge bulunmadığı anlaşıldığından, davalı vekilinin istinaf talebinin esastan reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-İlk derece mahkemesinin hükmü usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan davalı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-İstinaf başvurusu aşamasında alınması gereken 1.270,13-TL karar harcından peşin alınan 317,54-TL harcın mahsubu ile bakiye 952,59-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-İstinaf kanun yolu başvurusunda bulunan davalı tarafça bu aşamada yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
5-Karar tebliği, kesinleştirme, harç ve gider avansı iadesi/ikmaline ilişkin işlemlerin mahal mahkemesince yerine getirilmesine,
Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde HMK'nın 362/(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere ............. tarihinde oy birliğiyle karar verildi.