ERZURUM
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2022/250
KARAR NO: 2024/415
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ERZURUM ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 10/11/2021 (Karar)
NUMARASI: 2020/319 Esas, 2021/419 Karar
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
Taraflar arasında görülen davaya ilişkin olarak yapılan açık yargılama sonucunda verilen karara karşı yasal süresi içerisinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK 353. madde uyarınca dosya üzerinden inceleme yapıldı.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; 01/05/2020 tarihinde sürücü.......'nin sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç ile sürücüsü ...'ın sevk ve idaresindeki ...plaka sayılı yolcu otobüsünün ön kısımları ile çarpışması sonucu aracın orta refüje savrulması sonucu trafik kazasının meydana geldiğini, meydana gelen kaza sonucunda Pasinler Asliye Ceza Mahkemesinin 2020/.... Esas sayılı dosyasında soruşturma başlatıldığını, sigorta şirketine gerekli müracaatın yapıldığını, destekten yoksun kalma tazminat olarak müteveffanın annesine, babasına, çocuklarına ve eşine kısmi bir ödeme yapıldığını, bu ödemenin yersiz ve yetersiz olduğunu, müteveffanın nitelikli bir işçi olduğunu, yaşanan kaza nedeniyle vefat eden...'nin yakınları olan müvekkillerinin fiziken ve ruhen çöküntü yaşadıklarını, sürücüsü ...'ın sevk ve idaresindeki ...plakalı aracın ... Sigorta A.Ş'nin sigortası ile teminat altına alındığını, bu teminat limitlerinde manevi tazminatın teminatlandırıldığını, ... sigorta A.Ş'ye 08/09/2020 tarihinde müracaat edildiğini, ve teminat altına alınan manevi tazminat miktarının ödenmesinin istenildiğini, ancak bugüne kadar cevap verilmediğini, bu nedenlerle davanın ... Sigorta A.Ş'ye ihbar edilmesine, destekten yoksun kayan müteveffanın eşi ..., çocukları ..., ..., ..., annesi ..., babası ... için her biri lehine 50,00 şer TL olmak üzere şimdilik 300,00 TL maddi tazminatın olay tarihinden işletilecek avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, müteveffanın eşi ... için 40.000,00 TL, çocukları ..., ..., ..., müteveffanın annesi, ..., babası ..., kardeşleri ..., ..., ..., ... ve ...'dan her biri için 10.000,00'er TL olmak üzere toplamda 140.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işletilecek avans faiziyle birlikte davalılardan... Sigorta A.Ş dışındaki tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama harç ve masraflarının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı... Sigorta Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın dava öncesi dava şartı arabuluculuğa başvurmadığını, davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddi gerektiğini, kabul manasında olmamak üzere, müvekkili şirket tarafından, davacılara, 26.06.2020 tarihinde toplam 111.838,00 TL ödendiğini, müvekkili şirkete ibra edildiğini, bu sebeple, müvekkili şirket'in bakiye tazminat sorumluluğunun bulunmadığını, bu nedenlerle haksız ve mesnetsiz davanın öncelikle usulden reddine, usulden ret sebebi şu aşamada kabul görmeyecek ise yapılacak yargılama sonucunda davanın esastan reddine, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İhbar olunan .... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan ...plakalı aracın kaza tarihi olan 01/05/2020 tarihinde müvekkili şirket nezdinde sigortalı olduğunu belirtilmiş ise de söz konusu aracın kaza tarihinde müvekkil şirket nezdinde herhangi bir poliçesi bulunmadığını, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi’ne yazılacak bir müzekkere ile de bu husus sabit olacağını, müvekkili şirket nezdinde kaza tarihini kapsar bir poliçe bulunmaması nedeniyle, müvekkili şirketin sorumluluğuna gidilemeyeceğini, husumet itirazında bulunduklarını, husumet itirazlarının kabulü ile işbu haksız davanın reddine karar verilmesini ve müvekkili Şirketin dava açılmasına sebebiyet vermediğini bu nenle yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İhbar olunan... .......Sigorta Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin, maddi tazminat talepleri bakımından sorumluluğunun ancak ZMMS teminat limitinin tüketildiği hallerde başlayacağını, henüz ZMMS teminat limitleri tüketilmemiş olduğundan müvekkili şirketin meydana geldiği iddia edilen zarardan dolayı herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, davacı tarafça ZMMS Genel Şartlarında belirtilen ve ibrazı zorunlu olan belgelerle yapılmış bir başvuru bulunmadığını, dava şartı yokluğundan huzurdaki davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla kaza ile meydana gelen ölüm arasındaki illiyet bağının ve kusur oranının tespit edilmesi gerektiğini, haksız ve mesnetsiz davanın usulden ve esastan reddine, Müvekkili şirketin ihbar olunan olması nedeniyle aleyhine hüküm tesis edilmemesine, yargılama masrafları ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
Mahkemece yapılan yargılama sonucunda; "Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Ankara Adli Tıp Grup Başkanlığı Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen 27/07/2021 tarihli kusur raporunda "Sürücü ............’nin, %75 (yüzde yetmiş beş) oranında kusurlu olduğu, Sürücü ...’ın ise %25 (yüzde yirmi beş) oranında kusurlu olduğu" yönünde görüş beyan ettiği görülmüştür.
Davacı vekili 20/10/2021 tarihli ...nolu .celse beyanında; maddi tazminat yönünden sulh olduklarını ve bütün davalılar yönünden davadan feragat ettiğini, manevi tazminat yönünden taleplerinin devam ettiğini bildirdiği görüldü.
Tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; dava trafik kazasından kaynaklanan maddi (destekten yoksun kalma) ve manevi tazminat davası olduğundan dava konusu kazaya karışan araç sürücülerinin kusur durumları için dosya adli tıp kurumuna gönderilmiş ve kurum tarafından kusur oranlarının doğru belirtildiği değerlendirilmiştir. Yargılama aşamasında maddi tazminat davası yönünden feragat edildiğinden ve davacı vekilinin vekaletnamede feragate mahsus yetkisi bulunduğundan maddi tazminat davasının feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir. Davacıların desteğinin yaşı, meydana gelen kazadaki kusur durumu, tarafların sosyal ve ekonomik durumu, davacıların desteğinin ölümünden dolayı çektikleri acı ve duymuş oldukları üzüntünün boyutu, hakkaniyet ve manevi tazminat miktarının bir taraf için zenginleşme aracı, diğer taraf için de yıkım olmaması ilkesi ve davacıların uğradığı manevi zarargöz önüne alınarak ve davalı ...'ın kusur durumları nedeniyle hakkaniyet ölçüsünde oranlama yapılarak manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile; ... için 10.000,00 TL, ....., ..., .... ve ..... için ayrı ayrı 2.500,00'er TL, ...., ....., ..... ve ...... için ayrı ayrı 2.000,00'er TL olmak üzere toplam 32.500,00 TL manevi tazminatın 01.05.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ....... Tur. Taş. Gıda İnş. Taah. Hay. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve ...'dan alınarak davacılara verilmesine, fazla istemin reddine" şeklinde karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ:
Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece zapta yanlış geçirilen beyanlar dayanak yapılarak maddi tazminat taleplerinin sulh olunduğunda kanaat getirildiği ve maddi tazminat taleplerin reddedildiğini, ancak yapılan sulh maddi tazminat taleplerine ilişkin olmayıp manevi tazminat taleplerine ilişkin olduğu, söz konusu sulh sözleşmesinde maddi tazminata ilişkin herhangi bir beyan geçmediği gibi bu konuda mutabakata varılmadığı, buna rağmen yalnızca zapta hatalı geçirilen beyanlar dikkate alınıp dosya kapsamında sunulan yazılı belgelerin göz ardı edilerek karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılması istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazası nedeniyle maddi manevi tazminat davasına ilişkindir.
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.
Mahkemece davacıların maddi tazminat talebi yönünden feragat nedeniyle davanın reddine, manevi tazminat talepleri yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Hükmü davacı vekili istinaf etmiştir.
Mahkemece yukarıda açıklanan gerekçelerle yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de dosya içerisindeki 15.02.2021 tarihli "İbraname ve Sulh Anlaşması" başlıklı taraflar arasında düzenlenen ibraname de tarafların manevi tazminat talepleri yönünden bir sulh anlaşması yaptıkları,ancak maddi tazminat talepleri yönünden ise bir feragat bulunmadığı anlaşılmaktadır. Bu itibarla mahkemece verilen kararın dosya içeriğine uygun olmadığı anlaşıldığından davacılar vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmüştür.
Açıklanan bu nedenlerle davacılar vekilinin istinaf isteminin kabulü ile mahkemece verilen kararın HMK'nın 355, 353/(1)-a-6. maddeleri uyarınca, kaldırılmasına dair aşağıda belirtilen şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacılar vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun KABULÜ ile, mahkemece verilen hükmün HMK’nın 353/(1)-a-6. maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,
2-Dava dosyasının HMK’nın 353/(1)-a maddesi uyarınca davanın yeniden görülmesi için mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
3-İstinaf kanun yolu başvurusu sırasında alınan peşin harçların yatıran tarafa iadesine,
4-İstinaf aşamasında yapılan yargılama giderinin İlk Derece Mahkemesinde verilecek yeni kararda dikkate alınmasına,
5-İİK 36. maddesi gereğince istinaf aşamasında tehiri icra talebi doğrultusunda yatırılan teminat olması halinde yatıran tarafa İADESİNE,
6-Kararın taraflara tebliği, harç ve gider avansı iadesine ilişkin işlemlerin yerel mahkemesince yerine getirilmesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda oybirliğiyle HMK'nun 353/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere ............. tarihinde oy birliğiyle karar verildi.