T.C.
ERZURUM
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2022/904
KARAR NO: 2024/922
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ERZURUM ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 10/03/2022 (Karar)
NUMARASI: 2018/650 Esas, 2022/184 Karar
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
Taraflar arasında görülen davanın yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı davacı vekili tarafından yasal süresi içerisinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK'nın 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili, 19/03/2017 günü...'ın yönetimindeki ... plaka sayılı araç ile ...'un sevk ve idaresinde olan ... plakalı aracın çarpışması sonucu yolcu konumunda bulunan müvekkilinin kemik kırığı oluşacak ve ruh sağlığınında bozulacak şekilde yaralandığını, kaza nedeniyle soruşturma açıldığını, müvekkilinin hastanede tedavi gördüğünü, müvekkilinin mesleğinin kuaför işletmeciliği olduğunu ve gelirini buradan sağladığını, kazadan sonra müvekkilinin psikolojisinin bozulduğunu ve beden gücü kaybı nedeniyle çalışamadığını, kaza nedeniyle müvekkiline ödeme yapıldığını ancak yapılan ödemenin yetersiz olduğunu, bu nedenle 100,00-TL maddi tazminatın davalı sigorta şirketi yönünden poliçe limitiyle sınırlı olarak müracaat tarihinden itibaren işleyecek Reeskont Avans Faiziyle birlikte tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili, ... plakalı araç müvekkil şirket nezdinde sigortalı olup, poliçeden dolayı sakatlanma halinde kişi başına azami sorumluluk limiti kaza tarihinde 330.000,00-TL olduğunu, davacıya maluliyet nedeniyle müvekkil şirket tarafından açılan ...nolu hasar dosyasında uzman aktüerler tarafından TRH tablosu kullanılarak hazırlanan rapora istinaden 25/12/2018 tarihinde 20.154,41-TL ödendiğini, şirket üzerine düşen tüm sorumluluğu yerine getirildiğini, bu nedenlerle müvekkil şirket aleyhine açılan davanın reddine karar verilmesini, masraf ve ücreti vekaletin davacıya tahmiline karar verilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ :
İlk Derece Mahkemesince, " ... Tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde, dava 19.03.2017 günü... plaka sayılı araç ile ...plaka sayılı aracın çarpışması sonucu yolcu konumunda olan davacının malul olması nedeniyle açmış olduğu maddi tazminat davasıdır. Kaza tespit tutanağı, davalı sigorta şirketine ait poliçe, adli tıp kurumunca alınan kusur raporu incelenmiş, alınan maluliyet raporunda Balthazard formülüne göre davacının tüm vücut engellilik oranının % 13 olduğu, iyileşme süresinin altı aya kadar uzayabileceği yönünde görüş bildirilmiş, ... plakalı aracın sürücüsünün %25 kusurlu bulunduğu görülmüştür. Her ne kadar davacı dava dilekçesinde kuaför işletmecisi olduğunu beyan etmiş, Esnaf ve Sanatlar Odasından emsal ücret sorulmuşsa da davacının gelirinin ne kadar olduğu ispatlanamadığından asgari ücret üzerinden yapılan hesaplamaya itibar edilmiş, alınan aktüerya raporunda kusur tenzili bilirkişi tarafından yapılmadığından kusur tenzili mahkememizce yapılmıştır.
Davalı ... Şirketince 25.12.2018 tarihinde yapılan 20.154,41 TL tutarında ödemenin faizi Yargıtay içtihatları doğrultusunda karara en yakın tarih olan 09.03.2022 tarihi itibariyle hesaplanarak mahkememizce tenzil edilmiş, davanın kısmen kabulüne karar verilmesi gerekmiş, aşağıdaki gibi hüküm tesis edilmiştir. " gerekçesiyle " Davanın kısmen kabulü ile, 12.696,67-TL'nin 17/05/2018 tarihinde itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, " şeklinde karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ :
Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; müvekkili davacının kuaför olduğunu, mahkeme tarafından asgari ücret ile çalıştığı kabul edilerek yapılan hesaplamanın hükme esas alındığını, mahkemece yeniden faiz hesabı yapılmasının doğru olmadığını ve hükme esas alınan hesaplamanın denetime everişli olmadığını savunarak mahkemece verilen kararın kaldırılması talebi ile istinafa başvurmuştur.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazası nedeniyle uğranılan cismani zarar sebebiyle maddi tazminat istemine ilişkindir.
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.
Dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinde, davacı vekilinin dava dilekçesinde, 19/03/2017 tarihinde dava dışı...'ın sevk ve idaresindeki ... plakaları araç ile dava dışı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın trafik kazası yaptığını, davacının davalı sigorta şirketinin sigortalısı olan...'ın sevk ve idaresindeki ... plakaları araç içerisinde yolcu olduğunu, meydana gelen bu kazada yaralandığını ve malul kaldığını, bu nedenle davalı sigorta şirketine yapılan başvurusu sonucunda yapılan ödeme yetersiz olduğundan bakiye maddi zararın ödenmesine karar verilmesini talep ettiği, davalı vekilinin cevap dilekçesinde, davacıya 25/12/2018 tarihinde 20.154,41-TL ödeme yapıldığını, bu şekilde zararın karşılandığını savunarak davanın reddini istediği, mahkemece, iddia, savunma, yapılan yargılama ve toplanan delillere göre, davanın kısmen kabulüne karar verildiği anlaşılmıştır.
Davacı vekili müvekkilinin kuaför olduğundan dolayı asgari ücret üzerinde gelir elde ettiğini ve buna göre hesaplama yapılması gerektiğini ileri sürmektedir. Davaya konu trafik kazası tarihi 19/03/2017 tarihi olup, davacının SGK'dan gelen hizmet döküm cetvelinde bu tarihte 5510 Sayılı Kanun'un 4/A bendine göre sigortalı olarak çalıştığı anlaşılmaktadır. Erzurum Vergi Dairesi Başkanlığı'ndan gelen yazıdan davacının kuaför işletmecisi olarak 05/05/2018 tarihinde işe başladığı bildirildiği anlaşılmaktadır. Davacı vekili tarafından davacının kaza tarihi itibariyle asgari ücret üzerinde gelir elde ettiğine dair sunulmuş bir delil bulunmamasına ve davacının kuaför işletmecisi olarak çalışmaya kaza tarihinden sonra başlamış olmasına göre davacının zararının asgari ücret düzeyinde hesaplanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı sonucuna varılmıştır. (Yargıtay 4. HD'nin 2021/25300 E. - 2023/3320 K. sayılı ilamı)
İstinaf talebinde bulunan davacı vekilinin ileri sürdüğü sebepler kapsamında yapılan inceleme sonucunda, mahkemece, yargılamanın HMK’da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olduğu, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmadığı, dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, ilk derece mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmediğinden davacı vekilinin aşağıdaki hususlar dışındaki sair istinaf talebinin esastan reddine karar vermek gerekmiştir.
Davalı sigorta şirketi tarafından davacıya dava tarihinden önce yapılan ödemeler güncellenerek yapılacak tazminat hesabından düşülmesi gerekmekte olup, mahkemece alınan bilirkişi raporunda da bilirkişi tarafından, ödeme tarihi ile hesap tarihi arasında işlemiş faiz eklenerek güncelleme yapılmak suretiyle tazminat miktarından indirim yapıldığı anlaşılmaktadır. Yani dava tarihinden önce yapılan ödemelerin güncellenme dönemi sigorta tarafından yapılan ödeme ile hesap bilirkişisi hesaplama tarihi arasıdır. Bu itibarla mahkemece karar tarihine kadar dava tarihinden önce ödenen bedelin tekrar güncellenmesi doğru olmamıştır. (Yargıtay 4. HD'nin 2008/12900 E. - 2008/14228 K. sayılı ilamı) Davacı vekilinin bu yöne ilişkin istinaf itirazı yerinde görüldüğünden ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesi gerekmiş olup, yeniden yargılama yapılmasını gerektirir bir husus bulunmadığında 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-b-2. maddesi uyarınca davanın esası hakkında yeniden hüküm kurulması mümkündür.
2918 sayılı KTK'nın 88. Maddesinin " Bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulur. " düzenlemesine göre davacının içinde yolcu olarak bulunduğu aracın kazaya karıştığı, kazanın meydana gelmesinde yolcu olan davacıya kusur atfının mümkün olmadığı, dosya kapsamına göre davacının ispat edilmiş bir müterafik kusuru da bulunmadığı anlaşıldığından davacı tüm zararını müteselsil sorumluluk gereği içinde yolcu olarak bulunduğu araç ZMMS'sinden talep edebilecektir. Bu nedenle mahkemenin bilirkişi tarafından hesaplanan tazminat miktarında kusur tenzili yapması doğru değil ise de davacı vekili tarafından mahkemece yapılan kusur tenzili istinaf nedeni yapılmadığından bu hususta davalı lehine oluşan kazanılmış hak gözetilerek karar verilmesi gerekmektedir.
Mahkemece, hükme esas alınan bilirkişi raporunda asgari ücret düzeyindeki gelir durumuna göre davadan önce davalı sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme düşüldükten sonra davacının talep edebileceği tazminat miktarının 130.208,84-TL olduğu belirtilmektedir. İlk derece mahkemesinin kabulüne göre davacının içinde bulunduğu araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde %25 kusurlu olduğu, bu bağlamda davalı sigorta şirketinin meydana gelen zararın %25'den sorumlu olduğu gözetilerek 130.208,84 TL'nin %25 'i olan 32.552,21-TL üzerinden davanın kısmen kabulüne karar verilmesi gerektiği anlaşıldığından aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
I-Davacı vekilinin sair istinaf itirazlarının HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi uyarınca ESASTAN REDİNE,
II-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KISMEN KABULÜ ile; mahkemece verilen hükmün HMK'nın 353/(1)-b-2 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,
III-KALDIRILIP DÜZELTİLEN HÜKMÜN YERİNE GEÇMEK ÜZERE;
"1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, 32.552,21-TL'nin 17/05/2018 tarihinde itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Alınması gerekli 2.223,64-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 2.085,90-TL'nin mahsubu ile bakiye 137,74-TL'nin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından alınan 35,90-TL başvuru harcı, 35,90-TL karar harcı ve 2.050,00-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 2.121,80-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan toplam 1.949,50-TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranına göre 105,93-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmının davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın hüküm kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine," şeklinde YENİDEN HÜKÜM TESİSİNE,
IV-Davacıdan peşin alınan istinaf karar harcının davacıya iadesine,
V-Davacı tarafça istinaf aşamasında yapılan 220,70-TL başvuru harcı, tebliğ ve dosya gidiş dönüş masrafı 101,60-TL istinaf yargılama gideri toplamı 322,30-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
VI-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
VII-Kararın kesinleştirme, harç ve gider avansı iadesi işlemlerinin yerel mahkemece yerine getirilmesine,
VIII-Gerekçeli kararın tebliği ve harç ikmali işlemlerinin Dairemizce yerine getirilmesine,
Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde HMK'nın 361 ve 362. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süresi içinde Yargıtay'a temyiz yolu açık olmak üzere .... tarihinde oy birliğiyle karar verildi.