T.C.
ERZURUM
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2023/1622
KARAR NO : 2025/877
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : ERZURUM ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 27/04/2023 (Karar)
NUMARASI : 2020/302 Esas, 2023/454 Karar
DAVA : Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
Taraflar arasında görülen davaya ilişkin olarak yapılan açık yargılama sonucunda verilen karara karşı yasal süresi içerisinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK 353. madde uyarınca dosya üzerinden inceleme yapıldı.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı aleyhine davalı tarafından Erzurum ... İcra Dairesinde 2015/..., 2015/..., 2015/..., 2015/..., 2015/... Esas sayılı dosyaları ile ilamsız takip başlatıldığını, bu takiplerin davacı ile davalı arasında 29/.../2014 tarihli, ... numaralı Genel Kredi Sözleşmesiyle 15.000,00-TL ile sınırlı olmak üzere Kefalet Sözleşmesine dayanarak açıldığını, devam eden bu takiplerin mesnetsiz ve hukuka aykırı olduğunu, davacının böyle bir borcunun bulunmadığını, bahsi geçen Kefalet Sözleşmesinden kaynaklanan borcu müvekkilinin ödediğini, müvekkili ile davalı arasında yapılan 29/.../2014 tarihli Kefalet Sözleşmesi'nin 2. Maddesi incelendiğinde kefalet ilişkisinin sadece 29/.../2014 tarih ve ... numaralı Genel Kredi Sözleşmesi ve 29/.../2014 tarih ve ... numaralı Genel Kredi Sözleşmelerini konu edindiğini ve borç miktarı kefalet tutarı olan 15.000,00-TL ile sınırlandırıldığını, borcun tamamıyla ifa edildiğini, davalı tarafından başlatılan 17/02/2015 tarihli 5 ayrı icra takibine karşı 01/04/2015 tarihinde asıl borçlu ...'ın davaya konu olan borcun 8.045,00-TL'lik kısmını ödediğini, ayrıca davacıdan 2015/... Esas sayılı dosya üzerinden maaş haczi ile 11.585,75-TL ve 2015/... Esas sayılı dosya üzerinden de 650,00-TL icra daireleri aracılığıyla tahsil edildiğini, davaya konu borcun tamamen kapatıldığını beyanla icra dosyalarının celbi ile davalıdan takibe konu alacağa dair kredi ve kefalet sözleşmelerinin istenmesine, davacının borçlu olmadığının tespitine, Erzurum.... İcra Dairesi'nde 2015/...-...-...-...-... Esas sayılı dosyalarındaki icra takiplerinin durdurulması için ihtiyati tedbir kararı verilmesi ile yargılama neticesinde takibin iptaline, menfi tespit davası açmaya zorlayan takiplerin haksız ve kötü niyetli olmasından dolayı davacının uğradığı zararların takip konusu alacağın %20'den aşağı olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; asıl borçlu ...'ın davalı bankadan tarım kredisi kullandığını, davacının da iş bu kullandırılan kredilere 15.000,00-TL limit üzerinden müştereken ve müteselsilen kefil olduğunu, asıl borçlu ...'ın tüketici değil, (tarım kredisi nedeniyle) ticari müşteri olduğunu, dolayısıyla bu davaya Tüketici Kanununun değil, Türk Ticaret Kanunu ve Borçlar Kanununun uygulanması gerektiğini, Asliye Hukuk Mahkemesinin görevsiz olduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
İlk Derece Mahkemesince, "...Tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde, dava genel kredi sözleşmesi nedeniyle başlatılan icra takibinden dolayı borçlu olunmadığının tespiti talepli olarak açılmış, yargılama aşamasında istirdat davasına dönülmüştür. Davacı vekili müvekkili ...'nun 29...2014 tarihli ...numaralı genel kredi sözleşmesini kefil sıfatıyla 15.000,00TL ile sınırlı olarak imzaladığını, aleyhine beş adet takip başlatıldığını, takipte hangi sözleşemeye dayanıldığının bildirilmediğini, müvekkilinin kefil olduğu borcun tamamının ödenmiş olmasına rağmen müvekkilin maaşına haciz konulduğu, söz konusu takiplerden borçlu olmadığını ileri sürmüş, 16.03.2023 tarihli yazılı beyanıyla haksız yapılan tahsilatların tahsilat tarihi itibariyle iadesine ve davalı taraf aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili, davacı aleyhine başlatılan ve dava konusu edilen Erzurum .... İcra Müdürlüğü 2015/..., 2015/... esas sayılı dosyaların ödeme nedeniyle kapandığını, 2015/..., 2015/... Esas sayılı dosyalarda davalı lehine takipten vazgeçildiğini, 2015/... Esas sayılı dosyada alacaklarının devam ettiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkememizce bankacılık alanında uzman bilirkişiden rapor alınması için Ankara Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazıldığı, görevlendirilen bankacı tarafından düzenlenen 13/02/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacının davalı banka aleyhine başlattığı menfi tespit davasında; dosyadaki mübrez belgelere göre davacı aleyhine açılan 5 adet icra dosyasından, 2 adet dosya borcunun ödendiği, 2 adet dosya borcundan alacaklı bankaca vazgeçildiğini, açık bulunan Erzurum... İcra Müdürlüğünün 2015/... Esas sayılı dosyasında konu olan ...nolu kredinin davacının kefalet tarihinden önce kullandırılması nedeniyle kefaletin feriliği ilkesiyle sorumlu olmaması gerektiğini bildirir rapor düzenlendiği anlaşılmış, Erzurum... İcra Müdürlüğünün 2015/... Esas, 2015/... Esas, 2015/... Esas, 2015/... Esas sayılı dosyaları yönünden dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, davacının Erzurum.... İcra Müdürlüğü 2015/... esas sayılı dosyasına yönelik talebi yönünden iş bu dosyadan dolayı davalı bankaya borçlu olmadığı..." gerekçesiyle
"...Erzurum.. İcra Müdürlüğünün 2015/... Esas, 2015/... Esas, 2015/... Esas, 2015/... Esas sayılı dosyaları yönünden karar verilmesine yer olmadığına,
Erzurum... İcra Müdürlüğünün 2015/... Esas sayılı dosyası yönünden davanın kabulü ile, bu dosya yönünden davacının davalıya borçlu olunmadığının tespiti ile, 198,70-TL'nin 01/02/2023 tarihinden itibaren, 1.526,32-TL'nin 01/02/2023 tarihinden itibaren, 1.774,60-TL'nin 02/01/2023 tarihinden itibaren, 1.896,54-TL'nin 29/11/2022 tarihinden itibaren, 1.918,98-TL'nin 01/11/2022 tarihinden itibaren, 1.906,74-TL'nin 29/09/2022 tarihinden itibaren, 1.850,23-TL'nin 29/08/2022 tarihinden itibaren, 1.432,02-TL'nin 28/07/2022 tarihinden itibaren, 1.510,53-TL'nin 04/07/2022 tarihinden itibaren, 1.510,53-TL'nin 01/06/2022 tarihinden itibaren, 1.510,53-TL'nin .../.../2022 tarihinden itibaren, 1.510,53-TL'nin 04/04/2022 tarihinden itibaren, 1.510,53-TL'nin 28/02/2022 tarihinden itibaren, 990,95-TL'nin 02/02/2022 tarihinden itibaren, 1.002,70-TL'nin 30/12/2021 tarihinden itibaren, 1.002,70-TL'nin 30/11/2021 tarihinden itibaren, 1.002,70-TL'nin 02/11/2021 tarihinden itibaren, 1.002,70-TL'nin 01/10/2021 tarihinden itibaren, 1.002,70-TL'nin 03/09/2021 tarihinden itibaren, 1.030,92-TL'nin 03/08/2021 tarihinden itibaren, 1.059,71-TL'nin 28/06/2021 tarihinden itibaren, 835,92-TL'nin 27/.../2021 tarihinden itibaren, 1.059,71-TL'nin 03/.../2021 tarihinden itibaren, 1.059,71-TL'nin 31/03/2021 tarihinden itibaren, 1.059,71-TL'nin 26/02/2021 tarihinden itibaren, 824,86-TL'nin 28/01/2021 tarihinden itibaren, 824,86-TL'nin 30/12/2020 tarihinden itibaren, 824,86-TL'nin 30/11/2020 tarihinden itibaren, 824,86-TL'nin 28/10/2020 tarihinden itibaren, 824,86-TL'nin 28/09/2020 tarihinden itibaren, 775,39-TL'nin 01/09/2020 tarihinden itibaren, 863,78-TL'nin 30/07/2020 tarihinden itibaren, 871,76-TL'nin 30/06/2020 tarihinden itibaren, 871,76-TL'nin 21/.../2020 tarihinden itibaren, 871,76-TL'nin 29/04/2020 tarihinden itibaren, 871,76-TL'nin 31/03/2020 tarihinden itibaren, 871,76-TL'nin 27/02/2020 tarihinden itibaren, 26,30-TL'nin 27/02/2020 tarihinden itibaren, 717,07-TL'nin 24/01/2020 tarihinden itibaren, 709,87-TL'nin 24/12/2019 tarihinden itibaren, 709,87-TL'nin 27/11/2019 tarihinden itibaren, 709,87-TL'nin 24/10/2019 tarihinden itibaren, 709,87-TL'nin 27/09/2019 tarihinden itibaren, 709,87-TL'nin 20/08/2019 tarihinden itibaren, 731,00-TL'nin 25/07/2019 tarihinden itibaren, 750,65-TL'nin 21/06/2019 tarihinden itibaren, 750,65-TL'nin 27/.../2019 tarihinden itibaren, 750,65-TL'nin 29/04/2019 tarihinden itibaren, 750,65-TL'nin 19/03/2019 tarihinden itibaren, 563,12-TL'nin 30/01/2019 tarihinden itibaren, 563,12-TL'nin 18/12/2018 tarihinden itibaren, 563,12-TL'nin 30/11/2018 tarihinden itibaren, 595,46-TL'nin 27/09/2018 tarihinden itibaren, 412,02-TL'nin 24/11/2017 tarihinden itibaren, 404,44-TL'nin 25/10/2017 tarihinden itibaren, 2.022,20-TL'nin 25/09/2017 tarihinden itibaren, 429,68-TL'nin 25/09/2017 tarihinden itibaren, 429,68-TL'nin 22/08/2017 tarihinden itibaren, 377,50-TL'nin 07/03/2017 tarihinden itibaren, 404,44-TL'nin 24/02/2017 tarihinden itibaren, 377,50-TL'nin 28/12/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Şartlar oluşmadığından davacı vekilinin kötü niyet tazminatının reddine,..." şeklinde karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; hiçbir hukuki dayanağı olmaksızın başlatılan icra takiplerinin kötü niyet taşıdığını, ilk derece mahkemesinin müvekkilinin borcunun olmadığını kabul ettiğini fakat kötü niyetli açılan bu icra takibine kötü niyet tazminatına hükmedilmediğini, Erzurum .... İcra Müdürlüğü'nün 2015/..., 2015/..., 2015/..., 2015/... Esas sayılı dosyaları yönünden karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılması ile davanın kabulüne karar verilmesi istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; bilirkişi dosyadaki evrak ve dokümanları yeterince incelemeden eksik inceleme ve araştırma neticesinde rapor düzenlendiğini, 13/03/2023 tarihli bilirkişi raporunun iş bu dava dosyasındaki ihtilafı aydınlatmaya ve mahkemenin hüküm için kanaat oluşturacak düzeyde olmadığı halde yerel mahkeme yeniden bir bilirkişi alınması talebi dikkate almadan eksik ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanarak hüküm kurduğunu belirterek kararın kaldırılması istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE:
Dava, bankacılık işleminden kaynaklı menfi tespit/istirdat istemine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince yazılı gerekçeyle karar verilmiş, taraf vekillerince kararın kaldırılması istemiyle istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme sonucunda;
Dosyadaki belgeler, kararın dayandığı deliller, duruşma sürecini yansıtan tutanaklar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; ilk derece mahkemesi kararında, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, kararın usul ve yasaya uygun bulunduğu anlaşılmakla taraf vekillerinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/(1)-b-1.madde ve bendi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-İlk derece mahkemesinin hükmü usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan davacı vekili ve davalı vekilinin istinaf kanun yolu başvurularının 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi uyarınca ayrı ayrı ESASTAN REDDİNE,
2-Başvuru sırasında peşin alınan harcın mahsubu ile bakiye 435,50-TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-İstinaf başvurusu sırasında alınması gereken 3.924,94-TL harçtan başlangıçta alınan 981,25-TL harcın mahsubu ile bakiye 2.943,69-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
4-İstinaf kanun yolu başvurusunda bulunan taraflarca bu aşamada yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
6-Kararın taraflara tebliği ve gider avansı iadesi işlemlerinin yerel mahkemece yerine getirmesine,
Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde HMK'nın 362/(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere 18/.../2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.