Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2012-4-235 (Önaraştırma)
Karar Sayısı : 12-59/1573-574
Karar Tarihi : 22.11.2012
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler : Prof. Dr. Metin TOPRAK, Doç. Dr. Mustafa ATEŞ,
İsmail Hakkı KARAKELLE, Dr. Murat ÇETİNKAYA Reşit GÜRPINAR
B. RAPORTÖR : Recep GÜNDÜZ
C. BAŞVURAN : Gizlilik talebi bulunmaktadır.
D. HAKKINDA İNCELEME
YAPILAN : - Erzurum Esadaş Turizm ve Tic. Ltd. Şti.
Cumhuriyet Cad. No:7/A Erzurum
- Dadaş Turizm ve Tic. Ltd. Şti.
Cumhuriyet Cad. 3. Vakıf İşhanı No:6 Yakutiye/Erzurum
(1) E. DOSYA KONUSU: Erzurum Esadaş Turizm ve Tic. Ltd. Şti. ve Dadaş Turizm ve Tic.
Ltd. Şti.'nin anlaşarak otobüs ücretlerini sabitledikleri iddiası.
(2) F. İDDİALARIN ÖZETİ: Başvuruda, Erzurum merkezli faaliyet gösteren Esadaş Turizm ve
Tic Ltd. Şti. (Esadaş) ve Dadaş Turizm ve Tic. Ltd. Şti. (Dadaş)’nin üniversite öğrencilerinin
tatil dönemlerinde ve bayram arifelerinde yaptıkları anlaşmalarla fiyatlarını sabitleyerek
hiçbir şekilde indirim yapmadıkları; altında şirket kaşesi ve firma yetkililerinin imzasının
bulunduğu anlaşma metnini yazıhanelerine gelen müşterilerine göstermekten
çekinmedikleri iddia edilmiştir.
(3) G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 08.06.2012 tarih ve 4815 sayı ile giren başvuru
üzerine hazırlanan 25.06.2012 tarih ve 2012-4-235/İİ sayılı İlk İnceleme Raporu 04.07.2012
tarihli Kurul toplantısında görüşülmüş ve önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir. Söz
konusu karar uyarınca düzenlenen 12.11.2012 tarih ve 2012-4-235/ÖA sayılı Önaraştırma
Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.
(4) H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, başvuru konusu iddia ile ilgili olarak soruşturma
açılmasına gerek bulunmadığı ifade edilmiştir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
I.1. İlgili Pazar
(5) Dosya mevcudu bilgiler çerçevesinde, ilgili ürün pazarı “Karayolu ile şehirlerarası yolcu
taşımacılığı pazarı”; ilgili coğrafi pazarlar ise “Erzurum-Ankara” ve “Erzurum-İstanbul”
güzergahları olarak tespit edilmiştir.
I.2. Yapılan Tespitler ve Değerlendirme
(6) Başvuruda, Esadaş ve Dadaş’ın aralarında fiyat anlaşması imzalayarak Erzurum’da talebin
yoğun olduğu dönemlerde İstanbul ve Ankara’ya yönelik fiyatları sabitledikleri ve indirimden
kaçındıkları iddia edilmektedir.
(7) Konu niteliği gereği 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 4. maddesi
kapsamında incelenmiştir.
12-59/1573-574
2/2
(8) Dosya mevcudu bilgilere göre, Ulaştırma Bakanlığının en son yayınladığı Taban Ücret
Tarifesi’ne göre, 877 km olan Erzurum-Ankara hattında uygulanabilecek en düşük ücret 42
TL’dir. Firmalar tarafından onaylatılan fiyat ise 90 TL olup, taraflardan elde edilen biletlerde
yer alan fiyatlar ise (…..) TL düzeyindedir. Benzer bir durum Erzurum İstanbul güzergahı
için de geçerli olup, uygulanan fiyatlar Ulaştırma Bakanlığı’nın onayladığı fiyat düzeyi olan
100 TL’nin altında (…..) TL düzeyinde seyretmektedir. Esasen, söz konusu fiyat düzeyinin
piyasanın bir özelliği olarak oligopolistik bağımlılıkla izahı mümkündür. Öte yandan biletlerin
incelenmesi sonucunda, tarafların aynı hatlar için farklı fiyatlar uyguladıkları anlaşılmıştır.
(9) Rekabet hukuku uygulaması bakımından, fiyat düzeyinin ne olduğundan ziyade, bu fiyatın
piyasa koşullarında belirlenip belirlenmediği önemlidir. Somut olayda, teşebbüslere ait
biletlerde tespit edilen önaraştırmaya konu firmaların aynı hatlar için uyguladıkları farklı
fiyatlar, bir fiyat anlaşmasının varlığına işaret etmemektedir.
(10) Netice itibarıyla, şikayetin konusunu oluşturan, Erzurum-Ankara ve Erzurum-İstanbul
arasında yolcu taşımacılığı yapan otobüs firmalarının, ilgili Bakanlıkça onaylanan bilet
fiyatlarındaki paralelliklerin sektördeki regülasyonlar ve az sayıda firmanın oligopolistik
bağımlılığından kaynaklanabileceği, biletlere de yansıyan farklı bilet tutarlarının anlaşma
ihtimalini zayıflattığı dikkate alınarak, konu hakkında soruşturma açılmasına gerek olmadığı
kanaatine varılmıştır.
J. SONUÇ
(11) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, dosya konusu iddialara yönelik
olarak 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca şikayetin reddi ile soruşturma
açılmamasına OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy