T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İzmir Vergi Dairesi Başkanlığı
Gelir Kanunları Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü
Sayı : 66813766-155[8-2018/18]-E.73608 26/02/2019
Konu : ESHOT Genel Müdürlüğünün mal ve
hizmet alımlarında damga vergisi kesintisi hk.
İlgide kayıtlı özelge talep formu ve eklerinin incelenmesinden, 4483 sayılı İzmir Tramvay ve Elektrik Türk Anonim Şirketi İmtiyaziyle Tesisatının Satın Alınmasına Dair Mukavelenin Tasdiki ve Bu Müessesenin İşletilmesi Hakkında Kanunun 5 inci ve 4583 sayılı İzmir Suları Türk Anonim Şirketinin Satın Alınmasına ve Devrine Dair Kanunun 6 ncı maddelerine atıfta bulunularak söz konusu Kanunlar uyarınca Genel Müdürlüğünüzün İzmir Büyükşehir Belediyesinden ayrı bir tüzel kişiliği bulunmadığının değerlendirildiği ve bu nedenle bugüne kadar mal ve hizmet alımlarına ilişkin ödemelerden damga vergisi kesilerek vergi dairesine yatırıldığı, ayrıca kurumunuzun kuruluş kanununun olmadığı ve tüzel kişiliği bulunmadığından adına gayrimenkul kaydı yapılamadığı, yine muhtelif olaylara ilişkin vergi mahkemelerince verilen kararlarda, İdarenizin Damga Vergisi Kanunu yönünden resmi daire sayılması gerektiğine hükmedildiği belirtilerek, Kurumunuzun damga vergisi uygulamaları açısından resmi daire sayılıp sayılmayacağı hususunun tekrar değerlendirilmesinin talep edildiği anlaşılmaktadır.
488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisine tabi olduğu; 3 üncü maddesinde, damga vergisinin mükellefinin kağıtları imza edenler olduğu, resmi daireler ile kişiler arasındaki işlemlere ait kağıtların damga vergisini kişilerin ödeyeceği; 8 inci maddesinde, bu Kanunda yazılı resmi daireden maksadın, genel ve özel bütçeli idarelerle, il özel idareleri, belediyeler ve köyler olduğu, bu dairelere bağlı olup ayrı tüzel kişiliği bulunan iktisadi işletmelerin resmi daire sayılmayacağı hükme bağlanmıştır.
Mezkur Kanuna ekli (1) sayılı tablonun "IVMakbuzlar ve diğer kağıtlar" başlıklı bölümünün 1/a fıkrasında, resmi daireler tarafından yapılan mal ve hizmet alımlarına ilişkin ödemeler (avans olarak yapılanlar dahil) nedeniyle, kişiler tarafından resmi dairelere verilen ve belli parayı ihtiva eden makbuz ve ibra senetleri ile bu ödemelerin resmi daireler nam ve hesabına, kişiler adına açılmış veya açılacak hesaplara nakledilmesini veya emir ve havalelerine tediyesini temin eden kağıtların nispi damga vergisine tabi tutulacağı hükme bağlanmıştır.
Damga vergisi uygulaması bakımından kanunda tanımı yapılan resmi dairelere bağlı olmakla birlikte ayrı tüzel kişilik ve iktisadilik vasıflarından her ikisine birden haiz olan kuruluşlar resmi daire olarak kabul edilmemekte, buna karşılık bu iki özellikten herhangi birisine sahip olmayan kuruluşlar resmi daire olarak değerlendirilmektedir.
Öte yandan, Genel Müdürlüğünüzün; 24/7/1943 tarih ve 5464 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 4483 sayılı İzmir Tramvay ve Elektrik Türk Anonim Şirketi İmtiyaziyle Tesisatının Satın Alınmasına Dair Mukavelenin Tasdiki ve Bu Müessesenin İşletilmesi Hakkında Kanunun 5 inci maddesi ile 14/6/1944 tarih ve 5730 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 4583 sayılı İzmir Suları Türk Anonim Şirketinin Satın Alınmasına ve Devrine Dair Kanunun 6 ncı maddesi hükümleri gereğince, bu gibi kuruluşlar için genel bir işletme yasası çıkıncaya kadar mülhak bütçeli bir idare şeklinde yönetilmek üzere İzmir Belediyesine bağlı bir işletme olarak kurulduğu; ancak ilgili kanunlarda öngörülen işletme kanununun çıkmadığı; 4483 ve 4583 sayılı devir kanunlarının 5 inci ve 6 ncı maddeleri ile 1322 sayılı Kanuna dayanılarak çıkarılan İzmir Elektrik, Su, Havagazı, Otobüs ve Tramvay Umum Müdürlüğü Teşkilat ve Vazifeleri Hakkında Talimatnamenin 11/6/1957 tarih ve 9630 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdiği; 23/3/1984 tarih ve 18350 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 195 sayılı Büyük Şehir Belediyelerinin Yönetimi Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ve 9/7/1984 tarih 18453 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 3030 sayılı Büyük Şehir Belediyelerinin Yönetimi Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun ile Genel Müdürlüğünüzün Büyükşehir Belediyesine bağlı mülhak bütçeli bir işletme olarak kaldığı ve Genel Müdürlüğünüzün İzmir Büyükşehir Belediyesinden ayrı bir tüzel kişiliği olduğuna dair herhangi bir yasal düzenleme bulunmadığı anlaşılmıştır.
Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde, iktisadilik vasfına haiz olmakla birlikte İzmir Büyükşehir Belediyesinden ayrı bir tüzel kişiliği olmadığı anlaşılan Genel Müdürlüğünüzün, Damga Vergisi Kanununun 8 inci maddesine göre resmi daire olarak değerlendirilmesi ve mal ve hizmet alımlarına ilişkin yapmış olduğu ödemeler nedeniyle düzenlediğiniz kağıtların, Kanuna ekli (1) sayılı tablonun IV-1/a fıkrası kapsamında damga vergisine tabi tutulması gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.