Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2006-1-169 (İlk inceleme)
Karar Sayısı : 07-01/5-2
Karar Tarihi : 11.1.2007
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
10
Başkan : Mustafa PARLAK
Üyeler : Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ, Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI,
M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ARSİN.
B. RAPORTÖRLER: M. Ömür PAŞAOĞLU
C. ŞİKAYET EDEN : Konya Konalsan Al. Met. San. Tic. Ltd. Şti.
Bayrakçı Sanayi Pervane sok.No:41 Konya
D. HAKKINDA İLK 20
İNCELEME YAPILAN: Eti Alüminyum A.Ş.
42370 Seydişehir/Konya
E. DOSYA KONUSU: Eti Alüminyum A.Ş.’nin hakim durumunu kötüye
kullandığı iddiası.
F. İDDİALARIN ÖZETİ: Şikayetçinin Eti Alüminyum A.Ş.’den (Eti A.Ş.)
alüminyum külçe satın aldığı, Eti A.Ş.’nin özelleştirmeden sonra keyfi fiyat
uygulamalarına başladığı, Eti A.Ş.’nin kamu kontrolündeyken haftalık fiyat
listeleri yayınladığı, ancak özelleştirme sonrasında günlük fiyat listelerinin 30
uygulandığı, bu durumun da fiyat istikrarsızlığına yol açtığı, Eti A.Ş.’nin fiyat
belirlerken Londra Metal Borsası’nın fiyatlarını esas aldığı, ancak bu fiyatlara
hakkı yok iken navlun ücreti eklediği ve bu yolla haksız kazanç sağladığı,Eti
A.Ş.’nin dünya metal fiyatlarındaki spekülatif artıştan da yararlanarak hakim
durumunu kötüye kullandığı iddia edilmektedir.
G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 5.12.2006 tarih ve 8279 sayı ile
giren elektronik posta mesajı üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması
Hakkında Kanun'un 6. maddesi uyarınca yapılan inceleme sonucunda
düzenlenen 28.12.2006 tarih, 2006-1-169/İİ-06-MÖP sayılı İlk İnceleme 40
Raporu, 8.1.2007 tarih, REK.0.05.00.00-110/1 sayılı Başkanlık önergesi ile
07-01 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; Eti Alüminyum A.Ş.’nin aşırı
fiyatlama yoluyla haksız kazanç elde ettiği ve bu şekilde hakim durumunu
kötüye kullandığı iddiasının dayanaktan yoksun olduğu, aynı teşebbüsün
borsalarda olduğu gibi günlük fiyat listeleri yayınlayarak fiyat istikrarsızlığına
yol açtığı iddiasının ise 4054 sayılı Kanun’un kapsamı dışında olduğu, bu
nedenlerle şikayetin reddedilmesi gerektiği ifade edilmektedir.
50
07-01/5-2
2
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
Başvuru konusu şikayette yer alan iddialar esasen Eti A.Ş.’nin aşırı fiyatlama
yoluyla hakim durumunu kötüye kullandığına ilişkindir. Bu nedenle öncelikle
Eti A.Ş.’nin pazardaki konumunun değerlendirilmesi gerekmektedir.
Dosyada yer alan bilgilere göre, sıvı alüminyumun, dökümhanede
şekillendirilerek külçe haline getirilmesinden sonraki aşamayı kapsayan nihai
alüminyum ürünleri pazarında Eti A.Ş. ile birlikte çok sayıda üreticinin
bulunduğu görülmektedir. Türkiye genelinde alüminyum işleme kapasitesinin 60
400-500 bin ton/yıl, Eti A.Ş.’nin kurulu kapasitesinin (……) ton/yıl olduğu Eti
A.Ş.’nin pazar payının %(…)’un altında kaldığı anlaşılmaktadır. Ham
alüminyum pazarı bakımından ise Eti A.Ş.’nin pazar payının %(…) civarında
olduğu, Türk alüminyum sektörünün ham alüminyum bakımından %80-85
oranında ithalata bağımlı bulunduğu tahmin edilmektedir. Söz konusu piyasa
yapısı dikkate alındığında Eti A.Ş.’nin hakim durumda olması mümkün
görünmemektedir.
Öte yandan, şikayet başvurusunun tarihi de dikkate alınarak, Londra Metal
Borsası’nın (LME) ve Eti A.Ş.’nin 15-30 Kasım 2006 tarihlerindeki alüminyum 70
günlük fiyatları aşağıdaki tabloda karşılaştırılmıştır.
Tarih Eti Alüminyum A.Ş.’nin Fiyatları (YTL/kg)1
Londra Metal Borsasında
Açıklanan Fiyatlar (YTL/kg)2
15.11.2006 3,940 3,832
16.11.2006 3,860 3,873
17.11.2006 3,870 3,759
20.11.2006 3,770 3,804
21.11.2006 3,850 3,820
22.11.2006 3,880 3,866
23.11.2006 3,960 3,840
24.11.2006 3,950 3,892
27.11.2006 4,010 3,899
28.11.2006 3,990 3,868
29.11.2006 4,000 3,834
30.11.2006 3,920 3,883
Yukarıdaki tablodan, Eti A.Ş.’nin LME fiyatlarını takip ederek fiyat oluşturduğu
anlaşılmaktadır. Eti A.Ş.’nin fiyatlarının, LME fiyatlarının en fazla 10-15 Ykr
üzerinde olduğu dikkate alındığında, söz konusu fiyatların aşırı fiyatlamaya
işaret ettiğini söylemek oldukça güçtür. Bu tür bir fiyatlama şikayet edilen
teşebbüsün pazar gücünü göstermesi bir yana, ithalat baskısı nedeniyle
dünya fiyatlarını takip ettiğine işaret etmektedir.
80
Diğer yandan Eti A.Ş.’nin borsalarda olduğu gibi günlük fiyat listeleri
yayınlayarak fiyat istikrarsızlığına yol açtığı iddiası ise 4054 sayılı Kanun’un
kapsamı dışında bir husustur.
1 Eti A.Ş.’nin fiyatları adresinden alınmıştır. Değerlendirmeye esas alınan
fiyatlar “Etial-F” türü alüminyum külçe fiyatlarıdır.
2 Söz konusu alüminyum fiyatları (vadesiz) $/ton birimi üzerinden olup, önce $/kg’a çevrilmiş, daha
sonra TCMB’nin 30.11.2006 tarihindeki döviz alış kuru 1,4458 YTL esas alınarak Türk Lirası olarak
hesaplanmıştır.
07-01/5-2
3
J. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; şikayet konusu
iddialar ile ilgili olarak 4054 sayılı Kanun çerçevesinde önaraştırma
yapılmasına ya da soruşturma açılmasına gerek olmadığına, şikayetin reddine
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
90
Full & Egal Universal Law Academy