ΠΡΟΤΆΣΕΙΣ ΤῆΣ ΓΕΝΙΚΉΣ ΕΙΣΑΓΓΕΛΈΩΣ SIMONE ROZÈS
ΠΟΫ ΆΝΕΠΤΫΧΘΗΣΑΝ ΣΤΊΣ 16 ΣΕΠΤΕΜΒΡΊΟΥ 1982 ( 1 )
Κύριε πρόεδρε,
Κύριοι δικαστές,
Σᾶς υπεβλήθη μία αίτηση τοῦ Finanzgericht τῆς Ἔσσης γιά τήν ἔκδοση προδικαστικής ἀποφάσεως περί τῶν προϋποθέσεων χορηγήσεως του ἀντιτύπου έλεγχου Τ αριθ. 5, τό όποιο προβλέπεται στό ἄρθρο 10 τοῦ κανονισμοί) 223/77 τῆς Ἐπιτροπῆς, της 22ας Δεκεμβρίου 1976, περί τῶν διατάξεων εφαρμογῆς ὡς καί τῶν μέτρων απλουστεύσεως τοῦ καθεστώτος τῆς κοινοτικῆς διαμετακομίσεως.
Ι — Τά πραγματικά περιστατικά εἶναι τά ἀκόλουθα:
Στίς 31 'Ιουλίου 1979, ἡ ἑταιρία Alfred Eggers τοῦ Ἀμβούργου εξήγαγε πρός τήν Μεγάλη Βρετανία 19940 κιλά χοιρείου λίπους πού προορίζετο γιά βιομηχανική
χρήση. Ή εξαγωγή αυτή, ἐφ᾽ ὅσον συνο-δεύετο ἀπό τίς ἀναγκαίες τελωνειακές διατυπώσεις καί, ἰδίως, ἀπό τά έγγραφα έλεγχου, έδιδε τήν δυνατότητα στην ἐξά-γουσα εταιρία νά εισπράξει νομισματικά εξισωτικά ποσά. Γιά τό σκοπό αυτό, λοιπόν, στίς 17 'Ιουλίου 1979 παρέδωσε στην ἑταιρία Schenker, ἡ ὁποία ήταν ἐπιφορτισμένη μέ τήν διενέργεια τῶν διατυπώσεων, διάφορα έγγραφα μεταξύ τῶν ὁποίων δύο ἀντίτυπα έλεγχου Τ ἀριθ. 5 πού προορί-ζοντο γιά τό μεταφορέα τοῦ εμπορεύματος, τήν εταιρία Spedition Interstar τοῦ Ρότ-τερνταμ. Ό ὁδηγός, ὅμως, τῆς ἑταιρίας αυτής, ὁ όποιος παρέλαβε κανονικά τό χοίρειο λίπος ἀπό τήν συνεργατική εταιρία Hafeka τοῦ Kassel, έκανε τή μεταφορά, άλλά στό γερμανικό τελωνείο επέδειξε μόνο τή δήλωση διαμετακομίσεως καί εξαγωγής, ὄχι ὅμως καί τά δύο ἀντίτυπα Τ ἀριθ. 5
Ἐλλείψει επιστροφής τῶν ἀντιτύπων αυτών δέν ἀπεδεικνύετο ἡ ὀρθή διενέργεια τῆς εξαγωγής καί τό ἁρμόδιο κεντρικό τελωνείο τοῦ Hamburg-Jonas ἠρνήθη νά κατα-βάλει στην εταιρία Eggers τά νομισματικά εξισωτικά ποσά.
Ή Ἐταιρία Eggers, τότε, ἀπέστειλε στό κεντρικό τελωνείο τοῦ Kassel δύο νέα ἀντίτυπα, προκειμένου νά τακτοποιηθεί — ἐκ των ὑστέρων — ἡ κατάσταση γιά νά ωφεληθεί ἡ εταιρία τῶν ἀνωτέρω νομισματικών εξισωτικών ποσών, τά όποια καί μόνο δικαιολογοῦσαν τήν εξαγωγή ἀπό εμπορικής ἀπόψεως.
Τό τελωνείο ἀντετάχθη στην ἐκ των υστέρων έκδοση τῶν ἀντιτύπων αὐτών, παρ' ὅλο πού δέν ἀμςπσβητήθη ἡ παράδοση τοῦ εμπορεύματος στή Μεγάλη Βρετανία.
Ή επιχείρηση Eggers άσκησε τότε προσφυγή ενώπιον τοῦ Finanzgericht τῆς Ἔσσης.
Τό δικαστήριο αυτό, στή διάταξη του περί παραπομπής, τῆς 9ης Νοεμβρίου 1981, διαπιστώνει ὅτι δέν προβλέπεται ἡ ἐκ τῶν ὑστέρων έκδοση τῶν ἀντιτύπων έλεγχου Τ ἀριθ. 5, στά όποια ἀναφέρεται τό άρθρο 10 τοῦ κανονισμού 223/77 τῆς Ἐπιτροπής, τῆς 22ας Δεκεμβρίου 1976 ( 2 ).
Ἐν τούτοις, εντός τῆς επιτροπής κοινοτικής διαμετακομίσεως, πού έχει συσταθεί μέ τό άρθρο 55 τοῦ κανονισμού 222/77 ( 3 ) έχει συναφθεί στίς 6 ὡς 8 'Ιουλίου 1971 μία συμφωνία, ἡ ὁποία δέχεται ὅτι «τό ἀντίτυπο έλεγχου Τ1/Τ2 ἀριθ. 5 ἐκδίδεται καί θεωρείται ἐκ τῶν υστέρων, κατ' εξαίρεση, ὑπό τόν ὅρο ὅτι ὁ ενδιαφερόμενος ἀποδεικνύει ὅτι τό ἀντίτυπο άφορᾶ πράγματι εμπόρευμα, γιά τό όποιο έχουν συντελεσθεί οἱ διατυπώσεις ἀποστολής καί ὑπό τόν ὅρο ὅτι τό τελωνείο νου κράνους μέλους προορισμοῦ εἶναι σέ θέση νά διαπιστώσει ὅτι τό ἀνωτέρω εμπόρευμα κατέληξε πράγματι στόν προορισμό καί/ἤ στην χρήση, γιά τήν οποία είχε προβλεφθεί ὁ έλεγχος ...»
Τό γερμανικό δικαστήριο θεωρεί ὅτι:
—
εἴτε ἡ ἐκ τῶν ὑστέρων έκδοση τῶν ἀντιτύπων έλεγχου ἀποκλείεται εντελώς καί στην περίπτωση αύτη ἡ ἐν λόγω συμφωνία εἶναι άκυρη·
—
εἴτε ἡ συμφωνία αύτη εἶναι νόμιμη, ἀλλά τότε τίθεται τό ερώτημα ἄν οἱ προϋποθέσεις, ἀπό τίς όποιες εξαρτάται ή έκδοση αυτή, ἀναφέρονται περιορι-στικῶς καί ἄν τά κράτη μέλη — σέ περίπτωση συνδρομής τῶν προϋποθέσεων αυτών — δικαιούνται νά ἐξαρτοῦν τήν έκδοση αυτή ἀπό πρόσθετες προϋποθέσεις. Αυτό εἶναι τό ερώτημα πού σᾶς υποβάλλει τό γερμανικό δικαστήριο.
ΙΙ —
Ὅσον ἀφορᾶ κατ᾿ ἀρχάς την συμφωνία πού συνήφθη εντός τῆς ἐπιτροπής κοινοτικής διαμετακομίσεως, ἡ Ἐπιτροπή ἀνέφερε κατά την συνεδρίαση ὅτι στίς 14 Μαΐου 1981 ( 4 ) εἴχατε κρίνει ὅτι
«συνάγεται τόσο ἀπό τό άρθρο 155 τῆς συνθήκης ὅσο καί ἀπό τό δικαιοδοτικό σύστημα πού διαμόρφωσε ἡ συνθήκη, καί κυρίως ἀπό τά άρθρα τῆς 173 καί 177, ὅτι ἕνα ὄργανο, ὅπως ἡ διοικητική επιτροπή γιά τήν κοινωνική ἀσφάλιση τῶν διακινουμένων εργαζομένων δέ δύναται νά εξουσιοδοτηθεί ἀπό τό Συμβούλιο γιά νά εκδώσει πράξεις κανονιστικοῦ χαρακτήρα».
Ή συμφωνία πού συνήφθη εντός τῆς ἐπιτροπής κοινοτικής διαμετακομίσεως — ή ὁποία ούτε κἄν ἐδημοσιεύθη στην Ἐπίσημη Ἐφημερίδα τῶν Εὐρωπαϊκών Κοινοτήτων — δέν δύναται επίσης νά υποχρεώσει τίς ἁρμόδιες εθνικές ἀρχές νά ἀκολουθοῦν ὁρισμένες μεθόδους ἡ νά υἱοθετοῦν ὁρισμένες ἑρμηνείες ὅταν εφαρμόζουν κοινοτικούς κανόνες· ἐν πάση περιπτώσει, μία τέτοια συμφωνία δέν δεσμεύει τά ἐθνικά δικαστήρια.
ΙΙΙ —
Ἀς ὑπομνησθεῖ ὅτι, σύμφωνα μέ τό άρθρο 10 τοῦ κανονισμοῦ 1380/75 τῆς Ἐπιτροπής,
«1)
Ή καταβολή τοῦ νομισματικοῦ εξισωτικοῦ ποσοῦ πού χορηγεῖται κατά τήν ἐξαγωγή υπόκειται στην προσκόμιση της ἀποδείξεως ὅτι τό προϊόν γιά τό όποιο εκπληρώθηκαν οἱ εξαγωγικές τελωνειακές διατυπώσεις εγκατέλειψε τό γεωγραφικό έδαφος τοῦ κράτους μέλους στό ὁποῖο ενεργήθηκαν αυτές οἱ διατυπώσεις.
2)
Ή καταβολή τοῦ νομισματικοῦ εξισωτικοῦ ποσοῦ πού χορηγείται κατά τήν εισαγωγή ὑπόκειται στην προσκόμιση ἀποδείξεως ὅτι εκπληρώθηκαν οἱ τελωνειακές διατυπώσεις εισαγωγής καί εισπράξεως δασμῶν καί φορολογικών ἐπιβαρύνσεων ἰσοδυνάμου ἀποτελέσματος πού ὀφείλονται σέ αὐτό τό κράτος μέλος.»
Όσον άφορᾶ, ὅμως, τήν χορήγηση εξισωτικοῦ ποσοῦ λόγω εισαγωγῆς τό άρθρο 2α τοῦ κανονισμοῦ 974/71 τοῦ Συμβουλίου ( 5 ) προβλέπει ὅτι,
«ὅταν ἕνα προϊόν πού εξάγεται ἀπό ἕνα κράτος μέλος εἰσάγεται σ᾿ ἕνα κράτος μέλος τό όποιο πρέπει νά χορηγήσει εξισωτικό ποσό κατά τήν εισαγωγή, τό κράτος μέλος ἐξαγωγής, δύναται, σέ συμφωνία μέ τό κράτος μέλος εισαγωγής, νά πληρώσει τό εξισωτικό ποσό πού θά έπρεπε νά χορηγήσει τό κράτος μέλος εἰσαγωγῆς».
Τήν ήμερα τῆς ἐν λόγω εξαγωγής ἡ Όμοσπονδιακή Δημοκρατία τῆς Γερμανίας, χώρα εξαγωγής, εἶχε κάνει χρήση τῆς δυνατότητος αὐτής καί τό ἐν λόγω προϊόν ὐπέκειτο στην ευεργετική αυτή διάταξη.
Ή κοινοτική κανονιστική ρύθμιση ἀφήνει στίς εθνικές ἀρχές τήν φροντίδα νά καθορίζουν τή μορφή τῆς προσκομιζομενης ἀποδείξεως, βάσει τῆς ὁποίας εισπράττονται τά νομισματικά εξισωτικά ποσά πού χορηγοῦνται κατά τήν εξαγωγή.
Ἀντιθέτως, στην περίπτωση καταβολής ἀπό τό κράτος μέλος εξαγωγής τοῦ εξισωτικοῦ ποσοῦ πού χορηγείται μέσα στή χώρα εἰσαγωγῆς καί πού κανονικά καταβάλλει ἡ χώρα αυτή τό άρθρο 11, παράγραφος 2 τοῦ κανονισμοῦ 1380/75 πού προανεφέρθη ( 6 ) προβλέπει ὅτι ἡ εκπλήρωση τῶν τελωνειακῶν διατυπώσεων εἰσαγωγῆς καί ή είσπραξη τῶν δασμῶν καί τελών ισοδυνάμου ἀποτελέσματος ἀποδεικνύεται μέ τήν προσκόμιση τοῦ ἀντιτύπου έλεγχου πού ἀναφέρεται στό άρθρο 10 τοῦ κανονισμοῦ 223/77. Τό ἀντίτυπο περιέχει στῆλες πρός συμπλήρωση καί, ἰδίως, «ἕνα τετραγωνίδιο 104», ἀπό τό όποιο πρέπει νά διαγράφονται οἱ περιττές μνείες καί νά προστίθεται μία ἀπό τίς ἀκόλουθες ενδείξεις:
«προορίζεται γιά διάθεση στήν κατανάλωση στό/στά [κράτος(η) μέλος(η) εἰσαγωγης]».Τό ἁρμόδιο τελωνείο τοῦ κράτους μέλους προορισμοῦ ὀφείλει νά συμπληρώσει τό τετραγωνίδιο «έλεγχος τῆς χρησιμοποιήσεως καί/ἤ τοῦ προορισμοῦ » καί νά προσθέσει μία ἀπό τίς ἀκόλουθες μνείες:
«επιβαλλόμενα νομισματικά εξισωτικά ποσά στίς (ἡμερομηνία διαθέσεως στην κατανάλωση) μή χορηγηθέντα στό/στά [κράτος(η) μέλος(η) εισαγωγῆς]».
Ή κοινοτική κανονιστική ρύθμιση άφησε στίς εθνικές ἀρχές τήν φροντίδα νά καθορίζουν τή μορφή τῆς προσκομιζομενης ἀποδείξεως, ἀπό τήν ὁποία εξαρτάται ἡ καταβολή τῶν εξισωτικών ποσών που χορηγούνται κατά τήν ἐξαγωγή.
Οἱ γερμανικές διατάξεις πού ϊσχυαν κατά τό χρόνο τῆς ἐν λόγω εξαγωγής περιέχονται σέ μία ἀπόφαση τοῦ ὁμοσπονδιακού υπουργού διατροφής, γεωργίας καί δασών, τῆς 5ης 'Ιουλίου 1973, ὅπως 'ίσχυε στίς 2 'Ιουλίου 1976. Ἀναφέρεται, πράγματι ὅτι γιά νά καταβληθούν τά νομισματικά εξισωτικά ποσά λόγω ἐξαγωγής ἀπό τήν Ὁμοσπονδιακή Δημοκρατία πρός άλλο κράτος μέλος, ὁ ενδιαφερόμενος πρέπει νά ἀποδείξει στό κεντρικό τελωνείο τοῦ Hamburg-Jonas τήν εξαγωγή τοῦ προϊόντος έκτός τοῦ ὁμοσπονδιακού ἐδάφους προσκομίζοντας ἕνα ἀντίτυπο έλέγχου.
Όμοίως, γιά νά λάβει (στην Ὁμοσπονδιακή Δημοκρατία) τά εξισωτικά ποσά πού χορηγούνται λόγω εισαγωγής προϊόντων εξαγομένων ἀπό τό ὁμοσπονδιακό έδαφος πρός τό Ήνωμένο Βασίλειο, κατ᾿ εφαρμογή τῶν συμφωνιών πού συνήφθησαν σύμφωνα μέ τό άρθρο 2α τοῦ κανονισμού 974/71, ὁ ἐνδιαφερόμενος πρέπει νά ἀποδείξει ἐπί πλέον ὅτι ετέθησαν σέ ἐλεύθερη κυκλοφορία στό Ήνωμένο Βασίλειο προσκομίζοντας ἕνα άλλο ἀντίτυπο έλεγχου.
Ἡ ἀπόφαση διευκρινίζει ὅτι τό τελευταῖο αυτό ἀντίτυπο συνοδεύει τό εξαγόμενο εμπόρευμα μέχρι τόν τελωνειακό σταθμό τοῦ Ήνωμένου Βασιλείου ὁ όποιος καί θέτει σέ ελεύθερη κυκλοφορία τό εμπόρευμα σ᾿ αυτό τό κράτος μέλος.
Τό έντυπο αὐτοῦ τοῦ ἀντιτύπου έλεγχου ἀνέγραφε μέ ερυθρά στοιχεία ὅτι έπρεπε νά συνοδεύει τό εμπόρευμα καί νά προσκομίζεται στον τελωνειακό σταθμό τοῦ κράτους ἀναχωρήσεως καί τού κράτους προορισμοῦ.
Στην προκειμένη περίπτωση ήταν επομένως ἀπαραίτητο νά θεωρηθούν ἀπό τό γερμανικό τελωνείο ἀναχωρήσεως δύο ἀντίτυπα έλεγχου Τ ἀριθ. 5 τοῦ ἄρθρου 10 τοῦ κανονισμού 223/77:
Τό πρῶτο έπρεπε νά συνοδεύει τό εμπόρευμα μέχρι τό ἁρμόδιο τελωνείο τοῦ Ήνωμένου Βασιλείου, ὅπού θά συνετελοῦντο οἱ τελωνειακές διατυπώσεις γιά νά τεθεί τό εμπόρευμα στή διάθεση τοῦ παραλήπτη. Τό τελωνείο αυτό, μετά τόν έλεγχο τῆς χρησιμοποιήσεως αυτής καί τήν ἀνάλογη μνεία ἐπί τοῦ ἀντιστοίχου τετραγωνιδίου καί μετά τή σημείωση ὅτι τό ἐφαρμοστέο νομισματικό εξισωτικό ποσό δέν εἶχε χορηγηθεί στό Ήνωμένο Βασίλειο, ὄφειλε νά ἐπαναποστείλει τό ἀντίτυπο στό τελωνείο ἀναχωρήσεως προκειμένου νά καταβληθεί στην Όμοσπονδιακή Δημοκρατία τῆς Γερμανίας τό ὀφειλόμενο εξισωτικό ποσό.
Τό δεύτερο ἀντίτυπο, μετά τήν περάτωση τῶν διατυπώσεων εξαγωγής, έπρεπε νά φυλαχθεῖ στό τελωνείο ἀναχωρήσεως προτοῦ ἐπαναποσταλεῖ στό τελωνείο τοῦ Ἀμβούργου γιά τήν καταβολή τοῦ εξισωτικού ποσού λόγω εξαγωγής.
Ἐξ αἰτίας ὅμως ἑνός ἀκούσιου σφάλματος ή παραλείψεως, οἱ διατυπώσεις αυτές δέν ἐτηρήθησαν. Ή εταιρία Eggers δηλώνει ὅτι εἶναι έτοιμη νά ἀναλάβει την σχετική ευθύνη. Ἀλλωστε, δέν ἐπεκαλέσθη λόγο ἀνωτέρας βίας, ὅπως προβλέπεται στό άρθρο 15 τοῦ κανονισμοῦ 1380/75, άλλα θεωρεί ὅτι ἡ άρνηση πού προέβαλε τό τελωνείο τοῦ Kassel μαρτυρεί υπερβολική τυπολατρεία.
ΙV —
Πρόκειται, τελικῶς, γιά τό ζήτημα ἄν κατά τήν ισχύουσα κοινοτική ρύθμιση ή ἐκ τῶν υστέρων έκδοση ἀντιτύπων έλεγχου Τ ἀριθ. 5 ήταν δυνατή, καί μάλιστα ὑποχρεωτική.
Γιά τό σκοπό αυτό πρέπει νά εξετασθεί, ἀφ' ἑνός μέν, τό «εθνικό» έγγραφο, δηλαδή τό ἀντίτυπο έλεγχου πού χρησιμοποιείται ὡς δικαιολογητικό γιά τήν καταβολή εξισωτικού ποσού πού χορηγείται μέσα στην χώρα εξαγωγῆς, ἀφ' έτερου δέ, τό «κοινοτικό» έγγραφο, δηλαδή τό ἀντίτυπο πού πρέπει νά δικαιολογεί τήν καταβολή μέσα στην χώρα εξαγωγής τοῦ εξισωτικού ποσοῦ πού χορηγείται μέσα στην χώρα εισαγωγής.
1. Όσον άφορᾶ τό «ἐθνικό» ἔγγραφο
Τό ἀντίτυπο έλεγχου Τ ἀριθ. 5 χρησιμοποιείται στην Ὁμοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας γιά τήν εφαρμογή των μέτρων κοινοτικού δικαίου, άλλά επίσης καί στό πλαίσιο πολυαρίθμων εθνικῶν μέτρων επιτηρήσεως πού εφαρμόζονται στον τομέα τῶν εξαγωγῶν, γιά στατιστικούς σκοπούς, παραδείγματος χάριν. Θά ἐφαίνετο ἐκ πρώτης ὄψεως δύσκολο γιά τό τελωνείο τοῦ Kassel ἡ τό κεντρικό τελωνείο τοῦ Hamburg-Jonas, κρατικές υπηρεσίες, νά δύνανται νά μή λαμβάνουν ὑπ᾽ ὄψη ρητές διατάξεις πού έχουν εκδοθεί ἀπό τήν προϊσταμένη τους ἀρχή, δηλαδή τόν ὁμοσπονδιακό υπουργό γεωργίας.
Ή Ὁμοσπονδιακή Δημοκρατία τῆς Γερμανίας έχει λάβει μέτρα γιά τήν εκτέλεση τοῦ άρθρου 10 παράγραφος 1 τοῦ κανονισμοῦ 1380/75. Οἱ τελωνειακές ἀρχές τῆς χώρας αυτής έχουν ἐκδόσει μία ἀπόφαση γιά νά τεθεί σέ εφαρμογή ἡ κοινοτική κανονιστική ρύθμιση, ἡ ὁποία επιβάλλει στά κράτη μέλη νά ἀπαιτοῦν ἀπόδειξη ὡς πρός τήν πλήρωση τῶν προϋποθέσεων γιά τήν χορήγηση τοῦ ἐξισωτικοῦ ποσοῦ πού ὀφείλεται μέσα στή χώρα εξαγωγής.
Ὑπό τίς συνθήκες αυτές φαίνεται δύσκολο νά υποχρεώνεται μία ἐθνική ἀρχή νά εκδίδει ένα «εθνικό» ἀντίτυπο έλεγχου βάσει μόνο τῆς ισχύουσας κοινοτικής κανονιστικής ρυθμίσεως. Πράγματι, ή έκδοση ενός τέτοιου ἀντιτύπου εἶναι τῆς ἁρμοδιότητος τῶν κρατών μελών ἀνάλογα μέ τήν δική τους εκτίμηση ὡς πρός τους ὅρους εφαρμογής τοῦ κοινοτικοῦ δικαίου.
2. Ὅσον άφορα τό
«κοινοτικό» αντίτυπο
Κανένα κοινοτικό κείμενο δέν προέβλεπε τότε τήν ἐκ τῶν υστέρων έκδοση ενός τέτοιου έγγράφου. Ἐν τούτοις, τό άρθρο 11, παράγραφος 5 τοῦ κανονισμοῦ 1380/75 ( 7 ) έχει προβλέψει τήν περίπτωση τῆς μή επιστροφής στό τελωνείο ἀναχωρήσεως ή στόν ὀργανισμό συγκεντρώσεως εντός τριῶν μηνῶν ἀπό τῆς εκδόσεως λόγω περιστατικών πού δέν δύνανται νά καταλογισθοῦν στόν ενδιαφερόμενο. Τότε ὁ ενδιαφερόμενος δύναται νά υποβάλει στον ἁρμόδιο ὀργανισμό αιτιολογημένη αίτηση ισοτιμίας, συνοδευόμενη ἀπό ὁρισμένα δικαιολογητικά, στά όποια περιλαμβάνονται, έκτός ἀπό τό έγγραφο μεταφορᾶς, τό τελωνειακό έγγραφο τῆς θέσεως σέ κατανάλωση στό κράτος μέλος προορισμοῦ (ή ἀντίγραφο ἡ φωτοαντίγραφό του επικυρωμένο ἀπό τίς ἁρμόδιες υπηρεσίες), στό όποιο πρέπει νά ἀναγράφονται οἱ μνείες καί νά θέτονται οἱ σφραγίδες.
Ή Ἐπιτροπή παρετήρησε ὅτι, δυνάμει τῆς παραγράφου 7 τοῦ ἄρθρου 15 τοῦ κανονισμοῦ 1371/81 σέ ὁρισμένες περιπτώσεις, ή καταβολή τῶν νομισματικών εξισωτικών ποσών ἀπό τό κράτος μέλος εξαγωγῆς εἶναι δυνατό νά υπόκειται στην προσκόμιση ενός ἀντιτύπου έλεγχου «εκδοθέντος ἐκ τῶν προτέρων ἤ μέ ἀναδρομική ἰσχύ ἀπό τό τελωνείο ἀναχωρήσεως καί χρησιμοποιηθέντος σύμφωνα μέ τίς διατάξεις τῶν παραγράφων 1 έως 4».
Ή Ἐπιτροπή συνάγει ἀπό αυτό ὅτι ἡ ἀρχή πού καθιερώνεται μέ τόν τρόπο αυτό πρέπει νά ισχύει ὄχι μόνο σέ περίπτωση εξαφανίσεως τοῦ έγγράφου, άλλά, ὁμοίως, σέ περίπτωση μή εκδόσεως «λόγω περιστάσεων πού δέν δύνανται νά καταλογισθούν στόν ενδιαφερόμενο» καί ὑπό τόν ὅρο ὅτι ὁ ενδιαφερόμενος προσκομίζει τά ἀντίστοιχα δικαιολογητικά.
Ή διασταλτική αυτή θεώρηση, ὅμως, εἶναι μεταγενέστερη τῶν ἐν προκειμένω πραγματικών περιστατικῶν καί φαίνεται δύσκολο γιά τό γερμανικό τελωνείο ἀναχωρήσεως νά χορηγήσει ἀντίγραφο ἡ φωτοαντίγραφο της διασαφήσεως στό κράτος μέλος προορισμού (Ἡνωμένο Βασίλειο), επικυρωμένο ἀπό τίς ἁρμόδιες αρχές τοῦ κράτους αὐτοῦ.
Ἀκόμη κι ἄν ἡ μή κατάθεση τοῦ ἀντιτύπου έλεγχου στό τελωνείο προορισμού τοῦ Ήνωμένου Βασιλείου εξομοιωθεί μέ καθυστερημένη διαβίβαση τοῦ ἀντιτύπου ἀπό τό τελωνείο αυτό πρός τό γερμανικό τελωνείο ἀναχωρήσεως, φαίνεται ὅτι ἀποκλείεται στό πλαίσιο τῆς προκειμένης υποθέσεως, νά δύναται τό γερμανικό δικαστήριο νά ἀκυρώσει τήν άρνηση τῶν γερμανικών ἀρχων νά εκδώσουν τό τελωνειακό έγγραφο τῆς θέσεως στην κατανάλωση στό Ήνωμένο Βασίλειο ἡ νά διατάξει τό γερμανικό τελωνείο νά συμπληρώσει, ἀντί τῶν ἁρμοδίων βρετανικών ἀρχων, τό τετραγω-νίδιο «έλεγχος τῆς χρησιμοποιήσεως καί/ἤ προορισμοῦ» καί νά προσθέσει τήν ένδειξη «δέν χορηγήθηκε νομισματικό εξισωτικό ποσό στό Ήνωμένο Βασίλειο».
Είναι, βεβαίως, ευκταίο οἱ διοικητικές διατάξεις πού εφαρμόζονται γιά τήν είσπραξη νομισματικών εξισωτικών ποσών νά μήν ἀποτελοῦν πρόσκομμα στό εμπόριο.
Παρατηρούμε ὅμως, ἐν προκειμένω, ὅτι τό ἀντίτυπο έλεγχου ἀποτελεῖ ἀπόδειξη ὅτι τό εμπόρευμα κατέληξε στην προβλεπόμενη ή καθορισμένη χρησιμοποίηση καί/ἤ τόν προβλεπόμενο ἡ καθορισμένο προορισμό, προκειμένου νά καταβληθοῦν τά εξισωτικά ποσά, τά ὁποῖα δέν ἐχορηγήθησαν στό κράτος μέλος προορισμού. Λαμβανομένης ὑπ' ὄψη τῆς ουσιώδους αὐτῆς λειτουργίας τοῦ ἀντιτύπου έλεγχου, πρέπει νά καθορίζονται αυστηρώς οἱ προϋποθέσεις γιά τήν έκδοση του.
Πρός τό συμφέρον τῶν ενδιαφερομένων καί γιά νά ελαφρύνεται τό έργο τῶν εθνικών υπηρεσιών, ἡ κοινοτική κανονιστική ρύθμιση προβλέπει ένα καθεστώς διαμετακομίσεως καθαρώς «βάσει έγγράφων» προκειμένου νά ἀποφεύγεται σέ κάθε χώρα διαμετακομίσεως ἡ επανάληψη τῶν διατυπώσεων εἰσαγωγῆς κατά τήν είσοδο καί εξαγωγής κατά τήν έξοδο.
Στόν τομέα, άλλωστε, τῆς ενισχύσεως στό ἀποκορυφωμένο γάλα σέ σκόνη πού χρησιμοποιείται γιά ζωοτροφές, τό Δικαστήριο έκρινε στίς 7 Φεβρουαρίου 1979 ( 8 ) ὅτι ή θέση ὑπό τόν έλεγχο τοῦ κράτους προορισμοῦ τῆς σκόνης πού έχει παραχθεί σέ άλλο κράτος μέλος, ἡ ὁποία ὅμως έχει μετουσιωθεί ἡ χρησιμοποιηθεί στό πρώτο κράτος, ἀποδεικνύεται μόνον μέ τήν προσκόμιση τοῦ αντιτύπου ἐλέγχου τοῦ έγγράφου κοινοτικῆς διαμετακομίσεως, τοῦ ὁποίου ὁρισμένα τετραγωνίδια πρέπει νά έχουν συμπληρωθεί μέ ειδικό τρόπο. Τό Δικαστήριο εδέχθη :
«ὅτι, ἀνεξάρτητα ἀπό τη σημασία πού ἕχει στό κοινοτικό δίκαιο ἡ διάκριση μεταξύ ουσιωδῶν καί δευτερευουσῶν διοικητικών διατυπώσεων, ἡ διάκριση αύτη δέν εφαρμόζεται ὡς πρός τίς ἀποδείξεις πού ἀπαιτούνται ἐν προκειμένω» ( 9 ).
προσθέτοντας, ὅπως εἶχε τότε υποστηρίξει καί ἡ Ἐπιτροπή, ὅτι:
«ή κοινοτική κανονιστική ρύθμιση στό θέμα αυτό ἕχει διατυπωθεί κατά τρόπο πού δέν παρέχεται καμμία δυνατότης στίς κρατικές ἀρχές νά δέχονται άλλες ἀποδείξεις γιά τή θέση ὑπό έλεγχο στή χώρα προορισμοῦ ἀπό την επίσημη ἀπόδειξη πού ἀποτελεί τό ἀντίτυπο έλεγχου τοῦ έγγραφου διαμετακομίσεως δεόντως συμπληρωμένο καί σφραγισμένο» ( 10 ).
Τέλος, τό Δικαστήριο εξέθεσε
«ὅτι επειδή στόχος τῶν ἐν λόγω κανονιστικών διατάξεων εἶναι νά ἀποκλείεται ή δυνατότης διπλής καταβολής, καθώς καί ή δυνατότης επαναφορᾶς τοῦ εμπορεύματος στό κανονικό κύκλωμα τῆς ἀγοράς, γιά τόν σκοπό αυτό επιβάλλεται ἡ αυστηρή τήρηση των ἀποδεικτικῶν διατυπώσεων καί, κυρίως, γιά τήν πρόληψη οιασδήποτε δολίας τακτικής πού ἀποσκοπεί στην καταστρατήγηση τῶν κανόνων έλεγχου» ( 11 ).
Τά ἀποτελέσματα τῶν νομισματικών εξισωτικών ποσών ισοδυναμούν ἀπό τεχνικής ἀπόψεως πρός τά ἀποτελέσματα τῶν εισαγωγικών ἡ ἐξαγωγικών δασμών. Γιά τόν λόγο αὐτό, οἱ λεπτομέρειες εφαρμογής τῶν εξισωτικών ποσών πρέπει νά πλησιάζουν κατά τό δυνατό τίς διατάξεις περί εισαγωγών καί ἐξαγωγών ( 12 ).
Στό θέμα τῶν επιστροφών λόγω ἐξαγωγής, τό Δικαστήριο έχει κρίνει ὅτι οἱ στήλες πού προβλέπονται στό αντίτυπο έλεγχου δέν επιτρέπουν, μόνες αὐτές, νά διαπιστωθεί ἐν πάση περιπτώσει ἡ πλήρωση τοῦ συνόλου τῶν προϋποθέσεων, στίς όποιες υπόκειται τό ευεργέτημα τῆς επιστροφής καί ὅτι οἱ εθνικές ἀρχές εἶναι ἁρμόδιες νά κρίνουν, σέ κάθε περίπτωση, τήν ἀποδεικτική ἀξία, ὡς προς τό σημείο αυτό, τῶν ενδείξεων πού φέρονται ἐπί τοῦ ἀντιτύπου αὐτοῦ ενδεχομένως, οἱ ἀρχές αὐτές δύναται νά θεωρούν ἀναγκαία τήν προσκόμιση συμπληρωματικών ἀποδεικτικών έγγράφων ( 13 ).
Τό άρθρο 2α τοῦ κανονισμού 974/71 ἀποτελεί παρέκκλιση ἀπό τό κοινοτικό καθεστώς. Ή παρέκκλιση αυτή γίνεται δεκτή μόνον ὑπό τόν ὅρο τῆς αὐστηρᾶς τηρήσεως τῶν κανόνων περί ἀποδείξεως βάσει έγγράφων. Στόν τομέα αυτό, νομίζω ὅτι ἀποτελεί τό ελάχιστο ἡ ύπαρξη ενός ἀντιτύπου έλεγχου. Ἐνδείκνυται, βεβαίως, ή ἀποφυγή μιᾶς τυπολατρείας πού θά ὑπερέβαινε τίς ἀνάγκες ενός ἀποτελεσματικού έλεγχου. Ἀν ὅμως εἶναι δυνατό νά επιμηκύνεται ἡ προθεσμία γιά τή διαβίβαση τῶν έγγράφων πού ἀπαιτούνται γιά τή χορήγηση τῶν εξισωτικών ποσών καί νά επιτρέπεται ἡ κάλυψη τῆς καθυστερημένης διαβιβάσεως υπαρχόντων δικαιολογητικών έγγράφων, δέν ισχύει τό 'ίδιο γιά τήν υποχρεωτική ἀναδρομική έκδοση ενός ἀντιτύπου έλεγχου πού δεν έχει θεωρηθεί ποτέ ἀπό τό ἁρμόδιο τελωνείο.
Ό άγγλος πελάτης τῆς εταιρίας Eggers ἠδύ-νατο θεμιτῶς νά επιδιώξει νά τοῦ καταβληθεί τό εξισωτικό ποσό πού χορηγείται λόγω εἰσαγωγῆς στό Ήνωμένο Βασίλειο. Ἄν οἱ τελωνειακές ἀρχές τῆς χώρας αὐτῆς ἠρνοῦντο την πληρωμή τοῦ ποσοῦ αὐτοῦ, τότε θά ἐδικαιοῦτο ἡ ἑταιρία αύτη ἤ ὁ πελάτης τῆς νά προσβάλει την ἀπορριπτική ἀπόφαση ενώπιον τῶν δικαστηρίων τοῦ Ήνωμένου Βασιλείου. Ή εταιρία Eggers, τέλος, ἠδύνατο ενδεχομένως νά επικαλεσθεί την ευθύνη τῆς εταιρίας Schenker ή ὁποία εἶχε εγγυηθεί τήν προσήκουσα εκτέλεση τῆς μεταφοράς.
Ἀπαντώντας στά ερωτήματα πού έχουν υποβληθεί, προτείνω στό Δικαστήριο νά ἀποφανθεί ὅτι:
Κατά τό μήνα Φεβρουάριο 1980, ἡ κοινοτική κανονιστική ρύθμιση δέν ἀπέβαλε καμμία υποχρέωση στίς τελωνειακές ἀρχές τῆς Όμοσπονδιακής Δημοκρατίας τῆς Γερμανίας νά χορηγούν ἐκ τῶν υστέρων στους επιχειρηματίες τά ἀντίτυπα ἐλεγχου πού προβλέπονται ἀπό τό άρθρο 10 τοῦ κανονισμοῦ 223/77 τῆς Ἐπιτροπής, ἐν ὄψει τῆς καταβολής τοῦ νομισματικού ἐξισωτικού ποσού πού χορηγεῖται λόγω εξαγωγής ἀπό τήν Όμοσπονδιακή Δημοκρατία τῆς Γερμανίας καί λόγω εισαγωγής στό Ήνωμένο Βασίλειο.
( 1 ) Μετάφραση ἀπό τά γαλλικά.
( 2 ) Ό κανονισμός αυτός περιέχει διατάξεις εφαρμογῆς, καθώς καί μέτρα ἁπλουστεύσεως τοῦ καθεστῶτος τῆς κοινοτικῆς διαμετακομίσεως, ὅπως αυτό συνάγεται ἀπό τόν κανονισμό 222/77 τοῦ Συμβουλίου, της 13ης Δεκεμβρίου 1976, περί τῆς κοινοτικῆς διαμετακομίσεως.
( 3 ) Πρόκειται στην πραγματικότητα γιά τό ἄρθρο 56 τοῦ κανονισμοῦ 542/69 τοῦ Συμβουλίου, τῆς 18ης Μαρτίου 1969, ὁ ὁποῖος έχει ἁπλῶς κωδικοποιηθεί ἀπό τόν κανονισμό 222/77.
( 4 ) Romano, υπόθεση 98/80, Συλλογή 1981, σ. 1256, σκέψη 20.
( 5 ) Ὅπως ἀντικατεστάθη ἀπό τό άρθρο 2 τοῦ κανονισμοῦ 1112/73 τοῦ Συμβουλίου, τῆς 30ής Ἀπριλίου 1973.
( 6 ) Ὅπως Ισχύει βάσει τοῦ ἄρθρου 1, παράγραφος 1 8η περίπτωση τοῦ κανονισμοῦ 1234/77 τῆς 9ης 'Ιουνίου 1977.
( 7 ) Ὅπως Ισχύει βάσει τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ κανονισμοῦ 1498/76 τῆς Ἐπιτροπῆς, τῆς 25ης 'Ιουνίου 1976.
( 8 ) Συνεκδικασθεῖσες υποθέσεις 15 καί 16/76, Γαλλία κατά Ἐπιτροπῆς (Rec. 1979, σ. 321) υπόθεση 18/76, Γερμανία κατά Ἐπιτροπῆς (Rec. 1979, σ. 343).
( 9 ) Rec. 1979, σ. 337, σκέψη 13.
( 10 ) Rec. 1979, σ. 387, σκέψη 20.
( 11 ) Rec. 1979, σ. 388, σκέψη 20.
( 12 ) 7η αἰτιολογική σκέψη τοῦ κανονισμοῦ 1371/81 τῆς Ἐπιτροπῆς, τῆς 19ης Μαΐου 1981, περί λεπτομερειών διοικητικῆς εφαρμογῆς τῶν νομισματικών ἐξισωτικών ποσών.
( 13 ) 22 'Ιανουαρίου 1975, Unkel, Rec. σ. 9 ἑπ.
Full & Egal Universal Law Academy