ΠΡΟΤΆΣΕΙΣ ΤΟΥ ΓΕΝΙΚΟΫ ΕΙΣΑΓΓΕΛΈΑ
MARCO DARMON
της 6ης Ιουνίου 1985 ( *1 )
Κύριε πρόεδρε,
Κύριοι δικαστές,
1.
Με την υπό εξέταση προδικαστική παραπομπή το Tribunal du travail των Βρυξελλών θίγει ένα ζήτημα που είναι εντελώς ταυτόσημο με ζήτημα που αποτελεί το αντικείμενο της προσφυγής ακυρώσεως την οποία άσκησε ο Heinrich Maag και επί της οποίας μόλις ανέπτυξα τις προτάσεις μου ( υπόθεση 43/84 ).
Το προδικαστικό ερώτημα το οποίο έχει υποβληθεί στο Δικαστήριο είναι το ακόλουθο:
« Τά άρθρα 1 και 3 του “καθεστώτος που εφαρμόζεται επί του λοιπού προσωπικού των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων” έχουν εφαρμογή επί των διερμηνέων που προσλαμβάνει η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, για τη διάρκεια της απασχόλησης τους, όταν επί των προσλήψεων αυτών εφαρμόζεται ο κανονισμός της Επιτροπής περί ανεξαρτήτων διερμηνέων συνεδρίων (free lance), της 8ης Οκτωβρίου 1974, και όταν τα ποσά που καταβάλλονται στους διερμηνείς αυτούς χαρακτηρίζονται ως “ αμοιβές, αποζημιώσεις και έξοδα που καταβάλλονται στους διερμηνείς συνεδρίων free lance”;»
Όπως ορθώς ανέφερε το βελγικό δικαστήριο, το Δικαστήριο είναι το μόνο αρμόδιο, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 179 της Συνθήκης ΕΟΚ, για να καθορίσει, όπως το Δικαστήριο έχει δεχτεί σχετικά με το άρθρο 152 ΕΚΑΕ που είναι εντελώς το ίδιο με το προηγούμενο, « από πού απορρέει η εργασιακή σχέση μεταξύ της Κοινότητας και των μόνιμων και μη υπαλλήλων πλην των τοπικών υπαλλήλων » ή μεταξύ της Κοινότητας και οιουδήποτε προσφεύγοντος που επικαλείται τις ιδιότητες αυτές (υπόθεση 65/74, Porrini, Rec. 1975, σ. 319, σκέψεις 13 και 15 ).
Ο Ν. Cantisani, ακριβώς, τον οποίο έχει προσλάβει η Επιτροπή κατ' επανάληψη από το Νοέμβριο 1975 ως ανεξάρτητο διερμηνέα συνεδρίων, ενώπιον του βελγικού δικαστηρίου επικαλέστηκε την εφαρμογή των κανόνων του ΚΛΠ προκειμένου να ανατρέψει το φορολογικό τεκμήριο σύμφωνα με το οποίο, στο βελγικό δίκαιο, οιοσδήποτε που ασκεί επαγγελματική δραστηριότητα από την οποία πορίζεται έσοδα υπό την έννοια των άρθρων 20, 1ο, 2ο β ) ή γ ), ή 30 του βελγικού κώδικα φορολογίας εισοδήματος, πρέπει να θεωρηθεί, εκτός αν αποδείξει το εναντίον, ως ελεύθερος επαγγελματίας.
2.
Για να υποστηρίξει ο Cantisani την άποψή του κατέθεσε παρατηρήσεις οι οποίες επαναλαμβάνουν στην ουσία τους λόγους τους οποίους έχω ήδη κρίνει απορριπτέους εξετάζοντας την προσφυγή ακυρώσεως του Η. Maag. Επειδή τόσο στην υπό κρίση υπόθεση όσο και στην υπόθεση 43/84 έχουν εφαρμογή οι ίδιοι κανόνες δικαίου (εσωτερικός κανονισμός της Επιτροπής της 8ης Οκτωβρίου 1974 και συμφωνία μεταξύ της ΔΕΔΣ και της Επιτροπής της 26 Απριλίου 1979 ), θα περιοριστώ να εξετάσω τα επιχειρήματα που προέβαλε ο εναγόμενος στην κύρια δίκη και τα οποία εμφανίζονται μόνο στην προκειμένη υπόθεση.
Ο Cantisani επικαλέστηκε τα άρθρα 14 και 15 του εσωτερικού κανονισμού του 1974, καθόσον επιβεβαιώνουν τον κανονιστικό χαρακτήρα των γενικών όρων που έχει επιβάλει η Επιτροπή στους αυτοτελώς εργαζόμενους διερμηνείς. Πράγματι, αναφέρεται σχετικά η έννοια του « συμφέροντος της υπηρεσίας », η οποία επιβάλλει στους free lance ορισμένες δεσμεύσεις ως προς τις μετακινήσεις τους από την επαγγελματική τους κατοικία έως τον τόπο υπηρεσίας τους. Ο Cantisani θεώρησε εξάλλου ότι μπορούσε να αντλήσει από τις προτάσεις που ανέπτυξε ο γενικός εισαγγελέας G. Reischl στην υπόθεση 17/78, Deshormes ( Rec. 1979, σ. 189 ) σιωπηρή επιβεβαίωση της αποκλειστικής εφαρμογής του ΚΛΠ, στο μέτρο που ο γενικός εισαγγελέας Reischl, συγκεκριμένα προκειμένου να χαρακτηρίσει έναντι του καθεστώτος αυτού την ακριβή φύση μιας συμβάσεως εμπειρογνώμονος, δεν αντιμετώπισε άλλες δυνατότητες παρά μόνο αυτές που προβλέπει το ΚΛΠ. Τέλος, ο Cantisani έκρινε ότι μπορούσε να συναγάγει από τις διατάξεις του άρθρου 3, σε συνδυασμό με το άρθρο 52 του ΚΛΠ ότι ο περιορισμός του ενός έτους δεν έχει εφαρμογή σε όλες τις συμβάσεις επικουρικών υπαλλήλων, αλλά μόνο στην περίπτωση επικουρικών υπαλλήλων που προσλαμβάνονται προσωρινά [ άρθρο 3, β ), του καθεστώτος ].
3.
Τα επιχειρήματα αυτά δεν με πείθουν να μεταβάλω την ανάλυση της φύσης του συμβατικού δεσμού που συνδέει την Επιτροπή με τους ανεξάρτητους διερμηνείς, όπως την έχω εκθέσει στις προτάσεις που μόλις ανέπτυξα.
Οι διατάξεις περί του « συμφέροντος της υπηρεσίας » στην πραγματικότητα πρέπει να συνδεθούν με τις κατ' ανάγκη ίδιες οννθήκες εργασίας που πρέπει να χαρακτηρίζουν τις παροχές εργασίας εκ μέρους των free lance και εκ μέρους των μόνιμων διερμηνέων της Κοινότητας.
Το επιχείρημα που αρύεται ο Cantisani από τις προτάσεις που αναπτύχθηκαν στην υπόθεση Deshormes μου φαίνεται ακόμη λιγότερο σχετικό ενόψει των πραγματικών περιστατικών εν προκειμένω, καθόσον η κυρία Deshormes είχε ασκήσει de facto « καθορισμένες μόνιμες εργασίες κοινοτικής υπηρεσίας » ( σκέψη 46 ) και μάλιστα από τότε που προσλήφθηκε με σύμβαση εμπειρογνώμονα. Υπό μια ή υπό άλλη ιδιότητα η ενδιαφερόμενη ενέπιπτε επομένως κατ' ανάγκη στο πλαίσιο που προβλέπει το ΚΛΠ.
Τέλος, όσον αφορά τη δυνατότητα να γίνει παρέκκλιση από την προθεσμία που ορίζεται στο άρθρο 52 του καθεστώτος, πρέπει να παρατηρηθεί ότι η περίπτωση που έχει υπόψη του το άρθρο 3, β), του ΚΛΠ έχει εφαρμογή σε κατάσταση που διαφέρει από την προκειμένη και η οποία παρέχει δυνατότητα εξαιρετικού χαρακτήρα. Δεν είναι επομένως δυνατό να συναχθεί γενικός κανόνας σύμφωνα με τον οποίο στους free lance, μετά τη μέγιστη προθεσμία ενός έτους, εφαρμόζονται οι διατάξεις του ΚΛΠ περί επικουρικών υπαλλήλων.
4.
Λαμβάνοντας υπόψη τους συλλογισμούς αυτούς και τους συλλογισμούς που ανέπτυξα στις προτάσεις μου στην υπόθεση Η. Maag, προτείνω, στο προδικαστικό ερώτημα που υπέβαλε το Tribunal du travail των Βρυξελλών, το Δικαστήριο να αποφανθεί ότι:
« Οι συμβάσεις τις οποίες συνάπτει η Επιτροπή για να προσλάβει ανεξάρτητους διερμηνείς συνεδρίων ( free lance ) δεν διέπονται από τις διατάξεις του καθεστώτος που εφαρμόζεται επί του λοιπού προσωπικού των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων που έχουν εφαρμογή για τη σύναψη συμβάσεων έκτακτων ή επικουρικών υπαλλήλων. »
( *1 ) Μετάφραση από τα γαλλικά.
Full & Egal Universal Law Academy