Περίληψη
Διάδικοι
Αντικείμενο της υπόθεσης
Σκεπτικό της απόφασης
Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα
Διατακτικό
Λέξεις κλειδιά
1 . Εξωσυμβατική ευθύνη — Προϋποθέσεις — Κανονιστική πράξη που περιέχει επιλογές οικονομικής πολιτικής — Κατάφωρη παραβίαση υπέρτερου κανόνα δικαίου
( Συνθήκη EOK , άρθρο 215 , δεύτερη παράγραφος )
2 . Γεωργία — Νομισματικά εξισωτικά ποσά — Εφαρμογή — Προϊόντα για τα οποία προβλέπονται μέτρα παρεμβάσεως — Χοίρειο κρέας — Τρόπος υπολογισμού — Υπολογισμός βάσει της κατώτατης τιμής αγοράς που προκύπτει από την τιμή βάσεως — Επιτρέπεται
[ Κανονισμοί του Συμβουλίου 974/71 , άρθρο 1 , παράγραφος 2 , στοιχείο α ), και 2759/75 , άρθρο 4 , παράγραφος 2 ]
3 . Γεωργία — Νομισματικά εξισωτικά ποσά — Εισφορά λόγω εισαγωγής και εξισωτικά ποσά « προσχωρήσεως » — Λειτουργούν διαφορετικά — Διαφορετικοί τρόποι υπολογισμού — Επιτρεπτό
( Πράξη προσχωρήσεως 1972 , άρθρο 75· κανονισμός του Συμβουλίου 974/71 )
Περίληψη
1 . H ευθύνη της Κοινότητας , κατά την έννοια του άρθρου 215 , δεύτερη παράγραφος , της Συνθήκης , προϋποθέτει τη σύμπτωση σειράς προϋποθέσεων όσον αφορά το παράνομο της συμπεριφοράς που προσάπτεται στα όργανα , τη συνδρομή ζημίας και την ύπαρξη αιτιώδους συνδέσμου μεταξύ της συμπεριφοράς και της προβαλλόμενης ζημίας .
Όταν πρόκειται για κανονιστική πράξη που προϋποθέτει επιλογές οικονομικής πολιτικής η Κοινότητα δεν υπέχει ευθύνη παρά μόνο εφόσον συντρέχει κατάφωρη παραβίαση υπέρτερου κανόνα δικαίου που προστατεύει τα άτομα .
2 . Δεδομένου ότι το χοίρειο κρέας , όπως προκύπτει από τον κανονισμό 2759/75 , είναι προϊόν για το οποίο προβλέπονται μέτρα παρεμβάσεως , ενέπιπτε , ως προς το σύστημα των νομισματικών εξισωτικών ποσών , στο άρθρο 1 , παράγραφος 2 , στοιχείο α ), του κανονισμού 974/71 , άρα μπορούσε να τύχει της εφαρμογής των εν λόγω ποσών ως προϊόν βάσεως καίτοι τα μέτρα παρεμβάσεως που ελήφθησαν πράγματι ήταν οι ενισχύσεις για ιδιωτική αποθεματοποίηση ενώ δεν πραγματοποιήθηκαν αγορές από οργανισμούς παρεμβάσεως . Δεδομένου ότι η λήψη μέτρων παρεμβάσεως εξαρτάται από τη διαμόρφωση της τιμής αγοράς σε σχέση με την τιμή βάσεως , η τελευταία αποτελεί ουσιώδες στοιχείο για τη διαχείριση της κοινής αγοράς ώστε βασίμως αποφασίστηκε ότι τα νομισματικά εξισωτικά ποσά για το χοίρειο κρέας θα υπολογίζονται βάσει κλάσματος της τιμής βάσεως ίσου προς την κατώτατη τιμή αγοράς που προβλέπει ο κανονισμός 2759/75 , στη συνέχεια δε προς το 90 % της τιμής αυτής .
3 . Τα νομισματικά εξισωτικά ποσά αποβλέπουν στην αντιμετώπιση των δυσχερειών που μπορούν να προκαλέσουν στην καλή λειτουργία της κοινής οργάνωσης αγορών η νομισματική αστάθεια , ήδη δε και οι διαφορές μεταξύ των αντιπροσωπευτικών τιμών που χρησιμοποιούνται στο πλαίσιο της κοινής γεωργικής πολιτικής και των συντελεστών μετατροπής που εφαρμόζονται στην αγορά . Δεδομένου ότι η λειτουργία αυτή δεν συμπίπτει με τους στόχους που επιδιώκουν , αφενός , η εισφορά λόγω εισαγωγής και , αφετέρου , τα εξισωτικά ποσά « προσχωρήσεως » , τα νομισματικά εξισωτικά ποσά για το χοίρειο κρέας καλώς υπολογίζονταν κατά τρόπο διαφορετικό από τις εισφορές λόγω εισαγωγής και από τα εξισωτικά ποσά « λόγω προσχωρήσεως » που ίσχυαν για το ίδιο προϊόν .
Διάδικοι
Στις συνεκδικαζόμενες υποθέσεις 71 και 72/84 ,
Robert Surcouf , παραγωγός-χοιροτρόφος , κάτοικος Tertre-Pin , Le Tronchet , Miniac-Morvan ,
και
Jean Vidou , παραγωγός-χοιροτρόφος , κάτοικος Maison-Lamarque , Castelnau-Magnoac ,
εκπροσωπούμενοι από τον Bertrand Favreau , δικηγόρο παρ’ εφέταις , Bordeaux , με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο , τον Guy Harles , 34 , rue Philippe-II ,
ενάγοντες ,
κατά
Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας ,
εκπροσωπούμενης από :
Συμβούλιο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων , εκπροσωπούμενο από τους Antonio Sacchettini , σύμβουλο στη νομική του υπηρεσία , και Arthur Brautigam , υπάλληλο διοικήσεως στην ίδια υπηρεσία , με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον Joerg Kaeser , διευθυντή της διευθύνσεως νομικών υποθέσεων της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων , 100 , boulevard Konrad-Adenauer , και
Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων , εκπροσωπούμενη από τον Francois Lamoureux , μέλος της νομικής της υπηρεσίας , με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον Manfred Beschel , κτίριο Jean Monnet , Kirchberg ,
εναγόμενες ,
Αντικείμενο της υπόθεσης
που έχει ως αντικείμενο αγωγή αποζημιώσεως βάσει του άρθρου 215 της Συνθήκης EOK , με την οποία ζητείται η αποκατάσταση της ζημίας που υπέστησαν οι ενάγοντες λόγω της διατηρήσεως από τα κοινοτικά όργανα παρανόμως καθορισθέντων νομισματικών εξισωτικών ποσών για το χοίρειο κρέας ,
Σκεπτικό της απόφασης
1 Με δικόγραφα που κατέθεσαν στη γραμματεία του Δικαστηρίου στις 14 Μαρτίου 1984 , οι R . Surcouf και J . Vidou , παραγωγοί-χοιροτρόφοι , εγκατεστημένοι στη Γαλλία , άσκησαν αγωγή δυνάμει των άρθρων 178 και 215 , δεύτερη παράγραφος , της Συνθήκης EOK , με την οποία ζητούν να καταδικαστεί η Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα , εκπροσωπούμενη από το Συμβούλιο και την Επιτροπή , να αποκαταστήσει τη ζημία που ισχυρίζονται ότι υπέστησαν λόγω της εφαρμογής νομισματικών εξισωτικών ποσών ( στο εξής ΝΕΠ ), στο χοίρειο κρέας .
2 Με τις αγωγές τους οι προσφεύγοντες υποστηρίζουν ότι τα εναγόμενα όργανα , διατηρώντας σε ισχύ νομισματικά εξισωτικά ποσά στον εν λόγω τομέα παραβίασαν διάφορους υπέρτερους κανόνες δικαίου που προστατεύουν τα άτομα . Οι ενάγοντες επικαλούνται σχετικώς , πρώτο , το άρθρο 7 της Συνθήκης EOK , κατά το οποίο απαγορεύεται κάθε διάκριση λόγω ιθαγένειας εντός του πεδίου εφαρμογής της Συνθήκης . Δεύτερο , επικαλούνται το άρθρο 39 , παράγραφος 1 , στοιχεία β ) και γ ), της Συνθήκης κατά το οποίο στόχος της κοινής γεωργικής πολιτικής είναι η εξασφάλιση δίκαιου βιοτικού επιπέδου στον αγροτικό πληθυσμό και η σταθεροποίηση των αγορών .
3 H παραβίαση αυτών των υπέρτερων κανόνων έγκειται , κατά τους ενάγοντες , στο ότι η εφαρμογή των ΝΕΠ στον τομέα του χοιρείου κρέατος είχε ως αποτέλεσμα , εδώ και χρόνια , να διαταραχθεί η ισορροπία του ενδοκοινοτικού εμπορίου εις βάρος ιδίως των γάλλων παραγωγών και να προκύψουν έτσι στρεβλώσεις του ανταγωνισμού και διακρίσεις μεταξύ των παραγωγών των διαφόρων κρατών μελών , που ωφέλησαν τους παραγωγούς οι οποίοι είναι εγκατεστημένοι στην Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας και στις Κάτω Χώρες , κράτη μέλη με θετικά ΝΕΠ .
4 Οι ενάγοντες υποστηρίζουν επιπλέον ότι η βάση υπολογισμού των εφαρμοστέων στον εν λόγω τομέα ΝΕΠ που υιοθέτησε το 1971 η Επιτροπή και επικύρωσε το 1983 το Συμβούλιο έχει καθοριστεί κατά τρόπο παράνομο διότι συνίσταται σε κλάσμα της τιμής βάσεως που καθορίζει ετησίως το Συμβούλιο .
5 Οι ενάγοντες υποστηρίζουν ότι , λόγω της παραβιάσεως των προαναφερθέντων υπέρτερων κανόνων δικαίου , υπέστησαν ζημία στη δραστηριότητά τους των παραγωγών-χοιροτρόφων , την οποία ζημία αποτιμούν στο ποσό του θετικού ΝΕΠ που εισπράττουν οι ολλανδοί παραγωγοί για την εξαγωγή σφαγίου χοίρου των 80 κιλών , επί τον αριθμό των χοίρων που παρήγαγε έκαστος των εναγόντων κατά τα πέντε τελευταία έτη πριν από την άσκηση της αγωγής . Οι ενάγοντες υποστηρίζουν επίσης ότι υπέστησαν και έμμεση ζημία από την εφαρμογή των ΝΕΠ διότι δεν μπόρεσαν να βελτιώσουν τα οικονομικά τους , τις εγκαταστάσεις τους και την παραγωγικότητά τους . Την έμμεση αυτή ζημία αποτιμούν σε ποσοστό 35 % της άμεσης ζημίας .
6 Το αίτημα του Surcouf είναι να καταδικαστούν τα εναγόμενα όργανα να του καταβάλουν ως αποζημίωση το ποσό των 70 541 γαλλικών φράγκων ενώ ο Vidou ζητεί 74 136 γαλλικά φράγκα . Οι δύο ενάγοντες ζητούν επίσης να καταδικαστούν τα εναγόμενα όργανα στα δικαστικά έξοδα .
7 Τα εναγόμενα όργανα αντικρούουν το αίτημα αποζημιώσεως των εναγόντων υποστηρίζοντας ότι δεν παραβίασαν εν προκειμένω κανένα υπέρτερο κανόνα δικαίου που προστατεύει τα άτομα· ότι η προβαλλόμενη ζημία είναι τελείως θεωρητική· ότι οι ενάγοντες δεν αποδεικνύουν την ύπαρξη αιτιώδους συνδέσμου μεταξύ της φερόμενης παράνομης συμπεριφοράς των οργάνων και της ζημίας , της οποίας ζητούν την αποκατάσταση .
8 Τα εναγόμενα όργανα ζητούν κατά συνέπεια την απόρριψη των αγωγών και την καταδίκη των εναγόντων στα δικαστικά έξοδα .
9 Πριν εξεταστεί το βάσιμο των αιτημάτων των εναγόντων πρέπει να σημειωθεί ότι , σύμφωνα με πάγια νομολογία του Δικαστηρίου ( βλέπε ιδίως την απόφαση της 17ης Δεκεμβρίου 1981 , Ludwigshafener Walzmuehle κατά Συμβουλίου και Επιτροπής , 197-200 , 243 , 245 και 247/80 , Συλλογή σ . 3211 ), η ευθύνη της Κοινότητας , κατά την έννοια του άρθρου 215 , δεύτερη παράγραφος , της Συνθήκης , προϋποθέτει τη σύμπτωση σειράς προϋποθέσεων όσον αφορά το παράνομο της συμπεριφοράς που προσάπτεται στα όργανα , τη συνδρομή ζημίας και την ύπαρξη αιτιώδους συνδέσμου μεταξύ αυτής και της προβαλλόμενης ζημίας .
10 Σχετικά με την πρώτη από τις προϋποθέσεις αυτές , το Δικαστήριο έκρινε με την απόφαση της 25ης Μα ΐου 1978 ( HNL κατά Συμβουλίου και Επιτροπής , 83 και 94/76 , 4 , 15 και 40/77 , Rec . σ . 1209 ) ότι δεν υπάρχει ευθύνη της Κοινότητας λόγω κανονιστικής πράξης που προϋποθέτει επιλογή οικονομικής πολιτικής παρά μόνο εφόσον συντρέχει κατάφωρη παραβίαση υπέρτερου κανόνα δικαίου που προστατεύει τα άτομα .
11 Εν προκειμένω δεν αμφισβητείται ότι οι πράξεις των εναγομένων οργάνων που προκάλεσαν τη ζημία την οποία επικαλούνται οι ενάγοντες έχουν κανονιστικό χαρακτήρα και περιέχουν επιλογές οικονομικής πολιτικής . Πρέπει επομένως να εξεταστεί , πρώτον , αν συντρέχουν οι προϋποθέσεις που δέχεται η νομολογία του Δικαστηρίου για την ευθύνη της Κοινότητας σ’ αυτή την περίπτωση .
12 Πρέπει να σημειωθεί εξαρχής ότι παρέλκει να εξετασθεί το επιχείρημα που αντλούν οι ενάγοντες από την παράβαση του άρθρου 7 της Συνθήκης . Συγκεκριμένα , όπως ορθά υποστήριξαν τα εναγόμενα όργανα , το σύστημα των ΝΕΠ δεν διακρίνει καθόλου , όσον αφορά την εφαρμογή του , μεταξύ των συγκεκριμένων επιχειρηματιών αναλόγως της ιθαγένειάς τους . Άρα το άρθρο 7 και η αρχή της απαγορεύσεως των διακρίσεων λόγω ιθαγενείας που περιέχει δεν ενδιαφέρουν την υπό κρίση διαφορά .
13 Όσον αφορά τον ισχυρισμό περί παραβάσεως του άρθρου 39 , παράγραφος 1 , στοιχεία β ) και γ ), της Συνθήκης οι ενάγοντες υποστηρίζουν ότι η εφαρμογή νομισματικών εξισωτικών ποσών στον τομέα του χοιρείου κρέατος αντιβαίνει στους στόχους της κοινής γεωργικής πολιτικής που διατυπώνει το εν λόγω άρθρο , το οποίο αποβλέπει στην εξασφάλιση , κατά την εφαρμογή της εν λόγω πολιτικής , δίκαιου βιοτικού επιπέδου για το γεωργικό πληθυσμό και στη σταθεροποίηση των αγορών .
14 Στο πλαίσιο αυτού του ισχυρισμού οι ενάγοντες υποστηρίζουν πρώτον , ότι η διατήρηση των νομισματικών εξισωτικών ποσών για τον τομέα του χοιρείου κρέατος είχε ως αποτέλεσμα τη διατάραξη της ισορροπίας των αγορών με την πρόκληση στρεβλώσεων του ανταγωνισμού και διακρίσεων μεταξύ των παραγωγών των διαφόρων κρατών μελών . Οι ενάγοντες υπογραμμίζουν ότι , κατά την περίοδο εφαρμογής των ΝΕΠ , οι παραγωγοί της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας και των Κάτω Χωρών , που είναι χώρες με θετικό ΝΕΠ , αύξησαν σημαντικά το οικείο μερίδιο στην κοινοτική αγορά ζημιώνοντας έτσι τους γάλλους παραγωγούς .
15 Τα εναγόμενα όργανα παρατηρούν πρώτον ότι το άρθρο 39 δεν περιέχει υπέρτερους κανόνες δικαίου που προστατεύουν τα άτομα , η παραβίαση των οποίων θα μπορούσε να επισύρει εξωσυμβατική ευθύνη της Κοινότητας . Το Συμβούλιο παρατηρεί συγκεκριμένα ότι η νομολογία του Δικαστηρίου αναγνωρίζει στα όργανα ευρεία εξουσία εκτιμήσεως κατά την εφαρμογή των στόχων που απαριθμούνται στο άρθρο 39 και δέχεται ότι επιτρέπεται , σε ορισμένες περιστάσεις , να δίδεται προτεραιότητα σε κάποιον από τους στόχους αυτούς έναντι των άλλων .
16 Εξάλλου η Επιτροπή αμφισβήτησε ότι η διατήρηση των νομισματικών εξισωτικών ποσών για το χοίρειο κρέας είχε ως συνέπεια τη διατάραξη της ισορροπίας των αγορών , όπως υποστηρίζουν οι ενάγοντες . Συγκεκριμένα , κατά την Επιτροπή , η παραγωγή χοιρείου κρέατος γνώρισε μεγάλη αύξηση και στα κράτη μέλη με θετικά ΝΕΠ και στα κράτη μέλη με αρνητικά ΝΕΠ . H Επιτροπή αναγνωρίζει μεν ότι , όπως υποστηρίζουν οι ενάγοντες , αυξήθηκε το τμήμα της αγοράς των παραγωγών των κρατών μελών με θετικά ΝΕΠ , φρονεί όμως ότι το φαινόμενο αυτό δεν συνδέεται με την εφαρμογή των ΝΕΠ αλλά με άλλους παράγοντες . Σχετικώς αναφέρει τους κύκλους των χοιροειδών , τον αναπροσανατολισμό των φυλών , την ανάπτυξη της βιομηχανίας μεταποιήσεως και τη χρησιμοποίηση από τους ολλανδούς εκτροφείς τροφών που δεν υπόκεινται σε ΝΕΠ , όπως το manioc .
17 Όσον αφορά τη Γαλλία , η Επιτροπή παρατηρεί ότι μειώθηκε μεν ξαφνικά το 1981 το τμήμα της εθνικής αγοράς που κατέχουν οι γάλλοι εκτροφείς , πλην όμως η κατάσταση αυτή , αφενός , δεν οδήγησε σε αύξηση των εισαγωγών από χώρες με θετικά ΝΕΠ όπως οι Κάτω Χώρες και , αφετέρου , αποτελεί συνέπεια του γεγονότος ότι την αύξηση της κατανάλωσης του εν λόγω προϊόντος στη Γαλλία δεν ακολούθησε ανάλογη αύξηση της παραγωγής .
18 Το βάσιμο των εξηγήσεων αυτών επιβεβαιώνεται από τα στατιστικά στοιχεία που προσκόμισε η Επιτροπή και δεν αμφισβήτησαν οι ενάγοντες , από τα οποία προκύπτει ότι οι κύριοι προμηθευτές της Γαλλίας σε χοίρειο κρέας είναι οι χώρες της οικονομικής ένωσης Βελγίου-Λουξεμβούργου και όχι οι χώρες με θετικά ΝΕΠ όπως οι Κάτω Χώρες ή η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας . Εξάλλου , από τα ίδια στατιστικά στοιχεία προκύπτει ότι οι εξαγωγές προς τη Γαλλία χοίρων ολλανδικής καταγωγής αυξήθηκαν μεν ποσοτικά , παραμένουν όμως πάντα κατά τα τελευταία έτη γύρω στο 14 % του συνόλου των ολλανδικών εξαγωγών του εν λόγω προϊόντος .
19 Άρα δεν αποδείχθηκε ότι η διατήρηση των νομισματικών εξισωτικών ποσών στον τομέα του χοιρείου κρέατος προκάλεσε διατάραξη της ισορροπίας των αγορών σ’ αυτό τον τομέα .
20 Για να αποδείξουν ότι τα εναγόμενα όργανα παρέβησαν το άρθρο 39 , παράγραφος 1 , στοιχεία β ) και γ ), οι ενάγοντες υποστηρίζουν ότι ο τρόπος υπολογισμού των ΝΕΠ που ακολούθησαν τα εν λόγω όργανα είναι παράνομος .
21 Πρέπει να σημειωθεί σχετικώς ότι , σύμφωνα με το άρθρο 1 , παράγραφος 2 , του κανονισμού 974/71 του Συμβουλίου , της 12ης Μα ΐου 1971 ( EE ειδ . έκδ . 03/006 , σ . 192 ), τα ΝΕΠ εφαρμόζονται :
« α ) στα προϊόντα για τα οποία προβλέπονται μέτρα παρεμβάσεως , στο πλαίσιο της κοινής οργανώσεως των γεωργικών αγορών·
β ) στα προϊόντα των οποίων η τιμή εξαρτάται από την τιμή των προϊόντων που αναφέρονται στην περίπτωση α ) και τα οποία υπάγονται στην κοινή οργάνωση των αγορών ή αποτελούν αντικείμενο ειδικής ρυθμίσεως βάσει του άρθρου 235 της Συνθήκης . »
22 Σύμφωνα με το άρθρο 2 , παράγραφοι 1 και 2 , η βάση υπολογισμού των ΝΕΠ διαφέρει αναλόγως του αν πρόκειται για προϊόντα που αναφέρονται στο εδάφιο α ) ( στο εξής , προϊόντα βάσεως ) ή για προϊόντα που αναφέρονται στο εδάφιο β ) ( στο εξής , παράγωγα προϊόντα ).
23 ´Ηδη από της θεσπίσεως των ΝΕΠ , η Επιτροπή θεωρούσε το χοίρειο κρέας ως προϊόν βάσεως , ενόψει της εφαρμογής των εν λόγω ποσών . Συγκεκριμένα , η κοινή οργάνωση αγοράς σ’ αυτό τον τομέα , όπως ρυθμίζεται από τον κανονισμό 2759/75 του Συμβουλίου , της 29ης Οκτωβρίου 1975 ( EE ειδ . έκδ . 03/014 , σ . 3 ), που έχει εφαρμογή εν προκειμένω , προβλέπει στο άρθρο 4 , παράγραφος 2 , του εν λόγω κανονισμού ότι μέτρα παρεμβάσεως μπορούν να αποφασισθούν όταν η κοινοτική τιμή της αγοράς του εσφαγμένου χοίρου « ευρίσκεται σε επίπεδο κατώτερο από 103 % της τιμής βάσεως και υπάρχει κίνδυνος να διατηρηθεί στο επίπεδο αυτό » .
24 Σύμφωνα με το άρθρο 3 του κανονισμού αυτού , τα εν λόγω μέτρα παρεμβάσεως μπορούν να συνίστανται σε ενισχύσεις για ιδιωτική αποθεματοποίηση ή σε αγορές που πραγματοποιούνται από τους οργανισμούς παρεμβάσεως . Σχετικά με το δεύτερο αυτό μέτρο , το άρθρο 5 , παράγραφος 1 , ορίζει ότι η τιμή αγοράς δεν δύναται να είναι ανώτερη από 92 % ούτε κατώτερη από 85 % της τιμής βάσεως . Το ελάχιστο αυτό όριο μειώθηκε σε 78 % με τον κανονισμό 1423/78 του Συμβουλίου , της 20ής Ιουνίου 1978 ( EE ειδ . έκδ . 03/021 , σ . 218 ).
25 Ωστόσο μετά το 1971 οπότε η Επιτροπή εγκαινίασε επιχείρηση δημόσιας αγοράς ( βλέπε τον κανονισμό 641/71 της Επιτροπής , της 26ης Μαρτίου 1971 , JO L 73 , σ . 10 ), δεν καθόρισε πλέον τιμή αγοράς αλλά περιόρισε τη δράση της στον εν λόγω τομέα στη χορήγηση ενισχύσεων για ιδιωτική αποθεματοποίηση .
26 Υπό τις συνθήκες αυτές η Επιτροπή αποφάσισε να υιοθετήσει ως βάση υπολογισμού των ΝΕΠ για το χοίρειο κρέας την κατώτατη τιμή αγοράς που προβλέπει το άρθρο 5 , παράγραφος 1 , του κανονισμού 2759/75 , δηλαδή , αρχικά το 85 % και στη συνέχεια το 78 % της τιμής βάσεως ( βλέπε κανονισμούς 2630/76 της 29ης Οκτωβρίου 1976 , JO L 301 , σ . 28 , και 1517/78 της 30ής Ιουνίου 1978 , JO L 178 , σ . 65 ).
27 Στη συνέχεια το Συμβούλιο αποφάσισε , με τον κανονισμό 2025/83 της 18ης Ιουλίου 1983 ( EE L 199 , σ . 11 ), να προσθέσει στο άρθρο 2 του κανονισμού 974/71 νέα παράγραφο 3α , με την ακόλουθη διατύπωση :
« Το νομισματικό εξισωτικό ποσό για τα προϊόντα τα οποία υπάγονται στον τομέα του χοιρείου κρέατος υπολογίζονται με βάση το 90 % του κατωτέρου ορίου της τιμής αγοράς που ισχύει για τους σφαγέντες χοίρους . »
28 Κατόπιν της τροποποιήσεως αυτής , τα ΝΕΠ για το χοίρειο κρέας υπολογίστηκαν στο 70 % περίπου της τιμής βάσεως που είχε καθορισθεί για το προϊόν αυτό .
29 Σημειωτέον εξάλλου ότι , από 1ης Ιανουαρίου 1985 και δυνάμει μεταγενέστερης τροποποίησης του άρθρου 2 του κανονισμού 974/71 , που εισήχθη με τον κανονισμό 855/84 του Συμβουλίου , της 31ης Μαρτίου 1984 ( EE L 90 , σ . 1 ), ο οποίος δεν έχει εφαρμογή στα πραγματικά περιστατικά της υπό κρίση υπόθεσης , το χοίρειο κρέας αντιμετωπίζεται πλέον , όσον αφορά την εφαρμογή των ΝΕΠ , ως παράγωγο των σιτηρών προϊόν . Κατά συνέπεια τα ΝΕΠ για το προϊόν αυτό ισούνται με το ποσοστό της τιμής του που αντιπροσωπεύει η εφαρμογή των ΝΕΠ στις τιμές των σιτηρών .
30 Οι ενάγοντες υποστηρίζουν ότι , αφού μετά το 1971 δεν καθορίστηκε πλέον τιμή αγοράς για το χοίρειο κρέας , τα εναγόμενα όργανα δεν μπορούσαν να εφαρμόσουν στο εν λόγω προϊόν ΝΕΠ υπολογισμένα βάσει κλάσματος της τιμής βάσεως , δηλαδή βάσει πλασματικής τιμής αγοράς . Συγκεκριμένα κατά τους ενάγοντες , τα ΝΕΠ εφαρμόζονται μόνο στο πλαίσιο συστήματος τιμών που εξασφαλίζονται με μέτρα παρεμβάσεως .
31 Οι ενάγοντες υποστηρίζουν περαιτέρω ότι , αφού δεν είχε καθοριστεί τιμή αγοράς που θα μπορούσε να αποτελέσει τη βάση υπολογισμού των ΝΕΠ , τα εν λόγω ποσά έπρεπε να καθοριστούν σύμφωνα με την παράγραφο 2 του άρθρου 2 του κανονισμού 974/71 , να ισούνται δηλαδή προς την επίπτωση , επί των τιμών του χοιρείου κρέατος , της εφαρμογής των ΝΕΠ στην τιμή του προϊόντος βάσεως από το οποίο εξαρτάται το χοίρειο κρέας , δηλαδή των σιτηρών . Οι ενάγοντες παρατηρούν σχετικώς ότι η εισφορά λόγω εισαγωγής χοιρείου κρέατος από τρίτες χώρες υπολογίζεται εν μέρει βάσει της ποσότητας κτηνοτροφικών σιτηρών που είναι αναγκαία για την παραγωγή εντός της Κοινότητας ενός χιλιογράμμου χοιρείου κρέατος [ άρθρο 9 , παράγραφος 1 , εδάφιο α ) του προαναφερθέντος κανονισμού 2759/75 ] . Την ίδια μέθοδο θεσπίζει και το άρθρο 75 , παράγραφος 1 , της πράξης προσχωρήσεως του 1972 σχετικά με τα εξισωτικά ποσά « λόγω προσχωρήσεως » .
32 Το κύρος αυτής της μεθόδου για τον υπολογισμό των ΝΕΠ επιβεβαιώνεται τέλος , κατά τους ενάγοντες , με τη θέσπιση του προαναφερθέντος κανονισμού 855/84 δυνάμει του οποίου το χοίρειο κρέας αντιμετωπίζεται πλέον ως προϊόν παράγωγο των σιτηρών ενόψει της εφαρμογής των ΝΕΠ .
33 Σχετικώς πρέπει να σημειωθεί ότι , όπως προκύπτει από τον κανονισμό 2759/75 που διέπει την κοινή οργάνωση στον εν λόγω τομέα , το χοίρειο κρέας είναι προϊόν για το οποίο προβλέπονται μέτρα παρεμβάσεως . Ενέπιπτε δηλαδή αναμφισβήτητα στο άρθρο 1 , παράγραφος 2 , εδάφιο α ), του κανονισμού 974/71 , άρα μπορούσε να τύχει εφαρμογής ΝΕΠ ως προϊόν βάσεως εφόσον συνέτρεχαν και οι άλλες προϋποθέσεις για την εφαρμογή των εν λόγω ποσών .
34 Το γεγονός ότι , κατά την κρίσιμη εν προκειμένω περίοδο , τα μόνα μέτρα παρεμβάσεως που είχαν ληφθεί για το χοίρειο κρέας ήταν οι ενισχύσεις για την ιδιωτική αποθεματοποίηση δεν αντικρούει αυτό το συμπέρασμα . Από καμιά διάταξη του κανονισμού 974/71 δεν προκύπτει ότι για να θεωρηθεί ένα προϊόν ως προϊόν βάσεως ενόψει της εφαρμογής ΝΕΠ πρέπει πράγματι να έχει αποτελέσει αντικείμενο αγοράς από οργανισμούς παρεμβάσεως και ότι αντιθέτως δεν αρκούν οι επανειλημμένες χορηγήσεις ενισχύσεων για ιδιωτική αποθεματοποίηση .
35 Απεναντίας πρέπει να αναγνωρισθεί ότι , καίτοι δεν πραγματοποιήθηκαν αγορές από οργανισμούς παρεμβάσεως , το χοίρειο κρέας παρέμενε και παραμένει υπαγόμενο σε σύστημα παρεμβάσεως . Όπως ορθά παρατήρησε η Επιτροπή , το σύστημα αυτό προσανατολίζεται από την τιμή βάσεως δεδομένου ότι , μόνο όταν η κοινοτική τιμή αγοράς ευρίσκεται σε επίπεδο κατώτερο του 103 % της τιμής βάσεως στο οποίο και ενδέχεται να διατηρηθεί , μπορούν να αποφασισθούν μέτρα παρεμβάσεως , είτε πρόκειται για αγορές από οργανισμούς παρεμβάσεως είτε για ενισχύσεις προς ιδιωτική αποθεματοποίηση , σύμφωνα με το άρθρο 4 , παράγραφος 2 , του κανονισμού 2759/75 .
36 Εξάλλου η σχέση που υπάρχει ανάμεσα στην τιμή βάσεως και τη λήψη μέτρων παρεμβάσεως αποδεικνύει ότι η εν λόγω τιμή όχι μόνο δεν είναι τεχνητή αλλά αποτελεί στοιχείο πρωτίστης σημασίας για τη διαχείριση της κοινής οργάνωσης αγοράς στον εν λόγω τομέα , ώστε η Επιτροπή και στη συνέχεια το Συμβούλιο βασίμως αποφάσισαν ότι τα ΝΕΠ για το χοίρειο κρέας θα υπολογίζονται βάσει κλάσματος της τιμής βάσεως ίσου προς την κατώτατη τιμή αγοράς που προβλέπει ο κανονισμός 2759/75 ή , μετά τη θέση σε ισχύ του κανονισμού 2025/83 , προς το 90 % της τιμής αυτής .
37 Εξάλλου το γεγονός ότι ως βάση για τον υπολογισμό των ΝΕΠ επιλέχθηκε η κατώτατη τιμή αγοράς και στη συνέχεια το 90 % αυτής οδήγησε σε προοδευτική μείωση της βάσης υπολογισμού των ΝΕΠ για το χοίρειο κρέας από 92 % σε 70 % περίπου της τιμής βάσεως . Το αποτέλεσμα αυτό συνάδει προς τις γενικές κατευθύνσεις που έχουν διατυπώσει από μακρού τα εναγόμενα όργανα με στόχο τη βαθμιαία κατάργηση των ΝΕΠ .
38 Στο πλαίσιο αυτού του στόχου , η θέσπιση νέου τρόπου υπολογισμού των ΝΕΠ για το χοίρειο κρέας όπως προβλέπει ο κανονισμός 855/84 και η μείωση των εν λόγω ποσών που προέκυψε έτσι στη συνέχεια δεν μπορούν να προβληθούν ενόψει της αμφισβητήσεως παλαιοτέρων αποφάσεων που εκδόθηκαν στο πλαίσιο των τότε ισχυουσών διατάξεων .
39 Εξάλλου δεν ασκεί επιρροή εν προκειμένω η αναφορά των εναγόντων στον τρόπο υπολογισμού της εισφοράς λόγω εισαγωγής καθώς και στα εξισωτικά ποσά « προσχωρήσεως » που προβλέπει το άρθρο 75 , παράγραφος 1 , της πράξης προσχωρήσεως του 1972 .
40 Πράγματι , όπως έκρινε το Δικαστήριο με την απόφαση της 21ης Φεβρουαρίου 1979 ( Schouten , 113/78 , Rec . σ . 695 ), η γεωργική εισφορά σκοπεί να αντισταθμίσει τη διαφορά μεταξύ της τιμής στη διεθνή αγορά και της υψηλότερης κοινοτικής τιμής ώστε να προστατεύσει και να σταθεροποιήσει την αγορά της Κοινότητας αποφεύγοντας τις επιπτώσεις , εντός της Κοινότητας , των διακυμάνσεων των τιμών στη διεθνή αγορά .
41 Όπως έκρινε το Δικαστήριο με την απόφαση της 11ης Ιουλίου 1978 ( Union francaise de cereales , 6/78 , Rec . σ . 1675 ), τα εξισωτικά ποσά « προσχωρήσεως » είχαν ως σκοπό να αντισταθμίσουν τις τυχόν υφιστάμενες κατά τη μεταβατική περίοδο διαφορές μεταξύ των καθορισθεισών για τα νέα κράτη μέλη τιμών και των κοινών τιμών , διευκολύνοντας έτσι τη μετάβαση των εν λόγω κρατών από την παλαιά ιδιότητά τους των τρίτων κρατών στη νέα , των κρατών μελών .
42 Έτσι οι στόχοι που επιδιώκουν , αφενός , η εισφορά λόγω εισαγωγής και , αφετέρου , τα εξισωτικά ποσά « προσχωρήσεως » δεν συμπίπτουν με τη λειτουργία των ΝΕΠ που είναι η αντιμετώπιση των δυσχερειών που μπορούν να προκαλέσουν στην καλή λειτουργία της κοινής οργάνωσης αγορών , η νομισματική αστάθεια , ήδη δε και οι διαφορές μεταξύ των αντιπροσωπευτικών τιμών που χρησιμοποιούνται στο πλαίσιο της κοινής γεωργικής πολιτικής και των συντελεστών μετατροπής που εφαρμόζονται στην αγορά .
43 Συνεπώς δεν ασκεί καμιά επιρροή το στοιχείο ότι τα ΝΕΠ για το χοίρειο κρέας υπολογίζονταν για μεγάλο χρονικό διάστημα κατά τρόπο διαφορετικό από τις εισφορές λόγω εισαγωγής και από τα εξισωτικά ποσά « λόγω προσχωρήσεως » .
44 Άρα το συμπέρασμα είναι ότι τα επιχειρήματα που ανέπτυξαν οι ενάγοντες δεν κατέδειξαν ότι συντρέχει παράβαση του άρθρου 39 , παράγραφος 1 , στοιχεία β ) και γ ), της Συνθήκης .
45 Υπό τις συνθήκες αυτές παρέλκει να ερευνηθεί αν πληρούνται οι λοιπές προϋποθέσεις που δέχεται η νομολογία του Δικαστηρίου για την εξωσυμβατική ευθύνη της Κοινότητας βάσει του άρθρου 215 , δεύτερη παράγραφος .
46 Κατά συνέπεια η αγωγή πρέπει να απορριφθεί .
Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα
Επί των δικαστικών εξόδων
47 Σύμφωνα με το άρθρο 69 , παράγραφος 2 , του κανονισμού διαδικασίας , ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα . Δεδομένου ότι οι ενάγοντες ηττήθηκαν , πρέπει να καταδικαστούν στα δικαστικά έξοδα .
Διατακτικό
Για τους λόγους αυτούς
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ( τέταρτο τμήμα )
αποφασίζει :
1 ) Απορρίπτει την αγωγή .
2 ) Καταδικάζει τους ενάγοντες στα δικαστικά έξοδα .
Full & Egal Universal Law Academy