Διάδικοι
Σκεπτικό της απόφασης
Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα
Διατακτικό
Λέξεις κλειδιά
++++
1 . Υπάλληλοι - Κοινωνική ασφάλιση - Ασφάλιση κατά εργατικών ατυχημάτων και επαγγελματικών ασθενειών - Ατύχημα και επαγγελματική ασθένεια - Διαπίστωση - Διάσταση γνωμών μεταξύ των μελών της Υγειονομικής Επιτροπής - Απόφαση της πλειοψηφίας - Κύρος
( Κανονισμός υπηρεσιακής καταστάσεως, άρθρο 73 κανονιστική ρύθμιση για την κάλυψη των κινδύνων ατυχήματος και επαγγελματικής ασθενείας των υπαλλήλων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, άρθρο 23 )
2 . Υπάλληλοι - Κοινωνική ασφάλιση - Ασφάλιση κατά εργατικών ατυχημάτων και επαγγελματικών ασθενειών - Ατύχημα και επαγγελματική ασθένεια - Ιατρική πραγματογνωμοσύνη - Δικαστικός έλεγχος - 'Ορια
( Κανονισμός υπηρεσιακής καταστάσεως, άρθρο 73 κανονιστική ρύθμιση για την κάλυψη των κινδύνων ατυχήματος και επαγγελματικής ασθενείας των υπαλλήλων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, άρθρο 28 )
Διάδικοι
Στην υπόθεση 277/84,
Heinz Goenther Jaensch, συνταξιούχος υπάλληλος της Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, D-2105 Seevetal, Bahnhofstrasse 3, εκπροσωπούμενος από τον δικηγόρο Biel, τον οποίο διόρισε και αντίκλητο, 18 Α, rue des Glacis,
προσφεύγων,
κατά
Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, εκπροσωπούμενης από τον κύριο νομικό της σύμβουλο H . Etienne, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον Γ . Κρεμλή, μέλος της νομικής της υπηρεσίας, κτίριο Jean Monnet, Kirchberg,
καθής,
που έχει ως κύριο αντικείμενο την ακύρωση της αποφάσεως της Επιτροπής της 17ης Ιανουαρίου 1984 ( ΙΧ D 000347 ),
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ( δεύτερο τμήμα )
συγκείμενο από τους O . Due, πρόεδρο τμήματος, K . Bahlmann και T . F . O' Higgins, δικαστές,
γενικός εισαγγελέας : C . O . Lenz
γραμματέας : H . A . Roehl, κύριος υπάλληλος διοικήσεως
αφού έλαβε υπόψη την έκθεση για την επ' ακροατηρίου συζήτηση και κατόπιν της προφορικής διαδικασίας της 8ης Οκτωβρίου 1987, αφού άκουσε το γενικό εισαγγελέα που ανέπτυξε τις προτάσεις του κατά τη συνεδρίαση της 27ης Οκτωβρίου 1987,
εκδίδει την ακόλουθη
Απόφαση
Σκεπτικό της απόφασης
1 Με δικόγραφο που κατέθεσε στη γραμματεία του Δικαστηρίου στις 21 Νοεμβρίου 1984, ο Jaensch, συνταξιούχος υπάλληλος της Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων ( στο εξής : προσφεύγων ), άσκησε, δυνάμει του άρθρου 179 της Συνθήκης ΕΟΚ, προσφυγή που έχει ως κύριο αντικείμενο την ακύρωση της απόφασης της Επιτροπής ( στο εξής : καθής ) της 17ης Ιανουαρίου 1984 ( ΙΧ D 000347 ) περί σιωπηρής απορρίψεως αιτήσεως περί αναγνωρίσεως επαγγελματικής ασθένειας .
2 Στις 19 Νοεμβρίου 1975, συνέβη ατύχημα σε γερμανικό πυρηνικό σταθμό . Λίγα λεπτά μετά το ατύχημα ο προσφεύγων, με την ιδιότητα του επόπτη πυρηνικών εγκαταστάσεων, μπήκε στο στεγανό θάλαμο εισόδου του αντιδραστήρα, το οποίο είχε κατακλυστεί από ελαφρώς ραδιενεργούς ατμούς . Από εκεί μεταφέρθηκε το αργότερο μέσα στα επόμενα δεκαπέντε λεπτά .
3 Η υγειονομική επιτροπή, που συγκροτήθηκε δυνάμει των άρθρων 21 έως 23 της ρυθμίσεως περί καλύψεως των κινδύνων ατυχήματος και επαγγελματικής ασθένειας των υπαλλήλων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων ( στο εξής : η ρύθμιση ), με απόφαση της καθής, της 20ής Ιουνίου 1977, και η οποία δεν συνήλθε παρά στις 18 Σεπτεμβρίου 1981 σε μοναδική συνεδρίαση, δεν κατέληξε σε ενιαία έκθεση πραγματογνωμοσύνης . Η έκθεση της πλειοψηφίας κατέληξε στο πόρισμα ότι ο προσφεύγων, κατά το συμβάν, εκτέθηκε σε νέφος ατμού αλλά όχι σε επικίνδυνη υψηλή ακτινοβολία το συμβάν δεν επέφερε βλάβη στη σωματική ή ψυχική ακεραιότητα του προσφεύγοντος .
4 Με βάση αυτά τα πορίσματα, η ΑΔΑ αποφάσισε, στις 17 Ιανουαρίου 1984, να μη μεταβάλει, από 1ης Ιανουαρίου 1983, την από 16 Δεκεμβρίου 1982 απόφασή της, σύμφωνα με την οποία συνταξιοδοτήθηκε ο προσφεύγων και του χορηγήθηκε σύνταξη αναπηρίας ανερχόμενη στο 70 % του τελευταίου βασικού του μισθού .
5 Με έγγραφο της 17ης Φεβρουαρίου 1984, ο προσφεύγων προέβαλε αντιρρήσεις κατά της προσβαλλομένης αποφάσεως . Στις 18 Απριλίου 1984, υπέβαλε διοικητική ένσταση κατά "της απόφασης της διεύθυνσης προσωπικού, της 17ης Ιανουαρίου 1984, και της μέχρι τώρα σιωπηρής απόρριψης των αντιρρήσεών του, της 17ης Φεβρουαρίου 1984 ". Επειδή η καθής δεν έλαβε απόφαση επί της εν λόγω διοικητικής ενστάσεως, ο προσφεύγων άσκησε την παρούσα προσφυγή .
6 Ο προσφεύγων ζητεί, με το κεφάλαιο του κύριου αιτήματός του, την ακύρωση της αποφάσεως της ΑΔΑ, της 17ης Ιανουαρίου 1984, με τα κεφάλαια δε των άλλων αιτημάτων του, ουσιαστικά, την καταβολή, σύμφωνα με το άρθρο 73, παράγραφος 2, του κανονισμού υπηρεσιακής καταστάσεως, ποσού ως εφάπαξ αποζημιώσεως και την πλήρη κάλυψη όλων των ιατρικών δαπανών που προκλήθηκαν από την "επαγγελματική ασθένεια", σύμφωνα με το άρθρο 73, παράγραφος 3, του κανονισμού υπηρεσιακής καταστάσεως και, τέλος, την καταβολή αποζημιώσεως για τη βλάβη της σταδιοδρομίας του και για κάθε άλλη υλική ζημία .
7 Η καθής ζητεί την απόρριψη ως απαραδέκτων των περισσοτέρων κεφαλαίων των αιτημάτων καθώς και την απόρριψη ως αβάσιμης της προσφυγής κατά τα λοιπά .
8 Στην έκθεση για την επ' ακροατηρίου συζήτηση αναπτύσσονται το νομικό πλαίσιο της διαφοράς, τα πραγματικά περιστατικά της υποθέσεως και τα αιτήματα, οι λόγοι και οι ισχυρισμοί των διαδίκων . Τα στοιχεία αυτά του φακέλου δεν επαναλαμβάνονται πιο κάτω, παρά μόνον καθόσον απαιτείται για να σχηματίσει κρίση το Δικαστήριο .
9 Καταρχάς, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι η ρύθμιση, παρόλο που τέθηκε σε ισχύ μόλις την 1η Ιανουαρίου 1977, μπορεί να εφαρμοστεί ολόκληρη για τον έλεγχο των δραστηριοτήτων που αμφισβητούνται εν προκειμένω, δεδομένου ότι ο προσφεύγων ζήτησε ρητά την εφαρμογή της και η καθής στην εν συνεχεία συμπεριφορά της ακολούθησε πρακτική σύμφωνη με τη ρύθμιση .
10 Το παραδεκτό της προσφυγής πρέπει να εξεταστεί στο πλαίσιο της ρύθμισης . Η αίτηση ακυρώσεως είναι παραδεκτή, σύμφωνα με το άρθρο 91 του κανονισμού υπηρεσιακής καταστάσεως των υπαλλήλων . Ως προς τα άλλα κεφάλαια της αιτήσεως, ορισμένα προϋποθέτουν την ακύρωση και τα άλλα, ενόψει του συστήματος της ρυθμίσεως, αποτελούν συνέπειες της αιτήσεως ακυρώσεως . Συνεπώς, η απόφαση επί του παραδεκτού τους πρέπει να ληφθεί μόνο κατά το μέτρο που θα γίνει δεκτή η αίτηση αυτή . 'Οσον αφορά, τέλος, το αίτημα αποζημιώσεως για τη βλάβη της σταδιοδρομίας, είναι απαράδεκτο εφόσον διατυπώθηκε για πρώτη φορά με την προσφυγή .
11 'Οσον αφορά το βάσιμο της προσφυγής, πρέπει να εξεταστεί το κύρος της προσβαλλομένης αποφάσεως καθώς και η προηγηθείσα της αποφάσεως αυτής διαδικασία . Συγκεκριμένα, ο προσφεύγων επικαλείται ορισμένες πλημμέλειες της διαδικασίας σχετικά με τη συγκρότηση της υγειονομικής επιτροπής, οι οποίες συνεπιφέρουν την ακυρότητα της ιατρικής εκθέσεως . Πρέπει σχετικά να γίνει δεκτό ότι η διαδικασία που τελικά κατέληξε στη συγκρότηση της υγειονομικής επιτροπής ήταν πράγματι πολύ επίμονη και βραδεία . 'Ομως, οι τυπικές πλημμέλειες που ενδεχομένως σημειώθηκαν κατά τη διάρκεια αυτής της διαδικασίας πρέπει να θεωρηθεί ότι καλύφθηκαν από τη συγκρότηση της υγειονομικής επιτροπής, που έγινε κατά τρόπο μη αμφισβητούμενο από τον προσφεύγοντα .
12 'Οσον αφορά τη διαδικασία που επέλεξε αυτή η επιτροπή, μπορεί να προσβληθεί για δύο λόγους, ήτοι μη τήρηση πρακτικών, εγκεκριμένων από την πλειοψηφία, της συνεδριάσεως της 18ης Σεπτεμβρίου 1981, και έλλειψη συμφωνίας μεταξύ των μελών της επιτροπής ως προς το πέρας της διαδικασίας .
13 'Οσον αφορά τα πρακτικά, πρέπει να σημειωθεί ότι, μολονότι είναι λυπηρό το ότι αυτά δεν τηρήθηκαν, η ύπαρξή τους δεν αποτελεί εντούτοις ουσιώδη όρο για το κύρος των διασκέψεων της επιτροπής . Επιπλέον, στην παρούσα περίπτωση, η έλλειψη αυτή δεν είχε επιπτώσεις στη συνέχιση των εργασιών της υγειονομικής επιτροπής .
14 'Οσον αφορά την έλλειψη συμφωνίας των μελών της επιτροπής ως προς το πέρας της διαδικασίας, πρέπει να υπογραμμιστεί ότι, κατά πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, ο κανονισμός υπηρεσιακής καταστάσεως, προβλέποντας επιτροπή συγκείμενη από τρία μέλη, δέχεται εμμέσως ότι, σε περίπτωση διαφωνίας, η επιτροπή μπορεί να αποφασίσει κατά πλειοψηφία . Απ' αυτό έπεται ότι η επιτροπή μπορεί να αποφασίζει κατά πλειοψηφία για τη συνέχιση των εργασιών της και για το ενδεχόμενο πέρας αυτών . Στην αρχή αυτή μπορούν να τίθενται περιορισμοί σε περιπτώσεις που δεν υπάρχει καθόλου συνεργασία μεταξύ πλειοψηφίας και μειοψηφίας, περίπτωση όμως που δεν συντρέχει εν προκειμένω . Πράγματι, ο εμπειρογνώμονας της μειοψηφίας παραιτήθηκε μόνο αφού η υγειονομική επιτροπή ολοκλήρωσε την κρίσιμη συζήτηση των στοιχείων του ιατρικού φακέλου . Επιπλέον, η σύνταξη της εκθέσεώς του έγινε αφού έλαβε γνώση της εκθέσεως των εμπειρογνωμόνων της πλειοψηφίας . Αυτοί, τέλος, υπό το φως της εκθέσεως της μειοψηφίας, εξέτασαν το δικό τους σχέδιο και θεώρησαν ότι δεν επηρεάζεται καθόλου από την έκθεση της μειοψηφίας . Υπ' αυτές τις συνθήκες, δεδομένου ότι οι εργασίες ολοκληρώθηκαν με την κατάρτιση της εκθέσεως της πλειοψηφίας, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι η διαδικασία διεξήχθη νομοτύπως .
15 Επομένως, πρέπει να εξεταστεί αν η έκθεση της πλειοψηφίας περιλαμβάνει πλημμέλειες επιφέρουσες την ακυρότητά της . Σχετικά, πρέπει να τονιστεί ότι το Δικαστήριο είναι αρμόδιο μόνο για την ακύρωση των παρανόμων αποφάσεων μιας υγειονομικής επιτροπής . Τέτοια περίπτωση συντρέχει όταν υγειονομική επιτροπή είχε βασιστεί σε πεπλανημένη έννοια της "επαγγελματικής ασθένειας" ή αν η έκθεσή της δεν περιελάμβανε μια κατανοητή σχέση μεταξύ των ιατρικών διαπιστώσεων που περιέχει και των πορισμάτων στα οποία καταλήγει .
16 Συνάγεται ότι το Δικαστήριο αρμοδίως εξετάζει αν ο εμπειρογνώμονας, αναφερόμενος με τα πορίσματά του στην έννοια της "επαγγελματικής ασθένειας" και του "ατυχήματος", τήρησε το περιεχόμενο των σχετικών κανονιστικών διατάξεων .
17 Πρέπει να παρατηρηθεί σχετικά ότι η έκθεση της πλειοψηφίας αναφέρει, στα πορίσματά της, όλα τα κριτήρια της κανονιστικής ρυθμίσεως, τόσο για την επαγγελματική ασθένεια όσο και για το ατύχημα, αρνούμενη να τα θεωρήσει ως ικανοποιούμενα εν προκειμένω . Ειδικότερα, σημειώνεται ότι στην έκθεση της πλειοψηφίας τηρήθηκαν τα δεδομένα της οδηγίας 80/836/Ευρατόμ του Συμβουλίου, της 15ης Ιουλίου 1980, περί τροποποιήσεως των οδηγιών για τον καθορισμό των βασικών κανόνων προστασίας της υγείας του πληθυσμού και των εργαζομένων από τους κινδύνους που προκύπτουν από ιοντίζουσες ακτινοβολίες ( ΕΕ, ειδ . έκδ . 12/002, σ . 70 ). Απέκλεισε ρητά την ύπαρξη επαγγελματικών ασθενειών F 1 ( που προκλήθηκαν από ιοντίζουσες ακτινοβολίες ) και Β 2 ( δερματικές βλάβες προκαλούμενες σε επαγγελματικό κύκλο από ουσίες που δεν περιλαμβάνονται σε άλλες θέσεις ), δεδομένου ότι δεν υπήρξε, εν προκειμένω, έκθεση προσώπου σε κίνδυνο ατυχήματος, δηλαδή έκθεση τυχαία και ακούσια συνεπαγόμενη υπέρβαση ενός από τα όρια των δόσεων που καθορίζονται για τους εκτιθέμενους σ' αυτόν τον κίνδυνο εργαζομένους . 'Οσον αφορά, επιπλέον, την προέλευση των ερυθημάτων στο σώμα του προσφεύγοντος, η έκθεση τα πραγματεύεται λεπτομερώς πραγματεύεται επίσης το θέμα της ψυχικής ακεραιότητας του προσφεύγοντος .
18 Πρέπει να προστεθεί ότι ακόμα και η έκθεση της μειοψηφίας, που ουσιαστικά δέχεται ο προσφεύγων, δεν περιέχει παρά την άποψη ότι δεν μπορούν να αποκλειστούν σωματικές επιπτώσεις, άποψη που δεν αρκεί για να υποστηριχτεί η ύπαρξη ατυχήματος ή επαγγελματικής ασθένειας, κατά την έννοια των διατάξεων του κανονισμού υπηρεσιακής καταστάσεως .
19 Επομένως, αφού οι συντάκτες της εκθέσεως της πλειοψηφίας δεν στηρίχτηκαν σε πεπλανημένες έννοιες και δεν συνήγαγαν πεπλανημένα πορίσματα, η έκθεσή τους πρέπει να θεωρηθεί έγκυρη .
20 Παραμένει προς εξέταση το ζήτημα αν η προσβαλλόμενη απόφαση ήταν κανονική απόφαση, κατά την έννοια του άρθρου 19 της ρυθμίσεως . Δεδομένου ότι η απόφαση αυτή ερείδεται ρητώς στο άρθρο 23 της ρυθμίσεως και, επομένως, πρέπει να θεωρείται ως απόφαση σιωπηρής αρνήσεως περί πληρώσεως των προϋποθέσεων χορηγήσεως παροχών του άρθρου 73 του κανονισμού υπηρεσιακής καταστάσεως, πρέπει να θεωρηθεί ως απόφαση, κατά την έννοια του άρθρου 19 της ρυθμίσεως, αν και θα ήταν ευκταία η σαφής μνεία της διατάξεως αυτής .
21 Επειδή η αίτηση ακυρώσεως είναι αβάσιμη, δεν συντρέχει λόγος να εξεταστούν τα λοιπά αιτήματα .
22 Κατόπιν των ανωτέρω η προσφυγή πρέπει να απορριφθεί στο σύνολό της . Πάντως, πρέπει να διευκρινιστεί ότι, σε περίπτωση ενδεχόμενης μέλλουσας ζημίας, ο προσφεύγων διατηρεί τη δυνατότητα να ζητήσει από την καθής να κινήσει εκ νέου τη διοικητική διαδικασία, ήτοι επανεξέταση και νέα απόφαση .
Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα
Επί των δικαστικών εξόδων
23 Κατά το άρθρο 69, παράγραφος 2, πρώτο εδάφιο, του κανονισμού διαδικασίας, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα έξοδα, εφόσον υπήρχε σχετικό αίτημα του νικήσαντος διαδίκου . Εντούτοις, κατά το άρθρο 70 του κανονισμού διαδικασίας, τα κοινοτικά όργανα φέρουν τα έξοδά τους στις προσφυγές των υπαλλήλων των Κοινοτήτων, υπό την επιφύλαξη του δεύτερου εδαφίου της παραγράφου 3 του άρθρου 69 . Κατά τη διάταξη αυτή, το Δικαστήριο μπορεί να υποχρεώσει ακόμα και το νικήσαντα διάδικο στην καταβολή προς τον αντίδικο των εξόδων στα οποία αναγκάστηκε να υποβληθεί, αν κρίνει ότι τα έξοδα αυτά προκλήθηκαν χωρίς εύλογη αιτία ή κακοβούλως .
24 Ενώπιον της διπλής παραλείψεως της καθής, η οποία δεν αντέδρασε ούτε στο αίτημα του προσφεύγοντος για παροχή διευκρινίσεων σχετικά με την προσβαλλόμενη απόφαση ούτε στην τυπική διοικητική του ένσταση κατ' αυτής της αποφάσεως, ο προσφεύγων υποχρεώθηκε να ασκήσει προσφυγή προκειμένου να αποτρέψει την απώλεια του δικαιώματος .
25 Επειδή, επομένως, η καθής ανάγκασε τον αιτούντα να υποβληθεί στα έξοδα της παρούσας δίκης, πρέπει να καταδικαστεί στο σύνολο των δικαστικών εξόδων .
Διατακτικό
Για τους λόγους αυτούς
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ( δεύτερο τμήμα )
αποφασίζει :
1 ) Απορρίπτει την προσφυγή .
2 ) Καταδικάζει την Επιτροπή στα δικαστικά έξοδα .
Full & Egal Universal Law Academy