ΑΠΌΦΑΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΊΟΥ (τρίτο τμήμα)
της 15ης Μαΐου 1986 ( *1 )
Στην υπόθεση 90/85,
που έχει ως αντικείμενο αίτηση του College van Beroep voor het Bedrijfsleven, Χάγη, προς το Δικαστήριο, κατ' εφαρμογή του άρθρου 177 της Συνθήκης ΕΟΚ, με την οποία ζητείται, στο πλαίσιο της διαφοράς που εκκρεμεί ενώπιον του αιτούντος δικαστηρίου μεταξύ
Handelsonderneming J. Mikx BV, Groningen,
και
Minister van Economische Zaken, Χάγη,
η έκδοση προδικαστικής αποφάσεως ως προς την ερμηνεία ιδίως του άρθρου 2, παράγραφος 1, σε συνδυασμό προς το παράρτημα III του κανονισμού 3420/83 του Συμβουλίου, της 14ης Νοεμβρίου 1983, για τα καθεστώτα εισαγωγής προϊόντων καταγωγής χωρών κρατικού εμπορίου που δεν έχουν ελευθερωθεί στο επίπεδο της Κοινότητας ( ΕΕ 1983, L 346, σ. 6 ), προκειμένου για την εφαρμογή ποσοστώσεως επί των εισαγωγών φυσιγγίων με σκάγια καταγωγής Τσεχοσλοβακίας,
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (τρίτο τμήμα)
συγκείμενο από τους U. Everling, πρόεδρο τμήματος, Υ. Galmot και Κ. Κακούρη, δικαστές,
γενικός εισαγγελέας: Sir Gordon Slynn
γραμματέας: J. Α. Pompe, βοηθός γραμματέας
λαμβάνοντας υπόψη τις παρατηρήσεις που κατέθεσε η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, εκπροσωπούμενη από τον Α. Riem, μέλος της νομικής της υπηρεσίας,
αφού άκουσε το γενικό εισαγγελέα που ανέπτυξε τις προτάσεις του κατά τη συνεδρίαση της 27ης Φεβρουαρίου 1986,
εκδίδει την ακόλουθη
ΑΠΟΦΑΣΗ
( To μέρος που περιέχει τα περιστατικά παραλείπεται )
Σκεπτικό
1
Με Διάταξη της 29ης Μαρτίου 1985, που περιήλθε στο Δικαστήριο στις 4 Απριλίου 1985, το College van Beroep voor het Bedrijfsleven της Χάγης υπέβαλε, δυνάμει του άρθρου 177 της Συνθήκης ΕΟΚ, δύο προδικαστικά ερωτήματα ως προς την ερμηνεία του άρθρου 2, παράγραφος 1, σε συνδυασμό προς το παράρτημα III, του κανονισμού 3420/83 του Συμβουλίου, της 14ης Νοεμβρίου 1983, για τα καθεστώτα εισαγωγής προϊόντων καταγωγής χωρών κρατικού εμπορίου που δεν έχουν ελευθερωθεί στο επίπεδο της Κοινότητας ( ΕΕ L 346, σ. 6 ).
2
Τα ερωτήματα αυτά ανέκυψαν στο πλαίσιο διαφοράς μεταξύ της εταιρίας J. Mikx BV του Groningen (στο εξής: της προσφεύγουσας) και του Minister van Economische Zaken ( Υπουργού Οικονομίας ) της Ολλανδίας ( στο εξής: του καθού ), σχετικά με την άρνηση του τελευταίου να χορηγήσει στην προσφεύγουσα άδεια εισαγωγής φυσιγγίων με σκάγια, καταγωγής Τσεχοσλοβακίας.
3
Η αίτηση χορηγήσεως άδειας εισαγωγής είχε ως αντικείμενο ένα εκατομμύριο φυσίγγια κυνηγίου με σκάγια για όπλα με λεία κάννη, διαμετρήματος 12, προελεύσεως Τσεχοσλοβακίας, εκ των οποίων τα μεν 500000 τεμάχια, που έφεραν τη μνεία «Skeet», περιείχαν σκάγια διαμέτρου 2 χιλιοστών (mm), τα δε λοιπά 500000 τεμάχια, που έφεραν τη μνεία «Trap», περιείχαν σκάγια διαμέτρου 2,5 mm. Η άρνηση χορηγήσεως άδειας αφορούσε αυτή την τελευταία παρτίδα, με την αιτιολογία ότι η ποσόστωση των φυσιγγίων κυνηγίου που είχε χορηγηθεί στην Benelux είχε ήδη εξαντληθεί. Αντιθέτως, η άδεια χορηγήθηκε ως προς τα λοιπά φυσίγγια που θεωρήθηκαν ως φυσίγγια σκοποβολής.
4
Κατά την επιχειρηματολογία που ανέπτυξε η προσφεύγουσα ενώπιον του εθνικού δικαστηρίου, το κριτήριο διακρίσεως μεταξύ φυσιγγίων κυνηγίου και φυσιγγίων σκοποβολής πρέπει να αναζητηθεί στον προορισμό τους, ο οποίος προκύπτει ιδίως από τη μνεία που φέρεται επάνω στον κάλυκα.
5
Ο καθού, αντιθέτως, πρότεινε ως κριτήριο διακρίσεως τη διάμετρο των σκαγίων που περιέχει το φυσίγγιο, ισχυριζόμενος ότι τα φυσίγγια που περιέχουν σκάγια διαμέτρου μέχρι 2 mm δεν προορίζονται, κατά γενικό κανόνα, για κυνήγι ( με εξαίρεση το κυνήγι της μπεκάτσας ).
6
Κρίνοντας ότι, για την επίλυση της διαφοράς αυτής, του ήταν αναγκαία η ερμηνεία του κοινοτικού δικαίου, το College van Beroep υπέβαλε στο Δικαστήριο τα ακόλουθα προδικαστικά ερωτήματα:
«1)
Έχει η διάταξη του άρθρου 2, παράγραφος 1, του κανονισμού 3420/83, σε συνδυασμό προς το παράρτημά του III, διάκριση 93.07 Β II α ) του κοινού δασμολογίου, αριθ. 93.07-45 και 93.07-49 του κώδικα Nimexe ( 1983 ), με τη σχετική σημείωση, την έννοια ότι υπόκεινται σε περιορισμούς οι εισαγωγές από την Τσεχοσλοβακία όλων των φυσιγγίων με σκάγια που είναι κατάλληλα για κυνήγι, ανεξαρτήτως του γεγονότος ότι τα ίδια φυσίγγια είναι κατάλληλα να χρησιμοποιηθούν και για σκοποβολή;
2)
Σε περίπτωση αρνητικής απαντήσεως στο ερώτημα 1, έχει ο συνδυασμός των ανωτέρω διατάξεων την έννοια ότι τα φυσίγγια με σκάγια, έστω και αν αυτά καθαυτά είναι κατάλληλα για κυνήγι, δεν υπόκεινται σε ποσοτικούς περιορισμούς επί των εισαγωγών, αν προορίζονται για σκοποβολή; »
Περί της εφαρμοστέας κανονιστικής ρυθμίσεως
7
Πριν εξεταστούν τα υποβαλλόμενα ερωτήματα, πρέπει να υπομνηστεί ότι το άρθρο 2, παράγραφος 1, του προαναφερθέντος κανονισμού ορίζει ότι «η θέση σε ελεύθερη κυκλοφορία των προϊόντων καταγωγής χωρών κρατικού εμπορίου, τα οποία παρατίθενται στο παράρτημα III, υπόκειται στα κράτη μέλη στους ποσοτικούς περιορισμούς που αναφέρονται στο παράρτημα αυτό ως προς τα προϊόντα αυτά ». Από το παράρτημα αυτό προκύπτει ότι τα προϊόντα που εμπίπτουν στη διάκριση 93.07 Β II α ) του ΚΔ ( Nimexe 93.07-45 και 49 ) και που περιγράφονται γενικά ως « φυσίγγια όπλων κυνηγίου και σκοποβολής », χωρίς διάκριση, τελούν, όσον αφορά την Benelux, « εν μέρει υπό ποσοτικούς περιορισμούς » η ακριβής περιγραφή του εμπορεύματος που περιέχεται στη σημείωση του εν λόγω παραρτήματος, έναντι των αριθμών του κώδικα Nimexe 93.07-45 και 49, είναι για την Benelux: « φυσίγγια κυνηγίου, για όπλα με κάννη χωρίς ραβδώσεις ». Δεν αναφέρονται στο παράρτημα τα φυσίγγια « σκοποβολής » και, επομένως, η εισαγωγή τους δεν υπόκειται, σύμφωνα με το άρθρο 6, πρώτη παράγραφος, σε κανέναν ποσοτικό περιορισμό.
8
Κατ' εφαρμογή των διατάξεων αυτών, το Συμβούλιο καθόρισε, με την απόφαση 83/675 της 19ης Δεκεμβρίου 1983 (ΕΕ L 381, σ. 1 ), σε 120000 τεμάχια την ποσόστωση των« cartouches de chasse pour armes à canon lisse » ( φυσιγγίων κυνηγίου για όπλα με λεία κάννη ), προελεύσεως Τσεχοσλοβακίας, που όφειλε να ανοίξει η Benelux για το έτος 1984 (παράρτημα VI της απόφασης). Στην απόφαση αυτή δεν αναφέρονται τα « φυσίγγια σκοποβολής ».
9
Από τις διατάξεις αυτές προκύπτει ότι καθιερώνεται διάκριση μεταξύ των « φυσιγγίων κυνηγίου » και των « φυσιγγίων σκοποβολής » και ότι μόνο τα φυσίγγια κυνηγίου υπόκεινται σε ποσοτικούς περιορισμούς.
Επί του πρώτου ερωτήματος
10
Όπως προκύπτει από τη διατύπωση του πρώτου προδικαστικού ερωτήματος, το εθνικό δικαστήριο θεωρεί ότι ορισμένα φυσίγγια είναι κατάλληλα τόσο για κυνήγι όσο και για σκοποβολή και, ξεκινώντας από τη σκέψη αυτή, θέτει το ερώτημα αν τα φυσίγγια αυτά υπόκεινται στον περιορισμό των εισαγωγών που ισχύει για τα φυσίγγια καταγωγής Τσεχοσλοβακίας.
11
Η προσφεύγουσα, χωρίς να επαναλαμβάνει ρητά την άποψη που εξέθεσε ενώπιον του εθνικού δικαστηρίου, ότι δηλαδή τα φυσίγγια πρέπει να διακρίνονται ανάλογα με τον προορισμό τους, επισημαίνει εν συντομία ότι η Centrale Dienst voor in- en uitvoer εκδίδει πιστοποιητικά εισαγωγής για τσεχοσλοβακικά φυσίγγια που έχουν τεθεί σε ελεύθερη κυκλοφορία στην Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, όπου η εισαγωγή φυσιγγίων κυνηγίου καταγωγής Τσεχοσλοβακίας έχει ελευθερωθεί πλήρως.
12
Η Επιτροπή, αφού υπενθυμίζει το ιστορικό της ισχύουσας διατύπωσης της διάκρισης 93.07 Β II α) του ΚΔ, ισχυρίζεται με τις παρατηρήσεις της ότι από σύγκριση των περιγραφών που περιέχονται στο παράρτημα III του κανονισμού 3420/83 και στο παράρτημα VI της απόφασης 83/675, που προαναφέρθηκαν, με τη διατύπωση της διάκρισης 93.07 Β II α ) του ΚΔ και των αριθμών 93.07-45 και 49 του κώδικα Nimexe οδηγείται στο συμπέρασμα ότι τα φυσίγγια σκοποβολής και ιδίως εκείνα που προορίζονται για όπλα με λεία κάννη δεν υπόκεινται, σύμφωνα με το άρθρο 6 του κανονισμού 3420/83, σε κανέναν ποσοτικό περιορισμό. Ωστόσο, η Επιτροπή θεωρεί ότι, στην παρούσα φάση εξελίξεως του κοινοτικού δικαίου, το κείμενο των επίδικων διατάξεων δεν παρέχει κανένα κριτήριο στο οποίο μπορεί να στηριχτεί μια πρόσφορη διάκριση μεταξύ των δύο τύπων φυσιγγίων με σκάγια, ενώ πρέπει να αποκρουστεί το κριτήριο του προορισμού, διότι δεν επιτρέπει τον αποτελεσματικό έλεγχο.
13
Η Επιτροπή δέχεται ότι, αν δεν γινόταν καμία διάκριση μεταξύ φυσιγγίων κυνηγίου και φυσιγγίων σκοποβολής, θα επιβαλλόταν τελικά πολύ αυστηρός περιορισμός στις εισαγωγές φυσιγγίων σκοποβολής, περιορισμός που θα ήταν σε κάποιο βαθμό ασυμβίβαστος προς το πνεύμα και το γράμμα των διατάξεων του κοινοτικού δικαίου και ιδίως του κανονισμού 3420/83. Ωστόσο, η Επιτροπή, μολονότι δηλώνει ότι έχει απόλυτη επίγνωση των δυσχερειών που μπορούν να προκύψουν, θεωρεί ότι οφείλει να προτείνει στο Δικαστήριο να απαντήσει στο πρώτο προδικαστικό ερώτημα ότι « οι περιορισμοί επί των εισαγωγών φυσιγγίων καταγωγής Τσεχοσλοβακίας ισχύουν για όλα τα φυσίγγια με σκάγια που είναι κατάλληλα να χρησιμοποιηθούν για κυνήγι, ανεξάρτητα από το γεγονός ότι είναι επίσης κατάλληλα να χρησιμοποιηθούν και για σκοποβολή ».
14
Πρέπει, καταρχάς, να παρατηρηθεί ότι η δυσχέρεια στην οποία προσέκρουσε το εθνικό δικαστήριο οφείλεται στο γεγονός ότι οι προαναφερθείσες διατάξεις διακρίνουν ρητά μεταξύ « φυσιγγίων κυνηγίου » και « φυσιγγίων σκοποβολής », ενώ στην πραγματικότητα, όπως αποδείχτηκε κατά τη διάρκεια της διαδικασίας, τα περισσότερα φυσίγγια προσφέρονται, λόγω των αντικειμενικών τους τεχνικών χαρακτηριστικών, και για τις δύο χρήσεις, περιορισμένος δε μόνο αριθμός απ' αυτά μπορεί να χρησιμοποιηθεί αποκλειστικά για κυνήγι ή αποκλειστικά για σκοποβολή.
15
Στη συνέχεια, πρέπει να απορριφθεί η άποψη της προσφεύγουσας ότι η διάκριση πρέπει να γίνεται ανάλογα με τον προορισμό των φυσιγγίων που είναι κατάλληλα και για τις δύο χρήσεις. Πράγματι, ο προορισμός των φυσιγγίων, που δεν αποτελεί εγγενή τους ιδιότητα, δεν μπορεί να χρησιμεύσει ως αντικειμενικό κριτήριο κατά το χρόνο της εισαγωγής, διότι είναι αδύνατο κατά το χρόνο αυτό να προσδιοριστεί η πραγματική χρήση στην οποία θα τεθούν.
16
Το ερώτημα που τίθεται είναι, επομένως, αν, πέρα από τα φυσίγγια που είναι κατάλληλα μόνο για κυνήγι, ο υπό κρίση περιορισμός αφορά και τα φυσίγγια που είναι κατάλληλα και για τις δύο χρήσεις.
17
Για να δοθεί απάντηση στο ερώτημα αυτό, πρέπει να σημειωθεί ότι δεν παρέχονται ικανά στοιχεία επιτρέποντα τον ασφαλή προσδιορισμό του πραγματικού σκοπού του περιορισμού. Ωστόσο, όπως έγινε γνωστό κατά την επ' ακροατηρίου συζήτηση, το καθεστώς της επιβολής ποσοστώσεων για τα φυσίγγια κυνηγίου ίσχυε, στις εμπορικές σχέσεις μεταξύ Benelux και Τσεχοσλοβακίας, προ της καθιερώσεως της κοινοτικής εμπορικής πολιτικής και αποσκοπούσε στην προστασία της παραγωγής αυτού του είδους φυσιγγίων στις χώρες της Benelux. Το καθεστώς αυτό υιοθέτησε αυτούσιο και εφάρμοσε η Κοινότητα.
18
Οι σκέψεις αυτές οδηγούν στο συμπέρασμα ότι ο υπό κρίση περιορισμός αποσκοπεί στο να περιλάβει στην ποσόστωση όλα τα φυσίγγια που είναι κατάλληλα να χρησιμοποιηθούν για κυνήγι, εφόσον όλα αυτά τα φυσίγγια είναι ανταγωνιστικά προς τα προστατευόμενα προϊόντα. Η ερμηνεία αυτή ενισχύεται από το γεγονός ότι οι αρχικές ποσοστώσεις αυξήθηκαν προοδευτικά από την Κοινότητα, με σκοπό να ευνοηθούν οι ανταλλαγές με τις χώρες κρατικού εμπορίου, χωρίς όμως πλήρη ελευθέρωση.
19
Επομένως, στο πρώτο ερώτημα πρέπει να δοθεί η απάντηση ότι το άρθρο 2, παράγραφος 1, του κανονισμού 3420/83, σε συνδυασμό προς το παράρτημα III, διάκριση 93.07 Β II α ) του ΚΔ, αριθ. 93.07-45 και 49 του κώδικα Nimexe ( 1983 ), με τη σχετική σημείωση, έχει την έννοια ότι οι περιορισμοί των εισαγωγών φυσιγγίων καταγωγής Τσεχοσλοβακίας ισχύουν για όλα τα φυσίγγια με σκάγια, που είναι κατάλληλα να χρησιμοποιηθούν για κυνήγι, έστω και αν μπορούν να χρησιμοποιηθούν και για σκοποβολή.
20
Ενόψει της απαντήσεως που δόθηκε στο πρώτο ερώτημα, παρέλκει η απάντηση στο δεύτερο ερώτημα.
Επί των δικαστικών εξόδων
21
Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκε η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, η οποία κατέθεσε παρατηρήσεις στο Δικαστήριο, δεν αποδίδονται. Δεδομένου ότι η παρούσα διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης το χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον του εθνικού δικαστηρίου, σ' αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων.
Για τους λόγους αυτούς
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (τρίτο τμήμα),
κρίνοντας επί των ερωτημάτων που του υπέβαλε με Διάταξη της 29ης Μαρτίου 1985 το College van Beroep, αποφαίνεται:
Το άρθρο 2, παράγραφος 1, του κανονισμού 3420/83, σε συνδυασμό προς το παράρτημα III, διάκριση 93.07 Β II α ) του ΚΔ, αριθ. 93.07-45 και 49 του κώδικα Nimexe ( 1983 ), με τη σχετική σημείωση, έχει την έννοια ότι οι περιορισμοί των εισαγωγών φυσιγγίων καταγωγής Τσεχοσλοβακίας ισχύουν για όλα τα φυσίγγια με σκάγια, που είναι κατάλληλα να χρησιμοποιηθούν για κυνήγι, έστω και αν μπορούν να χρησιμοποιηθούν και για σκοποβολή.
Everling
Galmot
Κακούρης
Δημοσιεύτηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο Λουξεμβούργο στις 15 Μαΐου 1986.
Ο γραμματέας
Ρ. Heim
Ο πρόεδρος του τρίτου τμήματος
U. Everling
( *1 ) Γλώσσα διαδικασίας: η ολλανδική.
Full & Egal Universal Law Academy