Προτάσεις του γενικού εισαγγελέα
++++
Κύριε πρόεδρε,
Κύριοι δικαστές,
1. Κατά το άρθρο 1 του κανονισμού 604/83 του Συμβουλίου (1), για τα προϊόντα της διακρίσεως 07.06 Α του κοινού δασμολογίου (ρίζες μανιόκας και άλλα), το ποσοστό της εισφοράς που εισπράττεται κατά την εισαγωγή ορίζεται, κατ' ανώτατο όριο, σε 6 % κατ' αξία στο όριο των ποσοτήτων που καθορίζονται ανά τρίτη χώρα καταγωγής. Για τις τρίτες χώρες μη μέλη της ΓΣΔΕ, είχε προβλεφθεί δασμολογική ποσόστωση ύψους 370 000 τόνων, ενώ οι ποσοστώσεις για τα έτη 1984, 1985 και 1986 επρόκειτο να καθοριστούν από το Συμβούλιο, με ειδική πλειοψηφία, κατόπιν προτάσεως της Επιτροπής.
2. Το Νοέμβριο του 1985, η Επιτροπή πρότεινε να καθοριστεί η δασμολογική ποσόστωση για το 1986 στους 200 000 τόνους. Το Συμβούλιο δέχτηκε αυτήν την πρόταση της Επιτροπής με τον κανονισμό 758/86 της 10ης Μαρτίου 1986 (2) , που τέθηκε σε ισχύ στις 16 Μαρτίου 1986.
3. Τα της εφαρμογής του κανονισμού 604/83 καθορίστηκαν με τον κανονισμό 3656/83 της Επιτροπής (3) της 23ης Δεκεμβρίου 1983 του οποίου το άρθρο 2, που αφορά τη διαδικασία χορηγήσεως πιστοποιητικών εισαγωγής, είναι διατυπωμένο ως εξής:
"1. Οι αιτήσεις για πιστοποιητικά εισαγωγής για καθένα από τα έτη 1984, 1985 και 1986 δύνανται να κατατίθενται στις αρχές των κρατών μελών από τα μέσα Δεκεμβρίου με την επιφύλαξη ότι η ισχύς των πιστοποιητικών αρχίζει τον επόμενο Ιανουάριο.
2. Οι ενδείξεις σχετικά με το όνομα του εισαγωγέα, τις αιτούμενες ποσότητες και την καταγωγή τους, διαβιβάζονται με τέλεξ από τα κράτη μέλη στην Επιτροπή το αργότερο μέχρι την Πέμπτη της εβδομάδας που ακολουθεί εκείνη κατά τη διάρκεια της οποίας υποβλήθηκε η αίτηση.
3. Το αργότερο την Παρασκευή της επόμενης εβδομάδας από εκείνη που πραγματοποιήθηκε η διαβίβαση που αναφέρεται στην παράγραφο 2, η Επιτροπή καθορίζει, ενδεχομένως ανάλογα με τις αιτήσεις, τις ποσότητες για τις οποίες χορηγήθηκαν πιστοποιητικά κατά χώρα ή ομάδα χωρών που αναφέρονται στο άρθρο 1 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 604/83.
4. ..."
4. Δεδομένου ότι το Συμβούλιο καθυστέρησε να καθορίσει τη δασμολογική ποσόστωση για το 1986, η Επιτροπή επέτρεψε οριστικά την εκ των προτέρων χορήγηση πιστοποιητικών εισαγωγής για το διάστημα από 1ης Ιανουαρίου 1986 μέχρι 11 Φεβρουαρίου 1986 και για ποσότητα 130 000 τόνων. Κατά τα τέλη της εβδομάδος από 12 μέχρι 20 Φεβρουαρίου 1986, υποβλήθηκαν στην Επιτροπή νέες αιτήσεις για πιστοποιητικά εισαγωγής για ποσότητα 87 020,261 τόνων. Κατά συνέπεια, οι ποσότητες αυτές προστιθέμενες στους 130 000 τόνους για τους οποίους είχαν ήδη εγκριθεί και χορηγηθεί πιστοποιητικά μετά την 1η Ιανουαρίου 1986, υπερέβαιναν το όριο των 200 000 τόνων που είχε προτείνει η Επιτροπή στο Συμβούλιο. Κατόπιν τούτου, με τηλετύπημα της 20ής Φεβρουαρίου 1986, η Επιτροπή επισήμανε στις αρμόδιες εθνικές αρχές, απαντώνταςστις εκκρεμείς ακόμα αιτήσεις που της είχαν υποβάλει, ότι κανένα πιστοποιητικό δεν μπορούσε πλέον να εκδοθεί εφόσον το Συμβούλιο δεν είχε ακόμα εκδόσει τον κανονισμό με τον οποίο θα καθόριζε τη δασμολογική ποσόστωση για το 1986. Βάσει αυτής της ανακοινώσεως της 20ής Φεβρουαρίου 1986, ο Hoofproduktschap voor Akkerbouwprodukten (καθού της κύριας δίκης) απέρριψε δύο αιτήσεις για πιστοποιητικά που είχαν υποβληθεί από τους προσφεύγοντες της κύριας δίκης, αντίστοιχα, στις 12 Φεβρουαρίου (15 300 τόνοι) και στις 20 Φεβρουαρίου (5 000 τόνοι). Οι δοθείσες εγγυήσεις αποδεσμεύθηκαν και επιστράφηκαν. Οι ενδιαφερόμενες εταιρίες άσκησαν αμέσως προσφυγές κατά των αποφάσεων αυτών.
5. Μετά την έναρξη της ισχύος, στις 16 Μαρτίου 1986, του κανονισμού του Συμβουλίου με τον οποίο η ποσόστωση καθορίστηκε στους 200 000 τόνους, η Επιτροπή, με τηλετύπημα της 21ης Μαρτίου 1986, γνωστοποίησε στις εθνικές αρχές ότι για την εξασφάλιση σε όλους τους εισαγωγείς ισότητας όσον αφορά τη διάθεση των 70 000 τόνων για τους οποίους δεν είχαν ακόμα χορηγηθεί πιστοποιητικά, θα βασιζόταν στον κανόνα της αναλογίας του άρθρου 2 , παράγραφος 3, του κανονισμού 3656/83. Η Επιτροπή πρόσθεσε ότι παρατείνει την προθεσμία για την υποβολή νέων ή την επιβεβαίωση παλαιών αιτήσεων μέχρι τις 24 Μαρτίου 1986.
6. Στις 25 Μαρτίου 1986, η Επιτροπή γνωστοποίησε με τηλετύπημα στον καθού ότι οι αιτήσεις που είχαν υποβληθεί σ' αυτόν και διαβιβαστεί στην Επιτροπή κατά το διάστημα από 16 μέχρι 24 Μαρτίου 1986 μπορούσαν να γίνουν δεκτές μέχρι ποσοστού 4,191315 % των αιτουμένων ποσοτήτων. Μεταξύ των αιτήσεων περιλαμβάνονταν και οι αιτήσεις της εταιρίας Krohn οι οποίες είχαν απορριφθεί τον Φεβρουάριο. Κατά των αποφάσεων του Hoofdproduktschap voor Akkerbouwprodukten με τις οποίεςεφαρμόστηκε ο προαναφερθείς συντελεστής, οι προσφεύγουσες της κύριας δίκης άσκησαν προσφυγές ενώπιον του College van Beroep voor het Bedrijfsleven. Στη συνέχεια, το εν λόγω δικαστήριο υπέβαλε στο Δικαστήριο τα εξής προδικαστικά ερωτήματα:
"1) Αντιβαίνει η ανακοίνωση της Επιτροπής προς τον καθού της 20ής Φεβρουαρίου 1986, στο κοινοτικό δίκαιο και συγκεκριμένα στον κανονισμό (ΕΟΚ) 3656/83, στην αρχή της απαγορεύσεως των διακρίσεων που θέτει το άρθρο 40, παράγραφος 3, της Συνθήκης ΕΟΚ και στην αρχή της ασφάλειας του δικαίου;
2) Αντιβαίνει η ανακοίνωση της Επιτροπής προς τον καθού της 21ης Μαρτίου 1986 στο κοινοτικό δίκαιο και συγκεκριμένα στον κανονισμό (ΕΟΚ) 3656/83, στην αρχή της απαγορεύσεως των διακρίσεων που θέτει το άρθρο 40, παράγραφος 3, της Συνθήκης ΕΟΚ και στην αρχή της ασφάλειας του δικαίου;"
Ι - 'Οσον αφορά το πρώτο ερώτημα
7. Το College van Beroep voor het Bedrijfsleven διερωτάται προκαταρκτικώς, στο σκεπτικό της απόφασής του, αν έχει εφαρμογή ο κανονισμός 3656/83 στην περίπτωση όπου η ποσόστωση δεν έχει ακόμα καθοριστεί για το έτος στο οποίο αναφέρονται οι εν λόγω αιτήσεις για πιστοποιητικά εισαγωγής. Στην περίπτωση αυτή, το College δεν αντιλαμβάνεται μέχρι ποια ποσότητα μπορεί η Επιτροπή να επιτρέψει την έκδοση πιστοποιητικών εισαγωγής.
8. Μολονότι κατανοώ την αμηχανία του εθνικού δικαστηρίου, θεωρώ ωστόσο ότι δεν μπορεί να προσαφθεί στην Επιτροπή το ότι ήδη χορήγησε άδειες από την ποσόστωση του 1986 πριν καν αυτή καθοριστεί από το Συμβούλιο .
9. Βεβαίως, η Επιτροπή δεν ήταν υποχρεωμένη να το πράξει και θα μπορούσε να αφήσει να συσσωρευτούν όλες οι αιτήσεις, κρατώντας τις σε εκκρεμότητα, μέχρι να τεθεί σε ισχύ ο κανονισμός του Συμβουλίου. Πρέπει όμως να αναγνωριστεί ότι διάφορα σοβαρά επιχειρήματα συνηγορούσαν υπέρ της διαδικασίας που ακολούθησε η Επιτροπή.
10. Επισημαίνω πρώτα απ' όλα το γεγονός ότι η αρχή των ετησίων ποσοστώσεων για τα έτη 1983, 1984, 1985 και 1986 είχε αποφασιστεί άπαξ και δια παντός με τον κανονισμό 604/83 του Συμβουλίου, της 14ης Μαρτίου 1983, και απέμενε μόνο να καθοριστεί το ύψος της ποσόστωσης αυτής για το 1986.
11. Δεύτερον, δεν υπάρχει αμφιβολία, όπως υπογραμμίζει η Επιτροπή, ότι η εκ μέρους της άρνηση εκδόσεως πιστοποιητικών εισαγωγής μέχρι να καθοριστεί από το Συμβούλιο η δασμολογική ποσόστωση για το έτος 1986, θα είχε ως αποτέλεσμα τη διακοπή των εισαγωγών και θα ήταν αντίθετη προς το συμφέρον εμπόρων και καταναλωτών.
12. 'Οπως έχει δεχθεί το Δικαστήριο, στο πλαίσιο μιας άλλης υποθέσεως, η Επιτροπή οφείλει να είναι, υπό οποιαδήποτε περίσταση, σε θέση να ανταποκρίνεται στις ευθύνες της (4) .
13. 'Ηδη κατά τα προηγούμενα έτη, η Επιτροπή είχε χορηγήσει άδειες πριν καν καθοριστεί το ύψος της ποσόστωσης. Η προταθείσα από την Επιτροπή και καθορισθείσα από το Συμβούλιο ποσόστωση είχε πάντοτε αποδειχθεί απολύτως επαρκής, και δεν υπήρχε λόγος να θεωρηθεί - εκ των προτέρων - ότι δεν θα επαρκούσε το 1986.
14. Επομένως, η Επιτροπή βασίμως θεωρούσε ότι δικαιούνταν να χορηγεί τις αιτηθείσες άδειες εισαγωγής εκδίδοντας ταυτόχρονα τις σχετικές αποφάσεις κατά το ρυθμό που επιβάλλει το άρθρο 2, παράγραφος 3, του κανονισμού 3656/83. Και αυτό ακριβώς έπραξε μέχρι τη στιγμή που διαπίστωσε ότι το συνολικό ύψος των ζητουμένων ποσοτήτων υπερέβαινε το υφιστάμενο υπόλοιπο της ποσόστωσης των 200 000 τόνων που αυτή είχε προτείνει. Τότε ακριβώς απέστειλε την ανακοίνωση της 20ής Φεβρουαρίου 1986.
15. α) Με το πρώτο ερώτημα, το College van Beroep voor het Bedrijfsleven ερωτά καταρχάς αν η ανακοίνωση αυτή αντιβαίνει προς τον κανονισμό 3656/83. Στο σκεπτικό της απόφασης περί παραπομπής το εν λόγω δικαστήριο αναφέρει ότι "εν προκειμένω επιβάλλεται να τεθεί το ερώτημα αν η Επιτροπή τήρησε ή όχι την προθεσμία του άρθρου 2, παράγραφος 3 ".
16. Επομένως, όπως φαίνεται, το εθνικό δικαστήριο διερωτάται μήπως όφειλε η Επιτροπή, άπαξ και είχε αρχίσει να χορηγεί πιστοποιητικά χωρίς να αναμένει τη θέση σε ισχύ του κανονισμού του Συμβουλίου να συνεχίσει να λαμβάνει αποφάσεις, κάθε Παρασκευή, επί των αιτήσεων που της είχαν διαβιβαστεί κατά την προηγούμενη εβδομάδα μέχρι την πλήρη εξάντληση της ποσότητας που είχε προτείνει στο Συμβούλιο.
17. Είναι βέβαιο ότι αυτή η αιφνίδια διακοπή της πρόωρης εφαρμογής του κανονισμού θα μπορούσε, εκ πρώτης όψεως, να προκαλέσει έκπληξη. Αλλά, απ' την άλλη μεριά, αν η Επιτροπή είχε συνεχίσει να λαμβάνει, όπως και πρότερον, αποφάσεις επί των αιτήσεων που τις είχαν υποβληθεί, θα είχε διανείμει, κατ' εφαρμογή του κανόνα της αναλογίας, ό,τι απέμενε από την ποσόστωση.
18. Νομίζω όμως ότι η Επιτροπή δικαιολογημένα επεδίωξε να αποφύγει την πλήρη εξάντληση της ποσόστωσης πριν καν αυτή καθοριστεί τυπικά με τον κανονισμό του Συμβουλίου 758/86, της 10ης Μαρτίου 1986. Ασφαλώς δεν πρόκειται εδώ για πραγματική περίπτωση αναδρομικής εφαρμογής νομικού κανόνα, εφόσον η δυνατότητα καθορισμού και για το έτος 1986, δασμολογικής ποσοστώσεως για τις ρίζες μανιόκας είχε αποφασιστεί ήδη από το 1983 (κανονισμός 604/83 του Συμβουλίου, της 14ης Μαρτίου 1983). Λόγω όμως της πρόωρης χορηγήσεως αδειών εισαγωγής, ο κανονισμός του Συμβουλίου με τον οποίο καθορίστηκε το ύψος της ποσόστωσης για το 1986 επρόκειτο, κατ' ανάγκη, να έχει, κατά σημαντικό μέρος αναδρομική ισχύ. Αν το σύνολο της ποσότητας της ποσοστώσεως είχε διανεμηθεί πριν από την έναρξη ισχύος του κανονισμού, ο τελευταίος θα χρησίμευε αποκλειστικά για την ex post νομιμοποίηση των αποφάσεων που είχαν ήδη ληφθεί, πράγμα που έπρεπε να αποφευχθεί.
19. Εξάλλου, θεωρητικά δεν αποκλειόταν να καθόριζε το Συμβούλιο ποσόστωση κατώτερη των 200 000 τόνων. Επομένως, η Επιτροπή όφειλε να κρατήσει ένα περιθώριο ασφαλείας. Αντιστρόφως, στην περίπτωση που το Συμβούλιο θα καθόριζε ποσόστωση ανώτερη των 200 000 τόνων, η Επιτροπή θα μπορούσε αναμφίβολα να ικανοποιήσει το σύνολο των αιτήσεων χωρίς να χρειαστεί να εφαρμόσει τον κανόνα της αναλογίας. Κατά συνέπεια, εξαιρετικά επιχειρήματα συνηγορούσαν υπέρ της διακοπής της χορηγήσεως των αδειών.
20. Εξάλλου, οι ίδιες οι προσφεύγουσες παραδέχονται στις παρατηρήσεις τους ότι, αφής στιγμής οι υποβληθείσες αιτήσεις μαζί με τις ήδη χορηγηθείσες ποσότητες υπερέβαιναν το ύψος της ποσόστωσης που είχε προταθεί από την Επιτροπή, δεν ήταν λογικό να συνεχίζει η τελευταία να λαμβάνει αποφάσεις επί των αιτήσεων αυτών πρίν καταστεί γνωστή η τελική απόφαση του Συμβουλίου.
21. Κατά συνέπεια, φρονώ ότι η Επιτροπή δεν παρέβη τον κανονισμό 3656/83 αποφασίζοντας, με την ανακοίνωσή της 20ής Φεβρουαρίου 1986, "ότι για όσο χρόνο το Συμβούλιο δεν αποφασίζει να ψηφίσει τον σχετικό με το σύστημα εισαγωγών κανονισμό για το 1986, δεν μπορεί να εκδοθεί καμιά άδεια εισαγωγής". Δεδομένου ότι η Επιτροπή είχε χορηγήσει πιστοποιητικά, μονομερώς και χωρίς να φέρει τη σχετική υποχρέωση, προτρέχοντας της αποφάσεως του Συμβουλίου, και εφόσον είχε τώρα σοβαρούς λόγους να μη συνεχίσει να το πράττει, φρονώ ότι μπορούσε να διακόψει τη χορήγηση πιστοποιητικών.
22. Στο πλαίσιο του δευτέρου ερωτήματος του College van Beroep, θα εξετάσω το ζήτημα αν η Επιτροπή μπορούσε βασίμως στη συνέχεια να καθορίσει τη σειρά υποβολής των αιτήσεων βάσει της ημερομηνίας επιβεβαιώσεώς τους.
23. β) Αντίκειται η ανακοίνωση της Επιτροπής της 20ής Φεβρουαρίου 1986 προς την αρχή της απαγορεύσεως των διακρίσεων που θέτει το άρθρο 40, παράγραφος 3, της Συνθήκης ΕΟΚ;
24. Και επ' αυτού του σημείου, οι προσφεύγουσες της κύριας δίκης, καίτοι αναγνωρίζουν ότι η ανακοίνωση δεν εισήγε, αυτή καθεαυτή, δυσμενείς διακρίσεις, φρονούν ωστόσο, ότι πρέπει να εξεταστεί σε σχέση με τη μεταγενέστερη απόφαση. Εγώ αντιθέτως, φρονώ ότι το τηλετύπημα δεν προδίκαζε κατ' ανάγκη την τελική απόφαση και ότι κατ' εκείνο το χρονικό σημείο ήταν ακόμα δυνατό οι αιτήσεις που είχαν υποβληθεί από τις προσφεύγουσες στις 12 και 20 Φεβρουαρίου 1986 να ικανοποιηθούν μεταγενέστερα ανάλογα με την ημερομηνία καταθέσεώς τους.
25. γ) Τέλος, το εθνικό δικαστήριο διερωτάται αν το εν λόγω τηλετύπημα προσβάλλει την αρχή της ασφάλειας του δικαίου.
26. Σχετικά, θα ήθελα να παρατηρήσω ότι η αυστηρή τήρηση της αρχής της ασφάλειας του δικαίου θα έπρεπε μάλλον να ωθήσει την Επιτροπή στο να μην ικανοποιήσει καμιά αίτηση πριν από την έναρξη ισχύος του κανονισμού του Συμβουλίου. Κακώς οι προσφεύγουσες επικαλούνται την ασφάλεια του δικαίου καθήν στιγμή η Επιτροπή είχε παύσει να τηρεί απαρεγκλίτως την αρχή αυτή ακριβώς για να εξυπηρετήσει τα συμφέροντά τους καθώς και αυτά των άλλων εισαγωγέων. Αντιθέτως, η ανακοίνωση της 20ής Φεβρουαρίου συντέλεσε στην επάνοδο σε μια πιο ξεκάθαρη κατάσταση από πλευράς ασφάλειας του δικαίου.
27. Εξάλλου, θα πρέπει να επαναλάβω ότι η ανακοίνωση αυτή καθεαυτή της Επιτροπής της 20ής Φεβρουαρίου 1988 δεν προδίκαζε, τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίστηκαν τελικά οι αιτήσεις των προσφευγουσών.
28. Επομένως, όσον αφορά το πρώτο ερώτημα, καταλήγω στο συμπέρασμα ότι η Επιτροπή με την ανακοίνωσή της, της 20ής Φεβρουαρίου 1986 ούτε τον κανονισμό 3556/83 παρέβη ούτε τις αρχές της απαγορεύσεως των διακρίσεων ή της ασφάλειας του δικαίου παραβίασε.
ΙΙ - 'Οσον αφορά το δεύτερο ερώτημα
29. Υπενθυμίζω ότι με τηλετύπημα της 21ης Μαρτίου 1986, η Επιτροπή γνωστοποίησε στο Hoofdproduktschap voor Akkerbouwprodukten ότι "η προθεσμία για την υποβολή αιτήσεων για πιστοποιητικά εισαγωγής παρατάθηκε μέχρι τις 24 Μαρτίου 1986 για τους τυχόν ενδιαφερομένους που δεν ζήτησαν ακόμα τη χορήγηση των πιστοποιητικών αυτών και ότι τακράτη μέλη καλούνται επίσης να επιβεβαιώσουν εντός της προαναφερθείσας προθεσίας τις αιτήσεις που είχαν ήδη κατατεθεί προηγουμένως. Η Επιτροπή θα καθορίσει, στις 25 Μαρτίου 1986, ανάλογα με τις αιτήσεις, τις ποσότητες για τις οποίες θα χορηγηθούν πιστοποιητικά".
30. Στις 25 Μαρτίου 1986, η Επιτροπή επέτρεψε στον Hoofdproduktschap τη χορήγηση πιστοποιητικών μέχρι ποσοστού 4,191315 % των ζητουμένων ποσοτήτων. Αυτή ακριβώς η τελευταία ανακοίνωση αποτελεί τη βάση των αποφάσεων του Hoofdproduktschap με τις οποίες χορηγήθηκαν οι άδειες εισαγωγής που είχε ζητήσει η εταιρία Krohn στις 12 και 20 Φεβρουαρίου και επιβεβαιώσει στις 21 Μαρτίου, καθώς και οι πρόσθετες άδειες για 25 000 τόνους που είχαν ζητηθεί στις 24 Μαρτίου 1986, μόνο μέχρι ποσοστού 4,191315 %. Κατά συνέπεια, για να δοθεί λυσιτελής απάντηση στο δεύτερο ερώτημα του College van Beroep voor het Bedrijfsleven, πρέπει να εξεταστεί και η ανακοίνωση της Επιτροπής της 25ης Μαρτίου 1986.
31. α) Αντίκειται η στάση που κράτησε η Επιτροπή κατά τον Μάρτιο του 1986 προς το άρθρο 2 του κανονισμού 3656/83;
"Σχετικώς" διευκρινίζει το College van Beroep voor het Bedrijfsleven στο σκεπτικό της απόφασης περί παραπομπής, "τίθεται μεταξύ άλλων το ερώτημα αν η Επιτροπή μπορούσε να ενθαρρύνει την υποβολή νέων αιτήσεων για άδειες εισαγωγής προς τις αρμόδιες αρχές των κρατών μελών. Περαιτέρω, ανακύπτει το ζήτημα αν, κατ' εφαρμογή της κατ' αναλογία κατανομής του προαναφερθέντος άρθρου 2, παράγραφος 3, μπορούσε η Επιτροπή να λάβει υπόψη τις νέες αυτές αιτήσεις σε βάρος αυτών που είχαν ήδη υποβληθεί στις 12 και 20 Φεβρουαρίου 1986."
32. 'Οσον αφορά το πρώτο ζήτημα, έχω τη γνώμη ότι δεν μπορεί να προσαφθεί στην Επιτροπή ότι εξακολούθησε να ενθαρρύνει την υποβολή νέων αιτήσεων για άδειες προς τις αρχές των κρατών μελών. Πράγματι, η Επιτροπή όφειλε να λάβει υπόψη το ενδεχόμενο, ακόμα και αν ήταν ίσως εντελώς θεωρητικό, να μην επιβεβαιωθούν όλες οι αιτήσεις που είχαν υποβληθεί μεταξύ 11 και 20 Φεβρουαρίου 1986 για ποσότητα 87 020,261 τόνων. Αν οι επιβεβαιωθείσες αιτήσεις δεν ξεπερνούσαν τους 70 000 τόνους, το υπόλοιπο θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την, κατ' αναλογία, ικανοποίηση των νέων αιτήσεων.
33. Αντιθέτως, φρονώ ότι η Επιτροπή κακώς επιφύλαξε την ίδια μεταχείριση στις επιβεβαιωθείσες αιτήσεις και στις νέες αιτήσεις και κακώς εφάρμοσε σε όλες το ίδιο ποσοστό μειώσεως.
34. Πράγματι, η Επιτροπή δεσμευόταν από τον ίδιο της τον κανονισμό 3656/83 του οποίου το άρθρο 2, παράγραφος 3, προβλέπει τη χορήγηση των αδειών ανά εβδομάδα.
35. Για τους προαναφερθέντες λόγους, ναι μεν δεν μπορεί να προσαφθεί στην Επιτροπή το ότι έλαβε στις 20 Φεβρουαρίου 1986, την απόφαση της πρόωρης εφαρμογής του κανονισμού αυτού, πλην όμως το εν λόγω όργανο δεν μπορούσε να αγνοεί το γεγονός ότι ορισμένες αιτήσεις της είχαν ήδη διαβιβαστεί από τις εθνικές αρχές σε χρόνο κατά τον οποίο δεν είχε ακόμα θέσει τέρμα σ' αυτή την πρόωρη διανομή.
36. 'Ετσι, οι υποβληθείσες από τις προσφεύγουσες στις 12 και 20 Φεβρουαρίου 1986 αιτήσεις έπρεπε να κρατήσουν τη σειρά προτεραιότητας που τους εξασφάλιζε η ημερομηνία καταθέσεώς τους. Η Επιτροπή πρώτα οφείλει να αποφανθεί επί των επιβεβαιωθεισών αιτήσεων και μόνο κατόπιν να λάβει υπόψη τις νέες αιτήσεις.
37. Εφόσον στις 25 Μαρτίου 1986 το συνολικό ύψος των ποσοτήτων που αντιστοιχούσαν στις επιβεβαιωθείσες αιτήσεις είχε υπερβεί τους εναπομένοντες 70 000 τόνους της ποσόστωσης, η Επιτροπή θα έπρεπε να κατανείμει αυτούς τους 70 000 τόνους κατ' αναλογία των ποσοτήτων που είχαν ζητηθεί με τις επιβεβαιωθείσες αιτήσεις έστω και αν, στην περίπτωση αυτή, καμιά νέα αίτηση δεν θα μπορούσε, έστω και εν μέρει, να γίνει δεκτή στις 25.3.1986.
38. Βεβαίως δεν αποκλείεται αυτός ο τρόπος ενεργείας να οδηγούσε σε προσφυγές εκ μέρους των μη ικανοποιηθέντων επιχειρηματιών. Αυτό ήταν όμως μια από τις πιθανές συνέπειες της απόφασης της Επιτροπής να προβεί στην πρόωρη κατανομή της ποσόστωσης, αναλαμβάνοντας έτσι και το σχετικό κίνδυνο. Δυστυχώς δεν υπήρχε καμιά λύση που να ικανοποιεί πλήρως τα προβλήματα που είχαν δημιουργηθεί λόγω της καθυστερημένης απόφασης του Συμβουλίου.
39. Κατά τη διάρκεια της προφορικής διαδικασίας η Επιτροπή ισχυρίστηκε ότι αν είχε αναγνωρίσει δικαίωμα προτεραιότητας στις παλιές αιτήσεις θα όφειλε επίσης να "ανασυνθέσει τεχνητώς" την περίοδο των τεσσάρων εβδομάδων μεταξύ της 20ής Φεβρουαρίου και της 21ης Μαρτίου.
40. Δεν βρίσκω πειστικό το επιχείρημα αυτό. Πράγματι, υφίσταται ουσιώδης διαφορά μεταξύ των αιτήσεων που, όπως αυτές των προσφευγουσών, είχαν κατατεθεί στις εθνικές αρχές και διαβιβαστεί στην Επιτροπή πρίν η τελευταία αποφασίσει να σταματήσειτην πρόωρη χορήγηση αδειών, και των αιτήσεων που ναι μεν ορισμένοι επιχειρηματίες θα επιθυμούσαν ίσως να καταθέσουν στις εθνικές αρχές μετά την απόφαση αυτή, πλην όμως οι εν λόγω αρχές όφειλαν να αρνηθούν να παραλάβουν και να διαβιβάσουν βάσει της ίδιας αποφάσεως της Επιτροπής.
41. Τέλος αξίζει να σημειωθεί ότι, όπως προέκυψε από την προφορική διαδικασία, στο πλαίσιο της θεσπίσεως του κανονισμού του Συμβουλίου 1898/86 της 17ης Ιουνίου 1986 με τον οποίο η ποσόστωση ορίστηκε στους 300 000 τόνους, η ίδια η Επιτροπή έκρινε ότι ήταν ανάγκη να δοθεί προτεραιότητα στα προϊόντα τα οποία, κατά την ημερομηνία ενάρξεως ισχύος του κανονισμού αυτού, βρίσκονταν σε αποθήκες τελωνείων ή σε ελεύθερη ζώνη.
42. Επομένως, πρέπει να συναχθεί το συμπέρασμα ότι η Επιτροπή, μη δίδοντας προτεραιότητα στις αιτήσεις που της είχαν διαβιβαστεί πριν από την απόφασή της με την οποία τέθηκε τέρμα στην πρόωρη χορήγηση αδειών, δεν εφάρμοσε ορθώς τον κανόνα του εβδομαδιαίου καθορισμού των ποσοτήτων που προβλέπει το άρθρο 2, παράγραφοι 2 και 3, του κανονισμού 3656/83.
43. Ενόψει της προηγούμενης διαπιστώσεως, φρονώ ότι παρέλκει πλέον η εξέταση του αν με τις αποφάσεις της Επιτροπής της 21ης και 25ης Μαρτίου 1986 παραβιάστηκαν οι αρχές της απαγορεύσεως των διακρίσεων ή της ασφάλειας του δικαίου. Κατά συνέπεια, αποκλειστικά και μόνο επικουρικώς, θα εξετάσω αυτό το ζήτημα.
44. β) 'Οσον αφορά την παραβίαση της αρχής της απαγορεύσεως των διακρίσεων.
45. Από τα προηγούμενα προκύπτει ότι η Επιτροπή, μη κάνοντας διάκριση μεταξύ των αιτήσεων που δεν αποτελούσαν παρά επιβεβαίωση προηγούμενων αιτήσεων και των νέων αιτήσεων που είχαν υποβληθεί μετά τις 21 Μαρτίου 1986, αντιμετώπισε κατ' όμοιον τρόπο καταστάσεις διαφορετικές.
46. 'Ομως, κατά τη νομολογία του Δικαστηρίου, η δυσμενής διάκριση δεν συνίσταται μόνο στη διαφορετική μεταχείριση καταστάσεων που είναι ίδιες, αλλά επίσης και στην ίδια αντιμετώπιση καταστάσεων που είναι διαφορετικές (5) .
47. γ) 'Οσον αφορά την παραβίαση της αρχής της ασφάλειας του δικαίου.
48. Σύμφωνα με μια από τις επιταγές της αρχής της ασφάλειας του δικαίου κάθε πραγματική κατάσταση εκτιμάται συνήθως, εκτός ρητής περί του αντιθέτου διατάξεως, υπό το φως των κανόνων δικαίου που ισχύουν κατά τον συγκεκριμένο χρόνο. (βλέπε απόφαση της 12ης Οκτωβρίου 1978 στην υπόθεση 10/78, Tayeb Belbouab κατά Bundesknappschaft, Rec. σ. 1915, 1924, σκέψη 7).
49. Εν προκειμένω, η Επιτροπή, λαμβάνοντας τις αποφάσεις της 21ης και 25ης Μαρτίου 1986, αγνόησε το γεγονός ότι κατά το χρόνο που της διαβιβάστηκαν οι αιτήσεις των προσφευγουσών (13 και 20 Φεβρουαρίου 1986), δεν είχε ακόμα θέσει τέρμα στην πρόωρη εφαρμογή των μηχανισμών που προβλέπει το άρθρο 2, παράγραφοι 2 και 3, του κανονισμού 3656/83. Ως εκ τούτου, οι αιτήσεις αυτές έπρεπε να τύχουν, δυνάμει της αρχής της ασφάλειας του δικαίου, της σειράς προτεραιότητος που προέκυπτε από την ημερομηνία της διαβιβάσεώς τους στην Επιτροπή.
50. Πριν περατώσω τις προτάσεις μου, θα ήθελα να προσθέσω δυο λόγια όσον αφορά το συναφές πρόβλημα που έθιξε το College van Beroep, δηλαδή σε ποιο βαθμό μπορεί ο κανονισμός του Συμβουλίου 1898/86 της 17ης Ιουνίου 1986, με τον οποίο η δασμολογική ποσόστωση ορίστηκε στους 300 000 τόνους, να παίξει κάποιο ρόλο στην υπό κρίση υπόθεση.
51. Δυνάμει του κανονισμού αυτού η καθής χορήγησε συμπληρωματικά πιστοποιητικά εισαγωγής στην εταιρία Krohn.
52. Νομίζω ότι το στοιχείο αυτό δεν έχει σημασία παρά μόνο στο πλαίσιο της εξέτασης του αιτήματος αποζημιώσεως που οι προσφεύγουσες της κύριας δίκης έχουν επίσης υποβάλει στο College van Beroep.
Συμπέρασμα
53. Βάσει των προεκτεθέντων, προτείνω στο Δικαστήριο να απαντήσει στο College van Beroep voor het Bedrijfsleven ως εξής:
"1) Από την εξέταση του πρώτου ερωτήματος δεν προέκυψαν στοιχεία ικανά να επηρεάσουν το κύρος της ανακοίνωσης της Επιτροπής της 20ής Φεβρουαρίου 1986.
2) Η Επιτροπή, με τις ανακοινώσεις της 21ης και 25ης Μαρτίου 1986, παρέβη το άρθρο 2, παράγραφος 3, του κανονισμού 3656/83 και, επικουρικώς, παραβίασε τις αρχές της απαγορεύσεως των διακρίσεων και της ασφάλειας του δικαίου."
(1) Κανονισμός 604/83 του Συμβουλίου της 14ης Μαρτίου 1983, για το καθεστώς εισαγωγών που εφαρμόζεται κατά τα έτη 1983 έως 1986 στα προϊόντα της διάκρισης 17.06 Α του κοινού δασμολογίου και για την τροποποίηση του κανονισμού 950/68, περί του κοινού δασμολογίου, που δημοσιεύτηκε στην ΕΕ L 72 της 18.3.1983 σ. 3.
(2) Κανονισμός 758/86 του Συμβουλίου, της 10ης Μαρτίου 1986, για το καθεστώς εισαγωγών που εφαρμόζεται κατά το έτος 1986 στα προϊόντα που υπάγονται στη διάκριση 07.06 Α του κοινού δασμολογίου και κατάγονται από τρίτες χώρες μη μέλη της Γενικής Συμφωνίας Δασμών και Εμπορίου (ΓΣΔΕ), που δημοσιεύτηκε στην ΕΕ L 72 της 15.3.1986, σ. 1.
(3) Κανονισμός 3656/83 της Επιτροπής, της 23ης Δεκεμβρίου 1983, για τον καθορισμό των λεπτομερειών εφαρμογής του καθεστώτος εισαγωγής, το 1984, 1985 και 1986, για τα προϊόντα της διάκρισης 07.06 Α του κοινού δασμολογίου, καταγωγής τρίτων χωρών εκτός της Ταϋλάνδης, που δημοσιεύτηκε στην ΕΕ L 361 της 21.12.1983.
(4) Βλέπε υπ' αυτήν την έννοια την απόφαση της 5ης Μαΐου 1981 στην υπόθεση 804/79, Επιτροπή κατά Ηνωμένου Βασιλείου, Συλλογή 1981, σ. 1045, σκέψη 23.
(5) Απόφαση της 4ης Φεβρουαρίου 1982 στην υπόθεση 817/79, Βuyl κατά Επιτροπής, Συλλογή 1982, σ. 245, 266 και υπόθεση 1253/79, Βattaglia κατά Επιτροπής, Συλλογή 1982, σ. 297, 322.
Full & Egal Universal Law Academy