Περίληψη
Διάδικοι
Σκεπτικό της απόφασης
Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα
Διατακτικό
Λέξεις κλειδιά
++++
1. 1. Κοινό Δασμολόγιο - Χαρακτηρισμός των οικείων προϊόντων - Ερμηνεία - Κριτήρια - "Διακόπτες που περιέχουν το πολύ μικρή ποσότητα υδραργύρου" - Διακόπτες που δεν περιέχουν υδράργυρο - Περιλαμβάνονται
(Κανονισμοί του Συμβουλίου 3696/88, άρθρο 1, και 1656/89, άρθρο 1)
Περίληψη
Η διφορούμενη διατύπωση που χρησιμοποιείται στο παράρτημα των κανονισμών 3696/88 και 1656/89, που αφορούν αμφότεροι την προσωρινή αναστολή των αυτόνομων δασμών του Κοινού Δασμολογίου για ορισμένο αριθμό βιομηχανικών προϊόντων (τομέας μικροηλεκτρονικής και συναφείς τομείς), δηλαδή (ex 8536 5000) "διακόπτες με μορφή γυάλινης κάψουλας που περιέχει το πολύ τρεις ηλεκτρικές επαφές σε μεταλλικούς βραχίονες με μικροποσότητα από υδράργυρο", πρέπει να ερμηνεύεται, λαμβάνοντας υπόψη το ότι η αναστολή προβλέφθηκε λόγω της ανεπαρκούς παραγωγής, εντός της Κοινότητας, διακοπτών που περιέχουν λίγο ή καθόλου υδράργυρο και λόγω της ανάγκης των βιομηχανιών της Κοινότητας που τους χρησιμοποιούν να διαθέτουν αυτά τα προϊόντα, ενώ η κοινοτική παραγωγή διακοπτών που περιέχουν μεγάλη ποσότητα υδραργύρου είναι επαρκής, υπό την έννοια ότι η αναστολή των δασμών εφαρμόζεται στους διακόπτες που δεν περιέχουν υδράργυρο.
Διάδικοι
Στην υπόθεση C-338/90,
η οποία έχει ως αντικείμενο αίτηση του Hessisches Finanzgericht προς το Δικαστήριο, με την οποία ζητείται, κατ' εφαρμογή του άρθρου 177 της Συνθήκης ΕΟΚ, στο πλαίσιο της διαφοράς που εκκρεμεί ενώπιον του αιτούντος δικαστηρίου μεταξύ των
Hamlin Electronics GmbH
και
Hauptzollamt Darmstadt,
η έκδοση προδικαστικής αποφάσεως ως προς την ερμηνεία των κανονισμών (ΕΟΚ) 3696/88 και 1656/89 του Συμβουλίου, της 18ης Νοεμβρίου 1988 (ΕΕ L 329, σ. 1) και της 29ης Μαΐου 1989 (ΕΕ L 167, σ. 1), για την προσωρινή αναστολή των αυτόνομων δασμών του Κοινού Δασμολογίου για έναν ορισμένο αριθμό βιομηχανικών προϊόντων (τομέας μικροηλεκτρονικής και συναφείς τομείς),
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (τέταρτο τμήμα),
συγκείμενο από τους P. J. G. Kapteyn, πρόεδρο τμήματος,
Κ. Ν. Κακούρη και M. Diez de Velasco, δικαστές,
γενικός εισαγγελέας: M. Darmon
γραμματέας: J. A. Pompe, βοηθός γραμματέας,
λαμβάνοντας υπόψη τις γραπτές παρατηρήσεις που κατέθεσαν:
- η Hamlin Electronics GmbH, εκπροσωπουμένη από τον Dirk Krueger, δικηγόρο Φρανκφούρτης,
- η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, εκπροσωπουμένη από τον Rene Barents, νομικό σύμβουλο,
έχοντας υπόψη την έκθεση ακροατηρίου,
αφού άκουσε τις προφορικές παρατηρήσεις της Επιτροπής, εκπροσωπουμένης από τον Roberto Hayder, κατά τη συνεδρίαση της 22ας Νοεμβρίου 1991,
αφού άκουσε τον γενικό εισαγγελέα που ανέπτυξε τις προτάσεις του κατά τη συνεδρίαση της 17ης Ιανουαρίου 1992,
εκδίδει την ακόλουθη
Απόφαση
Σκεπτικό της απόφασης
1 Με Διάταξη της 18ης Οκτωβρίου 1990, η οποία περιήλθε στη Γραμματεία του Δικαστηρίου στις 7 Νοεμβρίου 1990, το Hessisches Finanzgericht υπέβαλε, δυνάμει του άρθρου 177 της Συνθήκης ΕΟΚ, προδικαστικό ερώτημα ως προς την ερμηνεία των κανονισμών (ΕΟΚ) 3696/88 του Συμβουλίου, της 18ης Νοεμβρίου 1988 (ΕΕ L 329, σ. 1), και 1656/89 του Συμβουλίου, της 29ης Μαΐου 1989 (ΕΕ L 167, σ. 1), για την προσωρινή αναστολή των αυτόνομων δασμών του Κοινού Δασμολογίου για έναν ορισμένο αριθμό βιομηχανικών προϊόντων (τομέας μικροηλεκτρονικής και συναφείς τομείς).
2 Το ερώτημα αυτό ανέκυψε στο πλαίσιο διαφοράς μεταξύ της εταιρίας Hamlin Electronics και του Hauptzollamt Darmstadt επ' ευκαιρία της δασμολογικής κατατάξεως προϊόντος στη διάκριση 8536 5000 9930, που περιλαμβάνεται στο παράρτημα των ανωτέρω κανονισμών, η οποία φέρει τον τίτλο "διακόπτες με μορφή γυάλινης κάψουλας που περιέχει το πολύ τρεις ηλεκτρικές επαφές σε μεταλλικούς βραχίονες με μικροποσότητα από υδράργυρο".
3 Από τον Ιούνιο έως τον Δεκεμβρίο 1989, η εταιρία Hamlin Electronics εισήγαγε από τις Ηνωμένες Πολιτείες ηλεκτρικούς διακόπτες χωρίς υδράργυρο. Κατ' εφαρμογή των προαναφερθέντων κανονισμών, το Hauptzollamt Darmstadt χορήγησε, αρχικά, αναστολή των δασμών για τους εν λόγω διακόπτες. Εν συνεχεία, με απόφαση περί της εκ των υστέρων εισπράξεως, αξίωσε δασμούς ύψους 152 702 γερμανικών μάρκων (DΜ), για τον λόγο ότι οι διακόπτες χωρίς υδράργυρο δεν υπάγονται στην προαναφερθείσα διάκριση αλλά στη διάκριση 8536 5000 9990, για την οποία δεν προβλέπεται αναστολή δασμών.
4 Η εταιρία Hamlin Electronics ζήτησε τότε την ακύρωση της αποφάσεως αυτής ενώπιον του Hessisches Finanzgericht. Προς στήριξη της προσφυγής της, η εταιρία Hamlin Electronics ισχυρίστηκε ότι οι ηλεκτρικοί διακόπτες που δεν περιέχουν υδράργυρο εμπίπτουν επίσης στο πεδίο εφαρμογής της προαναφερθείσας διακρίσεως 8536 5000 9930.
5 Το Hessisches Finanzgericht έκρινε ότι κατά την ερμηνεία της διατάξεως αυτής ανέκυπτε το ερώτημα αν η παρουσία υδραργύρου στους διακόπτες για τους οποίους πρόκειται αποτελεί καθοριστική προϋπόθεση για την αναστολή των δασμών. Κατόπιν αυτού ανέστειλε τη διαδικασία και υπέβαλε στο Δικαστήριο το ακόλουθο προδικαστικό ερώτημα:
"Πρέπει η διατύπωση που χρησιμοποιείται στον πίνακα ΙΙ του κανονισμού (ΕΟΚ) 3696/88 του Συμβουλίου, της 18ης Νοεμβρίου 1988, και στο παράρτημα του κανονισμού (ΕΟΚ) 1656/89 του Συμβουλίου, της 29ης Μαΐου 1989, για την προσωρινή αναστολή των αυτόνομων δασμών του Κοινού Δασμολογίου για ορισμένο αριθμό βιομηχανικών προϊόντων (τομέας μικροηλεκτρονικής και συναφείς τομείς), δηλαδή (ex 8536 5000) 'διακόπτες με μορφή γυάλινης κάψουλας που περιέχει το πολύ τρεις ηλεκτρικές επαφές σε μεταλλικούς βραχίονες με μικροποσότητα από υδράργυρο' , να ερμηνεύεται υπό την έννοια ότι οι εν λόγω διακόπτες πρέπει να περιέχουν μικρή ποσότητα υδραργύρου για να μπορεί να εφαρμοστεί επ' αυτών η αναστολή των δασμών ή σημαίνει η διατύπωση αυτή ότι η αναστολή των δασμών εφαρμόζεται στους διακόπτες που δεν περιέχουν υδράργυρο ή περιέχουν το πολύ μια μικρή ποσότητα υδραργύρου;"
6 Στην έκθεση ακροατηρίου αναπτύσσονται διεξοδικώς τα πραγματικά περιστατικά της διαφοράς της κύριας δίκης, η εξέλιξη της διαδικασίας και οι γραπτές παρατηρήσεις που κατατέθηκαν ενώπιον του Δικαστηρίου. Τα στοιχεία αυτά της δικογραφίας δεν επαναλαμβάνονται κατωτέρω παρά μόνο καθόσον απαιτείται για τη συλλογιστική του Δικαστηρίου.
7 Με το ερώτημά του, το εθνικό δικαστήριο επιδιώκει, κατ' ουσίαν, να μάθει αν η επίμαχη διάταξη πρέπει να ερμηνεύεται υπό την έννοια ότι οι διακόπτες για τους οποίους πρόκειται πρέπει να περιέχουν μικρή ποσότητα υδραργύρου προκειμένου να εφαρμόζεται επ' αυτών η προσωρινή αναστολή των δασμών.
8 Για να δοθεί απάντηση στο ερώτημα αυτό, πρέπει να υπομνηστεί εκ προοιμίου ότι κατά πάγια νομολογία (βλ., τελευταίως, απόφαση της 24ης Ιανουαρίου 1991, C-384/89, Tomatis, Συλλογή 1991, σ. Ι-127) και λαμβάνοντας υπόψη τις επιταγές της ασφάλειας δικαίου, το αποφασιστικό κριτήριο για τη δασμολογική κατάταξη των εμπορευμάτων πρέπει να αναζητείται, γενικώς, στα χαρακτηριστικά τους και τις αντικειμενικές ιδιότητές τους, όπως ορίζονται από το γράμμα των κλάσεων του Κοινού Δασμολογίου.
9 Πράγματι, μόνο κατ' αυτόν τον τρόπο διασφαλίζεται η σαφής εφαρμογή της εν λόγω διατάξεως, τόσο για τον οικείο επιχειρηματία όσο και για τις αρχές που καλούνται να την ερμηνεύσουν. Η εν λόγω επιταγή της ασφάλειας δικαίου έχει ιδιαίτερη σημασία όταν πρόκειται, όπως εν προκειμένω, για ρύθμιση που έχει χρηματικές συνέπειες για τους επιχειρηματίες.
10 'Οσον αφορά τη διατύπωση της επίμαχης διατάξεως, τίθεται το ερώτημα αν η έκφραση "που περιέχει το πολύ" πρέπει να θεωρηθεί ότι αφορά τα δύο μέρη της φράσεως που έπονται αυτής. Σε περίπτωση καταφατικής απαντήσεως, η μικρή ποσότητα υδραργύρου συνιστά το ανώτατο όριο πέραν του οποίου δεν εφαρμόζεται πλέον η αναστολή των δασμών κατ' αυτόν τον τρόπο ο ορισμός περιλαμβάνει διακόπτες χωρίς υδράργυρο. Αντιθέτως, αν η έκφραση αυτή αφορά μόνο το πρώτο μέρος της φράσεως που έπεται αυτής, η παρουσία μικρής ποσότητας υδραργύρου είναι αναγκαία προκειμένου να εφαρμοστεί η αναστολή των δασμών, οπότε ο ορισμός δεν περιλαμβάνει τους διακόπτες χωρίς υδράργυρο.
11 Πρέπει να παρατηρηθεί σχετικά ότι η γραμματική ανάλυση των διαφόρων γλωσσικών αποδόσεων δεν παρέχει σαφή ένδειξη προς τη μία ή την άλλη κατεύθυνση, ακόμη και αν η χρήση εκ μέρους του Συμβουλίου του όρου "μικροποσότητα" μπορούσε να γίνει αντιληπτή ως έκφραση της προθέσεώς του να περιορίσει, στο μέτρο του δυνατού, την ποσότητα υδραργύρου που υπάρχει στους εν λόγω διακόπτες.
12 Πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι, σε περίπτωση διφορούμενης διατάξεως, αυτή πρέπει να ερμηνεύεται σύμφωνα με τη γενική οικονομία και τον σκοπό της ρυθμίσεως της οποίας συνιστά στοιχείο.
13 Διαπιστώνεται συναφώς ότι η αναστολή των δασμών προβλέφθηκε λόγω της ανεπαρκούς παραγωγής, εντός της Κοινότητας, διακοπτών που περιέχουν λίγο ή καθόλου υδράργυρο και λόγω της ανάγκης των βιομηχανιών της Κοινότητας που τους χρησιμοποιούν να διαθέτουν αυτά τα προϊόντα. Αντιθέτως, η παραγωγή εντός της Κοινότητας διακοπτών που περιέχουν μεγάλη ποσότητα υδραργύρου είναι επαρκής.
14 'Οσον αφορά τους διακόπτες χωρίς υδράργυρο, από την ενώπιον του Δικαστηρίου συζήτηση προκύπτει ότι οι εν λόγω διακόπτες αποτελούν προϊόντα περισσότερο προηγμένα από τεχνολογικής απόψεως, η εξαφάνιση των οποίων συνεπάγεται εξάλλου λιγότερο σοβαρή προσβολή του περιβάλλοντος.
15 Ενόψει των σκέψεων αυτών, πρέπει να συναχθεί ότι η επίμαχη διάταξη πρέπει να ερμηνεύεται υπό την έννοια ότι οι διακόπτες για τους οποίους πρόκειται μπορούν να περιέχουν το πολύ μια μικρή ποσότητα υδραργύρου. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται λογικά οι διακόπτες χωρίς υδράργυρο.
16 Επομένως, στο προδικαστικό ερώτημα πρέπει να δοθεί η απάντηση ότι η διατύπωση που χρησιμοποιείται στον πίνακα ΙΙ του κανονισμού (ΕΟΚ) 3696/88 του Συμβουλίου, της 18ης Νοεμβρίου 1988, και στο παράρτημα του κανονισμού (ΕΟΚ) 1656/89 του Συμβουλίου, της 29ης Μαΐου 1989, για την προσωρινή αναστολή των αυτόνομων δασμών του Κοινού Δασμολογίου για ορισμένο αριθμό βιομηχανικών προϊόντων (τομέας μικροηλεκτρονικής και συναφείς τομείς), δηλαδή (ex 8536 5000) "διακόπτες με μορφή γυάλινης κάψουλας που περιέχει το πολύ τρεις ηλεκτρικές επαφές σε μεταλλικούς βραχίονες με μικροποσότητα από υδράργυρο", πρέπει να ερμηνεύεται υπό την έννοια ότι η αναστολή των δασμών εφαρμόζεται στους διακόπτες που δεν περιέχουν υδράργυρο.
Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα
Επί των δικαστικών εξόδων
17 Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκε η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, η οποία κατέθεσε παρατηρήσεις στο Δικαστήριο, δεν αποδίδονται. Δεδομένου ότι η παρούσα διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης τον χαρακτήρα παρεμπίπτοντος, που ανέκυψε ενώπιον του εθνικού δικαστηρίου, σ' αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων.
Διατακτικό
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (τέταρτο τμήμα),
κρίνοντας επί του ερωτήματος που του υπέβαλε, με Διάταξη της 18ης Οκτωβρίου 1990, το Hessisches Finanzgericht, αποφαίνεται:
Η διατύπωση που χρησιμοποιείται στον πίνακα ΙΙ του κανονισμού (ΕΟΚ) 3696/88 του Συμβουλίου, της 18ης Νοεμβρίου 1988, και στο παράρτημα του κανονισμού ΕΟΚ 1656/89 του Συμβουλίου, της 29ης Μαΐου 1989, για την προσωρινή αναστολή των αυτόνομων δασμών του Κοινού Δασμολογίου για ορισμένο αριθμό βιομηχανικών προϊόντων (τομέας μικροηλεκτρονικής και συναφείς τομείς), δηλαδή (ex 8536 5000) "διακόπτες με μορφή γυάλινης κάψουλας που περιέχει το πολύ τρεις ηλεκτρικές επαφές σε μεταλλικούς βραχίονες με μικροποσότητα από υδράργυρο", πρέπει να ερμηνεύεται υπό την έννοια ότι η αναστολή των δασμών εφαρμόζεται στους διακόπτες που δεν περιέχουν υδράργυρο.
Full & Egal Universal Law Academy