Προτάσεις του γενικού εισαγγελέα
++++
1 Με την υπό κρίση προσφυγή, η Επιτροπή ζητεί από το Δικαστήριο να αναγνωρίσει ότι η Ιταλική Δημοκρατία, μεταθέτοντας, με τον νόμο 471 της 31ης Οκτωβρίου 1988 (στο εξής: νόμος του 1988), μέχρι το έτος 1984/85, όσον αφορά τα διπλώματα ιατρικής και χειρουργικής, την καταληκτική ημερομηνία που είχε οριστεί με το άρθρο 19 της οδηγίας 78/686/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 25ης Ιουλίου 1978, περί της αμοιβαίας αναγνωρίσεως των διπλωμάτων, πιστοποιητικών και άλλων τίτλων του οδοντιάτρου και περί των μέτρων προς διευκόλυνση της πραγματικής ασκήσεως του δικαιώματος εγκαταστάσεως και του δικαιώματος της ελεύθερης παροχής υπηρεσιών (1) (στο εξής: οδηγία περί αναγνωρίσεως), παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από το προπαρατεθέν άρθρο 19 καθώς και από το άρθρο 1 της οδηγίας 78/687/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 25ης Ιουλίου 1978, περί του συντονισμού των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων που αφορούν τις δραστηριότητες του οδοντιάτρου (2) (στο εξής: οδηγία περί συντονισμού).
2 Η οδηγία συντονισμού καθορίζει τις σχετικές με την εκπαίδευση προϋποθέσεις από τις οποίες τα κράτη μέλη πρέπει να εξαρτούν την άσκηση των δραστηριοτήτων του οδοντιάτρου. Η εν λόγω οδηγία αποτελεί αναγκαίο προηγούμενο για την αναγνώριση των διπλωμάτων και περιλαμβάνει τις ελάχιστες προϋποθέσεις που διασφαλίζουν ένα ανώτερο ποιοτικώς επίπεδο ιατρικών φροντίδων. Τα λαμβανόμενα υπόψη κριτήρια αφορούν την ποιότητα της εκπαιδεύσεως (3) και τη συνολική διάρκεια των σχετικών σπουδών (4).
3 Η οδηγία περί αναγνωρίσεως, και ιδίως το άρθρο της 2, θέτει την αρχή ότι όλα τα κράτη μέλη υποχρεούνται να προσδίδουν, στο πλαίσιο της επικράτειάς τους, στα χορηγούμενα από τα άλλα κράτη μέλη διπλώματα (5) την ίδια ισχύ όπως ακριβώς συμβαίνει και με τα χορηγούμενα από αυτά διπλώματα.
4 Το άρθρο 19 της οδηγίας αυτής, το οποίο αποτελεί και το επίκεντρο της υπό κρίση προσφυγής, ορίζει:
«Από τη στιγμή που η Ιταλία θα λάβει τα αναγκαία μέτρα για να συμμορφωθεί προς την παρούσα οδηγία, τα κράτη μέλη αναγνωρίζουν, για την άσκηση των δραστηριοτήτων που αναφέρονται στο άρθρο 1 της παρούσας οδηγίας, τα διπλώματα, πιστοποιητικά και άλλους τίτλους ιατρού, οι οποίοι έχουν εκδοθεί στην Ιταλία σε πρόσωπα που άρχισαν τις πανεπιστημιακές τους σπουδές στην ιατρική το αργότερο δεκαοκτώ μήνες μετά την κοινοποίηση της παρουσας οδηγίας, εφόσον συνοδεύονται από βεβαίωση που παρέχεται από τις αρμόδιες ιταλικές αρχές, η οποία πιστοποιεί ότι τα πρόσωπα αυτά έχουν ασχοληθεί, στην Ιταλία, πραγματικά και νόμιμα και κυρίως, με τις δραστηριότητες που προβλέπονται στο άρθρο 5 της οδηγίας 78/687/ΕΟΚ, τουλάχιστον επί τρία συνεχή έτη κατά τη διάρκεια των πέντε ετών προ της χορηγήσεως της βεβαιώσεως και ότι τα πρόσωπα αυτά έχουν άδεια ασκήσεως των δραστηριοτήτων αυτών με τους ιδίους όρους αυτών που χρησιμοποιούν το δίπλωμα, πιστοποιητικό ή άλλο τίτλο που αναφέρεται στο άρθρο 3, στοιχείο σττ, της παρούσας οδηγίας.
Απαλλάσσονται από την απαίτηση της τριετούς πρακτικής η οποία αναφέρεται στο πρώτο εδάφιο τα πρόσωπα τα οποία επεράτωσαν με επιτυχία σπουδές τουλάχιστον τριών ετών που βεβαιώνονται από τις αρμόδιες αρχές σαν ισότιμες με την εκπαίδευση, η οποία αναφέρεται στο άρθρο 1 της οδηγίας 78/687/ΕΟΚ.»
5 Το 1985 η Ιταλική Δημοκρατία μετέφερε στο εσωτερικό της δίκαιο τις οδηγίες θεσπίζοντας το επάγγελμα του οδοντιάτρου (6) και επιτρέποντας να ασκούν το επάγγελμα αυτό μόνον οι κάτοχοι πανεπιστημιακού πτυχίου στην οδοντιατρική και οδοντοπροσθετική καθώς και οι κάτοχοι πτυχίων ιατρικής και χειρουργικής που έχουν αποκτήσει ειδικότητα στον τομέα της οδοντιατρικής (7).
6 Με τον νόμο του 1988, ο οποίος περιελάμβανε ένα και μόνο άρθρο, παρασχέθηκε στους πτυχιούχους ιατρικής που είχαν παρακολουθήσει σχετικά μαθήματα κατά τα ακαδημαϋκά έτη 1980 έως 1985 η δυνατότητα ασκήσεως του επαγγέλματος του οδοντιάτρου μέσω εγγραφής τους στον οδοντιατρικό σύλλογο:
«1) Οι πτυχιούχοι ιατρικής και χειρουργικής που παρακολούθησαν μαθήματα ιατρικής και χειρουργικής κατά τα πανεπιστημιακά έτη 1980/81, 1981/82, 1982/83, 1983/84 και 1984/85 και οι οποίοι έχουν λάβει άδεια ασκήσεως επαγγέλματος δικαιούνται εγγραφής τους στον οδοντιατρικό σύλλογο προκειμένου να ασκήσουν τη δραστηριότητα που μνημονεύεται στο άρθρο 2 του νόμου 409 της 24ης Ιουλίου 1985.
2) Το δικαίωμα αυτό πρέπει να ασκηθεί μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 1991.» (8)
7 Αυτή ακριβώς είναι η διάταξη που η Επιτροπή θεωρεί ως ασυμβίβαστη με τα άρθρα 19 της οδηγίας περί αναγνωρίσεως και 1 της οδηγίας περί συντονισμού.
8 Καθώς η Ιταλική Δημοκρατία δεν απάντησε ούτε στο έγγραφο οχλήσεως (9) ούτε στην αιτιολογημένη της γνώμη (10), η Επιτροπή ζήτησε από το Δικαστήριο, κατ' εφαρμογήν του άρθρου 169 της Συνθήκης ΕΟΚ, με δικόγραφο που πρωτοκολλήθηκε στη Γραμματεία του στις 9 Φεβρουαρίου 1993, να αναγνωριστεί ότι η Ιταλική Δημοκρατία, με τον νόμο του 1988, παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τα άρθρα 19 της οδηγίας περί αναγνωρίσεως και 1 της οδηγίας περί συντονισμού.
9 Σύμφωνα με την Επιτροπή, το άρθρο 1 της οδηγίας περί συντονισμού εξαρτά την άσκηση του επαγγέλματος από την κατοχή πτυχίου ικανοποιούντος συγκεκριμένες σχετικά με την εκπαίδευση απαιτήσεις. Το άρθρο 19 της οδηγίας περί αναγνωρίσεως εισάγει ένα ειδικώς θεσπισθέν για την Ιταλία σύστημα παρεκκλίσεως. Μεταθέτοντας, πέραν των καθορισμένων από το κοινοτικό κείμενο ορίων, την παρασχεθείσα σε ορισμένους ιατρούς δυνατότητα να υπαχθούν σ' αυτό το σύστημα παρεκκλίσεως, ο νόμος του 1988 διευκόλυνε την πρόσβαση στο επάγγελμα του οδοντιάτρου σε πρόσωπα που δεν διέθεταν διπλώματα σύμφωνα με τα κοινοτικά πρότυπα, και τούτο εκτός των προβλεφθεισών από την οδηγία περιπτώσεων. Κατ' αυτό τον τρόπο, η Ιταλική Δημοκρατία παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τα προπαρατεθέντα άρθρα 19 και 1.
10 Η Ιταλική Δημοκρατία αμφισβητεί την προσαφθείσα σ' αυτήν παράβαση και υποστηρίζει ότι οι οδηγίες περί αναγνωρίσεως και συντονισμού (στο εξής: οδηγίες του 1978 ή σύστημα του 1978) δεν εμποδίζουν τη μονομερή παράταση των μεταβατικών μέτρων που αφορούν αποκλειστικώς αυτήν.
11 Το άρθρο 2 της οδηγίας περί αναγνωρίσεως θέτει τη γενική αρχή ότι, ύστερα από τη θέση σε ισχύ της νέας ρυθμίσεως, κάθε κοινοτικός υπήκοος κάτοχος πτυχίου ή ισοδυνάμου τίτλου που έχει αποκτηθεί σε ένα από τα κράτη μέλη (11) μπορεί να ασκεί ελευθέρως τη δραστηριότητά του ως οδοντίατρος (12), εντός των άλλων κρατών μελών, κατά το μέτρο που τα πτυχία ή οι ισοδύναμοι τίτλοι του πληρούν τις ελάχιστες απαιτήσεις ως προς την εκπαίδευση που προβλέπονται στο άρθρο 1 της οδηγίας περί συντονισμού (13).
12 Μέσω των οδηγιών του 1978, ο κοινοτικός νομοθέτης επεδίωξε να καθιερώσει την ιδιαιτερότητα της δραστηριότητας του οδοντιάτρου σε σχέση με αυτήν του ιατρού (14). Εξάλλου, με το άρθρο 5 της οδηγίας περί συντονισμού παρέχεται ακριβής εν προκειμένω ορισμός (15).
13 Πριν από το 1978, το επάγγελμα του οδοντιάτρου δεν είχε ρυθμιστεί νομοθετικώς στην Ιταλία και μπορούσαν να το ασκούν απλοί ιατροί. Οι νέοι κοινοτικοί κανόνες προκάλεσαν την ανάγκη θεσπίσεως, σ' αυτό το κράτος μέλος, μιας νέας εκπαιδεύσεως και ενός νέου επαγγέλματος (16). Την κατάσταση αυτή έλαβε ειδικώς υπόψη του ο κοινοτικός νομοθέτης (17) θεσπίζοντας υπέρ της Ιταλίας ένα σύστημα παρεκκλίσεως.
14 Κατ' αυτό τον τρόπο, το σύστημα του 1978, καίτοι ετέθη σε ισχύ, όσον αφορά το σύνολο της Κοινότητας, στις 28 Ιανουαρίου 1980, ορίστηκε ότι θα άρχιζε να εφαρμόζεται για την Ιταλία ύστερα από τις 28 Ιουλίου 1984 (18), δηλαδή έξι έτη ύστερα από την κοινοποίηση της σχετικής οδηγίας. Επιπλέον, στους Ιταλούς «παλαιούς οδοντιάτρους» αναγνωρίστηκαν δικαιώματα περισσότερο ευνοϋκά από αυτά που παρασχέθηκαν στους παλαιούς οδοντιάτρους που ήταν υπήκοοι άλλων κρατών μελών.
15 Η διατήρηση του δικαιώματος ασκήσεως του νεωστί ρυθμισθέντος νομοθετικώς επαγγέλματος όσον αφορά τους παλαιούς οδοντιάτρους που είναι κάτοχοι πτυχίων οδοντιατρικής μη ικανοποιούντων τις απαιτήσεις της οδηγίας περί συντονισμού προβλέπεται από το άρθρο 7 της οδηγίας περί αναγνωρίσεως. Οι προϋποθέσεις που πρέπει να συντρέχουν για την εφαρμογή αυτών των ευεργετικών διατάξεων είναι οι ακόλουθες:
α) μόνον τα πτυχία οδοντιατρικής που αποκτήθηκαν πριν από τις 28 Ιανουαρίου 1980 παρέχουν το δικαίωμα ελεύθερης προσβάσεως στο επάγγελμα και ασκήσεως του επαγγέλματος αυτού,
β) τα ανωτέρω ισχύουν υπό την προϋπόθεση ότι αποδεικνύεται η άσκηση της εν λόγω δραστηριότητας μέσω της προσκομίσεως βεβαιώσεως πιστοποιούσας ότι οι πτυχιούχοι αυτοί άσκησαν πράγματι και νομίμως τις εν λόγω δραστηριότητες επί τρία τουλάχιστον συνεχή έτη κατά την περίοδο των πέντε ετών που προηγήθηκε της χορηγήσεως της βεβαιώσεως.
16 Επομένως, η οδηγία περί αναγνωρίσεως επιβάλλει την τήρηση δύο προϋποθέσεων που ισχύουν σωρευτικώς: κατοχή πτυχίων αποκτηθέντων πριν από τη θέση σε ισχύ του συστήματος του 1978 και απόδειξη ότι η εν λόγω δραστηριότητα έχει ειδικώς ασκηθεί.
17 ίΟσον αφορά την Ιταλία, ο κοινοτικός νομοθέτης θέσπισε ένα ακόμα ευνοϋκότερο σύστημα. Αυτό το σύστημα παρεκκλίσεως, που εισήχθη με το άρθρο 19 της οδηγίας περί αναγνωρίσεως, επιτρέπει στους πτυχιούχους ιατρικής, που είναι κάτοχοι πτυχίων κτηθέντων ύστερα από τη θέση σε ισχύ αυτού του συστήματος στην Ιταλία, να ασκούν το επάγγελμα του οδοντιάτρου υπό τις ίδιες προϋποθέσεις με τους κατόχους πτυχίων οδοντιατρικής συμφώνων προς τις κοινοτικές απαιτήσεις. Ωστόσο, προκειμένου να ισχύσουν οι ευεργετικές διατάξεις του κατ' αυτό τον τρόπο προβλεφθέντος συστήματος πρέπει να συντρέχουν, σωρευτικώς, τρεις προϋποθέσεις:
1) η Ιταλική Δημοκρατία πρέπει να συμμορφωθεί προς την οδηγία περί αναγνωρίσεως (ιδίως, θέσπιση ειδικών διπλωμάτων οδοντιατρικής πληρούντων τις προϋποθέσεις του θεσπισθέντος με τις οδηγίες συστήματος· αναγνώριση των πτυχίων οδοντιατρικής που έχουν χορηγηθεί εντός των άλλων κρατών μελών και είναι σύμφωνα προς τις προβλεπόμενες από τις δύο οδηγίες προϋποθέσεις)·
2) ο αιτών πρέπει να είναι κάτοχος πτυχίου ιατρικής χορηγηθέντος στους σπουδαστές οι οποίοι άρχισαν τον κύκλο πανεπιστημιακών σπουδών πριν από τις 28 Ιανουαρίου 1980·
3) ο αιτών πρέπει επίσης να είναι σε θέση να προσκομίσει βεβαίωση χορηγηθείσα από τις αρμόδιες εθνικές αρχές με την οποία να πιστοποιείται:
α) ότι πράγματι άσκησε στην Ιταλία, ελευθέρως και κυρίως, το επάγγελμα του οδοντιάτρου επί τρία τουλάχιστον συνεχή έτη κατά τη διάρκεια των πέντε προηγουμένων της χορηγήσεως της βεβαιώσεως ετών και
β) ότι έχει λάβει άδεια να ασκεί τη δραστηριότητα αυτή υπό τις ίδιες προϋποθέσεις με τους κατόχους του πτυχίου που προβλέπεται από το άρθρο 3 της οδηγίας περί αναγνωρίσεως (δηλαδή κάτοχος πτυχίου που περιλαμβάνεται στον εξαντλητικό κατάλογο που καταρτίστηκε από τα κράτη μέλη στο πλαίσιο της οδηγίας περί αναγνωρίσεως).
18 Ο νόμος του 1988 εκτείνει τη δυνατότητα υπαγωγής στο σύστημα παρεκκλίσεως και σε κατηγορίες ιατρών μη προβλεπόμενες από το άρθρο 19 της οδηγίας περί αναγνωρίσεως και, επομένως, παραβιάζει προδήλως τη δεύτερη προϋπόθεση που έχει τεθεί με το άρθρο 19 της οδηγίας περί αναγνωρίσεως. Κατ' αυτόν τον τρόπο επιτρέπει στο σύστημα παρεκκλίσεως να διαιωνισθεί πέραν των καθορισμένων από το ίδιο το κοινοτικό κείμενο ορίων. Εξάλλου, αυτός ο νόμος του 1988 δεν απαιτεί τη βεβαίωση που επιβάλλει το προπαρατεθέν άρθρο 19. Με τον τρόπο αυτό, η Ιταλική Δημοκρατία παρέχει το δικαίωμα ασκήσεως του επαγγέλματος του οδοντιάτρου σε πρόσωπα που αποκλείονται από το πεδίο εφαρμογής ratione personae της οδηγίας.
19 Το Δικαστήριο έχει, με τη νομολογία του, καθιερώσει σε λίαν ποικίλους τομείς δραστηριότητας την αρχή ότι κάθε παρέκκλιση από τους κοινοτικούς κανόνες πρέπει να ερμηνεύεται και να εφαρμόζεται στενώς (19). Το Δικαστήριο αποφαίνεται παγίως κατ' αυτό τον τρόπο με τις αποφάσεις του όσον αφορά θέματα σχετικά με την ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων (20). Με την απόφασή του της 15ης Μαρτίου 1988, Επιτροπή κατά Ελλάδος (21), το Δικαστήριο έκρινε, κατ' αυτό τον τρόπο, ότι η ελευθερία εγκαταστάσεως αποτελεί θεμελιώδη κανόνα και, γι' αυτό τον λόγο, κάθε παρέκκλιση από τον κανόνα αυτό πρέπει να ερμηνεύεται και να εφαρμόζεται στενώς.
20 Ο κανόνας αυτός τυγχάνει όλως ιδιαιτέρας εφαρμογής στον τομέα της εναρμονίσεως.
21 Κατά συνέπεια, η Ιταλική Δημοκρατία, μη τηρώντας αυστηρώς τις προβλεπόμενες από το άρθρο 19 της οδηγίας περί αναγνωρίσεως προϋποθέσεις, παρέβη, εσκεμμένως και μονομερώς, τις επιβαλλόμενες από τις οδηγίες του 1978 υποχρεώσεις.
22 Σε αντίθετη προς τη θέση που ανέπτυξε κατά την επ' ακροατηρίου συζήτηση ο εκπρόσωπος της Ιταλικής Κυβερνήσεως, στόχος των οδηγιών του 1978 είναι σαφώς η εναρμόνιση των σχετικών με την εκπαίδευση των οδοντιάτρων διατάξεων, και τούτο για τον σκοπό της ασκήσεως του επαγγέλματος αυτού στο έδαφος καθενός από τα κράτη μέλη (22). Τούτο προκύπτει από το προοίμιο των οδηγιών του 1978 και, ιδίως, από την τετάρτη αιτιολογική σκέψη της οδηγίας περί αναγνωρίσεως (23), καθώς και της τρίτης (24), τετάρτης (25), πέμπτης (26) και έκτης (27) αιτιολογικής σκέψεως της οδηγίας περί συντονισμού.
23 Δεν βρίσκω καθόλου πειστικό το επιχείρημα της Ιταλικής Κυβερνήσεως, το οποίο αντλείται από το άρθρο 1, παράγραφος 4, της οδηγίας περί συντονισμού καθώς και από την απόφαση Tawil-Albertini (28). Στην υπόθεση εκείνη επρόκειτο για έναν Γάλλο υπήκοο, κάτοχο πτυχίου οδοντιατρικής χορηγηθέντος στον Λίβανο και αναγνωρισμένου στο Βέλγιο. Το Δικαστήριο έκρινε ότι η αναγνώριση από ένα κράτος μέλος τίτλου χορηγηθέντος από τρίτο κράτος δεν δεσμεύει τα λοιπά κράτη μέλη (29). Ο νόμος του 1988 αφορά μια όλως διαφορετική περίπτωση και αναφέρεται στις σχέσεις μεταξύ κράτους μέλους και των κατόχων πτυχίου χορηγηθέντος από το ίδιο αυτό κράτος μέλος.
24 Πριν διατυπώσω τα συμπεράσματά μου, θα ήθελα να υπογραμμίσω ότι ο νόμος του 1988 αντίκειται προς τη ratio legis των οδηγιών περί εναρμονίσεως του 1978. Η Ιταλική Δημοκρατία, διακυβεύοντας την εναρμόνιση των προϋποθέσεων εκπαιδεύσεως όσον αφορά το επάγγελμα του οδοντιάτρου στο εσωτερικό της Κοινότητας παραβιάζει την αρχή της αμοιβαίας εμπιστοσύνης που έχει καθιερωθεί με το σύστημα αυτό καθώς και την αρχή της αυτομάτου αναγνωρίσεως των πτυχίων που θεσπίστηκε ευθύς μετά τη θέση σε εφαρμογή των οδηγιών του 1978 (30). Επιπλέον, οι ασθενείς υπήκοοι άλλων κρατών μελών, που διακινούνται στην Ιταλία, δικαιούνται, λογικώς, να πιστεύουν ότι, μετά τη θέση σε ισχύ της κοινοτικής ρυθμίσεως, οι εγκατεστημένοι στην Ιταλία ιατροί που έχουν αποκτήσει το πτυχίο τους σ' αυτό το κράτος μέλος παρέχουν τις ελάχιστες εγγυήσεις που απαιτούνται από το κοινοτικό δίκαιο για την άσκηση του επαγγέλματος αυτού. ύΟμως, η εφαρμογή του νόμου του 1988 επιτρέπει σε επαγγελματίες, μη κατόχους πτυχίων αποδεικνυόντων την ελάχιστη ειδική εκπαίδευση, να ασκούν το επάγγελμα του οδοντιάτρου υπό τους ίδιους όρους όπως οι πτυχιούχοι σύμφωνα με το άρθρο 2 του νόμου του 1985 (δίπλωμα σύμφωνο προς τις κοινοτικές επιταγές). Κατ' αυτό τον τρόπο, ο εν λόγω νόμος προκαλεί μια επικίνδυνη σύγχυση στο σύνολο των Ευρωπαίων ασθενών.
25 Κατά συνέπεια, προτείνω στο Δικαστήριο να διαπιστώσει την παράβαση και να αποφανθεί ως εξής:
- η Ιταλική Δημοκρατία, μεταθέτοντας, με τον νόμο 471 της 31ης Οκτωβρίου 1988, μέχρι το έτος 1984/85, όσον αφορά τα διπλώματα ιατρικής και χειρουργικής, την καταληκτική ημερομηνία που είχε οριστεί με το άρθρο 19 της οδηγίας 78/686/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 25ης Ιουλίου 1978, περί της αμοιβαίας αναγνωρίσεως των διπλωμάτων, πιστοποιητικών και άλλων τίτλων του οδοντιάτρου και περί των μέτρων προς διευκόλυνση της πραγματικής ασκήσεως του δικαιώματος εγκαταστάσεως και του δικαιώματος της ελεύθερης παροχής υπηρεσιών, παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από το άρθρο 19 της οδηγίας 78/686/ΕΟΚ, το άρθρο 1 της οδηγίας 78/687/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 25ης Ιουλίου 1978, περί του συντονισμού των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων που αφορούν τις δραστηριότητες του οδοντιάτρου, καθώς και το άρθρο 189 της Συνθήκης ΕΟΚ·
- καταδικάζει την Ιταλική Δημοκρατία στα δικαστικά έξοδα.
(1) - ΕΕ ειδ. έκδ. 05/003, σ. 12.
(2) - Οπ.π., σ. 21.
(3) - Αρθρο 1, παράγραφος 1, στοιχεία αα, ββ, γγ, δδ και εε, της προπαρατεθείσας οδηγίας.
(4) - Οπ.π., παράγραφος 2, δηλαδή πέντε έτη θεωρητικών και πρακτικών σπουδών.
(5) - Το άρθρο 3 της οδηγίας αυτής παραθέτει εξαντλητικό κατάλογο αυτών των αυτομάτως αναγνωριζομένων εθνικών διπλωμάτων.
(6) - Νόμος 409 της 24ης Ιουλίου 1985 (στο εξής: νόμος του 1985) και τα άρθρα του 1 και 2.
(7) - Οπ.π., άρθρο 1.
(8) - GURI αριθ. 262 της 8.11.1988.
(9) - Εγγραφο της 19ης Οκτωβρίου 1990.
(10) - Της 28ης Νοεμβρίου 1991.
(11) - Αρθρο 3 της ίδιας οδηγίας.
(12) - Αρθρο 1 της οδηγίας περί αναγνωρίσεως και άρθρο 5 της οδηγίας περί συντονισμού.
(13) - Που προσδιορίζουν τα ποιοτικά και ποσοτικά κριτήρια.
(14) - Βλ. ιδίως την τέταρτη και έβδομη αιτιολογική σκέψη της οδηγίας περί συντονισμού.
(15) - Τούτο δεν συμβαίνει όσον αφορά τη δραστηριότητα του ιατρού στις οδηγίες 75/362/ΕΟΚ και 75/363/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 16ης Ιουνίου 1975 (ΕΕ ειδ. έκδ. 06/001, σ. 196 και 209).
(16) - Τρίτη αιτιολογική σκέψη της οδηγίας περί αναγνωρίσεως και έβδομη αιτιολογική σκέψη της οδηγίας περί συντονισμού.
(17) - Εβδομη αιτιολογική σκέψη της οδηγίας περί συντονισμού, δέκατη τρίτη, δέκατη τέταρτη και δέκατη πέμπτη αιτιολογική σκέψη της οδηγίας περί αναγνωρίσεως.
(18) - Αρθρο 24 της οδηγίας περί αναγνωρίσεως και άρθρο 8 της οδηγίας περί συντονισμού. Οι οδηγίες κοινοποιήθηκαν σε όλα τα κράτη μέλη στις 28 Ιουλίου 1978 (σημείο 1 του δικογράφου της προσφυγής της Επιτροπής).
(19) - Βλ., κυρίως, τις ασκούσες επιρροή αποφάσεις που έχουν παρατεθεί από την Επιτροπή με το υπόμνημά της απαντήσεως, σημείο 5, δεύτερο εδάφιο.
(20) - Αποφάσεις της 26ης Φεβρουαρίου 1975, 67/74, Bonsignore (Συλλογή τόμος 1975, σ. 111, σκέψη 6, παράγραφος 2)· της 23ης Μαρτίου 1983, 77/82, Πεσκέλογλου (Συλλογή 1983, σ. 1085, σκέψεις 12 και 13), και της 14ης Δεκεμβρίου 1989, C-3/87, Agegate (Συλλογή 1989, σ. 4459, σκέψεις 39 έως 41).
(21) - Υπόθεση 147/86 (Συλλογή 1988, σ. 1637, σκέψεις 7 έως 9).
(22) - Βλ., υπό την έννοια αυτή, Cassan, M.: L'Europe communautaire de la santι, Coopιration et dιveloppement, Ιdition Economica, 1989, σ. 91, πρώτο και τρίτο εδάφιο, και σ. 92, πρώτο εδάφιο· Pertek, J.: «Professions mιdicals et paramιdicals - Libre circulation - Reconnaissance des diplτmes», Juris-Classeurs Europe, Ιditions Techniques, 1994, ιδίως σημεία 40 έως 68.
(23) - «ότι η παρούσα οδηγία αποσκοπεί στην αναγνώριση των διπλωμάτων, πιστοποιητικών και άλλων τίτλων του οδοντιάτρου που επιτρέπουν την ανάληψη της οδοντιατρικής δραστηριότητας, καθώς και των διπλωμάτων, πιστοποιητικών και άλλων τίτλων της οδοντιατρικής ειδικότητας (...)».
(24) - «ότι πρέπει, για λόγους δημοσίας υγείας, να υπάρξει τάση στο εσωτερικό της Κοινότητας να ορισθεί κοινό πεδίο δραστηριότητας των επαγγελματιών αυτών (...)».
(25) - «ότι τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε, από της εφαρμογής της παρούσας οδηγίας, η εκπαίδευση του οδοντιάτρου να του παρέχει τις αναγκαίες αρμοδιότητες για το σύνολο των δραστηριοτήτων προλήψεως, διαγνώσεως και θεραπείας των ανωμαλιών και ασθενειών των οδόντων, του στόματος, των σιαγόνων και των γύρω ιστών (...)».
(26) - «ότι ο συντονισμός των προϋποθέσεων ασκήσεως, που προβλέπεται από την παρούσα οδηγία (...)».
(27) - «ότι ο συντονισμός που προβλέπεται από την παρούσα οδηγία αναφέρεται στην επαγγελματική εκπαίδευση του οδοντιάτρου (...)».
(28) - Απόφαση της 9ης Φεβρουαρίου 1994, C-154/93 (Συλλογή 1994, σ. Ι-451, σκέψεις 11 και 12).
(29) - Οπ.π., σκέψη 13.
(30) - Προπαρατεθείσα απόφαση Tawil-Albertini, σκέψη 11.
Full & Egal Universal Law Academy