Περίληψη
Διάδικοι
Σκεπτικό της απόφασης
Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα
Διατακτικό
Λέξεις κλειδιά
++++
Κοινό Δασμολόγιο * Δασμολογικές κλάσεις * Κρέας ζώων που ζουν σε άγρια κατάσταση, αλλ' ανήκουν, σύμφωνα με τα ζωολογικά και γενετικά χαρακτηριστικά τους, στα κατοικίδια χοιροειδή * Κατάταξη στη διάκριση 02.01 Α. ΙΙΙ. β' * Αποκλείεται
Περίληψη
Το Κοινό Δασμολόγιο έχει την έννοια ότι, όσον αφορά τις εισαγωγές που πραγματοποιήθηκαν μεταξύ 1983 και 1985 από τη Βουλγαρία, το κρέας ζώων που, σύμφωνα με τα ζωολογικά και γενετικά χαρακτηριστικά τους, ανήκουν στα κατοικίδια χοιροειδή, ακόμη και αν οι αρμόδιες αρχές της Βουλγαρίας πιστοποιούν ότι το κρέας αυτό προέρχεται από χοίρους που ζουν σε άγρια κατάσταση στη Βουλγαρία (αγριόχοιρους τύπου Β), δεν εμπίπτει στη δασμολογική διάκριση 02.01 Α. ΙΙΙ. β', όπως η κλάση αυτή ορίζεται στον κανονισμό 3000/82, για την τροποποίηση του κανονισμού 950/68 περί του Κοινού Δασμολογίου (κρέατα μη κατοικιδίων χοιροειδών).
Αν ληφθεί υπόψη το γράμμα των διαφόρων δασμολογικών διακρίσεων στις οποίες μπορεί να καταταγεί το χοιρινό κρέας, από το οποίο προκύπτει ότι το κριτήριο για τη διαφορετική κατάταξη αφενός του κρέατος των κατοικιδίων χοιροειδών και αφετέρου του χοιρινού κρέατος που προέρχεται από άλλα είδη, πλην των κατοικιδίων, έγκειται στην έννοια του είδους, η οποία εξατομικεύει μια κατηγορία που ορίζεται βάσει αντικειμενικών κριτηρίων που ανάγονται στη ζωολογία και τη γενετική και όχι βάσει του ειδικού τρόπου εκτροφής των ζώων, η διάκριση 02.01 Α. ΙΙΙ. β' δεν μπορεί να καλύπτει παρά μόνον το κρέας που προέρχεται από είδη χοιροειδών που διαφέρουν από τα είδη των κατοικιδίων χοιροειδών λόγω των ζωολογικών και γενετικών χαρακτηριστικών τους.
Η ορθότητα της ερμηνείας αυτής δεν αναιρείται από την τροποποίηση που επήλθε το 1992 στις επεξηγηματικές σημειώσεις της Συνδυασμένης Ονοματολογίας, κατά την οποία το κρέας των χοιροειδών, για το οποίο πιστοποιείται από τις αρμόδιες αρχές της Αυστραλίας ότι πρόκειται για κρέας ζώων που ζουν σε άγρια κατάσταση στην Αυστραλία, θεωρείται ως κρέας άλλο από το κρέας κατοικιδίων χοιροειδών, καθόσον η σημείωση αυτή εγκρίθηκε πολλά έτη μετά από τις επίδικες εξαγωγές, αφορά την εφαρμογή άλλης ονοματολογίας, ισχύει για την ειδική περίπτωση της Αυστραλίας και δεν έχει θεσπιστεί κανένα ανάλογο νομοθέτημα για το εισαγόμενο από τη Βουλγαρία κρέας.
Διάδικοι
Στην υπόθεση C-393/93,
που έχει ως αντικείμενο αίτηση του Finanzgericht Duesseldorf (Γερμανία) προς το Δικαστήριο, κατ' εφαρμογήν του άρθρου 177 της Συνθήκης ΕΟΚ, με την οποία ζητείται, στο πλαίσιο της διαφοράς που εκκρεμεί ενώπιον του αιτούντος δικαστηρίου μεταξύ
Walter Stanner GmbH & Co. KG
και
Hauptzollamt Bochum,
η έκδοση προδικαστικής αποφάσεως ως προς την ερμηνεία της διακρίσεως 02.01 Α. ΙΙΙ. β' του Κοινού Δασμολογίου, όπως διαμορφώθηκε με τον κανονισμό (ΕΟΚ) 3000/82 του Συμβουλίου, της 19ης Οκτωβρίου 1982, για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΟΚ) 950/68 περί του Κοινού Δασμολογίου (ΕΕ L 318, σ. 1),
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (τέταρτο τμήμα),
συγκείμενο από τους M. Diez de Velasco (εισηγητή), πρόεδρο τμήματος, Κ. Ν. Κακούρη και P. J. G. Kapteyn, δικαστές,
γενικός εισαγγελέας: M. Darmon
γραμματέας: L. Hewlett, υπάλληλος διοικήσεως,
λαμβάνοντας υπόψη τις γραπτές παρατηρήσεις που κατέθεσαν:
* η Γαλλική Κυβέρνηση, εκπροσωπούμενη από την C. de Salins, υποδιευθύντρια της Διευθύνσεως Νομικών Υποθέσεων του Υπουργείου Εξωτερικών, και τον J.-L. Falconi, γραμματέα της Διευθύνσεως Νομικών Υποθέσεων του ίδιου υπουργείου,
* η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, εκπροσωπούμενη από τον F. de Sousa Fialho, μέλος της Νομικής Υπηρεσίας, επικουρούμενο από τον H.-J. Rabe, δικηγόρο Αμβούργου και Βρυξελλών,
έχοντας υπόψη την έκθεση ακροατηρίου,
αφού άκουσε τις προφορικές παρατηρήσεις της προσφεύγουσας, εκπροσωπούμενης από τον A. Desing, δικηγόρο Fuessen, της Γαλλικής Κυβερνήσεως, εκπροσωπούμενης από τον N. Eybalin, γραμματέα Εξωτερικών Υποθέσεων της Διευθύνσεως Νομικών Υποθέσεων του Υπουργείου Εξωτερικών, και της Επιτροπής, κατά τη συνεδρίαση της 5ης Μαΐου 1994,
αφού άκουσε τον γενικό εισαγγελέα που ανέπτυξε τις προτάσεις του κατά τη συνεδρίαση της 16ης Ιουνίου 1994,
εκδίδει την ακόλουθη
Απόφαση
Σκεπτικό της απόφασης
1 Με Διάταξη της 12ης Αυγούστου 1993, που περιήλθε στο Δικαστήριο στις 27 Αυγούστου 1993, το Finanzgericht Duesseldorf υπέβαλε, κατ'
εφαρμογήν του άρθρου 177 της Συνθήκης ΕΟΚ, προδικαστικό ερώτημα ως προς την ερμηνεία της διακρίσεως 02.01 Α. ΙΙΙ. β' του Κοινού Δασμολογίου, όπως διαμορφώθηκε με τον κανονισμό (ΕΟΚ) 3000/82 του Συμβουλίου, της 19ης Οκτωβρίου 1982, για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΟΚ) 950/68 περί του Κοινού Δασμολογίου (ΕΕ L 318, σ. 1).
2 Το ερώτημα αυτό ανέκυψε κατά την εκδίκαση διαφοράς μεταξύ της εταιρίας Walter Stanner GmbH & Co. KG (στο εξής: Stanner) και του Hauptzollamt Bochum σχετικά με τη δασμολογική κατάταξη διαφόρων παρτίδων χοιρινού κρέατος που εισήχθησαν από τη Βουλγαρία.
3 Από τη δικογραφία προκύπτει ότι η Stanner, η οποία είναι εταιρία εισαγωγών-εξαγωγών κρέατος θηραμάτων με έδρα το Fuessen, εισήγαγε από τη Βουλγαρία διάφορες παρτίδες κρέατος χοιροειδών, τα οποία χαρακτήριζε ως αγριόχοιρους τύπου Β , δήλωσε δε ότι το κρέας αυτό ενέπιπτε στη δασμολογική διάκριση 02.01 Α. ΙΙΙ. β', η οποία καλύπτει τα κρέατα των μη κατοικιδίων χοιροειδών. Τα τελωνεία εκτελώνισαν τις εν λόγω παρτίδες σύμφωνα με τη δήλωση της ανωτέρω εταιρίας και επέβαλαν, εκτός από φόρο κύκλου εργασιών κατά την εισαγωγή, δασμούς.
4 Κατόπιν μεταγενεστέρου ελέγχου, οι γερμανικές τελωνειακές αρχές ζήτησαν από διάφορους εμπειρογνώμονες να αναλύσουν τα δείγματα κρέατος που είχαν ληφθεί από τις ανωτέρω παρτίδες. Σύμφωνα με τα πορίσματα των εμπειρογνωμόνων αυτών, το κρέας που είχαν αναλύσει προερχόταν από ζώα είδους που ανήκε, από ζωολογική και γενετική άποψη, στα κατοικίδια χοιροειδή. Κατόπιν αυτού, το Hauptzollamt τροποποίησε την αρχική δασμολογική κατάταξη και κατέταξε το εισαχθέν εμπόρευμα ως κρέας κατοικιδίων χοιροειδών στη διάκριση 02.01 Α. ΙΙΙ. α', οπότε επέβαλε πρόσθετους εισαγωγικούς δασμούς.
5 Η Stanner προσέβαλε τη δασμολογική αυτή κατάταξη ενώπιον του Finanzgericht Duesseldorf και ισχυρίστηκε ότι το εν λόγω κρέας προέρχεται από αγριόχοιρους ή, τουλάχιστον, δεν προέρχεται από είδος κατοικιδίων χοιροειδών, αφού οι εν λόγω χοίροι ζουν από αμνημονεύτων χρόνων σε άγρια κατάσταση στη βορειοανατολική Βουλγαρία. Κατά συνέπεια, πρόκειται οπωσδήποτε για κρέας μη κατοικιδίου χοιροειδούς, κατά την έννοια της διακρίσεως 02.01 Α. ΙΙΙ. β'.
6 Αντίθετα, το Hauptzollamt Bochum υποστηρίζει ότι ως έτερα χοιροειδή (δηλαδή μη κατοικίδια χοιροειδή) κατά την έννοια της διακρίσεως 02.01 Α. ΙΙΙ. β' μπορούν να χαρακτηρίζονται μόνον οι χοίροι των ειδών που διαφέρουν από ζωολογική άποψη από τους κατοικίδιους, πράγμα που σημαίνει ότι το επίμαχο εν προκειμένω κρέας πρέπει να υπαχθεί στη διάκριση 02.01 Α. ΙΙΙ. α' ως κρέας κατοικίδιου είδους χοιροειδών.
7 Στη Διάταξη περί παραπομπής το εθνικό δικαστήριο εκφράζει την άποψη ότι η διάκριση μεταξύ του κρέατος των κατοικιδίων χοιροειδών και του κρέατος των λοιπών χοιροειδών πρέπει να βασίζεται σε αντικειμενικά κριτήρια, αναγόμενα στα ζωολογικά και γενετικά χαρακτηριστικά των ειδών, και όχι σε άλλα κριτήρια, όπως είναι π.χ. ο τρόπος εκτροφής.
8 Το εθνικό δικαστήριο τονίζει ότι εν προκειμένω οι αγριόχοιροι τύπου Β που εισήγαγε η προσφεύγουσα από τη Βουλγαρία εμφανίζουν ζωολογικά χαρακτηριστικά που προσιδιάζουν στα είδη κατοικιδίων χοιροειδών και ότι συνεπώς έπρεπε να καταταγούν στη διάκριση 02.01 Α. ΙΙΙ. α'. Το Finanzgericht Duesseldorf εκφράζει πάντως ορισμένες αμφιβολίες ως προς την ορθότητα της δασμολογικής αυτής κατατάξεως, λόγω μιας τροποποιήσεως που επήλθε το 1992 στις επεξηγηματικές σημειώσεις για την κλάση 02.03 ( κρέατα χοιροειδών, νωπά, διατηρημένα με απλή ψύξη ή κατεψυγμένα ) της Συνδυασμένης Ονοματολογίας. Κατά τη σημείωση αυτή, το κρέας των χοιροειδών, για το οποίο πιστοποιείται από τις αρμόδιες αρχές της Αυστραλίας ότι πρόκειται για κρέας ζώων που ζουν σε άγρια κατάσταση στην Αυστραλία, θεωρείται ως κρέας άλλο από το κρέας κατοικιδίων χοιροειδών (ΕΕ 1992, C 34, σ. 2).
9 Κατά το εθνικό δικαστήριο, από το γεγονός ότι το χοιρινό κρέας που εισήγαγε η Stanner εμφανίζει, σύμφωνα με τα πορίσματα των διεξαχθεισών αναλύσεων, περισσότερα κοινά στοιχεία με το γνήσιο κρέας αγριόχοιρου απ' ό,τι το κρέας του αυστραλιανού αγριόχοιρου θα μπορούσε επίσης να συναχθεί το συμπέρασμα ότι ως κρέας μη κατοικιδίων χοιροειδών πρέπει να θεωρείται και το κρέας για το οποίο οι αρμόδιες βουλγαρικές αρχές πιστοποιούν ότι πρόκειται για κρέας χοίρων που ζουν σε άγρια κατάσταση στη Βουλγαρία.
10 Κατόπιν των ανωτέρω σκέψεων το Finanzgericht Duesseldorf ανέστειλε τη διαδικασία και υπέβαλε στο Δικαστήριο το ακόλουθο προδικαστικό ερώτημα:
Πρέπει η διάκριση 02.01 Α. ΙΙΙ. β' του Κοινού Δασμολογίου, όπως είχε μετά την έκδοση του κανονισμού (ΕΟΚ) 3000/82, της 19ης Οκτωβρίου 1982 (ΕΕ 1982, L 318, σ. 1), να ερμηνευθεί υπό την έννοια ότι το κρέας των χοιροειδών, για το οποίο οι αρμόδιες αρχές της Βουλγαρίας πιστοποιούν ότι πρόκειται για κρέας ζώων που ζουν σε άγρια κατάσταση στη Βουλγαρία (αγριόχοιρων τύπου Β), πρέπει να κατατάσσεται ως κρέας άλλο από το κρέας κατοικιδίων χοιροειδών;
11 Με το προδικαστικό ερώτημα το αιτούν δικαστήριο ερωτά κατ' ουσίαν αν το Κοινό Δασμολόγιο έχει την έννοια ότι το κρέας ζώων που, όπως προκύπτει από τα ζωολογικά και γενετικά χαρακτηριστικά τους, ανήκουν στα χοιροειδή, για το οποίο οι αρμόδιες αρχές της Βουλγαρίας πιστοποιούν ότι προέρχεται από χοίρους που ζουν σε άγρια κατάσταση στη Βουλγαρία (αγριόχοιρους τύπου Β), εμπίπτει στη δασμολογική διάκριση 02.01 Α. ΙΙΙ. β'.
12 Πρέπει καταρχάς να υπομνησθεί ότι στη δασμολογική διάκριση 02.01 Α. ΙΙΙ. ( κρέατα χοιροειδών ) εμπίπτουν αφενός τα κρέατα κατοικιδίων χοιροειδών (διάκριση 02.01 Α. ΙΙΙ. α') και αφετέρου τα χοιρινά κρέατα των ετέρων ειδών (διάκριση 02.01. Α. ΙΙΙ. β'). Αντίστοιχη είναι και η διάκριση που γίνεται στην κλάση 01.03 για τα ζώντα χοιροειδή μεταξύ των κατοικιδίων χοιροειδών (01.03 Α.) και των λοιπών ειδών (01.03 Β).
13 Εξάλλου, οι επεξηγηματικές σημειώσεις για τη διάκριση 02.01 Α. ΙΙΙ. β' διευκρινίζουν ότι στη διάκριση αυτή εμπίπτει μόνον το κρέας των ζώων που αναφέρονται στη διάκριση 01.03 Β. Οι δε επεξηγηματικές σημειώσεις για την τελευταία αυτή διάκριση, όπως είχαν κατά τον χρόνο των επίδικων περιστατικών, διευκρίνιζαν ότι η διάκριση αυτή καλύπτει μόνο τα ζώντα χοιροειδή των μη κατοικιδίων ειδών, μεταξύ των οποίων καταλέγονται τα αγριογούρουνα, ο φακόχοιρος, ο ασιατικός αγριόχοιρος (babyrousa babyrussa) και το πέκαρι (ή δικότυλος).
14 Κατά πάγια νομολογία, το αποφασιστικό κριτήριο για τη δασμολογική κατάταξη των εμπορευμάτων πρέπει γενικώς να αναζητείται στα αντικειμενικά χαρακτηριστικά και τις αντικειμενικές ιδιότητές τους, όπως ορίζονται στη σχετική κλάση του Κοινού Δασμολογίου (βλ. αποφάσεις της 14ης Ιανουαρίου 1993, C-177/91, Bioforce, Συλλογή 1993, σ. Ι-45, σκέψη 8, και της 19ης Μαΐου 1994, C-11/93, Siemens Nixdorf, Συλλογή 1994, σ. Ι-0000, σκέψη 11).
15 Από τη νομολογία του Δικαστηρίου προκύπτει επίσης ότι οι επεξηγηματικές σημειώσεις της Ονοματολογίας του Συμβουλίου Τελωνειακής Συνεργασίας, όπως άλλωστε και τα δελτία χαρακτηρισμού της Επιτροπής Ονοματολογίας του Κοινού Δασμολογίου, αποτελούν σημαντικά βοηθήματα για την εξασφάλιση ομοιομορφίας στην εφαρμογή του δασμολογίου αυτού και παρέχουν συνεπώς αξιόπιστα στοιχεία για την ερμηνεία του (βλ. αποφάσεις της 10ης Οκτωβρίου 1985, 200/84, Daiber, Συλλογή 1985, σ. 3363, σκέψη 14, και της 26ης Σεπτεμβρίου 1985, 166/84, Thomasduenger, Συλλογή 1985, σ. 3001, σκέψη 14). Συνεπώς, προκειμένου να ερμηνευθούν οι προαναφερθείσες δασμολογικές κλάσεις, πρέπει να ληφθούν υπόψη όχι μόνον η διατύπωση και η όλη οικονομία του Κοινού Δασμολογίου, αλλά και το περιεχόμενο των εν λόγω επεξηγηματικών σημειώσεων.
16 Εν προκειμένω, από το γράμμα των κρίσιμων δασμολογικών διακρίσεων προκύπτει ότι το κριτήριο για τη διαφορετική κατάταξη αφενός του κρέατος των κατοικιδίων χοιροειδών και του χοιρινού κρέατος που προέρχεται από άλλα είδη, πλην των κατοικιδίων, έγκειται στην έννοια του είδους, η οποία εξατομικεύει μια κατηγορία που ορίζεται βάσει αντικειμενικών κριτηρίων που ανάγονται στη ζωολογία και τη γενετική και όχι βάσει του ειδικού τρόπου εκτροφής των ζώων.
17 Η ορθότητα της ερμηνείας αυτής ενισχύεται από τη, μη περιοριστική έστω, απαρίθμηση που περιέχεται στις προαναφερθείσες επεξηγηματικές σημειώσεις, όπου αναφέρονται μόνον είδη ζώων που έχουν ορισμένα ιδιαίτερα στοιχεία από ζωολογική και γενετική άποψη, ενώ δεν γίνεται καμία αναφορά στον τρόπο διαβιώσεως ή εκτροφής των ειδών αυτών.
18 Κατά συνέπεια, η διάκριση 02.01 Α. ΙΙΙ. β' δεν μπορεί να καλύπτει παρά μόνον το κρέας που προέρχεται από είδη χοιροειδών που διαφέρουν από τα είδη των κατοικιδίων χοιροειδών λόγω των ζωολογικών και γενετικών χαρακτηριστικών τους.
19 Η ορθότητα της ερμηνείας αυτής δεν αναιρείται από την επεξηγηματική σημείωση που αφορά τα χοιροειδή που ζουν σε άγρια κατάσταση στην Αυστραλία και παρατέθηκε ανωτέρω στη σκέψη 8. Η σημείωση αυτή εγκρίθηκε το 1992, δηλαδή πολλά έτη μετά τα περιστατικά της υποθέσεως της κύριας δίκης, και αφορούσε την εφαρμογή άλλης ονοματολογίας και όχι της ονοματολογίας που ίσχυε κατά τον χρόνο των περιστατικών που αποτελούν το αντικείμενο της διαφοράς της κύριας δίκης. Επιπλέον, η διατύπωση της σημειώσεως αυτής δείχνει ότι αποτελεί ειδική περίπτωση, η οποία αφορά μόνον τους χοίρους που ζουν σε άγρια κατάσταση στην Αυστραλία, πράγμα που σημαίνει ότι δεν επιτρέπεται η άντληση κανενός γενικού κριτηρίου περί δασμολογικής κατατάξεως. Τέλος, δεν έχει θεσπισθεί κανένα ανάλογο νομοθέτημα για το κρέας αγριόχοιρου τύπου Β που εισάγεται από τη Βουλγαρία.
20 Στο ερώτημα του εθνικού δικαστηρίου πρέπει συνεπώς να δοθεί η απάντηση ότι το Κοινό Δασμολόγιο έχει την έννοια ότι το κρέας ζώων που, σύμφωνα με τα ζωολογικά και γενετικά χαρακτηριστικά τους, ανήκουν στα χοιροειδή, για το οποίο οι αρμόδιες αρχές της Βουλγαρίας πιστοποιούν ότι προέρχεται από χοίρους που ζουν σε άγρια κατάσταση στη Βουλγαρία (αγριόχοιρους τύπου Β), δεν εμπίπτει στη δασμολογική διάκριση 02.01 Α. ΙΙΙ. β'.
Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα
Επί των δικαστικών εξόδων
21 Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν η Γαλλική Κυβέρνηση και η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, οι οποίες κατέθεσαν παρατηρήσεις στο Δικαστήριο, δεν αποδίδονται. Δεδομένου ότι η παρούσα διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης τον χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον του εθνικού δικαστηρίου, σ' αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων.
Διατακτικό
Για τους λόγους αυτούς,
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (τέταρτο τμήμα),
κρίνοντας επί του ερωτήματος που του υπέβαλε, με Διάταξη της 12ης Αυγούστου 1993, το Finanzgericht Duesseldorf, αποφαίνεται:
Το Κοινό Δασμολόγιο έχει την έννοια ότι το κρέας ζώων που, σύμφωνα με τα ζωολογικά και γενετικά χαρακτηριστικά τους, ανήκουν στα χοιροειδή, για το οποίο οι αρμόδιες αρχές της Βουλγαρίας πιστοποιούν ότι προέρχεται από χοίρους που ζουν σε άγρια κατάσταση στη Βουλγαρία (αγριόχοιρους τύπου Β), δεν εμπίπτει στη δασμολογική διάκριση 02.01 Α. ΙΙΙ. β', όπως η κλάση αυτή ορίζεται στον κανονισμό (ΕΟΚ) 3000/82 του Συμβουλίου, της 19ης Οκτωβρίου 1982, για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΟΚ) 950/68 περί του Κοινού Δασμολογίου.
Full & Egal Universal Law Academy